ECLI:NL:GHDHA:2014:3763

• Datum uitspraak: 12 november 2014
• Publicatiedatum: 25 november 2014
• Zaaknummer: 200.155.363/01
• Instantie: Gerechtshof Den Haag
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Civiel recht; Personen- en familierecht
• Uitkomst: Afwijzend
• Procedures: Rekestprocedure
• Rechters: Husson; Obbink-Reijngoud; Van Veen
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Afwijzing verzoek tot schenking uit bewindvermogen wegens ontbreken schenkingstraditie

In deze zaak stond het hoger beroep centraal tegen een beschikking van de kantonrechter die het verzoek tot het doen van schenkingen van €50.000 aan de neef en nicht van de rechthebbende afwees. De bewindvoerders, als ouders van de neef en nicht, hadden verzocht om machtiging voor deze eenmalige schenkingen uit het vermogen van de wilsonbekwame rechthebbende.

De bewindvoerders stelden dat de rechthebbende voldoende vermogen had en dat de schenkingen gebruik zouden maken van een fiscale faciliteit die per 31 december 2014 zou vervallen. Ook werd aangevoerd dat de rechthebbende kinderloos was en haar familie wilde steunen. Het hof overwoog echter dat op grond van de aanbevelingen van het Landelijk Overleg Vakinhoud Civiel en Kanton (LOVCK) een schenking zonder schenkingstraditie niet wordt toegestaan, tenzij bijzondere omstandigheden dit rechtvaardigen.

De bewindvoerders konden geen voldoende schenkingstraditie aantonen. Er was slechts sprake van kleine jaarlijkse giften tijdens minderjarigheid, zonder aanwijzingen dat de rechthebbende de intentie had om grotere schenkingen te doen. Ook was niet gebleken dat de schenkingen in het belang van de rechthebbende waren of haar leefomgeving verbeterden. Daarom werd het verzoek terecht afgewezen en de bestreden beschikking bekrachtigd.

Uitkomst: Het hof bekrachtigt de afwijzing van het verzoek tot schenking wegens het ontbreken van een schenkingstraditie en onvoldoende belang van de rechthebbende.

Uitspraak

GERECHTSHOF DEN HAAG

Afdeling Civiel recht

Uitspraak : 12 november 2014

Zaaknummer : 200.155.363/01

Zaaknummer rechtbank : 3086505/14-82675

[appellanten],

beiden wonende te [woonplaats 1],

verzoekers in hoger beroep,

hierna te noemen: de bewindvoerders,

advocaat mr. G.L. Maaldrink te Den Haag,

Als belanghebbende is aangemerkt:

[naam 1],

geboren te [geboorteplaats] op [geboortedag] 1923,

wonende te [woonplaats 2],

hierna te noemen: de rechthebbende.

PROCESVERLOOP IN HOGER BEROEP

Bewindvoerders zijn op 4 september 2014 in hoger beroep gekomen van een beschikking van
6 juni 2014 van de kantonrechter van de rechtbank Den Haag.

Bij het hof zijn voorts de volgende stukken ingekomen:

van de zijde van de bewindvoerders:

• op 11 september 2014 een brief van diezelfde datum met bijlagen;
• op 28 oktober 2014 een faxbericht met bijlagen.

De zaak is op 30 oktober 2014 mondeling behandeld.

Ter zitting waren aanwezig:

- bewindvoerders, bijgestaan door hun advocaat.

De advocaat heeft ter zitting pleitnotities overgelegd.

PROCESVERLOOP IN EERSTE AANLEG EN VASTSTAANDE FEITEN

Voor het procesverloop en de beslissing in eerste aanleg verwijst het hof naar de beschikking van 31 december 2008 van de rechtbank ’s-Gravenhage en de bestreden beschikking. Bij beschikking van 31 december 2008 is - voor zover hier van belang - een bewind over alle goederen die (zullen) toebehoren aan rechthebbende ingesteld en zijn bewindvoerders als zodanig benoemd. Bij de bestreden beschikking heeft de kantonrechter aan bewindvoerders machtiging verleend tot het doen van een schenking van € 2.092,- aan tien met name genoemde personen uit het vermogen van rechthebbende. Het verzoek van bewindvoerders tot machtiging voor het doen van een schenking uit het vermogen van rechthebbende aan [naam 2] en [naam 3] van € 50.000,- per persoon is afgewezen.

Het hof gaat uit van de door de rechtbank vastgestelde feiten, voor zover daar in hoger beroep geen grief tegen is gericht.

BEOORDELING VAN HET HOGER BEROEP

1. In geschil is de afwijzing van het verzoek tot machtiging voor het doen van schenkingen van € 50.000,- aan de neef en de nicht van rechthebbende, [naam 2] en [naam 3].

2. Bewindvoerders, ouders van de neef en nicht, verzoeken het hof de bestreden beschikking te vernietigen voor zover daarbij het verzoek tot machtiging voor het doen van de twee (eenmalige) schenkingen ten bedrage van € 50.000,- aan genoemde neef en nicht van de rechthebbende werd afgewezen en, rechtdoende in appel voorts primair alsnog de gevraagde machtiging - en subsidiair van zodanig bedrag als het hof in goede justitie juist acht - te verlenen, met zodanige verdere beschikking als het hof juist acht.

3. De bewindvoerders - zus en zwager van rechthebbende - voeren het volgende aan. Het verzoek betreft twee eenmalige van schenkbelasting vrijgestelde schenkingen, waarvoor de wetgever een fiscale faciliteit heeft geschapen die op 31 december 2014 ten einde komt. Rechthebbende, thans 91 jaar oud en wilsonbekwaam, beschikt over ruim voldoende vermogen om in haar eigen levensonderhoud en zorg te kunnen voldoen en is zelf kinderloos. Rechthebbende heeft in 1983 bij uiterste wilsbeschikking haar (andere) zus [naam 4] als enig erfgenaam benoemd, maar deze is inmiddels, kinderloos en ongehuwd, overleden. Rechthebbende wordt gediscrimineerd door niet gebruik te mogen maken van deze eenmalige mogelijkheid om haar familie te kunnen steunen bij hun woonlasten. De AWBZ-bijdrage van rechthebbende zal door de schenkingen niet verminderen.

4. Het hof is van oordeel dat de kantonrechter terecht het verzoek van bewindvoerders tot het doen van een schenking van € 50.000,- aan [naam 2] en van € 50.000,- aan [naam 3], zoon en dochter van bewindvoerders, heeft afgewezen. Daarbij overweegt het hof als volgt. Op grond van de “Aanbevelingen Meerderjarigenbewind” van het Landelijk Overleg Vakinhoud Civiel en Kanton (LOVCK) geldt dat een door de bewindvoerder(s) ingediend verzoek om te worden gemachtigd tot het doen van een schenking namens een rechthebbende die zijn wil niet kan bepalen, waarvan in onderhavige zaak sprake is, wordt afgewezen indien geen schenkingstraditie wordt aangetoond. In bijzondere, door de bewindvoerder(s) aan te voeren, omstandigheden kan daarvan worden afgeweken indien het belang van de rechthebbende dat vereist, dan wel indien de schenking de leefomgeving van de rechthebbende verbetert. Voorts wordt een schenking in beginsel niet toegestaan als het liquide vermogen van de rechthebbende als gevolg van die schenking minder dan € 30.000,- komt te bedragen.

5. Het hof sluit zich bij de aanbeveling aan. Naar het oordeel van het hof is voornoemde schenkingstraditie in onderhavige zaak onvoldoende aangetoond. Ter zitting hebben bewindvoerders verklaard dat hun (schoon)zus weliswaar gedurende de minderjarigheid van de kinderen van bewindvoerders voor hen heeft gespaard; na de meerderjarigheid beperkte zij zich tot een gift van ongeveer € 50,- à € 100,- per jaar ter gelegenheid van verjaardagen. Hoeveel rechthebbende destijds voor de kinderen van de bewindvoerders zou hebben gespaard, is niet duidelijk geworden. Gesteld noch gebleken is dat de rechthebbende de bedoeling heeft gehad om haar neef en nicht een dergelijke som geld te schenken, dan wel te lenen, ten behoeve van de aankoop/onderhoud van onroerend goed, al dan niet gedreven door fiscale overwegingen. Naar het oordeel van het hof hebben de bewindvoerders dan ook niet aangetoond dat rechthebbende gebruik zou hebben gemaakt van de tijdelijke verruiming van de vrijstelling van schenkbelasting voor een eigen woning, ex artikel 33a Successiewet 1956. Voorts is niet gebleken dat met de schenking de belangen van de rechthebbende zijn gediend.

6. Gelet op voormelde feiten en omstandigheden is het hof van oordeel dat de rechtbank het verzoek in zoverre terecht heeft afgewezen. Het hof beslist derhalve als volgt.

BESLISSING OP HET HOGER BEROEP

Het hof:

bekrachtigt de bestreden beschikking voor zover aan het oordeel van het hof onderworpen.

Deze beschikking is gegeven door mrs. Husson, Obbink-Reijngoud en Van Veen, bijgestaan door mr. Van Waning als griffier en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 12 november 2014.