Uitspraak
Parketnummer: 24-001129-09
Parketnummer eerste aanleg: 17-753703-08
Arrest van 2 mei 2011 van het gerechtshof te Leeuwarden, meervoudige strafkamer, op het hoger beroep tegen het vonnis van de politierechter in de rechtbank Leeuwarden van 10 april 2009 in de strafzaak tegen:
[verdachte],
geboren op [1983] te [geboorteplaats],
wonende te [woonplaats], [adres],
verschenen in persoon, bijgestaan door zijn raadsman mr. A. Allersma, advocaat te Groningen.
Het vonnis waarvan beroep
De politierechter in de rechtbank Leeuwarden heeft de verdachte bij het vonnis wegens misdrijven veroordeeld tot een straf, zoals in dat vonnis omschreven.
Gebruik van het rechtsmiddel
De verdachte is op de voorgeschreven wijze en tijdig in hoger beroep gekomen.
Het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep
Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting in hoger beroep, alsmede het onderzoek op de terechtzitting in eerste aanleg.
De vordering van de advocaat-generaal
De advocaat-generaal heeft gevorderd dat het hof verdachte ter zake het hem onder 1 primair en subsidiair ten laste gelegde zal vrijspreken. Voorts heeft de advocaat-generaal gevorderd dat het hof verdachte ter zake het hem onder 2 meer subsidiair ten laste gelegde zal veroordelen tot een werkstraf voor de duur van 60 uren, subsidiair 30 dagen vervangende hechtenis en een voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van twee weken met een proeftijd van twee jaren.
De beslissing op het hoger beroep
Het hof zal het vonnis vernietigen en opnieuw recht doen.
Tenlastelegging
Aan de verdachte is - met inachtneming van de wijzing van de tenlastelegging die in eerste aanleg is toegelaten - ten laste gelegd, dat:
1.
hij op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente], ter uitvoering van het door verdachte voorgenomen misdrijf om tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, meermalen, althans eenmaal, met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening in/uit een pinautomaat/geldautomaat (van de Friesland Bank) weg te nemen (een) hoeveelhe(i)d(en) geld (te weten een totaalbedrag van 320 euro), geheel of ten dele toebehorende aan [slachtoffer], in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en/of zijn mededader(s) en die/dat weg te nemen hoeveelhe(i)d(en) geld (te weten een totaalbedrag van 320 euro) onder zijn/hun bereik te brengen door middel van een valse sleutel (te weten een gestolen credit-card), hebbende hij, verdachte, en/of zijn mededader(s) opzettelijk die (gestolen) credit-card (meermalen) in de pinautomaat/geldautomaat van de Friesland Bank gedrukt en/of (vervolgens) een pincode ingetoetst en/of (vervolgens) een geldbedrag ingetoetst, terwijl de uitvoering van dat voorgenomen misdrijf niet is voltooid;
Subsidiair zo het vorenstaande niet mocht leiden tot schuldigverklaring van en strafoplegging aan verdachte
[medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente], ter uitvoering van het door hem/haar voorgenomen misdrijf om tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, meermalen, althans eenmaal, met het oogmerk van wederrechtelijke toeëigening in/uit een pinautomaat/geldautomaat (van de Friesland Bank) weg te nemen, (een) hoeveelhe(i)d(en) geld (te weten een totaalbedrag van 320 euro), geheel of ten dele toebehorende aan [slachtoffer], in elk geval aan een ander of anderen dan aan die [medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] en/of zijn/haar mededader(s)en/of verdachte, en die/dat weg te nemen (een) hoeveelhe(i)d(en) geld (te weten een bedrag van in totaal 320 euro) onder zijn/haar bereik en/of van zijn/haar mededader(s) te brengen door middel van een valse sleutel (te weten een gestolen credit-card), hebbende die [medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] opzettelijk die (gestolen) credit-card (meermalen) in de pinautomaat/geldautomaat van de Friesland Bank gedrukt en/of (vervolgens) een pincode ingetoetst en/of (vervolgens) een geldbedrag ingetoetst, terwijl de uitvoering van dat voorgenomen misdrijf niet is voltooid, tot het plegen van welk misdrijf verdachte op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente] en/of elders in Nederland,opzettelijk behulpzaam is geweest door het overhandigen van een (gestolen) credit-card;
2.
hij op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente], tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening in/uit een pinautomaat/geldautomaat (van onder andere de tankstation(s) BP, Shell en/of Esso) heeft weggenomen (een) hoeveelhe(i)d(en) geld (te weten een totaalbedrag van 666 euro), in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan [slachtoffer], in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en/of zijn mededader(s), althans met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen (een) slof(fen) sigaretten en/of (een) slof(fen) shag, althans rookwa(a)r(en), in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan tankstation BP en/of tankstation Esso en/of tankstation Shell, in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en/of zijn mededader(s), waarbij verdachte en/of zijn mededader(s) zich de toegang tot de plaats des misdrijfs heeft/hebben verschaft en/of de/het weg te nemen goed(eren) onder zijn/hun bereik heeft/hebben gebracht door middel van een valse sleutel (te weten een gestolen credit-card);
subsidiair zo het vorenstaande niet mocht leiden tot schuldigverklaring van en strafoplegging aan verdachte
[medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente], tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, meermalen, althans eenmaal, met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening in/uit een pinautomaat/geldautomaat (van onder andere de tankstation(s) BP, Shell en Esso) heeft weggenomen (een) hoeveelhe(i)d(en) geld (te weten een totaalbedrag van 666 euro), in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan [slachtoffer], in elk geval aan een ander of anderen dan aan die [medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] en/of zijn mededader(s) en/of aan verdachte, althans met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen (een) slof(fen) sigaretten en/of (een) slof(fen) shag, althans rookwa(a)r(en), in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan tankstation BP en/of tankstation Esso en/of tankstation Shell, in elk geval aan een ander of anderen dan die [medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] en/of zijn mededader(s) en/of aan verdachte, waarbij die [medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] en/of zijn mededader(s) zich de toegang tot de plaats des misdrijfs heeft/hebben verschaft en/of de/het weg te nemen goed(eren) onder zijn/hun bereik heeft/hebben gebracht door middel van een valse sleutel, bij het plegen van welk misdrijf verdachte toen daar opzettelijk behulpzaam is geweest door het overhandigen van een (gestolen) credit-card;
meer subsidiair zo het vorenstaande niet mocht leiden tot schuldigverklaring van en strafoplegging aan verdachte
hij op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente], meermalen, althans eenmaal, (telkens) tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) met het oogmerk om zich en/of (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordelen (telkens) door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, (telkens) (een) medewerker(s) werkzaam bij een BP-tankstation en/of een Esso-tankstation en/of een Shell-tankstation heeft bewogen tot de afgifte van (telkens) een slof sigaretten en/of een slof shag, althans van rookwa(a)r(en), in elk geval (telkens) van enig goed, hebbende verdachte en/of zijn mededader(s) toen aldaar (telkens) met vooromschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid (telkens) een eurocard/creditcard op naam van [slachtoffer] gebruikt om die/dat rookwa(a)r(en)/goed(eren) te betalen en (vervolgens) (telkens) op de (factuur)bon op de plaats waar de handtekening van die eurocard-/creditcardhouder moest worden geplaatst een handtekening of naam heeft vermeld die (telkens) de handtekening of naam van die [slachtoffer] moest voorstellen, waardoor die medewerker(s) van die/dat genoemde tankstation(s) (telkens) werd(en) bewogen tot bovenomschreven afgifte;
meest subsidiair zo het vorenstaande niet mocht leiden tot schuldigverklaring van en strafoplegging aan verdachte
[medeverdachte 1] en/of [medeverdachte 2] op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente], meermalen, althans eenmaal, (telkens) tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) met het oogmerk om zich en/of (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordelen (telkens) door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, (telkens) (een) medewerker(s) werkzaam bij een BP-tankstation en/of een Esso-tankstation en/of een Shell-tankstation heeft/hebben bewogen tot de afgifte van (telkens) een slof sigaretten en/of een slof shag, althans van rookwa(a)r(en), in elk geval (telkens) van enig goed, hebbende die [medeverdachte 1] en/of die [medeverdachte 2] en/of zijn/hun mededader(s) toen aldaar (telkens) met vooromschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid (telkens) een eurocard/creditcard op naam van [slachtoffer] gebruikt om die/dat rookwa(a)r(en)/goed(eren) te betalen en (vervolgens) (telkens) op de (factuur)bon op de plaats waar de handtekening van die eurocard-/creditcardhouder moest worden geplaatst een handtekening of naam heeft vermeld die (telkens) de handtekening of naam van die [slachtoffer] moest voorstellen, waardoor die medewerker(s) van die/dat genoemde tankstation(s) (telkens) werd(en) bewogen tot bovenomschreven afgifte tot het plegen van welk misdrijf verdachte op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], (althans) in de gemeente [gemeente] en/of elders in Nederland, opzettelijk behulpzaam is geweest door het overhandigen van een (gestolen) credit-card.
Vrijspraak
Het hof acht met de raadsman en de advocaat-generaal niet bewezen hetgeen onder 1 primair en subsidiair aan verdachte is ten laste gelegd, zodat hij daarvan moet worden vrijgesproken. Verdachte heeft een creditcard, waarvan hij wist dat die gestolen was, verstrekt aan twee medeverdachten en hen verteld dat je daarmee rookwaren en telefoonkaarten kon verwerven bij tankstations. Omdat niet is komen vast te staan dat verdachte het heeft gehad over pinnen bij de bank, volgt het hof het voorstel van de advocaat-generaal om verdachte vrij te spreken van hetgeen hem onder 1 primair en subsidiair ten laste is gelegd.
Het hof volgt de advocaat-generaal in diens opvatting dat verdachte ook vrijgesproken moet worden van het onder 2 primair en subsidiair ten laste gelegde, maar is anders dan de advocaat-generaal van oordeel dat ook vrijspraak moet volgen voor hetgeen meer subsidiair ten laste is gelegd, omdat hetgeen verdachte heeft gedaan niet bestempeld kan worden als medeplegen van oplichting, maar slechts als medeplichtigheid daarbij. Dat verdachte nadien drie pakjes shag heeft ontvangen van de medeverdachten (van de totale buit van € 666) doet aan dat oordeel niet af.
Bewezenverklaring
Het hof acht wettig en overtuigend het meest subsidiair ten laste gelegde bewezen, inhoudende dat:
[medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] op 21 oktober 2007 te [plaats], meermalen, tezamen en in vereniging telkens met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen, telkens door het aannemen van een valse naam en/of door een of meer listige kunstgrepen en door een samenweefsel van verdichtsels, telkens een medewerker werkzaam bij een BP-tankstation en/of een Esso-tankstation en/of een Shell-tankstation hebben bewogen tot de afgifte van een slof sigaretten en/of een slof shag, hebbende die [medeverdachte 1] en die [medeverdachte 2] toen aldaar telkens met vooromschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - listiglijk en bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid telkens een creditcard op naam van [slachtoffer] gebruikt om die rookwaren te betalen en vervolgens telkens op de factuurbon op de plaats waar de handtekening van die creditcardhouder moest worden geplaatst een handtekening of naam heeft vermeld die telkens de handtekening of naam van die [slachtoffer] moest voorstellen, waardoor die medewerkers van die genoemde tankstations werden bewogen tot bovenomschreven afgifte tot het plegen van welk misdrijf verdachte op of omstreeks 21 oktober 2007 te [plaats], opzettelijk behulpzaam is geweest door het overhandigen van een creditcard.
Het hof acht niet bewezen hetgeen aan verdachte als voormeld onder 2 meest subsidiair meer of anders is ten laste gelegd dan hierboven als bewezen is aangenomen.
Kwalificatie
Het bewezen verklaarde levert op het misdrijf:
Onder 2 meest subsidiair: medeplichtigheid aan oplichting.
Strafbaarheid
Het hof acht verdachte strafbaar. Strafuitsluitingsgronden worden niet aanwezig geacht.
Strafmotivering
Het hof heeft de op te leggen straf bepaald op grond van de aard en ernst van het feit, de omstandigheden waaronder het feit is begaan en de persoon van verdachte. Daarbij heeft het hof in het bijzonder het navolgende in aanmerking genomen.
Verdachte heeft door het ter beschikking stellen van een gestolen creditcard zijn mededaders in staat gesteld diverse tankstations op te lichten en hen bewogen tot afgifte van rookwaren. Daardoor is financiële schade veroorzaakt en is het vertrouwen ondermijnd dat deelnemers in het handelsverkeer in elkaar moeten kunnen stellen.
Uit het uittreksel uit het Justitieel Documentatieregister d.d. 25 februari 2011 blijkt dat verdachte meermalen is veroordeeld wegens - onder meer - vermogensdelicten.
Het hof heeft gelet op het bepaalde in artikel 63 van Pro het Wetboek van Strafrecht.
Tevens is in aanmerking genomen hetgeen ter terechtzitting door en namens verdachte omtrent zijn persoonlijke omstandigheden is aangevoerd.
Verdachte heeft ter terechtzitting in hoger beroep naar voren gebracht dat hij tegenwoordig verblijft in [instelling 1] en wordt begeleid door Zienn Opvang en Ondersteuning. Verdachte verricht werkzaamheden bij [instelling 2] als onder meer fietsenmaker en lasser. Verdachtes begeleider van Zienn heeft via een schrijven
d.d. 13 april 2011 het hof laten weten dat verdachte schulden heeft en dat gekeken wordt naar de mogelijkheid om verdachte bij de schuldsanering aan te melden. Ook gaat verdachte binnenkort meewerken aan een psychologisch onderzoek; en de toekomstige begeleiding wordt op de uitkomsten van dit onderzoek aangepast. Daarnaast heeft zowel de begeleider als verdachte aangegeven dat verdachte zijn plek in het [instelling 1] kwijt zal raken op het moment dat hij een gevangenisstraf zou moeten ondergaan.
Uit het oogpunt van vergelding en gelet op de forse documentatie van verdachte is in beginsel een onvoorwaardelijke gevangenisstraf passend en geboden. Met de advocaat-generaal en de raadsman is het hof echter van oordeel dat de positieve ontwikkelingen zoals hiervoor geschetst, niet moeten worden doorkruist. Het hof zal dan ook een voorwaardelijke gevangenisstraf opleggen en een werkstraf van na te melden duur.
Toepassing van wetsartikelen
Het hof heeft gelet op de artikelen 14a, 14b, 14c, 22c, 22d, 48, 63 en 326 van het Wetboek van Strafrecht, zoals deze artikelen golden ten tijde van het bewezen verklaarde.
De uitspraak
HET HOF,
RECHT DOENDE OP HET HOGER BEROEP:
vernietigt het vonnis, waarvan beroep, en opnieuw recht doende:
verklaart het verdachte onder 1 primair en subsidiair ten laste gelegde niet bewezen en spreekt hem daarvan vrij;
verklaart het verdachte onder 2 primair, subsidiair en meer subsidiair niet bewezen en spreekt hem daarvan vrij;
verklaart het verdachte onder 2 meest subsidiair ten laste gelegde bewezen, kwalificeert dit als hiervoor vermeld en verklaart dit feit en verdachte strafbaar;
verklaart niet bewezen hetgeen aan verdachte als voormeld onder 2 meest subsidiair meer of anders is ten laste gelegd dan hierboven als bewezen is aangenomen en spreekt verdachte daarvan vrij;
veroordeelt verdachte [verdachte] tot gevangenisstraf voor de duur van twee weken;
beveelt, dat de gevangenisstraf niet zal worden ten uitvoer gelegd, tenzij de rechter later anders mocht gelasten op grond, dat de veroordeelde zich voor het einde van een proeftijd van twee jaren aan een strafbaar feit heeft schuldig gemaakt;
veroordeelt verdachte tevens tot een taakstraf, bestaande uit een werkstraf, voor de duur van zestig uren, met bevel voor het geval dat de veroordeelde de werkstraf niet naar behoren verricht, dat vervangende hechtenis voor de duur van dertig dagen zal worden toegepast.
Dit arrest is aldus gewezen door mr. K. Lahuis, voorzitter, mr. J.A.A.M. van Veen en mr. E. Pennink, in tegenwoordigheid van mr. M.J. Schulte als griffier, zijnde mr. E. Pennink buiten staat dit arrest mede te ondertekenen.