ECLI:NL:HR:2011:BR2911

• Datum uitspraak: 11 oktober 2011
• Publicatiedatum: 5 april 2013
• Zaaknummer: 10/02253 B
• Instantie: Hoge Raad
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Overig
• Procedures: Cassatie
• Rechters: A.J.A. van Dorst; H.A.G. Splinter-van Kan; M.A. Loth
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl
• Verwijzingen: 10 uitgaand · 4 inkomend

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Hoge Raad oordeelt over klachtprocedure tegen beslaglegging in Frankrijk op grond van Nederlands rechtshulpverzoek

De zaak betreft een klacht van een klager over de teruggave van goederen die in Frankrijk in beslag zijn genomen op basis van een Nederlands rechtshulpverzoek. De rechtbank verklaarde de klager niet-ontvankelijk omdat zij oordeelde dat er geen beslag in de zin van art. 94a/552a Sv op de goederen rustte.

De Hoge Raad stelt dat indien een inbeslagneming in Frankrijk plaatsvindt in het kader van een bevel tot inbeslagneming van de Nederlandse Officier van Justitie, belanghebbenden zich bij de Nederlandse rechter kunnen beklagen over het bevel. Evenzeer kan bij een inbeslagneming op grond van een rechtshulpverzoek, hetzij op verzoek van de Nederlandse Officier van Justitie, hetzij op initiatief van Franse autoriteiten, bij de Nederlandse rechter geklaagd worden over het beslag.

De rechtbank heeft dit miskend door klager niet-ontvankelijk te verklaren. De Hoge Raad vernietigt daarom de beschikking en verwijst de zaak naar het gerechtshof te 's-Gravenhage voor herbehandeling en afdoening van het klaagschrift. De uitspraak verduidelijkt de toepasselijkheid van art. 552a Sv bij grensoverschrijdende beslagleggingen in het kader van internationale rechtshulp.

Uitkomst: De Hoge Raad vernietigt de beschikking en verwijst de zaak naar het gerechtshof voor herbehandeling van het klaagschrift.

Uitspraak

11 oktober 2011

Strafkamer

nr. 10/02253 B

Hoge Raad der Nederlanden

Beschikking

op het beroep in cassatie tegen een beschikking van de Rechtbank te 's-Gravenhage van 22 december 2009, nummer RK 09/3236, op een klaagschrift als bedoeld in art. 552a van het Wetboek van Strafvordering, ingediend door:

[Klager], geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1969, wonende te [woonplaats].

1. Geding in cassatie

Het beroep is ingesteld door de klager. Namens deze heeft mr. M.J. Lamers, advocaat te Utrecht, bij schriftuur middelen van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan deze beschikking gehecht en maakt daarvan deel uit.

De Advocaat-Generaal Aben heeft geconcludeerd tot vernietiging van de bestreden beschikking en tot verwijzing van de zaak naar het gerechtshof teneinde op het bestaande klaagschrift opnieuw te worden behandeld en afgedaan.

2. Beoordeling van de middelen

2.1. De middelen klagen over het oordeel van de Rechtbank dat niet is gebleken dat sprake is van een beslag "in de zin van artikel 94a/552a van het Wetboek van Strafvordering". De middelen lenen zich voor gezamenlijke bespreking.

2.2. In cassatie moet van het volgende worden uitgegaan. Op basis van een "rechtshulpverzoek Frankrijk, onderzoek [A]" van de Nederlandse Officier van Justitie gericht aan de Franse autoriteiten en strekkende tot inbeslagneming van - onder meer - een schip genaamd [B] alsmede tot het "verrichten van een doorzoeking op/in genoemd schip de [B], zulks ter inbeslagname van relevante goederen/bescheiden, zoals eigendomsbewijzen e.d." is in Frankrijk beslag gelegd op voormeld schip, een motor en een stroomaggregaat. Het door een Franse gerechtsdeurwaarder daarvan opgemaakt "proces-verbaal conservatoir beslag op schip" van 24 februari 2009 houdt - in de Nederlandse vertaling daarvan - voorts in dat beslag is gelegd op "alle bijbehorende tuigage, ankergerei en bijbehorende voorwerpen".

2.3.1. In het klaagschrift zijn de goederen waarop het klaagschrift betrekking heeft nader gespecificeerd. Kort samengevat betreft het voornamelijk gereedschap.

2.3.2. De Rechtbank heeft de klager niet-ontvankelijk verklaard in zijn klaagschrift en daartoe het volgende overwogen:

"Uit de stukken en het onderzoek in raadkamer is niet gebleken dat de goederen van klager, als genoemd in de bijlage van zijn klaagschrift, op verzoek van de officier van justitie in Frankrijk strafrechtelijk in beslag zijn genomen. Derhalve moet naar het oordeel van de rechtbank worden aangenomen dat er geen beslag in de zin van artikel 94a/552a van het Wetboek van Strafvordering op de goederen rust (...)"

2.4.1. Ingeval een inbeslagneming in Frankrijk heeft plaatsgevonden in het verband van een bevel tot inbeslagneming van de Nederlandse Officier van Justitie in de zin van art. 552rr Sv kunnen belanghebbenden zich ingevolge art. 552uu, eerste lid, Sv, in verbinding met art. 552a Sv, schriftelijk beklagen over het uitvaardigen van dat bevel bij de Rechtbank in het arrondissement binnen hetwelk de Officier van Justitie het bevel heeft uitgevaardigd.

Redelijke wetstoepassing brengt mee dat ingeval een inbeslagneming heeft plaatsgevonden in het verband van een dergelijk bevel op eigen initiatief van de Franse uitvoerende autoriteiten, op de voet van art. 552a Sv bij de Nederlandse rechter kan worden geklaagd over (de voortduring van) het beslag (vgl. HR 3 juni 2008, LJN BC9015).

2.4.2. Ingeval een inbeslagneming in Frankrijk heeft plaatsgevonden in het verband van een rechtshulpverzoek van de Nederlandse Officier van Justitie, hetzij op verzoek van de Nederlandse Officier van Justitie hetzij op eigen initiatief van de Franse uitvoerende autoriteiten, brengt een redelijke wetstoepassing mee dat op de voet van art. 552a Sv bij de Nederlandse rechter kan worden geklaagd over (de voortduring van) het beslag.

2.4.3. De Rechtbank, die kennelijk van een andere opvatting is uitgegaan, heeft dit miskend.

2.5. De middelen klagen hierover terecht.

3. Slotsom

Hetgeen hiervoor is overwogen brengt mee dat de bestreden beschikking niet in stand kan blijven en als volgt moet worden beslist.

4. Beslissing

De Hoge Raad:

vernietigt de bestreden beschikking;

verwijst de zaak naar het Gerechtshof te 's-Gravenhage, opdat de zaak op het bestaande klaagschrift opnieuw wordt behandeld en afgedaan.

Deze beschikking is gegeven door de vice-president A.J.A. van Dorst als voorzitter, en de raadsheren H.A.G. Splinter-van Kan en M.A. Loth, in bijzijn van de waarnemend griffier E. Schnetz, in raadkamer en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 11 oktober 2011.