ECLI:NL:HR:2016:249

• Datum uitspraak: 16 februari 2016
• Publicatiedatum: 17 februari 2016
• Zaaknummer: 15/00976
• Instantie: Hoge Raad
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Overig
• Procedures: Beschikking
• Rechters: W.A.M. van Schendel; B.C. de Savornin Lohman; H.A.G. Splinter-van Kan
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl
• Verwijzingen: 6 uitgaand · 1 inkomend

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Hoge Raad vernietigt beschikking inzake klaagschrift tegen strafvorderlijk beslag en wijst terug naar rechtbank

De zaak betreft een beroep in cassatie van de Officier van Justitie tegen een beschikking van de Rechtbank Oost-Brabant die een klaagschrift op grond van artikel 552a Sv gegrond verklaarde. Het klaagschrift strekte tot teruggave van een onder verdachte gelegd strafvorderlijk beslag op een geldbedrag.

De rechtbank oordeelde dat het belang van de strafvordering het voortduren van het beslag niet meer vorderde, omdat het niet aannemelijk was dat een verbeurdverklaring of onttrekking aan het verkeer van het geldbedrag zou volgen. De Hoge Raad herhaalt de maatstaf uit eerdere jurisprudentie dat de rechter moet beoordelen of het voortduren van het beslag noodzakelijk is voor de waarheidsvinding of het aantonen van wederrechtelijk verkregen voordeel.

De Hoge Raad stelt vast dat de rechtbank haar oordeel onvoldoende heeft gemotiveerd en daardoor niet begrijpelijk is. Daarom vernietigt de Hoge Raad de beschikking en verwijst de zaak terug naar de rechtbank voor een nieuwe beoordeling van het klaagschrift op basis van de juiste maatstaf en met voldoende motivering.

Deze uitspraak benadrukt het belang van een zorgvuldige en gemotiveerde toetsing van het voortduren van strafvorderlijk beslag bij een klaagschrift en bevestigt de criteria die daarbij gelden volgens de geldende rechtspraak.

Uitkomst: De Hoge Raad vernietigt de beschikking en wijst de zaak terug naar de rechtbank voor hernieuwde beoordeling van het klaagschrift tegen het strafvorderlijk beslag.

Uitspraak

16 februari 2016

Strafkamer

nr. S 15/00976 B

SG

Hoge Raad der Nederlanden

Beschikking

op het beroep in cassatie tegen een beschikking van de Rechtbank Oost-Brabant, zittingsplaats 's-Hertogenbosch, van 30 januari 2015, nummer RK 14/2247, op een klaagschrift als bedoeld in art. 552a Sv, ingediend door:

[klager] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1956.

1. Geding in cassatie

Het beroep is ingesteld door de Officier van Justitie. Deze heeft bij schriftuur een middel van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan deze beschikking gehecht en maakt daarvan deel uit.

De Advocaat-Generaal G. Knigge heeft geconcludeerd tot vernietiging van de bestreden beschikking en tot zodanige beslissing met betrekking tot verwijzing of terugwijzing als de Hoge Raad gepast zal voorkomen.

2. Beoordeling van het middel

2.1.

Het middel klaagt dat het oordeel van de Rechtbank dat het beklag gegrond is, blijk geeft van een onjuiste rechtsopvatting, althans dat dit oordeel ontoereikend gemotiveerd is.

2.2.

De Rechtbank heeft het klaagschrift dat strekt tot teruggave van het onder de klager op de voet van art. 94 Sv inbeslaggenomen geldbedrag, gegrond verklaard. De Rechtbank heeft daartoe het volgende overwogen:

"De rechtbank is van oordeel dat thans enkel strafvorderlijk beslag ligt op het bedoelde geldbedrag. Uit de stukken valt genoegzaam op te maken dat aantonen van wederrechtelijk verkregen voordeel en de waarheidsvinding thans niet meer gediend is met het in beslag houden. Naar het oordeel van de rechtbank is het hoogst onaannemelijk dat een verbeurdverklaring of onttrekking aan het verkeer van het geldbedrag zal volgen. De rechtbank is dan ook van oordeel dat er geen strafvorderlijk belang is bij in beslag houden van dit geldbedrag en dat het klaagschrift gegrond moet worden verklaard als hierna te melden."

2.3.

In geval van een beklag van de beslagene tegen een op de voet van art. 94 Sv gelegd beslag dient de rechter a. te beoordelen of het belang van strafvordering het voortduren van het beslag vordert, en zo neen, b. de teruggave van het inbeslaggenomen voorwerp te gelasten aan de beslagene, tenzij een ander redelijkerwijs als rechthebbende ten aanzien van dat voorwerp moet worden beschouwd. Het belang van strafvordering verzet zich tegen teruggave indien het veiligstellen van de belangen waarvoor art. 94 Sv de inbeslagneming toelaat, het voortduren van het beslag nodig maakt. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer de desbetreffende voorwerpen kunnen dienen om de waarheid aan de dag te brengen - ook in een zaak betreffende een ander dan de klager - of om wederrechtelijk verkregen voordeel aan te tonen. Voorts verzet het door art. 94 Sv beschermde belang van strafvordering zich tegen teruggave indien niet hoogst onwaarschijnlijk is dat de strafrechter, later oordelend, de verbeurdverklaring of onttrekking aan het verkeer van het voorwerp zal bevelen, al dan niet naar aanleiding van een afzonderlijke vordering daartoe als bedoeld in art. 36b, eerste lid onder 4, Sr in verbinding met art. 552f Sv (vgl. HR 28 september 2010, ECLI:NL:HR:2010:BL2823, NJ 2010/654).

2.4.

Zo al moet worden aangenomen dat de Rechtbank in haar hiervoor onder 2.2 weergegeven overwegingen heeft bedoeld tot uitdrukking te brengen dat het niet hoogst onwaarschijnlijk is dat de strafrechter, later oordelend, de verbeurdverklaring van het geldbedrag zal bevelen, en aldus de juiste maatstaf heeft toegepast, is dat oordeel zonder nadere motivering, die ontbreekt, niet begrijpelijk.

2.5.

Het middel is gegrond.

3. Slotsom

Hetgeen hiervoor is overwogen brengt mee dat de bestreden beschikking niet in stand kan blijven en als volgt moet worden beslist.

4. Beslissing

De Hoge Raad:

vernietigt de bestreden beschikking;

wijst de zaak terug naar de Rechtbank Oost-Brabant, zittingsplaats 's-Hertogenbosch, opdat de zaak op het bestaande klaagschrift opnieuw wordt behandeld en afgedaan.

Deze beschikking is gegeven door de vice-president W.A.M. van Schendel als voorzitter, en de raadsheren B.C. de Savornin Lohman en H.A.G. Splinter-van Kan, in bijzijn van de waarnemend griffier A.C. ten Klooster, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van
16 februari 2016 .