Uitspraak
RECHTBANK ALMELO
Kort Geding
zaaknummer: 62554 / KG ZA 04-46
datum uitspraak vonnis: 24 februari 2004 (r.d.)
Vonnis van de voorzieningenrechter in de rechtbank Almelo, rechtdoende in kort geding, in de zaak van:
1. de vennootschap onder firma [Eiseres],
gevestigd te Olst,
hierna te noemen [eiseres],
2. Eiser sub 2,
wonende te Olst,
vennoot van gedaagde sub 1,
3. Eiser sub 3,
wonende te Olst,
vennoot van gedaagde sub 1,
eisers,
advocaat: mr. W.A. van Overbeek de Meyer te Deventer,
procureur: mr. P.C. Kleyn van Willigen,
tegen
Gedaagde,
wonende te Hengelo (O),
gedaagde,
verder te noemen: Gedaagde,
procureur: mr. H.J.G.M te Woerd.
Het procesverloop
Eisers hebben gevorderd als vermeld in de dagvaarding.
Ter zitting van 16 februari 2004 zijn verschenen: eisers, bijgestaan door mr. Van Overbeek de Meyer, en gedaagde, bijgestaan door mr. Te Woerd. Van hetgeen is besproken is aantekening gemaakt.
Het vonnis is bepaald op vandaag.
De beoordeling van het geschil en de motivering van de beslissing
1. In deze zaak staat het navolgende vast.
- Eiseres sub 1 handelt onder de namen [eiseres] en [eiseres]. Zij houdt zich bezig met automatiseringsbevordering, - onderzoek en - stimulering, tele-CADwerk en DNA-testen. [eiseres] verkoopt opleidingen tot CAD-telewerker;
- Sinds 1987 is [eiseres] houder van het merk en de handelsnaam [eiseres]. Op 8 februari 2000 heeft [eiseres] de domeinnaam "www.[eiseres].com" geregistreerd;
- Op 13 september 2003 heeft de Tros het tv-programma "Opgelicht" uitgezonden. In die uitzending vertelde de heer [Persoon 1] over vervelende ervaringen met [eiseres];
- Op 2 oktober 2003 heeft de heer [Persoon 2] de domeinnaam "www. [eiseres].nl" geregistreerd ten behoeve van een website met de titel "Vereniging Gedupeerden [eiseres]". Op de site werd melding gemaakt dat [eiseres] dure cursussen zonder ondersteuning en met slechte examens verkoopt en dat de site is bedoeld om mensen te waarschuwen;
- Op 11 oktober 2003 is in het programma "Opgelicht" wederom aandacht besteed aan [eiseres]. De door [Persoon 2] opgezette website werd in het programma genoemd;
- Omstreeks 12 oktober 2003 heeft Gedaagde via de website "Google" op een discussiegroep een bericht geplaatst met als onderwerp: "Oplichter [Eiser sub 2] [eiseres]", waarin verwezen werd naar de website "www. [eiseres].nl". De vermelding is thans verdwenen. De huidige bijdrage van Gedaagde in die discussiegroep is de vermelding "Wat is er met [eiseres]?";
- Kort voor de tweede uitzending van het programma "Opgelicht" is via de internetsite "www.koekjes.net" een gastenboek geopend. Vijf personen, waaronder Gedaagde, waren in het bezit van het wachtwoord van het gastenboek, zodat deze personen het gastenboek konden opschonen;
- In dit gastenboek zijn berichten geplaatst waarin eiser sub 2 wordt bedreigd met de dood;
2. Eisers vorderen:
I. Gedaagde te veroordelen om de berichtgeving op http://groups-Google.nl met als onderwerp: "Oplichter [Eiser sub 2] [eiseres]" te verwijderen en verwijderd te houden;
II. Gedaagde te verbieden om zich, na betekening van het in deze te wijzen vonnis, publiekelijk in welke vorm of hoedanigheid dan ook op beledigende wijze of onnodig grievende zin uit te laten over eisers;
III. Gedaagde te veroordelen tot betaling van een dwangsom van e 2.000,= per dag voor iedere dag dat Gedaagde na betekening van het vonnis in gebreke blijft te voldoen aan de veroordelingen onder 1 en 2;
IV. Gedaagde te veroordelen tot betaling aan eisers van een schadevergoeding van e 10.000,= als voorschot op de schadevergoeding in de bodemprocedure;
met veroordeling van Gedaagde in de kosten van dit geding.
3. Eisers stellen daartoe dat Gedaagde onrechtmatig jegens haar heeft gehandeld door negatieve berichtgeving over [eiseres] op de zoekmachine Google te plaatsen. Volgens [eiseres] is Gedaagde een grote stimulator van een lastercampagne jegens [eiseres]. Gedaagde heeft de website "www. [eiseres].nl" ontworpen en Gedaagde onderhoudt deze website. Die website is volgens [eiseres] enkel bedoeld om haar schade te berokkenen. In de discussiegroep van Google verwijst Gedaagde naar die website. Gedaagde heeft daarnaast een actieve rol gehad in het openen van een gastenboek van [eiseres].nl op "www.koekjes.net". In dit gastenboek staan berichten, waarin [eiseres] met de dood wordt bedreigd. Daarnaast benadert Gedaagde volgens [eiseres] derden met negatieve berichtgeving over haar. [eiseres] lijdt tengevolge daarvan schade. Door de negatieve berichtgeving is haar omzet sterk gedaald. Bedrijven willen na de negatieve berichtgeving over [eiseres] geen zaken meer met haar doen. Volgens [eiseres] is met name de permanente berichtgeving op het internet daar oorzaak van. [eiseres] stelt geen zakelijke relatie met Gedaagde te hebben gehad. Ten slotte stelt [eiseres] een spoedeisend belang te hebben bij haar vordering.
4. Gedaagde voert verweer. Gedaagde stelt dat hij een CAD-cursus heeft besteld bij [eiseres] en dat hij een aanbetaling moest doen op een softwarepakket. Naar aanleiding van de eerste tv-uitzending over [eiseres] heeft hij de betalingsopdracht gestorneerd. Gedaagde erkent dat hij omstreeks
12 oktober 2003 op een sub-sub-pagina van Google de vermelding "Oplichter [Eiser sub 2] [eiseres]" met een verwijzing naar de website "www.[eiseres].nl" heeft geplaatst. Deze vermelding is thans verwijderd. Gedaagde betwist derhalve het spoedeisend belang van eisers bij hun vordering.
Gedaagde ontkent andere negatieve uitlatingen over [eiseres] te hebben gedaan op het internet. Het enkel openen van een gastenboek op internet is volgens Gedaagde niet onrechtmatig. Gedaagde heeft slechts zijn recht op vrije meningsuiting uitgeoefend door op internet een discussie over [eiseres] op te werpen. Gedaagde betwist voorts dat [eiseres] schade zou hebben geleden, nu hij zijn vermelding op een sub-sub-site van Google heeft geplaatst. Deze site is volgens Gedaagde moeilijk te vinden, zodat niet aannemelijk is dat deze vermelding schade aan [eiseres] heeft toegebracht. Voor het geval [eiseres] daadwerkelijk schade zou hebben geleden, betwist Gedaagde het causaal verband tussen zijn handelwijze en de beweerdelijk geleden schade. Volgens Gedaagde heeft de uitzending van het tv-programma "Opgelicht" aan [eiseres] schade berokkend. Indien zijn handelwijze toch schade mocht hebben toegebracht, leent de vaststelling van zijn aandeel in de totale schade zich niet voor behandeling in kort geding.
5. Gelet op de door [eiseres] overgelegde producties waarin bedrijven aangeven door negatieve berichtgeving over [eiseres] geen zaken meer met haar te willen doen, is de voorzieningenrechter van oordeel dat [eiseres] een voldoende spoedeisend belang heeft bij haar vordering.
6. Vast is komen te staan in deze zaak dat Gedaagde omstreeks 11 oktober 2003 op een discussiegroep van de internetsite Google de volgende vermelding heeft geplaatst "Oplichter [Eiser sub 2] [eiseres]". Daarnaast heeft Gedaagde een verwijzing geplaatst naar de internetsite "www.[eiseres].nl" van de Vereniging Gedupeerden [eiseres] (VGS). Eveneens is vast komen te staan dat deze site thans is overgedragen aan [eiseres]. Aangezien Gedaagde heeft gesteld en eisers niet hebben betwist dat de vermelding "Oplichter [Eiser sub 2] [eiseres]", thans is vervangen door de vermelding: "Wat is er met [eiseres]?', ziet de voorzieningenrechter geen aanleiding de vordering onder punt I toe te wijzen.
7. De voorzieningenrechter is voorts van oordeel dat de vorderingen onder II, III en IV dienen te worden afgewezen. De voorzieningenrechter overweegt daartoe hetvolgende:
[eiseres] heeft onvoldoende aannemelijk gemaakt dat Gedaagde verantwoordelijk is voor de negatieve berichtgeving over [eiseres] op het internet. Op de site van Google staat enkel "Wat is er met [eiseres]?". Voorts is blijkens de door [eiseres] overgelegde producties de heer [Persoon 3] eigenaar geweest van de domeinnaam "www.[eiseres].nl" en niet Gedaagde. [eiseres] heeft onvoldoende aannemelijk gemaakt dat Gedaagde betrokken is geweest bij de negatieve berichtgeving op die internetsite. Bovendien hebben eisers gesteld dat [Persoon 3] de domeinnaam thans heeft overgedragen aan haar. De site vermeldt derhalve thans geen negatieve berichtgeving meer over [eiseres].
8. Voor wat betreft de negatieve berichtgeving in het gastenboek van "www.koekjes.net" is de voorzieningenrechter eveneens van oordeel dat [eiseres] onvoldoende aannemelijk heeft gemaakt dat Gedaagde de betreffende berichten heeft geplaatst. Gedaagde heeft wel erkend dat hij met en vijftal personen het gastenboek heeft geopend en dat hij in het bezit is van het wachtwoord voor dat gastenboek. Het enkel openen van een gastenboek op het internet is naar het voorlopig oordeel van de voorzieningenrechter echter niet onrechtmatig. Het gaat hierbij immers om het openen van een discussie over een bepaald onderwerp, hetgeen onder het recht van vrije meningsuiting valt. Aan dit recht zijn grenzen gesteld, maar de voorzieningenrechter acht niet aannemelijk geworden dat Gedaagde deze heeft overschreden. Als houder van het wachtwoord voor het gastenboek was Gedaagde evenwel in staat bedreigende berichten te verwijderen. Blijkens de door Gedaagde overgelegde productie van mevrouw [Persoon 4], één van de vijf personen die in het bezit was van het wachtwoord, heeft de heer [Persoon 5] namens [eiseres] geageerd tegen de teksten. Het gastenboek is vervolgens geblokkeerd. Naar het oordeel van de voorzieningenrechter is er door de eigenaren van het gastenboek correct gehandeld en is niet gebleken van onrechtmatig handelen jegens [eiseres]. Tevens heeft [eiseres] niet aannemelijk gemaakt dat Gedaagde derden heeft benaderd met negatieve berichtgeving over [eiseres].
9. Nu onvoldoende gebleken is van onrechtmatig handelen door Gedaagde jegens [eiseres] dienen de vorderingen van eisers te worden afgewezen. De voorzieningenrechter merkt daarbij ten overvloede op dat aannemelijk is dat de uitzendingen van het tv-programma "Opgelicht" een veel grotere impact hebben gehad en aanzienlijk meer schade aan [eiseres] hebben berokkend, dan de berichtgeving op het internet. De overgelegde producties overziende lijkt het erop dat de tv-uitzendingen de berichtgeving op het internet hebben ontketend. Indien al sprake zou zijn geweest van onrechtmatig handelen door [gedaagde], zou het derhalve maar zeer de vraag zijn of er een causaal verband bestaat tussen dat handelen en de beweerdelijk geleden schade.
10. Eisers dienen als de in het ongelijk gestelde partij in de kosten van dit geding te worden veroordeeld. Gedaagde heeft een aanvraag voor een civiele toevoeging overgelegd. Aangezien thans nog geen duidelijkheid is of Gedaagde een definitieve toevoeging krijgt, kan de kostenveroordeling nog niet worden bepaald. De beslissing over de proceskosten zal derhalve worden aangehouden.
De beslissing
I. Wijst de vordering af.
II. Houdt de beslissing over de kostenveroordeling aan.
Dit vonnis is gewezen te Almelo door mr. Inden, voorzieningenrechter, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 24 februari 2004, in tegenwoordigheid van mr. Dallinga, griffier.