Uitspraak
vonnis
RECHTBANK AMSTERDAM
Afdeling privaatrecht
Rolnummer: 1345699 CV EXPL 12-14590
Vonnis van: 24 juni 2013
F.no.: 025
Vonnis van de kantonrechter
I n z a k e
[eiser in conventie, verweeder in reconventie]
wonende te [woonplaats]
eiser in conventie, verweerder in reconventie
nader te noemen [eiser in conventie, verweeder in reconventie]
gemachtigde: mr. B.M.M. Slaman (DAS Rechtsbijstand)
t e g e n
de besloten vennootschap YACHT B.V.
gevestigd te Amsterdam
gedaagde in conventie, eiseres in reconventie
nader te noemen Yacht
gemachtigde: mr. S.J. Schijf
VERLOOP VAN DE PROCEDURE
De volgende processtukken zijn ingediend:
- de dagvaarding van 10 april 2012 inhoudende de vordering van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] met producties;
- de conclusies van antwoord in conventie en eis in reconventie (tegeneis) van Yacht met producties.
Ingevolge tussenvonnis van 20 juli 2012 zijn vervolgens nog ingediend:
- de conclusies van repliek in conventie en van antwoord in reconventie van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] met producties;
- de conclusie van dupliek in conventie en repliek in reconventie van Yacht met producties;
- de conclusie van dupliek in reconventie tevens akte uitlating producties in conventie van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] met productie;
- de akte uitlating producties van Yacht.
Daarna is vonnis bepaald op heden.
GRONDEN VAN DE BESLISSING
feiten en omstandigheden
In conventie en reconventie
1. Als gesteld en onvoldoende weersproken staat vast:
1.1. [eiser in conventie, verweeder in reconventie], geboren op [datum] 1972, is op 1 juli 2005 bij Yacht in dienst getreden als analist.
1.2. Op 17 april 2007 is [eiser in conventie, verweeder in reconventie] volledig arbeidsongeschikt geraakt.
1.3. Voordien was [eiser in conventie, verweeder in reconventie] tijdens het dienstverband met een van zijn voormalige werkgevers – [bedrijf] – van juni 2002 tot oktober 2003 volledig arbeidsongeschikt. Hij genoot toen een WAO-uitkering.
1.4. Op het moment van indiensttreding bij Yacht gold uit hoofde van de verplichte pensioenregeling een aanvullende arbeidsongeschiktheidsverzekering, ook te noemen WAO-hiaat- of WAO-gat verzekering. Ook [eiser in conventie, verweeder in reconventie] nam hieraan deel.
1.5. In verband met de vervanging van de WAO door de WIA heeft Yacht, met instemming van de OR, de WAO-hiaat-pensioenregeling per 1 januari 2006 voor haar medewerkers beëindigd. De WAO-hiaat pensioenregeling bleef wel gelden voor die werknemers die op 1 januari 2006 al een dergelijk pensioen ontvingen (zie het als productie 6 bij conclusie van antwoord overgelegde Addendum Pensioenreglement).
1.6. Yacht heeft haar medewerkers over het voorgaande via haar intranet geïnformeerd:
Onder de titel Wijzigingen pensioenregeling IP’ers per 1 januari 2005 en 2006 heeft Yacht haar medewerkers in dit kader meegedeeld – voorzover hier van belang –:
Inleiding
De afgelopen maanden zijn de directie en de Ondernemingsraad in gesprek geweest over noodzakelijke veranderingen in de collectieve pensioenregeling voor de IPérs van Yacht per 1 januari 2005 en per 1 januari 2006. (…) De veranderingen hebben ook impact op de inhoud van de pensioen-overzichten. Wij raden je dan ook aan om deze informatie aandachtig door te lezen. (…)
Gaat er nog meer veranderen in de pensioenregeling van Yacht?
(…) Te denken valt aan de veranderingen per 1 januari 2006 (…) in het WAO-stelsel.
WAO stelsel
Zoals je ongetwijfeld al hebt vernomen, zal het WAO-stelsel per 1 januari 2006 veranderen. De WAO wordt dan vervangen door de Wet Wek en Inkomen naar Arbeidsvermogen (WIA). Deze nieuwe wet heeft ook invloed op het WAO-hiaat pensioen, de premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid en het WAO-excedent pensioen.
WAO-hiaat pensioen
Werknemers die in 2004 of 2005 ziek zijn geworden kunnen bij langdurige arbeidsongeschiktheid geen beroep meer doen op de WAO. Daarom ontvang je voor de verzekering van WAO-hiaat pensioen de premies betaald over 2004 (gedeeltelijk) en 2005 (volledig) terug. De premises zullen wij in het 1e kwartaal 2006 restitueren. Voordat tot restitutie wordt overgegaan zal nog nadere informatie over dit onderwerp worden vertrekt via intranet. (…)
Heb je nog vragen?
Heb je nog vragen over deze wijzigingen in de pensioenregeling dan kun je terecht bij de HR manager.
1.7. Juni 2006 is de hiervoor bedoelde premie gerestitueerd. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft in dit kader € 206,40 bruto retour ontvangen (salarisstrook juni 2006).
1.8. Na de ziekmelding per 17 april 2007 van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft Yacht zijn salaris gedurende 104 weken, derhalve tot 14 april 2009, doorbetaald.
1.9. Op 4 januari 2009 heeft [eiser in conventie, verweeder in reconventie] een WAO-uitkering aangevraagd.
1.10. Deze is hem vanwege zijn zogenaamde Amber-status (op grond van de Wet afschaffing malus en bevordering bij re-integratie) met terugwerkende kracht vanaf 4 januari 2008 toegekend. De toegekende WAO-uitkering bedroeg
€ 2.538,88 bruto per maand (arbeidsongeschiktheidspercentage 80-100%). Vanaf juli 2008 ontvangt [eiser in conventie, verweeder in reconventie] een WAO-vervolguitkering van € 75,52 bruto per dag. De hoogte van de uitkeringen is gebaseerd op het salaris dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] ontving bij [bedrijf], waar hij in dienst was toen hij aanvankelijk een WAO-uitkering ontving.
1.11. Yacht heeft met toestemming van het UWV de arbeidsovereenkomst met [eiser in conventie, verweeder in reconventie] tegen 1 december 2009 opgezegd.
1.12. Bij brief van zijn gemachtigde van 7 september 2010 aan Yacht heeft [eiser in conventie, verweeder in reconventie] aanspraak gemaakt op aanvulling van zijn WAO-(vervolg)uitkering.
1.13. Bij brief van 23 maart 2011 heeft Yacht laten weten dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] geen aanspraak kan maken op een WAO excedent verzekering.
Vordering en verweer
In conventie
2. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] vordert, bij uitvoerbaar bij voorraad te verklaren vonnis:
- te verklaren voor recht dat Yacht zich niet als goed werkgever heeft gedragen jegens hem;
- veroordeling van Yacht tot betaling aan hem van:
a. € 1.536,71 bruto per maand vanaf 1 mei 2009 tot aan de pensioengerechtigde leeftijd van [eiser in conventie, verweeder in reconventie], op straffe van een dwangsom;
b. de wettelijke rente over de maandelijkse uitkeringen over de periode 1 mei
c. € 3.500,00 aan buitengerechtelijke incassokosten;
d. de proceskosten van [eiser in conventie, verweeder in reconventie].
3. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] stelt hiertoe – kort gezegd – dat Yacht uit hoofde van goed werkgeverschap hem ten tijde van de beëindiging van de WAO-hiaat verzekering had dienen te informeren over de mogelijkheid deze verzekering voort te zetten in verband met een mogelijke herleving van zijn voormalige WAO-uitkering. Op Yacht rustte, als grote organisatie, de verplichting om haar werknemers juist en volledig voor te lichten. Volgens [eiser in conventie, verweeder in reconventie] was Yacht op de hoogte van zijn eerdere arbeidsongeschiktheid. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] verwijst in dit verband naar opmerkingen daaromtrent in het bij zijn sollicitatie overgelegde CV. Bovendien is het aan de orde gekomen in het sollicitatiegesprek met [Naam 1] en [Naam 2]. Ook wijst hij in dit verband op de opmerking in het verslag van 13 maart 2008 van [Naam 1], waaruit blijkt dat deze op de hoogte was van het feit dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] in het verleden last had gehad van [Ziekte].
4. Yacht voert gemotiveerd verweer. Yacht stelt zich in de eerste plaats op het standpunt dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft nagelaten om zijn stelling dat Yacht heeft gehandeld in strijd met hetgeen van haar als goed werkgever mocht worden verwacht voldoende te onderbouwen. Afgezien daarvan meent Yacht dat daarvan geen sprake is geweest. Yacht bestrijdt dat zij onjuiste of onvolledige informatie heeft verschaft rondom het beëindigen van de WAO-hiaat-pensioenregeling. Daar komt bij dat haar onbekend was dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] vóór zijn indiensttreding bij haar reeds een WAO-uitkering had genoten, waardoor de berichtgeving over de wijzigingen mogelijk niet volledig was. Yacht betwist dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] dit op een of andere wijze bij zijn sollicitatie heeft gemeld. De door [eiser in conventie, verweeder in reconventie] genoemde personen die dat volgens hem zouden kunnen bevestigen zijn niet langer bij Yacht in dienst. Yacht wijst er voorts op dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] nooit om nadere informatie of een toelichting heeft gevraagd over eventuele nadelige gevolgen van de wijziging voor zijn persoonlijke situatie.
5. Voor het geval niettemin mocht worden geoordeeld dat zij wel in strijd heeft gehandeld met goed werkgeverschap, betwist Yacht dat sprake is van een causaal verband tussen de eventuele onvolledige informatie en de ontstane schade. Het is immers maar de vraag of [eiser in conventie, verweeder in reconventie] ervoor zou hebben gekozen om de WAO-hiaat-verzekering voort te zetten, omdat hij op dat moment niet arbeidsongeschikt was. Daarbij meent Yacht dat sprake is van eigen schuld aan de zijde van [eiser in conventie, verweeder in reconventie], omdat hij Yacht niet tijdig op de hoogte heeft gesteld van zijn WAO verleden/Amberstatus.
6. Yacht betwist ten slotte de hoogte van de vordering, de verschuldigdheid van de wettelijke rente en de toewijsbaarheid van de gevorderde dwangsom.
In reconventie
7. Yacht vordert veroordeling van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] tot betaling van € 7.655,48 netto en
€ 17.697,12 bruto, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 1 augustus 2010 tot de dag der voldoening.
8. Yacht stelt daartoe, dat zij [eiser in conventie, verweeder in reconventie] op grond van het bepaalde in artikel 7:629 BW Pro gedurende 104 weken – van 17 april 2007 tot en met 14 april 2009 – heeft doorbetaald, terwijl hem op 3 augustus 2009 met terugwerkende kracht per 4 januari 2008 een WAO-uitkering is toegekend van € 2.538,88 bruto per maand. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft derhalve over de periode 4 januari 2008 tot en met 14 april 2009 ten onrechte voor een bedrag van
€ 27.881,28 netto aan salaris c.a. ontvangen. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft € 18.802,00 netto terugbetaald, maar weigert het resterende deel van € 7.655,48 netto te voldoen, aldus Yacht.
9. Yacht stelt voorts dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] zijn WAO-uitkering te laat heeft aangevraagd, als gevolg waarvan deze pas per januari 2008 is ingegaan, terwijl hij op grond van de Wet Amber al per 17 mei 2007 hiervoor in aanmerking had kunnen komen. In verband hiermee vordert Yacht het ten onrechte door haar doorbetaalde loon van in totaal
€ 17.697,12 bruto terug.
10. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] erkent dat hij het door Yacht gevorderde bedrag van € 7.655,48 netto dient terug te betalen. Hij betwist echter enige rente over dit bedrag verschuldigd te zijn. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] wijst op het door hem op 10 augustus 2009 aan Yacht verzonden emailbericht, waarin hij om instructies vraagt in verband met terugbetaling. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] stelt dat hij daarop geen duidelijk antwoord heeft ontvangen. Vervolgens heeft zijn gemachtigde bij brief van 5 oktober 2010 nog verzocht om uitstel in afwachting van een definitieve aanslag loonbelasting en meer duidelijkheid omtrent het geschil dat thans in conventie aanhangig is. Yacht heeft nooit op deze brief gereageerd.
11. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] verzet zich tegen de vordering van Yacht tot terugbetaling van het loon over de periode 17 mei 2007 tot 4 januari 2008. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] stelt dat hem op geen enkele wijze kan worden verweten dat hij niet eerder aanspraak heeft gemaakt op een WAO-uitkering. Hij heeft immers op advies van Yacht en ArboNed het WIA-traject gevolgd en in dat kader heeft hij tijdig, op 4 januari 2009, een WIA-uitkering aangevraagd. Daarna bleek pas dat hij alsnog in aanmerking kwam voor de WAO. Ook hier geldt dat hij niet correct is geïnformeerd. Het is derhalve vanzelfsprekend dat voor Yacht over de betreffende periode een loondoorbetalingsverplichting geldt.
Beoordeling
In conventie
12. Yacht mocht bij de overgang van het WAO-stelsel naar de WIA ertoe besluiten om de WAO-hiaat pensioenregeling te beëindigen. Blijkens de hierboven geciteerde toelichting van Yacht op dit besluit op haar intranet (zie onder 1.6) heeft Yacht dit vooraf met de Ondernemingsraad besproken. Uit de hiervoor genoemde toelichting op intranet blijkt voorts dat Yacht heeft getracht de diverse wijzigingen in de pensioenregeling per 1 januari 2005 en 2006, waaronder die rondom de WAO/WIA waar het in deze zaak om gaat, voor haar medewerkers toe te lichten. De toelichting wordt afgesloten met de opmerking dat de medewerker zich bij eventuele vragen kan wenden tot de eigen HR manager.
13. Pensioenregelingen en wijzigingen in het sociale zekerheidsstelsel, zoals de overgang van de WAO naar de WIA, plegen in het algemeen complex te zijn. Het is dan ook begrijpelijk dat een werkgever zich bij de toelichting op het interne intranet beperkt tot de hoofdlijnen, zodat de tekst voor iedereen begrijpelijk blijft. Nu Yacht deze algemene toelichting bovendien heeft afgesloten met de opmerking dat de individuele medewerker met vragen terecht kan bij de HR manager, kan Yacht niet worden verweten dat zij in het algemeen is tekortgeschoten in de informatievoorziening.
14. Vast staat voorts dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] – om begrijpelijke redenen – zijn WAO-verleden in zijn sollicitatiebrief of cv niet onomwonden heeft gemeld. Of dit wel ter sprake is gekomen in het sollicitatiegesprek met [Naam 1] en [Naam 2], zoals [eiser in conventie, verweeder in reconventie] stelt, is niet op enigerlei wijze onderbouwd. Uit het verslag van 13 maart 2008 van [Naam 1], valt niet af te leiden dat deze op de hoogte was van de vroegere WAO-uitkering van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] en al helemaal niet dat hij daar vóór 1 januari 2006 van wist. Tegen die achtergrond is het bewijsaanbod van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] van zijn stelling dat Yacht wist van zijn vroegere WAO-uitkering onvoldoende concreet. Daar komt nog bij dat Yacht van 17 april 2007 tot 14 april 2009 het salaris van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft doorbetaald, terwijl hij reeds vanaf 17 mei 2007 in aanmerking had kunnen komen voor een (herleefde) WAO-uitkering. Dit rechtvaardigt de conclusie dat Yacht niet op de hoogte was.
15. Bij de bekendmaking van de naderende afschaffing van de WAO-hiaat pensioenregeling reikte de verplichting van Yacht niet zover dat zij bij haar werknemers moest navragen of zij, gelet op een eerdere WAO-uitkering, mogelijk een uitzonderingspositie innamen, maar lag het op de weg van de individuele werknemer om op zijn specifieke situatie toegesneden informatie aan te vragen. Vragen hieromtrent had [eiser in conventie, verweeder in reconventie] derhalve dienen voor te leggen aan de HR manager. In dat geval had hij een juist en volledig antwoord mogen verwachten van zijn werkgever, mits hij vanzelfsprekend op zijn beurt Yacht volledig had ingelicht over zijn WAO-verleden. Gesteld noch gebleken is dat een dergelijke vraag aan Yacht is gesteld. Gelet op zijn dienstverband voor onbepaalde tijd, was terughoudendheid op dat moment niet meer nodig.
16. Het voorgaande leidt tot de conclusie dat Yacht in dit kader niet kan worden verweten dat zij tekort is geschoten in haar verplichtingen als goed werkgever. De vorderingen van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] zullen derhalve worden afgewezen.
17. [eiser in conventie, verweeder in reconventie] zal als de in het ongelijk gestelde partij worden veroordeeld in de kosten van de procedure.
In reconventie
18. Nu [eiser in conventie, verweeder in reconventie] erkent dat hij Yacht € 7.655,48 netto dient terug te betalen, zal dit bedrag worden toegewezen.
19. Het verweer van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] dat hij hierover geen rente hoeft te betalen, omdat Yacht – kort gezegd – niet heeft gereageerd op zijn verzoek om instructies omtrent de terugbetaling, snijdt geen hout. Het was [eiser in conventie, verweeder in reconventie] bekend dat hij genoemd bedrag moest terug betalen en daarmee in verzuim was door dit uit te stellen, zodat hij thans de wettelijke rente daarover verschuldigd is.
20. Yacht wordt niet gevolgd in haar betoog dat zij ten onrechte het salaris ten bedrage van
€ 17.697,12 bruto van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] heeft doorbetaald tot – uiteindelijk, na verrekening met het UWV – 4 januari 2008, omdat hij al per 17 mei 2007 in aanmerking had kunnen komen voor een WAO-uitkering. Uit de door [eiser in conventie, verweeder in reconventie] als productie 12 bij conclusie van antwoord in reconventie overgelegde Medische informatie van Arboned, blijkt dat de bedrijfsarts de medische situatie van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] inclusief de voorgeschiedenis uitgebreid heeft onderzocht c.q. besproken, waarbij in ieder geval op 4 december 2007 de eerdere aandoening van [eiser in conventie, verweeder in reconventie], die uiteindelijk heeft geleid tot de herleving van de WAO-uitkering, aan de orde is geweest. Van de bedrijfsarts, van wie de uitlatingen dienen te worden toegerekend aan de werkgever, had mogen worden verwacht dat hij had doorgevraagd en zich daarbij niet alleen op de hoogte had gesteld van de ernst van de klachten uit het verleden, maar ook van de invloed hiervan op de arbeids(on)geschiktheid van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] indertijd. In dat geval had hij tijdig kunnen weten, voorzover hem dat niet bekend was, dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] al eerder een WAO-uitkering had genoten. De bedrijfsarts heeft hierbij te gelden als deskundige, niet alleen op medisch gebied, maar ook voor wat betreft de formele gang van zaken. Een dergelijke deskundigheid kon van [eiser in conventie, verweeder in reconventie] niet worden verwacht. Voorkomen had kunnen worden dat [eiser in conventie, verweeder in reconventie] abusievelijk het advies werd gegeven om een WIA-uitkering aan te vragen, terwijl de termijn om voor tijdige herleving van de WAO-uitkering op basis van de Amber-regeling in aanmerking te komen verliep. Dit deel van de vordering wordt derhalve afgewezen.
21. Nu partijen over en weer in het (on)gelijk zijn gesteld, zullen de kosten van de procedure worden gecompenseerd, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt.
Beslissing
De kantonrechter:
In conventie
I. wijst de vordering af;
II. veroordeelt [eiser in conventie, verweeder in reconventie] in de kosten van het geding aan de zijde van Yacht gevallen, tot heden begroot op € 850,00 aan salaris van de gemachtigde.
In reconventie
III. veroordeelt [eiser in conventie, verweeder in reconventie] tot betaling aan Yacht van € 7.655,48 netto aan hoofdsom, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 1 augustus 2010 tot aan de voldoening;
IV. compenseert de kosten;
In conventie en reconventie
V. verklaart de veroordelingen uitvoerbaar bij voorraad;
VI. wijst af het meer of anders gevorderde.
Aldus gewezen door mr. E. Pennink, kantonrechter, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 24 juni 2013 in tegenwoordigheid van de griffier.