ECLI:NL:RBAMS:2020:3673

• Datum uitspraak: 23 juli 2020
• Publicatiedatum: 27 juli 2020
• Zaaknummer: 13/751430-20
• Instantie: Rechtbank Amsterdam
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Strafrecht; Europees strafrecht
• Uitkomst: Afwijzend
• Procedures: Tussenuitspraak
• Rechters: M. van Mourik; E. de Rooij; M.C.M. Hamer
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Weigering overlevering Europees aanhoudingsbevel wegens ontbreken dubbele strafbaarheid en heropening onderzoek

De rechtbank Amsterdam behandelde op 23 juli 2020 een vordering tot overlevering van een Poolse verdachte op grond van een Europees aanhoudingsbevel (EAB) uitgevaardigd door de rechtbanken in Polen. De overlevering betrof zowel tenuitvoerlegging van vrijheidsstraffen als vervolging voor strafbare feiten volgens Pools recht.

De rechtbank stelde vast dat de identiteit van de opgeëiste persoon correct was vastgesteld en dat hij de Poolse nationaliteit bezit. Ten aanzien van de overlevering voor executie van vrijheidsstraffen oordeelde de rechtbank dat het feit waarvoor de opgeëiste persoon is veroordeeld niet voldoet aan de Nederlandse eis van dubbele strafbaarheid, omdat niet is gebleken van opzet of concreet gevaar voor het slachtoffer, en daarom werd deze overlevering geweigerd.

Voor het deel van het EAB dat ziet op vervolging voor een ander strafbaar feit, stelde de rechtbank vast dat aan de eisen van dubbele strafbaarheid is voldaan. Echter, vanwege recente ontwikkelingen omtrent de Poolse rechtsstaat en de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht, besloot de rechtbank het onderzoek voor dit deel te schorsen en voor onbepaalde tijd aan te houden, totdat antwoorden op relevante vragen over de rechtsstaat zijn ontvangen.

De rechtbank beval tevens de oproeping van de opgeëiste persoon en een Poolse tolk voor een nader te bepalen datum. Tegen deze tussenuitspraak staat geen gewoon rechtsmiddel open.

Uitkomst: De rechtbank weigert overlevering voor het deel van het EAB wegens ontbreken dubbele strafbaarheid en schorst het onderzoek voor het overige deel vanwege zorgen over de Poolse rechtsstaat.

Uitspraak

RECHTBANK AMSTERDAM

INTERNATIONALE RECHTSHULPKAMER

Parketnummer: 13/751430-20

RK nummer: 20/2565

Datum uitspraak: 23 juli 2020

(TUSSEN-) UITSPRAAK

op de vordering ex artikel 23 Overleveringswet (OLW), ingediend door de officier van justitie bij deze rechtbank. Deze vordering dateert van 18 mei 2020 en betreft onder meer het in behandeling nemen van een Europees aanhoudingsbevel (EAB).

Dit EAB is uitgevaardigd op 4 oktober 2019 door
the Regional Court of Toruń (Polen) en strekt tot de aanhouding en overlevering van:

[opgeëiste persoon] ,

geboren op [geboortedag] 1981 te [geboorteplaats] (Polen),

zonder vaste woon- of verblijfplaats in Nederland,

gedetineerd in de Penitentiaire Inrichting [penitentiaire inrichting] ,

hierna te noemen de opgeëiste persoon.

1. Procesgang

De vordering is behandeld op de openbare zitting van 9 juli 2020. Het onderzoek heeft plaatsgevonden in tegenwoordigheid van de officier van justitie, mr. M. Diependaal. De opgeëiste persoon is niet verschenen. Hij heeft afstand gedaan van het recht om (via telehoorverbinding) ter zitting aanwezig te zijn. De raadsman van de opgeëiste persoon, mr. Th. Boumans, advocaat te Heerlen, is evenmin verschenen.

De rechtbank heeft de termijn waarbinnen zij op grond van artikel 22, eerste lid, OLW uitspraak moet doen met dertig dagen verlengd, omdat zij die verlenging nodig heeft om over de verzochte overlevering te beslissen.

2. Identiteit van de opgeëiste persoon

De rechtbank heeft de identiteit van de opgeëiste persoon onderzocht en vastgesteld dat de bovenvermelde personalia juist zijn en dat de opgeëiste persoon de Poolse nationaliteit heeft.

3. Grondslag en inhoud van het EAB

Het EAB heeft betrekking op de overlevering ten behoeve van executie én vervolging.

Ten aanzien van de overlevering ten behoeve van executie

In het EAB wordt melding gemaakt van een voor tenuitvoerlegging vatbaar vonnis, te weten de
ordering of a replacement penalty van de
District Court in Golub-Dobrzyń van 16 juli 2019 (referentienummer: II Ko 277/19 ). Dit vonnis komt in de plaats van het vonnis dat is opgelegd door de
District Court in Lipno op 3 december 2018 (referentienummer: II K 633/18 ).

De overlevering wordt verzocht ten behoeve van de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf voor de duur van 365 dagen, door de opgeëiste persoon te ondergaan op het grondgebied van de uitvaardigende lidstaat. Deze vrijheidsstraf is aan de opgeëiste persoon opgelegd bij het hiervoor genoemde vonnis van 16 juli 2019 en komt in de plaats van de bij vonnis van 3 december 2018 opgelegde straf, bestaande uit vrijheidsbeperkingen gedurende twee jaar.

Beide vonnissen betreffen het feit zoals dat is omschreven in onderdeel e) van het EAB. Een door de griffier gewaarmerkte fotokopie van dit onderdeel is als bijlage aan deze uitspraak gehecht.

Ten aanzien van de overlevering ten behoeve van vervolging

Daarnaast wordt in het EAB melding gemaakt van een voor tenuitvoerlegging vatbare rechterlijke beslissing, te weten de
enforceable court ruling suggesting provisional detention afkomstig van de
Regional Court in Toruń van 17 januari 2019 (referentienummer: II K 126/18 ).

De overlevering wordt verzocht ten behoeve van het door de justitiële autoriteiten van de uitvaardigende lidstaat ingestelde strafrechtelijke onderzoek ter zake van het vermoeden dat de opgeëiste persoon zich schuldig heeft gemaakt aan een naar Pools recht strafbaar feit.

Deze rechterlijke beslissing betreft het feit zoals dat is omschreven in onderdeel e) van het EAB. Een door de griffier gewaarmerkte fotokopie van dit onderdeel is als bijlage aan deze uitspraak gehecht.

4. Strafbaarheid, feiten waarvoor dubbele strafbaarheid is vereist

De uitvaardigende justitiële autoriteit heeft de feiten niet aangeduid als feiten waarvoor het vereiste van toetsing van dubbele strafbaarheid niet geldt. Overlevering kan in dat geval alleen worden toegestaan, indien voldaan wordt aan de kaderbesluitconform uitgelegde eisen die in artikel 7, eerste lid, aanhef en onder b, OLW juncto artikel 7, eerste lid, onder a 2°, OLW zijn neergelegd.

Ten aanzien van de overlevering ten behoeve van executie

Met de officier van justitie stelt de rechtbank vast dat met betrekking tot het feit dat voortvloeit uit de vonnissen met referentienummers II Ko 277/19 en II K 633/18 aan bovenstaande eisen niet is voldaan en overweegt daartoe als volgt.

Onder omstandigheden kan het feit, waarvoor de opgeëiste persoon naar Pools recht is veroordeeld, naar Nederlands recht het volgende strafbare feit opleveren:

opzettelijk iemand tot wiens onderhoud, verpleging of verzorging hij krachtens wet of overeenkomst verplicht is, in een hulpeloze toestand brengen of laten

(strafbaar gesteld in artikel 255 Wetboek van Strafrecht).

Onder verwijzing naar haar uitspraak van 25 april 2019 (ECLI:NL:RBAMS:2019:3007) overweegt de rechtbank dat de dubbele strafbaarheid in gevallen als deze naar de omstandigheden van het geval wordt beoordeeld.

Uit de brief van 26 juni 2020 van de uitvaardigende Poolse autoriteiten kan naar het oordeel van de rechtbank niet worden afgeleid dat sprake is geweest van (voorwaardelijk) opzet van de opgeëiste persoon op het in een hulpeloze toestand brengen of laten van zijn dochter. Evenmin blijkt dat de dochter van de opgeëiste persoon door het niet (volledig) betalen van de alimentatie daadwerkelijk in een concreet gevaar voor haar leven of gezondheid is gebracht of gelaten. Ook blijkt uit de beschikbare informatie niet dat sprake is geweest van een poging tot het misdrijf van artikel 255 Wetboek van Strafrecht.

Op basis van het EAB en de aanvullende informatie van 26 juni 2020 kan dus niet worden vastgesteld dat het feit waarvoor de overlevering wordt verzocht naar Nederlands recht strafbaar is. Dit betekent dat de overlevering voor het feit waarvoor de opgeëiste persoon is veroordeeld moet worden geweigerd, zodat de rechtbank niet meer toekomt aan de beantwoording van de vraag of de vonnissen met referentienummers II Ko 277/19 en II K 633/18 de toets aan artikel 12 OLW kunnen doorstaan.

Ten aanzien van de overlevering ten behoeve van vervolging

Met betrekking tot het feit dat voortvloeit uit de rechterlijke beslissing met referentienummer II K 126/18 , stelt de rechtbank vast dat aan bovenstaande eisen is voldaan.

Het feit levert naar Nederlands recht op:

diefstal, vergezeld of gevolgd van geweld tegen personen, gepleegd met het oogmerk om die diefstal gemakkelijk te maken of om, bij betrapping op heter daad, aan zichzelf hetzij de vlucht mogelijk te maken, hetzij het bezit van het gestolene te verzekeren.

Volgens de in rubriek c) van het EAB vermelde gegevens is op dit feit naar Pools recht een vrijheidsstraf met een maximum van ten minste drie jaren gesteld.

5. Artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (Handvest)

Deze rechtbank heeft op 12 juni 2020 (in een andere zaak) een tussenuitspraak gewezen (ECLI:NL:RBAMS:2020:2938). In deze tussenuitspraak is de officier van justitie verzocht een aantal vragen aan de uitvaardigende justitiële autoriteit te stellen die – kort gezegd – betrekking hebben op de recente ontwikkelingen met betrekking tot de Poolse rechtsstaat en in het verlengde daarvan de onafhankelijkheid van de rechterlijke instanties in Polen.

Met de officier van justitie is de rechtbank van oordeel dat de beantwoording van die vragen ook in de zaak van de opgeëiste persoon relevant is. De rechtbank zal daarom het onderzoek ter zitting heropenen en voor onbepaalde tijd aanhouden, teneinde de beantwoording van de in voornoemde andere zaak gestelde vragen af te wachten.

Gelet op hetgeen hiervoor is overwogen, komt de rechtbank tot de volgende beslissing.

6. Beslissing

WEIGERT de overlevering van
[opgeëiste persoon] voor zover het EAB betrekking heeft op de vonnissen met referentienummers II Ko 277/19 en II K 633/18 ;

HEROPENT het onderzoek voor het overige en
SCHORST dit voor onbepaalde tijd, teneinde de antwoorden op de gestelde vragen in de tussenuitspraak van 12 juni 2020 (ECLI:NL:RBAMS:2020:2938) af te wachten;

BEVEELT de oproeping van de opgeëiste persoon tegen een nader te bepalen datum en tijdstip, met tijdige kennisgeving daarvan aan zijn raadsman;

BEVEELT de oproeping van een tolk in de Poolse taal tegen de nog vast te stellen datum en het nog vast te stellen tijdstip.

Aldus gedaan door

mr. M. van Mourik, voorzitter,

mrs. E. de Rooij en M.C.M. Hamer, rechters,

in tegenwoordigheid van mr. D. Gigengack, griffier,

en uitgesproken ter openbare zitting van 23 juli 2020.

De oudste rechter is buiten staat

deze uitspraak mede te ondertekenen.

Ingevolge artikel 29, tweede lid, OLW staat tegen deze uitspraak geen gewoon rechtsmiddel open.