Uitspraak
beschikking
RECHTBANK ARNHEM
burgerlijk recht, sector kanton
Locatie Nijmegen
zaakgegevens 798248 \ HA VERZ 12-1020 \ JT\392\mvl
uitspraak van 27 maart 2012
beschikking
in de zaak van
de stichting Stichting Hogeschool van Arnhem en Nijmegen
gevestigd te Arnhem
verzoekende partij
gemachtigde mr. J.E. Brouwer-Harbach
tegen
[werknemer]
wonende te [woonplaats]
verwerende partij
gemachtigde mr. M.A. van Hoogeveen
Partijen worden hierna de HAN en [werknemer] genoemd.
1. De procedure
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- het verzoekschrift met producties
- het verweerschrift met producties
- de brief met bijlagen van mr. Brouwer-Harbach van 9 maart 2012
- de aantekeningen van de griffier van de mondelinge behandeling van 12 maart 2012, waaraan gehecht de pleitnotitie van mr. Brouwer-Harbach.
2. De feiten
2.1. [werknemer], geboren op [dag en maand] 1968, is per 1 november 1998 bij de HAN in dienst getreden. Laatstelijk vervulde hij de functie van Ondersteuner ICT. Het laatstverdiende salaris bedroeg € 2.324,35 bruto per maand exclusief 8% vakantiegeld.
2.2. Binnen de HAN geldt het “ICT-reglement voor medewerkers van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen” (hierna: ‘het ICT-reglement’). Daarin is bepaald, voor zover hier van belang:
Artikel 5. Wijze van gebruik
De ICT-voorzieningen dienen voor de medewerkers uitsluitend ter uitvoering van de overeenkomst op basis waarvan de medewerkers bij de HAN werkzaam zijn (…)
Het is de werknemer niet toegestaan de ICT-voorzieningen te gebruiken voor handelingen en/of gedragingen die in strijd zijn met de wet, de goede zeden, de openbare orde of dit gedragsreglement. Hieronder vallen onder meer, maar niet uitsluitend, de volgende handelingen en gedragingen:
(…)
Bekijken, bewaren en/of verspreiden van (kinder)pornografie;
Artikel 6. Misbruik
Bij constatering of vermoeden van misbruik van ICT-voorzieningen is het HAN-CERT [organisatie binnen de Service Unit ICT van de HAN die zich bezighoudt met het voorkomen en afhandelen van incidenten op het gebied van informatiebeveiliging, ktr.] bevoegd bewijsmateriaal veilig te stellen en maatregelen te nemen om meer misbruik te voorkomen.
Op verzoek van de betreffende gezagsdrager draagt de Service Unit ICT zorg voor het terstond achterhalen van de identiteit van de persoon die vermoedelijk misbruik heeft gepleegd.
Op verzoek van de betreffende gezagsdrager zal de Service Unit ICT de aard en omvang van het gesignaleerde misbruik onderzoeken.
2.3. Op 26 mei 2011 heeft een gesprek plaatsgevonden waarin [werknemer] door de HAN is geconfronteerd met klachten die de HAN ontving over het gebruik door [werknemer] van computers in spreekkamers in de D-vleugel van het gebouw van de HAN. Voorts is besproken dat is gemeld dat [werknemer] aldaar op een computer een pokersite heeft bezocht. [werknemer] heeft dat in het gesprek ontkend.
2.4. Op 14 juli 2011 heeft een gesprek plaatsgevonden tussen [werknemer], diens leidinggevende de heer [X] (hierna: ‘[X]’) en de heer [Y], P&O Adviseur (hierna: [Y]). [werknemer] is door [X] en [Y] geconfronteerd met de resultaten van een door de HAN verricht onderzoek waaruit volgt dat [werknemer] tijdens werktijd gok- en sekssites heeft bezocht. [werknemer] is de toegang tot de D-vleugel ontzegd. [werknemer] heeft betwist dat hij dergelijke sites heeft bezocht en heeft zich na het gesprek ziek gemeld.
2.5. De bedrijfsarts heeft geoordeeld dat [werknemer] per 29 augustus 2011 arbeidsgeschikt was. De HAN heeft [werknemer] per die datum vrijgesteld van het verrichten van werkzaamheden.
2.6. In een rapport van 1 september 2011 schrijft het Service Bedrijf ICT van de HAN dat onderzoek heeft uitgewezen dat [werknemer] diverse gok- en seks- (gerelateerde) sites heeft bezocht vanaf computers van de HAN.
2.7. De HAN heeft nadien opdracht gegeven aan Hoffmann Bedrijfsrecherche B.V. (hierna: ‘Hoffmann’) om nader onderzoek te verrichten. Op 23 november 2011 heeft [werknemer] gesproken met medewerkers van Hoffmann. In het van dat gesprek door Hoffmann opgestelde verslag is onder meer vermeld:
(…)
U vraagt mij naar het internetprotocol. Dat is er wel maar ik weet niet wat er in staat; ik heb het niet gelezen. Iedereen kijkt op sites die niet HAN-gerelateerd zijn, zoals hyves, facebook, MSN en Unibet. De ruimte in C3, schuin tegenover de kamer van de heer [X], werd het internetcafé genoemd. De heer [X] heeft van die computers het internetgebruik afgehaald. Er werd volgens hem te veel geïnternet. Maar het zijn allemaal ICT-ers, dus die vinden altijd wel een mogelijkheid om op internet te komen.
U vraagt mij welke sites ik bezocht heb die niet HAN-gerelateerd zijn. Ik heb Sexjobs.nl, Lekkeradverteren.nl en Unibet weleens bezocht. De eerste twee zijn seksadvertentiesites. Unibet is een goksite. In die 13 jaar die ik hier zit zijn door mij wel 1000 verschillende sites bezocht die niet HAN-gerelateerd zijn.
U vraagt mij naar Unibet. Je kunt op die site inderdaad gokken, maar dat doe ik niet tijdens werktijd. Ik plaats er weleens een weddenschap op tijdens werktijd, bijvoorbeeld voor een voetbalwedstrijd. Maar dat duurt maar kort.
U vraagt mij naar pokersites. Ik poker niet onder werktijd. (…)
2.8. In een rapport van 2 december 2011 concludeert Hoffmann:
De heer [werknemer] is zeer waarschijnlijk verantwoordelijk voor het bezoeken van diverse pornografische websites (sinds november 2008) en het online spelen van het spel ‘poker’ (sinds januari 2009), waarbij hij gebruik maakt van computersystemen van de HAN.
De heer [werknemer] heeft in de periode van 1 januari 2011 tot 25 mei 2011 zeer waarschijnlijk minimaal 485 minuten pornografische websites bezocht waarbij hij gebruik maakte van de computersystemen van de HAN.
De heer [werknemer] heeft met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid, vanaf computersystemen van de HAN, veelvuldig de websites ‘lekkeradverteren.nl’ en ‘sexjobs.nl’ bezocht. Dit betreffen seksadvertentiesites die pornografische afbeeldingen bevatten.
De heer [werknemer] heeft met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid, vanaf computersystemen van de HAN, veelvuldig de website van ‘Unibet’ bezocht. Dit betreft een website die gerelateerd is aan gokken en het plaatsen van weddenschappen. Om het pokerspel te kunnen spelen heeft de heer [werknemer] zeer waarschijnlijk op in ieder geval drie van de onderzochte computers het computerprogramma ‘MPPoker’ geïnstalleerd.
De heer [werknemer] heeft, onder gebruikmaking van zijn alias ‘Marco2009’, zeer waarschijnlijk meer dan 7500 keer een online pokerspel gespeeld, waarbij hij gebruik maakte van computersystemen van de HAN.
Het is zeer waarschijnlijk dat de heer [werknemer] online pokert, waarbij hij ‘gokt’ met echt geld. Vastgesteld werd dat hij in september 2011 in één week tijd in totaal € 1.015,-- van zijn eigen bankrekening heeft overgemaakt naar zijn spelrekening bij Unibet.
Er werden slechts vier computers onderzocht, maar uit gegevens in logbestanden kan afgeleid worden dat vanaf 14 september 2009, op een zeer groot aantal andere werkplekcomputers van de HAN, gebruik is gemaakt van de gebruikersaccounts van de heer [werknemer], te weten ‘aglm’ (95 werkstations) en ‘huaglm’ (24 werkstations). Het is zeer goed mogelijk dat de heer [werknemer] deze computersystemen ook heeft gebruikt voor het bezoeken van pornografische websites en het spelen van online poker, maar dit werd niet onderzocht.
3. Het verzoek en het verweer
3.1. De HAN verzoekt de kantonrechter de arbeidsovereenkomst met [werknemer] te ontbinden wegens gewichtige redenen, primair bestaande uit een dringende reden en subsidiair bestaande uit een verandering in de omstandigheden, in beide gevallen zonder toekenning van een vergoeding aan [werknemer].
3.2. De HAN onderbouwt het verzoek, kort samengevat, als volgt.
De HAN voert aan dat zij in mei 2011 klachten/meldingen ontving over [werknemer]. Hij werd diverse keren aangetroffen in spreekkamers terwijl op dat moment niet om zijn inzet aldaar was gevraagd. Wanneer [werknemer] werd aangesproken, sloot hij zijn computer snel af en gedroeg hij zich intimiderend. Gezien werd dat hij een pokersite bezocht. De HAN heeft een intern onderzoek uitgevoerd naar aanleiding van de klachten. Daaruit blijkt dat [werknemer] veelvuldig niet werkgerelateerde sites bezoekt. Het gaat bovendien om gok- en sekssites, hetgeen in strijd is met het ICT-reglement. [werknemer] heeft aanvankelijk het door de HAN gestelde gebruik ontkend, doch in het kader van het onderzoek door Hoffmann heeft hij een deel van het gestelde gebruik erkend.
Mede op grond van het rapport van Hoffmann voert de HAN aan dat [werknemer] veelvuldig en structureel in strijd met het ICT-reglement heeft gehandeld. De HAN heeft geen enkel vertrouwen meer in [werknemer] en verzoekt derhalve ontbinding van de arbeidsovereenkomst.
3.3. [werknemer] voert gemotiveerd verweer.
[werknemer] voert aan dat hij rugklachten heeft gekregen door het werk bij de HAN (tillen van computers). Hij wil geen tilwerk meer verrichten, hetgeen tot een conflict met [X] heeft geleid. Volgens [werknemer] is het ontslag puur ingegeven door de omstandigheid dat hij, mede als gevolg van voornoemde rugklachten, een hoog ziekteverzuim heeft en daardoor moeilijk inzetbaar is.
Met betrekking tot het internetgebruik voert [werknemer] aan dat hij al jaren dezelfde wachtwoorden gebruikt en deze bekend zijn bij zijn collega’s.
Met betrekking tot de site van Unibet voert [werknemer] aan dat het een informatieve site is. Het was zijn leidinggevenden bekend dat hij een account bij die site had via het e-mailadres van de HAN. [werknemer] heeft ook nooit geheimzinnig gedaan over het feit dat hij er een account had. [werknemer] betwist dat hij tijdens werktijd heeft gepokerd via de site Unibet. Dat kan ook niet, omdat een pokerspel veel tijd in beslag neemt. De vele werkzaamheden van [werknemer] lieten niet toe dat hij urenlang pokerde. Hij wedde weleens op voetbaluitslagen.
[werknemer] voert voorts aan dat alle collega’s veel privé-gebruik van internet maken. Het is een bedrijfscultuur. Het wordt oogluikend toegestaan.
[werknemer] concludeert primair tot afwijzing van het verzoek en subsidiair tot ontbinding onder toekenning van een billijke vergoeding.
4. De beoordeling
4.1. De stelling van [werknemer] dat het ontbindingsverzoek is gedaan vanwege zijn hoge ziekteverzuim en (daardoor) beperkte inzetbaarheid wordt gepasseerd.
Niet aannemelijk is dat de door [werknemer] genoemde omstandigheden aan het verzoek ten grondslag liggen. De HAN heeft ter zitting expliciet aangevoerd dat het functioneren van [werknemer] als zodanig niet aan het verzoek ten grondslag ligt. Het gaat om het internetgebruik van [werknemer], waarvan aangevoerd noch gebleken is - en ook niet aannemelijk is - dat het samenhangt met de door hem gestelde beperkingen.
4.2. [werknemer] heeft, tegenover Hoffmann en in deze procedure, erkend dat hij tijdens werktijd geregeld seksueel getinte sites heeft bezocht. [werknemer] heeft voorts erkend dat hij veelvuldig onder werktijd de site van Unibet heeft bezocht en via die site met geld heeft gewed op (onder meer) voetbaluitslagen.
Onweersproken is dat dit in strijd is met het ICT-reglement. [werknemer] heeft erkend dat hij wist dat de HAN dat reglement hanteerde. [werknemer] heeft voorts erkend dat de HAN pogingen deed het privé-internetgebruik in te dammen, onder meer door op bepaalde computers de toegang tot internet te blokkeren.
De kantonrechter is van oordeel dat voornoemde omstandigheden voldoende zijn om over te gaan tot ontbinding vanwege een dringende reden. [werknemer] heeft willens en wetens, in strijd met het ICT-reglement, gedurende werktijd veelvuldig en structureel websites bezocht die niet werkgerelateerd waren en bovendien van zodanige aard dat van bezoek daarvan onder werktijd in het bijzonder had moeten worden afgezien. Onweersproken is ook dat [werknemer] zelfstandig op diverse werkstations werkt. Het is derhalve belangrijk dat de HAN ervan kan uitgaan dat [werknemer] van die positie geen misbruik maakt, hetgeen gelet op het vorenstaande wel het geval is geweest.
4.3. Het door [werknemer] aangevoerde doet aan het vorenstaande niet af.
[werknemer] betwist dat hij heeft gepokerd op het werk en, zo begrijpt de kantonrechter, met name de hoeveelheid pokerspellen (7500) die hij volgens Hoffmann zou hebben gespeeld. Volgens [werknemer] kan dat niet juist zijn, vanwege de tijd die daarmee gemoeid zou zijn.
Zou het gestelde spelen van die hoeveelheid pokerspellen echter al buiten beschouwing worden gelaten, dan maakt voornoemd erkend internetgebruik van [werknemer] bovendien ook reeds dat toewijzing van het verzoek gerechtvaardigd is. Het verwijt aan [werknemer] ligt dan ook niet in de omvang in tijd van het internetgebruik, doch in de – erkende – aard van de bezochte sites en de frequentie waarmee die zijn bezocht.
Dat sprake is van een cultuur binnen de HAN waarin veelvuldig privé-internetgebruik oogluikend wordt toegestaan, acht de kantonrechter - mede in het licht van de gemotiveerde betwisting door de HAN - onvoldoende aannemelijk. De door [werknemer] overgelegde, zeer beknopte, verklaringen van twee collega’s zijn daarvoor onvoldoende. [werknemer] heeft ook erkend dat in het verleden reeds is opgetreden tegen dergelijk gebruik, zodat hem duidelijk was of moest zijn dat zijn leidinggevende er in elk geval niet mee instemde.
4.4. De kantonrechter is op grond van het vorenstaande van oordeel dat van de HAN niet kan worden gevergd dat zij de arbeidsovereenkomst met [werknemer] voortzet. Daarom wordt tot ontbinding daarvan, wegens een dringende reden, overgegaan met ingang van 1 april 2012. De aan de ontbinding ten grondslag liggende omstandigheden liggen geheel in de risicosfeer van [werknemer]. Daarom wordt aan hem geen vergoeding toegekend.
4.5. [werknemer] moet de proceskosten dragen.
5. De beslissing
De kantonrechter
5.1. ontbindt de arbeidsovereenkomst met ingang van 1 april 2012;
5.2. veroordeelt [werknemer] in de proceskosten, tot deze uitspraak aan de kant van de HAN begroot op € 109,00 aan griffierecht en € 500,00 aan salaris voor de gemachtigde.
Deze beschikking is gegeven door de kantonrechter mr. J.W.M. Tromp en in het openbaar uitgesproken op 27 maart 2012.