Uitspraak
Vonnis
RECHTBANK ARNHEM
Sector civiel recht
zaaknummer / rolnummer: 230095 / HA ZA 12-354
Vonnis van 12 december 2012
in de zaak van
[eiser]
eiser,
advocaat mr. R.B. Gerretsen te Rotterdam,
tegen
[gedaagden (3)] ,
gedaagden,
advocaat mr. drs. L.N. Schallenberg te Rotterdam.
Partijen zullen hierna [betrokkene A] en en gedaagden gezamenlijk ook Nedis c.s. genoemd worden.
1. De procedure
1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit:
- het tussenvonnis van 25 juli 2012
- het proces-verbaal van comparitie van 22 oktober 2012.
1.2. Ten slotte is vonnis bepaald.
2. De feiten
2.1. Nedis Iberia houdt zich bezig met de distributie in Spanje en mogelijk ook Portugal van de producten van Nedis B.V. Nedis B.V. is een internationale groothandel, fabrikant en distributeur van consumentenelektronica en accessoires en kabels. Nedis B.V. exporteert haar goederen op twee manieren. Zij levert haar producten rechtstreeks vanuit de Nederlandse Nedis B.V. aan haar buitenlandse afnemers, alsook maakt zij gebruik van dochtervennootschappen in diverse landen die daar de lokale markt bedienen.
2.2. Nedis Iberia was tot begin 2010 een slapende vennootschap. Een aantal jaren daarvoor had Nedis B.V. geprobeerd om deze vennootschap in te zetten voor de verkoop en distributie van haar producten op de Spaanse markt. Dit was echter niet succesvol. Nedis Iberia is begin 2010 onder leiding van de toen recent als statutair bestuurder aangestelde [betrokkene A], weer operationeel geworden. Aandeelhouders van Nedis Iberia waren in die tijd Nedis N.V. en [gedaagde sub 3] B.V. waarin [gedaagde sub 3], direct danwel indirect, enig belanghebbende was.
2.3. Partijen hebben in augustus 2009 afspraken gemaakt over de voorwaarden waarop [betrokkene A] voor Nedis Iberia werkzaam zou zijn. De kern van de afspraken was dat [betrokkene A] Nedis Iberia zou herstarten en zou leiden. Overigens spraken partijen toen nog over de mogelijkheid een andere bestaande Spaanse vennootschap voor deze activiteiten aan te kopen. Naast een arbeidsovereenkomst is [betrokkene A] een belang toegezegd van 25% in Nedis Iberia of in een andere aan te kopen vennootschap zoals hiervoor bedoeld.
2.4. Tussen partijen, althans tussen [betrokkene A] en Nedis Iberia is wel de hiervoor bedoelde arbeidsovereenkomst gesloten, maar van een overdracht van aandelen is het niet gekomen omdat partijen geen overeenstemming bereikten over een in dat kader te sluiten schriftelijke overeenkomst. Over en weer zijn er wel voorstellen voor een dergelijke overeenkomst gedaan. Van belang daarbij is een nog niet in een concept uitgewerkt voorstel van Nedis c.s. in een email aan [betrokkene A] van 25 februari 2010. [betrokkene A] is met een aantal onderdelen daarvan akkoord gegaan, maar heeft bij een aantal onderdelen commentaar geplaatst of daaraan de voorwaarde verbonden dat dit in het concept van de overeenkomst verder zou moeten worden uitgewerkt, alsmede heeft hij een aantal toevoegingen voorgesteld.
2.5. De kern van het hiervoor vermelde voorstel is, voor zover het door [betrokkene A] is geaccordeerd en voor zover hier van belang, dat partijen een schriftelijke overeenkomst zullen sluiten waarin, uitgaande van een te verkrijgen belang van [betrokkene A] van 25% in het geplaatste kapitaal van Nedis Iberia, [betrokkene A] recht heeft op een dividend van 25% van de netto winst (net profit). Voorts moet [betrokkene A] zijn aandelen terugverkopen bij een beëindiging van zijn dienstverband om welke reden dan ook of bij een verkoop van de onderneming aan een derde. In die gevallen zal de prijs voor de aandelen worden bepaald op 5 maal de netto-winst over de direct daaraan voorafgaande 12 maanden.
2.6. Na dit voorstel hebben partijen gesproken over alternatieven. Zij hebben, met het oog op een aangekondigde verkoop en/of terugtrekking van [gedaagde sub 3] uit de Nedis Groep en in dat verband de toekomst van een zoon van [gedaagde sub 3] die daarin werkzaam was, onder meer gesproken over andere mogelijkheden waaronder een rol voor [betrokkene A] als aandeelhouder en bestuurder in een samen met deze zoon aan te kopen onderneming, gefinancierd door [gedaagde sub 3], waarbij [betrokkene A] dan als een mentor voor die zoon zou optreden.
2.7. Later, nadat [gedaagde sub 3] in mei 2012 als CEO was teruggetreden, hebben partijen, althans [betrokkene A] en de nieuwe CEO van Nedis B.V., de heer M.F. [betrokkene], gesproken over een rol van [betrokkene A] als bestuurder met aandelenopties in Nedis B.V., waarbij het de bedoeling was dat [betrokkene A] niet meer betrokken zou zijn bij Nedis Iberia, als aandeelhouder noch als bestuurder. In die tijd, dat wil zeggen gedurende de tijd dat partijen hierover spraken hetgeen meer dan een jaar heeft geduurd, hebben partijen niet verder over het onder 2.5. vermelde voorstel gesproken.
2.8. Het hiervoor vermelde voorstel om toe te treden tot de directie van Nedis is, zoals vermeld, gedaan door de heer M.F. [betrokkene]. Na enkele maanden heeft [betrokkene] zijn voorstel ingetrokken, waarna partijen, op instigatie van [betrokkene A], zijn teruggekeerd naar het oude voorstel, dat wil zeggen het voorstel als onder 2.5. vermeld. Partijen hebben daarover verder gesproken waarbij wederom een aantal discussiepunten naar voren kwam. Onder meer wilde [betrokkene A] een mogelijkheid om zijn aandelen te behouden bij een verkoop van de onderneming. Voorts wilde hij een verdere uitwerking van zijn rechten en of aanspraken op een vergoeding van de waarde van zijn aandelen indien zijn dienstverband voortijdig, dat wil zeggen binnen vijf jaar, tot een einde zou komen.
2.9. Uiteindelijk heeft [betrokkene A] in een email aan [betrokkene] van 3 augustus 2011 geschreven dat hij ermee akkoord zou kunnen gaan dat hij de aandelen niet zou krijgen of zou moeten overdragen in het kader van een verkoop van Nedis B.V. maar dat hij daarvoor wel behoorlijk gecompenseerd zou moeten worden. In dat verband is in de brief het volgende vermeld:
My point is, as we have commented, that, in case of sale of NEDIS. I have no problem handing over the rights for the 25% of the shares, but I request to be compensated in the same way (increase of value of shares as per the original calculation) at least until February 25th 2015 (5 years period initially planned) or even later, as long as I continue working for NEDIS.
2.10. In reactie op voormelde e-mail van [betrokkene A] van 3 augustus 2011 antwoordt [betrokkene] op dezelfde dag met “Good to read that the discussion is almost solved, let us finish the last topic before September First (…)”
2.11. In een e-mail van 13 oktober 2011 aan [betrokkene 2] van Nedis verzoekt [betrokkene A] daarnaast om een vastlegging van afspraken over het distributiegebied – Spanje én Portugal – en exclusiviteit ook ten aanzien van de directe export van Nedis B.V. vanuit Nederland naar het Iberisch schiereiland. In dat verband schrijft hij het volgende:
Territory
Territory is important for me since it would give Nedis Iberia the possibility of higher turnover.
Spain and Portugal: As you are aware, since the very beginning Portugal had been included in the offer made to me, that is even the reason of the name Nedis IBERIA.
Following some facts
If you look in the Nedis.com site (to which I have no possibility of modifying texts or images) Nedis Iberia is presented as NEDIS IBERIA SPAIN & PORTUGAL)
I have bought, on behalf of Nedis, the Nedis.pt domain.
I have been exchanging information, as from the establishment of Nedis Iberia about the development of the Portuguese Nedis Web and other issues related to the territory with different people at the headquarters. Following the established strategy, we decided not to focus, in a proactive manner, on the Portuguese market until Nedis Iberia was established in Spain. Now that we are well established, we are ready to tackle that market as per the original plan.
(…)
Exports
Currently you are selling directly to Portugal and Spain from Nedis Exports in the Netherlands. This is diminishing our credibility in the market. You offer lower prices and contact in some point same prospects or actual clients
(…)
Territory conclusions:
(…)
I want to be able to have the benefits of the Portuguese market.
Following 2 possibilities I would consider:
Manage it from Spain
Give it to Nedis Exports and get a compensation for giving away this territory in my 2012-2016 busget. Compensation to be proposed by Nedis BV.
I expect the Export accounts for Spain and Portugal to be transferred to Nedis Iberia. We are ready to do the job and basically our infrastructure for dealing with that country and accounts is the same as you have in NL. Furthermore we are closer to those markets and can pay closer attention.
2.12. Bij brief van 5 december 2011 van de raadsman van [betrokkene A] zijn aan Nedis en [gedaagde sub 3] rechtsmaatregelen in het vooruitzicht gesteld in verband met het uitblijven van een aandelenoverdracht.
2.13. Op 10 januari 2012 is [betrokkene A] op staande voet ontslagen. In de ontslagbrief is als reden daarvoor vermeld een (vermeend) niet goed functioneren van [betrokkene A] waardoor de resultaten van Nedis Iberia zouden achterblijven, en de aanstelling door hem van zijn echtgenote als werknemer van Nedis Iberia.
3. Het geschil
3.1. [betrokkene A] vordert samengevat – een verklaring voor recht dat Nedis c.s. toerekenbaar tekort is geschoten in de nakoming van met [betrokkene A] gemaakte afspraken, dan wel jegens [betrokkene A] onrechtmatig heeft gehandeld en zij deswege aansprakelijk is voor de door [betrokkene A] geleden schade, bestaande uit een bedrag gelijk aan de waarde van de aandelen in Nedis Iberia die hem zijn toegezegd, door hem begroot op € 2.841.242,34. Daarnaast vordert hij een vergoeding van de door hem gemaakte buitengerechtelijke kosten, door hem begroot op
€ 48.540,41, alles te vermeerderen met rente en kosten.
3.2. [betrokkene A] baseert zijn vorderingen onder meer op de stelling dat er met Nedis c.s. een overeenkomst tot stand is gekomen die moet worden nagekomen, voor welke nakoming ook [gedaagde sub 3] in persoon aansprakelijk is. [gedaagde sub 3] had erop moeten toezien dat deze overeenkomst door Nedis c.s. zou worden nagekomen.
3.3. Nedis c.s. voert verweer. Zij erkent dat aan [betrokkene A] is toegezegd dat hij aandelen in Nedis Iberia zou krijgen, maar stelt tevens dat partijen geen overeenstemming hebben over de voorwaarden die daarop van toepassing moeten zijn, met name waar het gaat om de mogelijkheid tot teruglevering van de aandelen bij een verkoop van de onderneming aan een derde of een beëindiging van de arbeidsovereenkomst van [betrokkene A]. In zoverre partijen daarover afspraken hebben gemaakt, moet de waarde van de aandelen, inmiddels na beëindiging van de arbeidsovereenkomst van [betrokkene A] en na een verkoop van de onderneming/vennootschap aan een derde, op nul worden gewaardeerd omdat de onderneming nog niet winstgevend is geweest. Ook daarvan uitgaande zou [betrokkene A] geen aanspraak op een waardevergoeding kunnen maken.
3.4. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.
4. De beoordeling
4.1. Centraal staat de vraag of tussen partijen een volledige overeenkomst tot stand is gekomen. Er is in ieder geval tussen partijen afgesproken dat 25% van de aandelen in Nedis Iberia zouden worden overgedragen met een verplichting tot teruglevering tegen een volgens een bepaalde methode te bepalen waarde. [betrokkene A] stelt dat Nedis c.s. in de nakoming daarvan is tekortgeschoten en hiermee tevens onrechtmatig jegens hem heeft gehandeld. Een vordering tot nakoming acht hij echter niet meer zinvol, reden waarom hij thans uitsluitend nog een passende schadevergoeding wil.
4.2. Nedis c.s. betwist het bestaan van een volledige overeenkomst. De aandelen zouden [betrokkene A] inderdaad zijn toegezegd maar van een perfecte overeenkomst is geen sprake geweest. Een aantal punten moest in een aandeelhoudersovereenkomst worden uitgewerkt, over de inhoud waarvan partijen geen overeenstemming hebben bereikt.
4.3. De beoordeling is als volgt. Partijen hebben overeenstemming bereikt over een samenwerking die onder meer in de overdracht van aandelen voorziet. Met betrekking tot de overdracht hebben partijen bepaalde afspraken gemaakt. Zij hebben afgesproken dat deze in een aan de overdracht voorafgaande schriftelijke overeenkomst zouden worden vastgelegd en uitgewerkt. Die schriftelijke overeenkomst is er niet gekomen, waardoor de aandelen niet zijn overgedragen. Het verwijt aan Nedis c.s. kan dan ook niet primair liggen in het laatste, het niet overdragen van de aandelen, maar in het eerste, het ontbreken van een schriftelijke overeenkomst. Dat de aandelen niet zijn overgedragen is daarvan immers een gevolg, dus daaraan secundair. De centrale vraag moet dan ook zijn of Nedis c.s. ten aanzien van het uitblijven van een schriftelijke en nader uitgewerkte overeenkomst een verwijt kan worden gemaakt.
4.4. Ten aanzien van die vraag is het volgende van belang. Nedis c.s. heeft in een
e-mail aan [betrokkene A] van 25 februari 2010 een aantal in de overeenkomst op te nemen en/of verder uit te werken voorwaarden geformuleerd, met het verzoek aan [betrokkene A] daarop te reageren. Uit de reactie van [betrokkene A] blijkt vervolgens dat hij met een aantal van die voorwaarden niet akkoord was en dat hij daarnaast een aantal andere voorwaarden toegevoegd wilde zien, onder meer met betrekking tot het dividend. Daarnaast wilde hij de mogelijkheid toevoegen om zijn aandelen te behouden bij een verkoop van Nedis aan een derde.
4.5. [betrokkene A] stelt dat Nedis c.s. akkoord is gegaan met zijn commentaar op de in de voormelde e-mail van 25 februari 2010 geformuleerde voorwaarden. Hij baseert die stelling onder meer op een telefoongesprek met de heer [betrokkene 3] zijdens Nedis c.s. en een daaropvolgende e-mail van dezelfde [betrokkene 3] van 26 maart 2010 waarin is vermeld dat hij een conceptovereenkomst zou laten opstellen door een advocaat including your comments. Voor zover hieruit al enige overeenstemming over de te sluiten overeenkomst zou volgen, hetgeen door Nedis c.s. wordt betwist, is dit van geen belang nu daaropvolgend geen (schriftelijke) overeenkomst is opgesteld en te dien aanzien dus ook geen overeenstemming is bereikt. In tegendeel hebben partijen na de hiervoor vermelde email gedurende een lange tijd – langer dan een jaar – met elkaar gesproken over een aantal tussen hen overeen te komen andere voorwaarden en is er zelfs gesproken over een alternatieve rol voor [betrokkene A], namelijk een die buiten Nedis Iberia lag. Daarmee hadden partijen zich niet meer gebonden hoeven weten aan een eerdere overeenstemming, in zoverre daarvan al sprake was. Ook toen partijen uiteindelijk, na een jaar, weer naar het hiervoor besproken voorstel van 25 februari 2010 waren teruggekeerd, heeft [betrokkene A] daarop aansluitend een aantal nieuwe voorstellen gedaan waaronder het hiervoor onder 2.9. vermelde voorstel voor een (ten minste) op 25 februari 2015 te fixeren waardevergoeding bij een gedwongen overdracht van zijn aandelen bij verkoop van de Nedis-groep aan een derde. Voorts kwam tussen partijen een aantal oude onderhandelpunten weer naar voren, onder meer met betrekking tot het zekerstellen van een dividenduitkering, althans een verplichting tot een dividenduitkering te koppelen aan een solvabiliteitscijfer. Daarnaast heeft [betrokkene A], zoals hiervoor onder 2.11. vermeld, nog een voorstel gedaan ter zake van het distributiegebied dat weliswaar is terug te voeren op door hem gestelde eerdere afspraken daarover, maar waarvan de uitwerking door hem een aantal nieuwe elementen en voorstellen bevat.
4.6. De slotsom is dat van een toerekenbare tekortkoming zijdens Nedis c.s. geen sprake is. Partijen hebben geen volledige overeenstemming bereikt waardoor van een voor nakoming vatbare overeenkomst geen sprake is. Ook van een onrechtmatig handelen is niet gebleken. Dat partijen geen volledige overeenstemming hebben bereikt is niet het gevolg van een handelen door Nedis c.s. dat als onrechtmatig jegens [betrokkene A] moet worden aangemerkt. Partijen zijn eenvoudig niet tot enige overeenstemming gekomen op een aantal essentiële punten en waar zij mogelijk tot enige overeenstemming zijn gekomen, heeft dit niet tot een volledig uitgewerkte overeenkomst geleid die partijen als voorwaarde voor een aandelenoverdracht hadden gesteld. Dat partijen voor een gedeelte uitvoering hebben gegeven aan gemaakte afspraken in die zin dat [betrokkene A] gedurende een substantiële periode van twee jaar voor Nedis werkzaam is geweest, tegen een naar hij stelt symbolisch salaris, leidt niet tot een andere slotsom zoals hiervoor vermeld.
4.7. De vorderingen van [betrokkene A] worden dan ook afgewezen. [betrokkene A] wordt veroordeeld in de kosten van de procedure. De kosten aan de zijde van Nedis c.s. worden begroot op:
- grifierecht 3.621,00
- salaris advocaat 6.422,00 (2 punten× factor 1,0 × tarief )
Totaal € 10.043,00
5. De beslissing
De rechtbank
5.1. wijst de vorderingen af,
5.2. veroordeelt [betrokkene A] in de proceskosten, aan de zijde van Nedis c.s. begroot op € 10.043,00, te vermeerderen met de nakosten ten belope van € 131,00 zonder betekening en € 199,00 met betekening, een en ander te voldoen binnen 14 dagen na dagtekening van het vonnis en bij niet voldoening binnen die termijn te vermeerderen met de wettelijke rente daarover, vanaf de bedoelde termijn voor voldoening tot aan de algehele voldoening,
5.3. verklaart het vonnis voor wat het bepaald onder 5.2. betreft uitvoerbaar bij voorraad.
Dit vonnis is gewezen door mr. J.R. Veerman en in het openbaar uitgesproken op
12 december 2012.