Uitspraak
RECHTBANK ASSEN
STRAFVONNIS van de Meervoudige kamer in de zaak van het openbaar ministerie tegen:
[naam verdachte],
geboren te [geboorteplaats verdachte] op [geboortedatum verdachte] 1957,
wonende [adres verdachte],
thans verblijvende te [plaats van detentie verdachte].
Het onderzoek ter terechtzitting heeft plaatsgehad op 15 mei 2007.
De verdachte is verschenen, bijgestaan door mr. W.M. Bierens, advocaat te Assen.
De officier van justitie mr. J.L. van den Broek acht hetgeen onder parketnummer 19.621569-06 primair is tenlastegelegd en hetgeen onder parketnummer 19.830017-07 onder 1 primair, 2, 3 primair en 4 primair is tenlastegelegd wettig en overtuigend bewezen en vordert dat de rechtbank als volgt zal beslissen:
* ontslag van alle rechtsvervolging;
* plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis voor de duur van 1 jaar;
* een beslissing ten aanzien van de vorderingen van de benadeelde partijen;
* afwijzing van de vordering na voorwaardelijke veroordeling in de zaak met parketnummer 19/05.061703-03.
TENLASTELEGGINGEN
De verdachte is ingevolge de bij de politierechter ter terechtzitting van 9 mei 2007 gevoegde zaken bij dagvaardingen tenlastegelegd, dat
parketnummer 19.621569-06
verdachte in of omstreeks de periode tussen 20 september 2006 en 21 september 2006, te en in de gemeente Beilen, met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening uit de winkelvoorraad van na te rechthebbende(n) heeft weggenomen een (aantal) CD('s) en/of een MP3-speler, in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan de Hema, in ieder geval aan een ander of anderen dan verdachte;
althans indien terzake van het vorenstaande geen veroordeling mocht volgen, terzake dat
verdachte in of omstreeks de periode tussen 20 september en 21 september 2006, te en in de gemeente Beilen, opzettelijk een (aantal) CD('s) en/of een MP3 speler, in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan de Hema, in ieder geval aan een ander of anderen dan verdachte en welk(e) goed(eren) verdachte uit de winkelvoorraad van genoemde rechthebbende had genomen onder gehoudenheid van vorenstaande te betalen, althans ter betaling aan te bieden, in elk geval anders dan door misdrijf onder zich had, wederrechtelijk zich heeft toegeëigend.
parketnummer 19.830017-07
1.
hij in of omstreeks de periode van 1 november 2006 tot en met 31 december 2006
op na te noemen plaatsen, in elk geval in Nederland, een beroep of een
gewoonte heeft gemaakt van het kopen van goederen met het oogmerk om zonder
volledige betaling zich en/of (een) ander(en) de beschikking over die goederen
te verzekeren, hebbende verdachte, telkens met voormeld oogmerk, - op hier na
te noemen tijd en plaats - de navolgende goederen gekocht, te weten:
- in of omstreeks de periode van 2 november 2006 tot en met 9 november 2006 te
Smilde, gemeente Midden Drenthe, bij het bedrijf [naam bedrijf] een
autonavigatiesysteem en/of een computer en/of diverse randapparatuur voor een
computer en/of software en/of een elektrische agenda
en/of
- in of omstreeks de periode van 18 november 2006 tot en met 27 november 2006
te Assen, bij het bedrijf [naam bedrijf], een laptop en/of
computeraccessoires
en/of
- op of omstreeks 29 november 2006 te Beilen, gemeente midden Drenthe, bij
[naam bedrijf], een computer met randapparatuur
en/of
- op of omstreeks 8 december 2006 te Assen, bij computerbedrijf [naam bedrijf], een computersysteem en/of computeraccessoires
en/of
- in of omstreeks de periode van 27 december 2006
tot en met 31 december 2006, te Assen, bij [naam bedrijf], een vliegticket
(naar Warschau Polen);
2.
hij op of omstreeks 23 december 2006 te Hoogeveen met het oogmerk om zich
en/of (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een
valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige
kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, autobedrijf
[naam autobedrijf] heeft bewogen tot de afgifte van een auto (merk Mazda 626), in elk
geval van enig goed, hebbende verdachte met vorenomschreven oogmerk - zakelijk
weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met
de waarheid aan een medewerker van voornoemd autobedrijf heeft aangegeven dat
hij een accountantsbureau had en meerdere mensen in dienst had en een auto
wilde leasen en in afwachting van het leasecontract een auto wilde huren,
waardoor autobedrijf [naam autobedrijf] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
3.
hij op of omstreeks 27 november 2006 te Beilen, gemeente Midden-Drenthe, met
het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen een aantal
computerbladen en/of een aantal repen chocolade en/of twee zakjes Senseo pads,
in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan de Konmar, in elk
geval aan een ander of anderen dan aan verdachte;
althans, indien terzake van het vorenstaande geen veroordeling mocht volgen,
terzake dat
hij op of omstreeks 27 november 2006 te Beilen, gemeente Midden-Drenthe,
opzettelijk een aantal computerbladen en/of een aantal chocolade repen en/of
twee zakjes Senseo pads, in elk geval enig goed, geheel of ten dele
toebehorende aan de Konmar, in elk geval aan een ander of anderen dan aan
verdachte en welk(e) goed(eren) verdachte uit de winkelvoorraad van voornoemde
rechthebbende(n) had genomen onder gehoudenheid om, alvorens die winkel te
verlaten voornoemd(e) goed(eren) te betalen, in elk geval ter betaling aan te
bieden, en aldus dat/die goed(eren) anders dan door misdrijf onder zich had,
wederrechtelijk zich heeft toegeëigend;
4.
hij op of omstreeks 21 oktober 2006 te en in de gemeente Assen met het oogmerk
van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen een dvd-rom (Printmaster),
in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan de Bruna, in elk
geval aan een ander of anderen dan aan verdachte;
althans, indien terzake van het vorenstaande geen veroordeling mocht volgen,
terzake dat
hij op of omstreeks 21 oktober 2006 te Assen opzettelijk een dvd-rom
printmaster, in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan de
Bruna, in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en welk(e)
goed(eren) verdachte uit de winkelvoorraad van voornoemde rechthebbende(n) had
genomen onder gehoudenheid om, alvorens die winkel te verlaten voornoemd(e)
goed(eren) te betalen, in elk geval ter betaling aan te bieden, en aldus
dat/die goed(eren) anders dan door misdrijf onder zich had, wederrechtelijk
zich heeft toegeëigend;
Kennelijke taal- en/of schrijffouten in de tenlastelegging worden geacht te zijn verbeterd. De verdachte is daardoor, blijkens het onderzoek ter terechtzitting, niet geschaad in de verdediging.
Het tenlastegelegde met betrekking tot parketnummer 19.621569-06 zal hierna worden aangeduid met zaak A.
Het tenlastegelegde met betrekking tot parketnummer 19.830017-07 zal hierna worden aangeduid met zaak B.
BEWIJSMIDDELEN
Overeenkomstig de nader op te nemen bewijsmiddelen.
BEWEZENVERKLARING
De rechtbank acht wettig bewezen en zij heeft de overtuiging verkregen dat de verdachte het in zaak A primair en het in zaak B onder 1 primair, 2, 3 primair en 4 primair tenlastegelegde heeft begaan, met dien verstande dat:
Zaak A:
verdachte in de periode tussen 20 september 2006 en 21 september 2006, te en in de gemeente Beilen, met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening uit de winkelvoorraad van na te rechthebbende heeft weggenomen een aantal CD's en een MP3-speler toebehorende aan de Hema.
Zaak B:
1.
hij in de periode van 1 november 2006 tot en met 31 december 2006 op na te noemen plaatsen een gewoonte heeft gemaakt van het kopen van goederen met het oogmerk om zonder volledige betaling voor zich de beschikking van die goederen
te verzekeren, hebbende verdachte, telkens met voormeld oogmerk, - op hier na
te noemen tijd en plaats - de navolgende goederen gekocht, te weten:
- in de periode van 2 november 2006 tot en met 9 november 2006 te Smilde, gemeente Midden Drenthe, bij het bedrijf [naam bedrijf] een autonavigatiesysteem en een computer en diverse randapparatuur voor een computer en software en een elektrische agenda
en
- in de periode van 18 november 2006 tot en met 27 november 2006 te Assen bij het bedrijf [naam bedrijf] een laptop en computeraccessoires
en
- op 29 november 2006 te Beilen, gemeente midden Drenthe, bij [naam bedrijf] een computer met randapparatuur
en
- op 8 december 2006 te Assen bij computerbedrijf [naam bedrijf] een computersysteem en computeraccessoires
en
- in de periode van 27 december 2006 tot en met 31 december 2006 te Assen bij [naam bedrijf] een vliegticket (naar Warschau Polen);
2.
hij op 23 december 2006 te Hoogeveen met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse hoedanigheid en door listige
kunstgrepen en door een samenweefsel van verdichtsels autobedrijf [naam autobedrijf] heeft bewogen tot de afgifte van een auto (merk Mazda 626), hebbende verdachte met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en listiglijk en bedrieglijk en in strijd met de waarheid aan een medewerker van voornoemd autobedrijf aangegeven dat hij een accountantsbureau had en meerdere mensen in dienst had en een auto wilde leasen en in afwachting van het leasecontract een auto wilde huren,
waardoor autobedrijf [naam autobedrijf] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
3.
hij op 27 november 2006 te Beilen, gemeente Midden-Drenthe, met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen computerbladen en repen chocolade en twee zakjes Senseo pads toebehorende aan de Konmar;
4.
hij op 21 oktober 2006 te en in de gemeente Assen met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen een dvd-rom (Printmaster) toebehorende aan de Bruna.
De in de bewijsmiddelen genoemde feiten en omstandigheden zijn redengevend voor de bewezenverklaring. Elk bewijsmiddel is slechts gebruikt voor het bewijs van het feit waarop het blijkens zijn inhoud betrekking heeft.
De verdachte zal van het in zaak A primair en het in zaak B onder 1 primair, 2, 3 primair en 4 primair meer of anders tenlastegelegde worden vrijgesproken, aangezien de rechtbank dat niet bewezen acht.
KWALIFICATIES
Het bewezen verklaarde levert respectievelijk op:
Zaak A
diefstal,
strafbaar gesteld bij artikel 310 van Pro het Wetboek van Strafrecht.
Zaak B
onder 1: een gewoonte maken van het kopen van goederen met het oogmerk om zonder volledige betaling zich of een ander de beschikking over die goederen te verzekeren, meermalen gepleegd,
telkens strafbaar gesteld bij artikel 326a van het Wetboek van Strafrecht;
onder 2: een gewoonte maken van het kopen van goederen met het oogmerk om zonder volledige betaling zich of een ander de beschikking over die goederen te verzekeren,
strafbaar gesteld bij artikel 326a van het Wetboek van Strafrecht;
onder 3: diefstal,
strafbaar gesteld bij artikel 310 van Pro het Wetboek van Strafrecht;
onder 4: diefstal,
strafbaar gesteld bij artikel 310 van Pro het Wetboek van Strafrecht.
STRAFBAARHEID
De rechtbank heeft kennis genomen van een psychiatrisch rapport d.d. 26 april 2007, opgemaakt door R. Vriesema, psychiater, en van een psychologisch rapport d.d. 4 mei 2007 opgemaakt door E. Doddema, GZ-psycholoog.
R. Vriesema concludeert onder meer: "Betrokkene is lijdende aan een ziekelijke stoornis en gebrekkige ontwikkeling der geestvermogens in de zin van manische depressiviteit en een gemengde persoonlijkheidsstoornis zoals boven omschreven. (....) Hiervan was ook sprake ten tijde van het plegen van het tenlastegelegde. (....) Onder invloed van de beschreven psychopathologie is er bij betrokkene sprake van pseudo-logica fantastica en een instrumentele contactname ter verkrijging van goederen en diensten zonder betaling. Hij ondervindt te weinig bijsturing van binnenuit en neigt tot externalisering van verantwoordelijkheid voor eigen deviant gedrag en betrokkene is overtuigd van zijn slachtofferrol en de gewetensfunctie is lacunair. (....) In verband hiermee acht ik betrokkene volledig ontoerekeningsvatbaar."
E. Doddema concludeert onder meer:
"Er is sprake van een ziekelijke stoornis in de vorm van een manisch-depressive stoornis, ook wel bipolaire stoornis genoemd. Het gaat om een ernstige stemmingsstoornis met een chronisch beloop. Tevens is er sprake van een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens in de zin van een persoonlijkheidsstoornis. (....) Beide stoornissen waren manifest bij de ten laste gelegde feiten. (....) Door de manische ontremming koopt en regelt betrokkene van alles zonder dat hij goed in staat is om te anticiperen op de consequenties, zowel voor hemzelf als voor anderen. Ook buiten zijn manieën om blijft betrokkene op zijn eigenzinnige manier bezig om zijn zaken te regelen. (.....)
Het is de indruk van de onderzoeker dat betrokkene geheel ontoerekeningsvatbaar moet worden geacht voor de ten laste gelegde feiten. Het gaat om ernstige psychopathologie die een direct verband heeft met de ten laste gelegde feiten. Van betrokkene kan niet worden verwacht dat hij zijn handelen in voldoende mate kan bijsturen om te (hebben kunnen) voorkomen dat hij (vergelijkbare) feiten pleegt."
De rechtbank verenigt zich, mede gelet op de toedracht van de feiten en de persoon van de verdachte, met voormelde conclusies en maakt die tot de hare.
De rechtbank is derhalve van oordeel, dat het hiervoor bewezen verklaarde aan de verdachte niet kan worden toegerekend. De rechtbank zal de verdachte dan ook ontslaan van alle rechtsvervolging.
MOTIVERING MAATREGEL PLAATSING IN EEN PSYCHIATRISCH ZIEKENHUIS
De rechtbank neemt bij de bepaling van de hierna te vermelden maatregel in aanmerking:
- de aard en de ernst van de gepleegde feiten;
- de omstandigheden waaronder deze feiten zijn begaan;
- hetgeen de rechtbank uit het onderzoek ter terechtzitting is gebleken omtrent de persoon van de verdachte;
- de eis van de officier van justitie;
- het pleidooi van de raadsman van de verdachte;
- de ter zitting gedane erkenning door de verdachte dat hij zich aan het op de dagvaarding ad-informandum gevoegde feit heeft schuldig gemaakt, welk feit hiermee is afgedaan;
- de bovengenoemde door R. Vriesema en E. Doddema opgestelde rapportages waarin zij onder meer concluderen,
R. Vriesema:
"Betrokkene is lijdende aan een ziekelijke stoornis en gebrekkige ontwikkeling der geestvermogens in de zin van manische depressiviteit en een gemengde persoonlijkheidsstoornis zoals boven omschreven. (.....) Hiervan was ook sprake ten tijde van het plegen van het tenlastegelegde. (.....) Onder invloed van de beschreven psychopathologie is er bij betrokkene sprake van pseudo-logica fantastica en een instrumentele contactname ter verkrijging van goederen en diensten zonder betaling. (.....) In verband met een en ander geef ik u vanuit psychiatrisch oogpunt ter overweging om betrokkene voor de maximale duur van één jaar verplicht te doen opnemen in een (forensisch) psychiatrisch ziekenhuis, met als doelstelling: bewaking, structurering en begrenzing en mogelijke optimalisering van de medicatie, terwijl verder moet worden gezocht naar een optimaal vervolgtraject, wetende dat bij betrokkene de drang tot beschreven grensoverschrijdend gedrag sterker is dan de bijsturing van binnenuit. (.....) Meer vrijblijvende, maar ook voorwaardelijke vormen van hulpverlening hebben tot niets geleid."
E. Doddema:
"Er is sprake van een ziekelijke stoornis in de vorm van een manisch-depressive stoornis, ook wel bipolaire stoornis genoemd. Het gaat om een ernstige stemmingsstoornis met een chronisch beloop. Tevens is er sprake van een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens in de zin van een persoonlijkheidsstoornis. (.....) Hij heeft te weinig steunende contacten die hem wat kunnen bijsturen en is vanuit zijn persoonlijkheidsstoornis geneigd om zaken te verdraaien of te liegen, zodat hij door kan gaan met zijn eigenzinnige plannen en ideeën. (.....) Het gaat om een chronisch ziektebeeld waarbij het leervermogen met betrekking tot de gedragproblematiek als erg gering moet worden gezien. Dit impliceert de noodzaak van externe maatregelen. (.....) De bipolaire stoornis en de persoonlijkheidsstoornis beïnvloeden elkaar voortdurend waardoor er een zeer complexe psycho- en gedragsdynamiek ontstaat. Dit is zowel voor betrokkene zelf als voor anderen erg moeilijk te doorgronden of vat op te krijgen waardoor de kans op recidive erg groot genoemd moet worden. (.....)
Behandeling met psychofarmaca is eerst aangewezen voor de behandeling van een bipolaire stoornis. Verder moet betrokkene met betrekking tot de comorbide stoornissen als gehandicapt worden gezien. Dat betekent dat met name externe maatregelen als werkzaam worden gezien om toekomstige problemen te voorkomen. Een belangrijk hulpmiddel hierbij kan zijn een gedegen signaleringsplan, dat tot doel heeft om te voorkomen dat betrokkene wederom verstrikt raakt in de gevolgen van zijn eigen handelen en dusdoende maatschappelijke chaos aanricht. Betrokkene onderkent overigens zelf dat hij altijd een stok achter de deur nodig zal hebben. De beste manier om op dit moment te zorgen voor het meest adequate vervolg lijkt plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis middels artikel 37 van Pro het Wetboek van Strafrecht. Gedurende de plaatsing voor de duur van een jaar kan betrokkene verder stabiliseren en kan er werk worden gemaakt van een goed signaleringsplan. Tevens kan dit jaar worden gebruikt om goed na te denken over de vervolgstappen, zeker nu de reclassering heeft geadviseerd om op dit moment de begeleiding niet door de reclassering te laten verzorgen."
De rechtbank is gelet op het bovenstaande van oordeel dat het bewezen verklaarde aan de verdachte niet kan worden toegerekend wegens de ziekelijke stoornis van zijn geestvermogens en is van oordeel dat de algemene veiligheid van goederen de maatregel van plaatsing van de verdachte in een psychiatrisch ziekenhuis vereist.
De rechtbank zal daarom gelasten dat de verdachte in een psychiatrisch ziekenhuis wordt geplaatst voor een termijn van één jaar.
BENADEELDE PARTIJ [naam benadeelde partij]
De rechtbank acht het causaal verband tussen het bewezen verklaarde feit en de schade alsmede de aansprakelijkheid van de verdachte voor die schade bewezen. Het gevorderde bedrag acht zij voldoende aannemelijk gemaakt. De civiele vordering is dan ook gegrond en voor toewijzing vatbaar.
BENADEELDE PARTIJ [naam benadeelde partij]
De rechtbank acht het causaal verband tussen het bewezen verklaarde feit en de schade voor zover deze bestaat uit de kosten van de vliegticket bewezen en voldoende aannemelijk gemaakt.
Voor het overige - de kosten van de hotelkamer - acht de rechtbank de benadeelde partij niet-ontvankelijk in haar vordering nu het tenlastegelegde geen betrekking heeft op deze kosten. Dit deel van de vordering kan de benadeelde partij slechts bij de burgerlijke rechter aanbrengen.
SCHADEVERGOEDINGSMAATREGEL
De rechtbank zal de vordering van de officier van justitie afwijzen omdat een dergelijke maatregel slechts kan worden opgelegd indien er sprake is van de veroordeling wegens een strafbaar feit en een ontslag van alle rechtsvervolging niet als zodanig kan worden aangemerkt.
TOEPASSING VAN WETSARTIKELEN
De rechtbank heeft mede gelet op de artikelen 14g, 36f, 37 en 39 van het Wetboek van Strafrecht.
VORDERING TENUITVOERLEGGING NA VOORWAARDELIJKE VEROORDELING ONDER PARKETNUMMER 19/05.061703-03.
De rechtbank is met de officier van justitie van oordeel dat met het oog op de omstandigheden de tenuitvoerlegging niet opportuun is, zodat de vordering zal worden afgewezen.
BESLISSING VAN DE RECHTBANK
De rechtbank verklaart bewezen dat het in zaak A primair en het in zaak B onder 1 primair, 2, 3 primair en 4 primair tenlastegelegde, zoals hierboven is omschreven, door de verdachte is begaan, stelt vast dat het aldus bewezen verklaarde oplevert de strafbare feiten zoals hierboven is vermeld, verklaart de verdachte deswege echter niet strafbaar en ontslaat de verdachte van alle rechtsvervolging.
De rechtbank verklaart niet bewezen hetgeen aan de verdachte in zaak A primair en het in zaak B onder 1 primair, 2, 3 primair en 4 primair meer of anders is tenlastegelegd dan hierboven is bewezen verklaard en spreekt de verdachte daarvan vrij.
De rechtbank gelast dat de verdachte in een psychiatrisch ziekenhuis zal worden geplaatst voor de termijn van één jaar.
Beslissing op de vorderingen van de benadeelde partijen
[naam benadeelde partij]
De rechtbank veroordeelt de verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam benadeelde partij] van de som van € 4.693,80 en veroordeelt de verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij tot op heden gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging van deze uitspraak alsnog te maken, tot op heden begroot op nihil.
[naam benadeelde partij]
De rechtbank veroordeelt de verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam benadeelde partij] van de som van € 461,20 en veroordeelt de verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij tot op heden gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging van deze uitspraak alsnog te maken, tot op heden begroot op nihil.
De rechtbank bepaalt dat de benadeelde partij voor het overige deel van de vordering niet-ontvankelijk is en dat zij dat deel van de vordering slechts bij de burgerlijke rechter kan aanbrengen. De benadeelde partij en de verdachte dragen de eigen kosten.
Beslissing op de vordering na voorwaardelijke veroordeling onder parketnummer 19/05.061703-03
De rechtbank wijst de vordering van de officier van justitie af.
Dit vonnis is gewezen door mr. J.E. Münzebrock, voorzitter en mr. A. Rombouts-Nieuwstraten en mr. H.K. Elzinga, rechters in tegenwoordigheid van mr. S. Dijkstra, griffier, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van de rechtbank op 22 mei 2007, zijnde mr. Elzinga buiten staat dit vonnis binnen de door de wet gestelde termijn mede te ondertekenen.