Uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Team Jeugd- en Zorgrecht
Zaak-/rekestnr.: C/09/702670 / FA RK 26-3295
Datum beschikking: 15 april 2026
Machtiging tot het verlenen van verplichte zorg
Beschikkingnaar aanleiding van het door de officier van justitie ingediende verzoek tot het verlenen van een zorgmachtiging als bedoeld in artikel 7:11 van Pro de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz), ten aanzien van:
[betrokkene] ,
hierna te noemen: betrokkene,
geboren op [geboortedatum] 1959 te [geboorteplaats] , [land] ,
wonende te [woonplaats] ,
thans verblijvende in de accommodatie [accommodatie] te [plaats] ,
advocaat: mr. K. Moene te Den Haag.
ProcesverloopBij verzoekschrift, ingekomen ter griffie op 3 april 2026, heeft de officier van justitie verzocht om een zorgmachtiging.
Bij het verzoekschrift zijn de volgende bijlagen gevoegd:
- een op 2 april 2026 ondertekende medische verklaring van [psychiater] , psychiater, die betrokkene heeft onderzocht maar niet bij de behandeling betrokken was;
- een blanco zorgkaart;
- een zorgplan van 23 maart 2026;
- de bevindingen van de geneesheer-directeur van 3 april 2026;
- een afschrift van de politiemutaties;
- een brief van de officier van justitie van 12 maart 2026, waaruit blijkt dat betrokkene geen justitiële documentatie heeft.
De mondelinge behandeling van het verzoek heeft plaatsgevonden op 15 april 2026. Daarbij zijn gehoord:
- betrokkene, bijgestaan door zijn advocaat en de tolk Tigrinya, D. Ghidey;
- de afdelingsarts, [arts] ;
- de verpleegkundige, [verpleegkundige] .
Omdat door de officier van justitie een nadere toelichting op of motivering van het verzoek niet nodig werd geacht en het de rechtbank ter zitting is gebleken dat diens aanwezigheid ook niet noodzakelijk was om tot een inhoudelijke beslissing te kunnen komen, is de officier van justitie niet gehoord.
Standpunten ter zitting
Betrokkene heeft naar voren gebracht dat hij het niet eens is met het verzoek. Hij heeft geen stoornis en er hoeft bij hem geen onderzoek te worden gedaan.
De advocaat heeft afwijzing van het verzoek bepleit. De medische verklaring voldoet niet aan de wettelijke vereisten omdat de onafhankelijke psychiater er niet alles aan heeft gedaan om betrokkene op adequate wijze te horen en te begrijpen. Betrokkene praatte binnensmonds en had anamnese ten tijde van de beoordeling. De onafhankelijke psychiater heeft geen inspanning verricht om betrokkene nog een keer aanvullend te horen. Betrokkene is niet zorgmijdend, dit wordt ook niet onderbouwd in de stukken. Er zijn minder bezwarende alternatieven die hetzelfde effect hebben.
De afdelingsarts heeft naar voren gebracht dat betrokkene verward is op de afdeling maar dat de oorzaak hiervan nog niet bekend is. Betrokkene plast in zijn kamer, hij spreekt in het luchtledige, trekt aan deuren en hij slaat de gesprekken die hij voert niet op in zijn geheugen. Betrokkene is afhankelijk van de verpleging voor ADL-zorg. Er zijn al verschillende onderzoeken verricht en nog gepland in het kader van diagnostiek. Betrokkene kan volgende week terecht voor een MRI-scan in het algemeen ziekenhuis. Betrokkene heeft zorg nodig, maar er moet na voltooiing van de onderzoeken bepaald worden welke zorg dat precies is.
Beoordeling
Op 16 maart 2026 is door de rechtbank een machtiging tot voortzetting van de crisismaatregel verleend tot en met 6 april 2026.
Uit de overgelegde stukken is gebleken dat betrokkene lijdt aan een psychische stoornis, te weten ongespecificeerde schizofreniespectrum- of andere psychotische stoornis.
Deze stoornis leidt tot ernstig nadeel, gelegen in:
- levensgevaar;
- ernstig lichamelijk letsel;
- ernstige psychische schade;
- ernstige materiële schade;
- ernstige immateriële schade;
- ernstige verwaarlozing;
- maatschappelijke teloorgang;
- de situatie dat betrokkene met hinderlijk gedrag agressie van anderen oproept;
- de situatie dat de algemene veiligheid van personen of goederen in gevaar is.
Er is sprake van een psychotisch toestandsbeeld met forse verwardheid, desoriëntatie, desorganisatie en hallucinaties. Er zijn verschillende meldingen gedaan over overlast en verwaarlozing. Betrokkene heeft zich agressief geuit tegen een vrouw op straat waardoor politie in betrokken raakte. Ook wordt vermeld dat hij zich dreigend heeft gedragen richting beveiliging in het LUMC. Dit leidde tot toediening van noodmedicatie. Betrokkene geeft regelmatig aan dat hij weg wil van de afdeling.
Betrokkene heeft meerdere keren medicatie geweigerd. Er is sprake van hyperthyreoïdie met sterk verhoogde schildklierwaarden. Weigering van medicamenteuze behandeling hiervan kan potentieel zeer ernstige gevolgen hebben, waaronder overlijden van betrokkene. Betrokkene heeft een zeer beperkt sociaal netwerk en in de thuissituatie was er sprake van overlast. Hij is regelmatig incoherent en niet in staat om een adequaat gesprek te voeren en zich uit te spreken over de behandeling en zijn wensen.
Om het ernstig nadeel af te wenden, de geestelijke gezondheid van betrokkene te stabiliseren, de geestelijke gezondheid van betrokkene te herstellen zodanig dat hij zijn autonomie zoveel mogelijk herwint, de door de stoornis bedreigde of aangetaste fysieke gezondheid van betrokkene te stabiliseren of te herstellen, heeft betrokkene zorg nodig.
Gebleken is dat er geen mogelijkheden voor passende zorg op vrijwillige basis zijn. Betrokkene verzet zich tegen het verlenen van zorg die noodzakelijk is om ernstig nadeel af te wenden. Betrokkene geeft aan dat hij met ontslag wil. Hij vindt opname, nadere onderzoeken en behandeling niet nodig. Om die reden is verplichte zorg nodig.
De in het verzoekschrift genoemde vormen van zorg zijn gebaseerd op de medische verklaring, het zorgplan en het advies van de geneesheer-directeur. Deze vormen van verplichte zorg zijn door de rechtbank tijdens de mondelinge behandeling besproken.
Gelet op het voorgaande acht de rechtbank de volgende vormen van verplichte zorg noodzakelijk om het ernstig nadeel af te wenden:
- toedienen van medicatie;
- beperken van de bewegingsvrijheid;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten;
- opnemen in een accommodatie.
Er zijn geen minder bezwarende alternatieven die hetzelfde beoogde effect hebben. De verplichte zorg is bovendien evenredig en naar verwachting effectief. Uit de stukken blijkt verder dat bij het bepalen van de juiste zorg rekening is gehouden met de voorwaarden die noodzakelijk zijn om deelname van betrokkene aan het maatschappelijk leven te bevorderen, alsmede met de veiligheid van betrokkene.
Gelet op het voorgaande is voldaan aan de criteria voor en doelen van verplichte zorg als bedoeld in de Wvggz. De zorgmachtiging zal worden verleend.
Door de raadsvrouw is aangevoerd dat de medische verklaring niet voldoet aan de wettelijke vereisten. De rechtbank gaat hier niet in mee. De onafhankelijke psychiater heeft betrokkene gehoord in persoon in het bijzijn van een tolk Tigrinja, er is door de onafhankelijke psychiater ook dossierstudie gedaan en van het gesprek zelf met betrokkene is verslag gedaan. Er is derhalve voldaan aan het vereiste om betrokkene persoonlijk te onderzoeken en te horen. De medische verklaring voldoet aan de wettelijke vereisten.
Beslissing
De rechtbank:
verleent een zorgmachtiging ten aanzien van:
[betrokkene] ,
geboren op [geboortedatum] 1959 te [geboorteplaats] , [land]
inhoudende dat bij wijze van verplichte zorg de volgende maatregelen kunnen worden getroffen:
- toedienen van medicatie;
- beperken van de bewegingsvrijheid;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten;
- opnemen in een accommodatie;
bepaalt dat deze machtiging geldt tot en met 15 oktober 2026;
wijst het meer of anders verzochte af.
Deze beschikking is gegeven door mr. J.C. van den Dries, rechter, bijgestaan door mr. F.H. Lüchinger als griffier, en uitgesproken ter openbare zitting van 15 april 2026.
De schriftelijke uitwerking van deze beschikking is vastgesteld op 22 april 2026.
Tegen deze beschikking staat het rechtsmiddel van cassatie open.