Uitspraak
Rechtbank Den haag
Team belastingrecht
zaaknummer: SGR 23/5161
uitspraak van de enkelvoudige kamer van 23 juni 2026 in de zaak tussen
[eiser] , wonende te [woonplaats] , eiser
(gemachtigde: A.F.M.J. Verhoeven),
en
de Ontvanger van de Belastingdienst, verweerder
Procesverloop
Verweerder heeft op 18 augustus 2022 aan eiser, vanwege het uitblijven van de betaling van een naheffingsaanslag belastingen personenauto’s en motorrijwielen (bpm), een aanmaning verzonden en daarbij een bedrag aan € 18 aanmaningskosten in rekening gebracht.
Verweerder heeft bij uitspraak op bezwaar van 24 augustus 2022 het bezwaar ongegrond verklaard en de aanmaningskosten in stand gelaten. Verweerder heeft daarbij geen proceskosten aan eiser vergoed.
Eiser heeft daartegen beroep ingesteld.
Verweerder heeft een verweerschrift ingediend.
Op 4 oktober 2023 heeft de rechtbank met toepassing van artikel 8:29 van Pro de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) uitspraak gedaan.
Indien en voor zover partijen vóór de zitting nadere stukken hebben ingediend zijn deze stukken telkens in afschrift verstrekt aan de wederpartij.
Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 21 april 2026. Eiser heeft zich laten vertegenwoordigen door zijn gemachtigde A.F.M.J. Verhoeven. Verweerder heeft zich laten vertegenwoordigen door [naam 1] , [naam 2] , [naam 3] , [naam 4] .
Overwegingen
Feiten
1. De Inspecteur heeft aan eiser met dagtekening 23 april 2021 een naheffingsaanslag bpm opgelegd. De hoogte van de naheffingsaanslag bedraagt € 5.648.
2. Op 16 juni 2022 doet de Inspecteur uitspraak op bezwaar ten aanzien van de naheffingsaanslag bpm. Door deze uitspraak op bezwaar is, voor zover hiervan sprake was, uitstel van betaling geëindigd.
3. Op 18 juli 2022 heeft eiser beroep ingediend tegen de hiervoor genoemde uitspraak op bezwaar.
4. Op 18 augustus 2022 ontvangt eiser een aanmaning.
5. Bij bezwaar van 24 augustus 2022 tegen de aanmaningskosten vraagt eiser tevens om uitstel van betaling.
6. Eiser heeft uitstel van betaling gekregen.
7. Bij uitspraak op bezwaar van 23 juni 2023 handhaaft verweerder de aanmaningskosten.
Geschil8. In geschil is of verweerder de hoorplicht heeft geschonden en of er recht is op proceskostenvergoeding. Daarnaast is in geschil of de aanmaningskosten terecht in rekening zijn gebracht.
9. Eiser heeft in beroep de volgende grieven naar voren gebracht:
De hoorplicht in bezwaar is geschonden;
De aanmaning is onterecht opgelegd omdat er nog een procedure tegen de naheffingsaanslag loopt;
Eiser heeft recht op een werkelijke proceskostenvergoeding.
Eiser concludeert daarom tot gegrondverklaring van het beroep en vernietiging van de uitspraak op bezwaar. Verder wil eiser een proceskostenvergoeding en vergoeding van immateriële schade wegens overschrijding van de redelijke termijn van berechting.
10. Verweerder concludeert tot ongegrondverklaring van het beroep.
11. Voor het overige verwijst de rechtbank naar de gedingstukken.
Beoordeling van het geschil
Ten aanzien van de hoorplicht in de bezwaarfase (grief a)
12. Verweerder heeft (de gemachtigde) van eiser uitgenodigd voor een hoorgesprek,. Op 10 maart 2023 heeft er een telefonisch hoorgesprek plaatsgevonden. Het hoorverslag is als bijlage bij het verweerschrift gevoegd. De rechtbank komt tot de conclusie dat eiser in de bezwaarfase gebruik heeft gemaakt van het recht gehoord te worden, wat ertoe leidt dat de hoorplicht derhalve niet is geschonden. De grief faalt.
Het dwangbevel en de bodemprocedure (grief b)
11. Eiser stelt dat de bodemprocedure tegen de naheffingsaanslag nog loopt en dat er daarom geen dwangbevel kan worden opgelegd. Verweerder stelt dat er een apart verzoek om uitstel van betaling had moeten worden gedaan.
12. In paragraaf 25.2.2 van de Leidraad Invordering 2008 staat, kort weergegeven, dat een gemotiveerd bezwaarschrift automatisch wordt aangemerkt als een verzoek om uitstel van betaling, maar dat dat niet geldt voor een beroepschrift. In dat geval moet een afzonderlijk verzoek om uitstel van betaling worden ingediend.
13. De rechtbank stelt vast dat eiser niet betwist dat hij niet tijdig heeft verzocht om uitstel van betaling. Eiser wordt vertegenwoordigd door een professionele rechtsbijstandverlener die geacht mag worden op de hoogte te zijn van de benodigde formaliteiten om op grond van het vaste beleid uitstel van betaling te krijgen. Niet valt in te zien waarom verweerder de invordering van het openstaande belastingbedrag in dit geval niet verder ter hand had moeten nemen. De stelling van eiser mist feitelijke grondslag. Anders dan eiser kennelijk beoogt te stellen dwingt het Unierecht er niet toe dat het indienen van een beroepschrift automatisch, dat wil zeggen zonder verzoek van eiser, tot uitstel van betaling leidt. Dat standpunt mist steun het Unierecht, in het bijzonder de artikelen 47 en 52 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie.
Ten aanzien van de proceskostenvergoeding voor de bezwaarfase (grief c)
14. Eiser heeft betoogd dat verweerder in gevallen als deze, wanneer een aangevochten aanslag niet volledig in stand blijft omdat deze niet in overeenstemming met het Unierecht is opgelegd, gehouden is de ‘werkelijke’ proceskosten van de bezwaarmaker te vergoeden. Daargelaten de vraag of die situatie zich hier voordoet, hetgeen verweerder betwist, brengt de omstandigheid dat de gemachtigde van eiser voor hem optreedt op basis van een zogenaamde ‘no-cure-no-pay-overeenkomst’ met zich dat dergelijke ‘werkelijke’ proceskosten bij gebrek aan facturen en/of betaalbewijzen reeds daarom niet kunnen worden vastgesteld. Van schending van het Unierecht is naar het oordeel van de rechtbank overigens geen sprake. De grief slaagt dan ook niet.
Conclusie15. Gelet op het vorenoverwogene dient het beroep ongegrond te worden verklaard.
Vergoeding van immateriële schade
16. De gemachtigde heeft verzocht om een vergoeding voor immateriële schade als gevolg van de lange afhandelingsduur van deze zaak.
17. De rechtbank gaat bij de beoordeling van het verzoek om een schadevergoeding uit van de regels die de Hoge Raad hiervoor heeft gegeven in zijn arresten van onder meer 19 februari 2016 (ECLI:NL:HR:2016:252) en 14 juni 2024 (ECLI:NL:HR:2024:853). Anders dan belanghebbende betoogt, is deze jurisprudentie van de Hoge Raad niet in strijd met het Unierecht.
18. Op grond van het aan artikel 6 van Pro het EVRM ten grondslag liggende en algemeen aanvaarde rechtszekerheidsbeginsel moeten belastinggeschillen binnen een redelijke termijn worden berecht. Een redelijke termijn is in beginsel een termijn van twee jaar voor de bezwaar- en beroepsprocedure samen. In genoemd arrest van 14 juni 2024 heeft de Hoge Raad vervolgens beslist dat voor zaken waarin het financieel belang minder dan € 1.000 bedraagt (zogenoemde ‘bagatelzaken’), en waarin de redelijke termijn met minder dan twaalf maanden is overschreden, niet langer recht bestaat op vergoeding van immateriële schade. Indien het financiële belang bij de procedure minder dan € 1.000 bedraagt en de redelijke termijn met meer dan twaalf maanden is overschreden, beslist de belastingrechter op een verzoek om vergoeding van immateriële schade naar bevind van zaken. Het staat de belastingrechter vrij om – na afweging van alle daartoe in aanmerking te nemen belangen en omstandigheden, waaronder de mate van overschrijding van de redelijke termijn – ook in die gevallen te volstaan met de constatering dat de redelijke termijn is overschreden. Ten slotte heeft de Hoge Raad bepaald dat deze nieuwe regel niet geldt voor zaken waarin (i) belanghebbende voorafgaand aan de datum van het arrest om vergoeding van immateriële schade wegens overschrijding van de redelijke termijn heeft verzocht, en (ii) de redelijke termijn voor de desbetreffende fase van de procedure (bezwaar en beroep, hoger beroep, cassatieberoep) op de datum van het arrest is overschreden.
19. Vast staat dat de gemachtigde in zijn nadere stuk van 20 april 2026 voor het eerst verzoekt om een vergoeding van immateriële schade, zodat het hiervoor genoemde overgangsrecht niet van toepassing is. De rechtbank stelt verder vast dat de redelijke termijn is overschreden, omdat het bezwaarschrift langer dan twee jaar geleden is ingediend, teruggerekend vanaf het moment dat de rechtbank uitspraak doet.
20. Nu het financieel belang in onderhavige procedure minder dan € 1.000 bedraagt, zal worden volstaan met de constatering dat de redelijke termijn is overschreden (HR 14 juni 2024, ECLI:NL:HR:2024:853, r.o. 3.4.3).
21. Nu de overschrijding van de redelijke termijn niet leidt tot een toe te kennen vergoeding voor immateriële schade, is een (integrale) vergoeding van proceskosten niet aan de orde. Gelet op het arrest van de Hoge Raad van 31 mei 2024 (ECLI:NL:HR:2024:567) bestaat in dit geval ook geen recht op vergoeding van het griffierecht.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond, en
- wijst het verzoek om vergoeding van immateriële schade af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. B. van Walderveen, rechter, in aanwezigheid van
K.D. Duin, griffier. De beslissing is in het openbaar uitgesproken op 23 juni 2026.
K.D. Duin, griffier. De beslissing is in het openbaar uitgesproken op 23 juni 2026.
griffier rechter
Een afschrift van deze uitspraak is in Mijn Rechtspraak geplaatst. Indien u niet digitaal procedeert, is een afschrift per post verzonden op:
Rechtsmiddel
Tegen deze uitspraak kunnen partijen binnen zes weken na de verzenddatum hoger beroep instellen bij het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden (belastingkamer).
U kunt digitaal beroep instellen via www.rechtspraak.nl. Daar klikt u op “Formulieren en inloggen”. Hoger beroep instellen kan eventueel ook nog steeds door verzending van een brief aan het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden (belastingkamer), Postbus 1704, 8901 CA Leeuwarden of Postbus 30200, 6803 AE Arnhem.
Bij het instellen van hoger beroep dient het volgende in acht te worden genomen:
1. bij het hogerberoepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd.
2. het hogerberoepschrift moet, indien het op papier wordt ingediend, ondertekend zijn. Verder moet het ten minste het volgende vermelden:
a. de naam en het adres van de indiener;
b. de datum van verzending;
c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het hoger beroep is ingesteld;
d. de redenen waarom u het niet eens bent met de uitspraak (de gronden van het hoger beroep).