Uitspraak
RECHTBANK HAARLEM
Sector kanton
Locatie Haarlem
zaak/rolnr.: 372475/ VV EXPL 08-27
datum uitspraak: 25 februari 2008
VONNIS VAN DE KANTONRECHTER IN KORT GEDING
inzake
[eiser]
te [woonplaats]
eisende partij
hierna te noemen [eiser]
gemachtigde mr. R.E. Spelt
tegen
de besloten vennootschap PNEU/TEC B.V.
te Hoofddorp
gedaagde partij
hierna te noemen Pneu/Tec
gemachtigde mr. Th.C. van Schagen
De procedure
[eiser] heeft Pneu/Tec op 8 februari 2008 gedagvaard. De mondelinge behandeling heeft plaatsgevonden op 18 februari 2008, waarbij de gemachtigden zich hebben bediend van pleitnotities. Partijen hebben nog stukken in het geding gebracht. De griffier heeft aantekening gehouden van hetgeen ter zitting is verhandeld.
De feiten
1. [eiser] is sedert 1 augustus 1988 bij Pneu/Tec in dienst, laatstelijk in de functie van Technisch Manager en direct leidinggevende van de Businessunit ASML tegen een salaris van € 4.728,00 bruto per maand, vermeerderd met een (vaste en variabele) bonus en een onkostenvergoeding van € 113,45 netto per maand.
2. Het functioneren van [eiser] is tot en met 2006 door [XXX], de directeur van Pneu/Tec (hierna: [XXX]) als goed tot zeer goed beoordeeld.
3. In het verslag van het functioneringsgesprek van 5 juli 2005 heeft [XXX] de opmerking “Communicatie verbeteren?” geplaatst. In het verslag van het functioneringsgesprek van 17 januari 2006 heeft [XXX] achter het punt “Communicatie verbeteren” de opmerking “verbeterd” geplaatst. In het verslag van 19 september 2006 heeft [XXX] de opmerking “Communicatie verbeterd maar kan nog beter” geplaatst.
4. Per 1 februari 2007 is [YYY] (hierna: [YYY]) aangesteld in de functie van General Manager van Pneu/Tec. Na zijn aanstelling is [YYY] belast met het beoordelen van het functioneren van [eiser].
5. Op 20 maart 2007 heeft tussen [YYY] en [eiser] een intern overleg plaatsgevonden. In het verslag van dit gesprek staat onder meer het volgende vermeld:
“Het beoordelingsgesprek over 2006 wordt vervangen door dit gesprek. […]
[eiser] zal operationele taken zoveel mogelijk delegeren. […] Daarnaast zal een Key Account Manager worden aangesteld […] Bovenstaande acties […] zullen er toe moeten leiden dat [eiser] meer tijd krijgt voor zijn taken als Technisch Manager. […]
[eiser] zal deelnemen aan de training Middel Management en de “In Company” verkooptraining […]”
6. Op 19 juli 2007 heeft [YYY] een functioneringsgesprek met [eiser] gehouden. In het verslag van dit gesprek heeft [YYY] het functioneren van [eiser] op het gebied van leidinggeven als matig tot onvoldoende beoordeeld. In de bijlage 1 van het verslag heeft [YYY] onder het kopje “Functioneren in het verleden” onder meer het volgende opgemerkt:
“[YYY] benadrukt [eiser] te beoordelen als manager en niet als productspecialist ASML.”
Bij “Afspraken” is onder meer het volgende vermeld:
“Van elk bezoek een verslag maken, terugkoppeling naar [YYY] […], meer verantwoordelijkheid nemen, meer initiatief nemen, meer enthousiasme tonen, meer inleven in gevoelens van medewerkers, meer communiceren/leiding geven met meer tact”.
7. Op 6 december 2007 heeft een gesprek plaatsgevonden tussen [YYY] en [eiser]. Bij dit gesprek heeft [YYY] onder meer aan [eiser] te kennen gegeven dat diens functioneren als manager sterk moet verbeteren.
8. Op 18 december 2007 heeft [YYY] [eiser] mondeling op de hoogte gesteld van het besluit van Pneu/Tec om [eiser] per direct terug te plaatsen in de functie van Productspecialist in verband met zijn niet goed functioneren als Technisch Manager. In de bevestigingsbrief van dezelfde datum heeft [YYY] onder meer het volgende aan [eiser] medegedeeld:
“Hoewel de functie van Productspecialist in een lagere functie- en salarisschaal valt, zullen wij jouw huidige bruto salaris ad € 4.728,-- en het vast bruto bonusbedrag ad € 363,02 zoals gebruikelijk maandelijks blijven uitbetalen.
Per 1 januari 2008 komt de bonusregeling zoals genoemd in jouw arbeidsovereenkomst […] te vervallen […]
Herplaatsing in de functie van Productspecialist heeft ook tot gevolg dat er geen onkostenvergoeding meer kan worden verstrekt. De maandelijkse netto vergoeding ad € 113,45 komt daarom per 1 januari a.s. te vervallen. […]”
Voorts heeft [YYY] aan [eiser] doen weten dat hij de aan hem ter beschikking gestelde bedrijfsauto en mobiele telefoon diende in te leveren en dat per 1 januari 2008 geen telefoonkosten meer zouden worden vergoed.
9. [eiser] heeft zich op 18 december 2007 ziek gemeld.
10. Op 9 januari 2008 heeft de arbo-arts aan Pneu/Tec bericht dat er sprake is van een verstoorde arbeidsverhouding en mediation geadviseerd.
11. Bij brief van 10 januari 2008 heeft Pneu/Tec [eiser] uitgenodigd voor een gesprek over de werkhervatting van [eiser] en de mogelijkheid van het starten van een mediationtraject.
12. Bij brief van 17 januari 2008 heeft de gemachtigde van [eiser] aan Pneu/Tec doen weten dat [eiser] niet instemt met de wijziging van de arbeids-overeenkomst.
13. Bij brief van 18 januari 2008 heeft Pneu/Tec [eiser] wederom uitgenodigd voor een gesprek.
14. Bij brief van 22 januari 2008 heeft [eiser] onder meer het volgende aan Pneu/Tec geantwoord:
“ Ik ben uiteraard altijd bereid om te praten over hervatting van mijn werkzaamheden, maar dan wel in de functie van Technisch Manager. Eventueel kan ook mediation hierbij een hulpmiddel zijn […]”.
De vordering
[eiser] vordert bij wijze van voorlopige voorziening (samengevat) veroordeling van Pneu/Tec om hem in staat te stellen zijn werkzaamheden als Technisch Manager te verrichten, op straffe van een dwangsom van € 200,00 per dag en om aan hem het loon, inclusief onkostenvergoedingen en emolumenten te betalen.
[eiser] stelt daartoe het volgende.
Pneu/Tec is niet gerechtigd tot de eenzijdige wijziging van de arbeidsovereenkomst van [eiser]. De degradatie heeft ernstige gevolgen en is diffamerend voor [eiser]. [eiser] heeft uitdrukkelijk niet met de functiewijziging ingestemd. Pneu/Tec heeft [eiser] ten onrechte uit zijn functie van Technich Manager ontheven. Pneu/Tec heeft tot en met 2006 niets op het functioneren van [eiser] aan te merken gehad. Met de komst van [YYY] als General Manager is Pneu/Tec een nieuwe koers gaan varen, waarbij aan [eiser] een nieuwe rol werd toebedeeld. Vanaf dat moment werd [eiser] alleen op zijn functioneren als manager beoordeeld. Pneu/Tec heeft [eiser] echter geen realistische kans gegeven om zich als manager te bewijzen. Zij is haar toezegging om een Key Account Manager aan te stellen niet nagekomen, zodat [eiser] belast bleef met het operationeel werk voor ASML, dat 50 tot 60% van zijn werktijd in beslag nam. Ook deed Pneu/Tec niets om de structurele onderbezetting van minimaal 1fte productspecialist op de afdeling van [eiser] op te lossen, zodat [eiser] moest blijven inspringen op operationeel vlak. Hoewel [eiser] tijdens de gesprekken met [YYY] de personeelsproblematiek telkens aan de orde heeft gesteld, is een oplossing achterwege gebleven. Pas als Pneu/Tec het structurele personeelstekort heeft opgelost, kan [eiser] zich volledig op zijn managementstaken richten.
Van [eiser] kan dan ook in redelijkheid niet worden verlangd in te stemmen met de degradatie naar de functie van Productspecialist.
[eiser] is thans weer hersteld en heeft zich vanaf 4 februari 2008 beschikbaar gehouden voor zijn werkzaamheden als Technisch Manager. Hij heeft een spoedeisend belang bij wedertewerkstelling in die functie omdat het voortduren van de huidige situatie kan leiden tot een onomkeerbare situatie, waarbij de collega’s van [eiser] zijn afwezigheid kunnen gaan opvatten als een definitief ontslag.
Het verweer
Pneu/Tec betwist de vordering en voert daartoe het volgende aan.
Pneu/Tec heeft de afgelopen jaren steeds grotere twijfels gekregen over de capaciteiten van [eiser] als Technisch Manager. In het functioneringsverslag van 9 februari 2004 zijn al de nodige verbeterpunten opgenomen. In het verslag van 5 juli 2005 wordt de noodzaak van verbetering op het terrein van (onder andere) communicatie genoemd. Blijkens het verslag van 19 september 2006 is er weliswaar verbetering opgetreden in de communicatie, maar kan deze nog beter. Er was dus al circa twee jaar sprake van een verbetertraject. In 2007 ontstond een onhoudbare situatie, toen twee grote klanten van [eiser], ASML en VDL, aangaven ontevreden te zijn over [eiser]. Omdat daarbij de medewerkers van de afdeling van [eiser] hem steeds meer gingen mijden, is Pneu/Tec tot de conclusie gekomen dat [eiser] absoluut geen managementkwaliteiten heeft en heeft zij in redelijkheid kunnen besluiten om hem uit zijn functie van Technisch Manager te ontheffen en hem in de, bij uitstek voor hem geschikte, functie van Productmanager te plaatsen. Wedertewerkstelling in zijn oude functie is dan ook niet aan de orde.
De onkostenvergoeding en de variabele bonus hangen samen met de functie van Technisch Manager. [eiser] kan hierop in zijn nieuwe functie geen aanspraak meer maken.
De beoordeling van het geschil
De gevorderde voorlopige voorziening komt slechts voor toewijzing in aanmerking als in dit geding aan de hand van de thans bekende feiten en omstandigheden de verwachting gewettigd is dat in een eventueel tussen partijen nog te voeren bodemprocedure een soortgelijke vordering van [eiser] tot een toewijzing daarvan zal leiden.
De kern van het verweer van Pneu/Tec komt erop neer dat er sprake is van zodanige gewijzigde omstandigheden dat [eiser] het redelijke aanbod van Pneu/Tec om de functie van Productmanager te aanvaarden, niet had mogen weigeren.
Desgevraagd heeft Pneu/Tec ter zitting gesteld, dat de gewijzigde omstandigheden waarop zij zich beroept, daarin bestaan dat haar gebleken is dat [eiser] niet geschikt is als manager.
In het arrest van 26 juni 1998 (Van der Lely/Taxi Hofman) heeft de Hoge Raad bepaald dat in het algemeen van de werknemer de bereidheid mag worden gevraagd positief in te gaan op redelijke voorstellen van de werkgever, verband houdende met gewijzigde omstandigheden op het werk. Nu in het onderhavige geval de gewijzigde omstandigheden volgens Pneu/Tec in het functioneren van [eiser] zelf liggen en [eiser] gemotiveerd heeft betwist dat de negatieve beoordeling van zijn vaardigheden als manager op zijn conto dient te worden geschreven, is voor de uitkomst van deze procedure van belang de beantwoording van de vraag of aannemelijk is geworden dat Pneu/Tec [eiser] voldoende mogelijkheden heeft gegeven om zijn functioneren te verbeteren alvorens tot zijn degradatie over te gaan.
Die vraag moet naar het voorlopig oordeel van de kantonrechter negatief worden beantwoord.
Waar volgens Pneu/Tec al vanaf 2005 sprake is van een verbetertraject, is daarvoor in de verslagen van de functioneringsgesprekken onvoldoende steun te vinden. Uit deze verslagen kan niets anders worden afgeleid dan dat de communicatie van [eiser] kan worden verbeterd (2005) respectievelijk is verbeterd, maar nog beter kan (2006). Het verslag van 2006 noemt daarbij een aantal afspraken, maar vermeldt geen concrete doelstellingen waaraan [eiser] binnen een bepaald tijdstraject zou moeten voldoen. Ook de verbeterpunten in de bijlage 1 van het verslag van 19 juli 2007 zijn van algemene strekking, terwijl een duidelijke actielijst met stappenplan en tijdpad ontbreekt.
Het voorgaande brengt mee dat de kantonrechter voorshands, op grond van de thans voorliggende gegevens, van oordeel is dat niet aannemelijk is geworden dat Pneu/Tec [eiser] door middel van een verbetertraject voldoende kans heeft gegeven om zich als manager te bewijzen.
De inhoud van de door collega’s van [eiser] opgestelde verklaringen is dus voor de beoordeling in deze zaak niet van betekenis.
Het terugplaatsen van [eiser] in de functie van Productiemanager kan dan ook naar het voorlopig oordeel van de kantonrechter niet als een redelijk aanbod worden aangemerkt.
Het voorgaande brengt mee dat de door [eiser] bij wijze van voorlopige voorziening gevorderde wedertewerkstelling in zijn functie van Technisch Manager op straffe van een dwangsom en betaling van het aan hem in die functie toekomende loon inclusief onkostenvergoedingen en emolumenten, zal worden toegewezen. De dwangsom zal worden beperkt tot € 100,00 per dag en gemaximeerd tot € 10.000,00.
De proceskosten komen voor rekening van Pneu/Tec omdat deze in het ongelijk wordt gesteld.
Beslissing
De kantonrechter:
- veroordeelt Pneu/Tec bij wijze van voorlopige voorziening:
a. om binnen 24 uur na betekening van dit vonnis [eiser] in staat te stellen de overeengekomen werkzaamheden als Technisch Manager te verrichten, op straffe van een dwangsom van € 100,00 per dag of gedeelte van een dag dat Pneu/Tec daarmee in gebreke blijft tot een maximum van € 10.000,00;
b. om aan [eiser] te betalen het aan hem toekomende loon inclusief onkosten-vergoedingen en emolumenten, in het bijzonder de onkostenvergoeding van € 113,45 netto per maand;
- veroordeelt Pneu/Tec tot betaling van de proceskosten, die aan de kant van [eiser] tot en met vandaag worden begroot op de bedragen zoals deze hieronder zijn gespecificeerd:
dagvaarding € 71,80
vastrecht € 201,00
salaris gemachtigde € 400,00;
- verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad;
- wijst af het meer of anders gevorderde.
Dit vonnis is gewezen door mr. E.C. Smits en uitgesproken op de openbare terechtzitting van bovengenoemde datum.