Uitspraak
RECHTBANK HAARLEM
Sector kanton
Locatie Haarlem
zaak/rep.nr.: 419959 / AO VERZ 09-298
datum uitspraak: 16 juni 2009
BESCHIKKING ONTBINDING ARBEIDSOVEREENKOMST
inzake
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid ALPHA FLIGHT SERVICES BV
te Boesingheliede,
verzoekster
hierna: Alpha
gemachtigde: mr. R.B.M. van Poorten
tegen
[verweerster]
te [woonplaats]
verweerster
hierna: [verweerster]
gemachtigde: mr. M. Raaijmakers.
De procedure
Op 7 april 2009 is ter griffie een verzoekschrift ontvangen van Alpha. De mondelinge behandeling van de zaak heeft plaatsgevonden op 2 juni 2009. Op deze zitting hebben partijen hun standpunten nader toegelicht. De gemachtigde van Alpha heeft een pleitnotitie overgelegd. De griffier heeft aantekeningen gemaakt van wat partijen verder naar voren hebben gebracht. Beide partijen hebben producties in het geding gebracht.
De feiten
a. [verweerster], 43 jaar oud, is sinds 11 januari 1993 in dienst bij (de rechtsvoorgangster van) Alpha, laatstelijk in de functie van procescoördinator op de afdeling Bond Stores, tegen een salaris van bruto € 2.324,35 per maand, exclusief vakantiegeld en overige emolumenten.
b. Alpha exploiteert een cateringbedrijf dat diensten verleent aan luchtvaartmaatschappijen op Schiphol en onder meer de maaltijden verzorgt voor vliegtuigpassagiers.
c. Iedere medewerker van Alpha heeft een eigen toegangspasje, dat toegang geeft tot het bedrijfsterrein via elektronisch afgesloten deuren. Het toegangspasje wordt daarnaast gebruikt om in- en uit te klokken en registreert de aan- en afwezigheid van de betrokken medewerker. Op basis van dit tijdregistratiesysteem wordt het salaris van de betrokken werknemer uitgerekend. Gewerkte overuren tussen maandag 7.00 uur en vrijdag 22.00 uur worden tegen 125% uitbetaald, gewerkte overuren tussen vrijdag 22.00 uur en zaterdag 22.00 uur worden tegen 150% uitbetaald en gewerkte overuren tussen zaterdag 22.00 en maandag 7.00 uur, alsmede op roostervrije (feest-)dagen worden tegen 200% uitbetaald.
d. Bij Alpha zijn de procescoördinatoren verantwoordelijk voor het coördineren van de door hun medewerkers uit te voeren werkzaamheden. Een procescoördinator ontvangt twee keer per week, op maandag en donderdag, van de afdeling Human Resources de in- en uitkloktijden en het rooster van de procescoördinator zelf en van zijn medewerkers over de daaraan voorafgaande dagen. De procescoördinator is bevoegd om deze tijdregistratieformulieren te controleren en zonodig handmatig te corrigeren. Op basis van de gecorrigeerde lijsten worden het salaris, de overuren en de onregelmatigheidstoeslag van de procescoördinator en van de medewerkers uitbetaald, vakantierechten bijgewerkt en de ziektedagen geregistreerd.
e. Voor de beveiliging van haar bedrijfspand maakt Alpha gebruik van een videocamerasysteem. Er zijn in totaal zestien videocamera’s geplaatst. Bij alle in- en uitgangen en bij de parkeerplaatsen op het bedrijfsterrein staat een camera. De videocamera’s leggen de aankomst en het vertrek van bezoekers van Alpha vast. De beelden worden gedurende een beperkte tijd bewaard.
f. Op 11 maart 2009 is [verweerster] op staande voet ontslagen. In de brief van 12 maart 2009 die naar aanleiding van het ontslag op staande voet door Alpha aan [verweerster] is verzonden staat – onder meer- het volgende:
“Op dinsdag 10 maart 2009 heeft u met uw leidinggevende [XXX] (…), en [YYY] (…) een gesprek gehad over het handmatig aanpassen van uw eigen aanwezigheidstijden.
In dit gesprek heeft de heer [XXX] u geconfronteerd met de verdenking dat u gedurende het 1e kwartaal van 2009 de aanwezigheidsregistratieformulieren meerdere keren aantoonbaar in strijd met de waarheid en dus valselijk hebt ingevuld. Op 10 januari 2009,
8 februari 2009 en op 1 maart 2009 hebt u, voorafgaand aan uw vertrek, niet uitgeklokt, hoewel dat voor iedere Alpha-medewerker gebruikelijk en verplicht is. U hebt de aanwezigheidsregistratieformulieren nadien handmatig ingevuld en gecorrigeerd, (…), maar u hebt van die bevoegdheid misbruik gemaakt door met betrekking tot u zelf andere (latere) vertrektijden in te vullen dan de (vroegere) tijdstippen waarop u het Alpha terrein op voornoemde dagen daadwerkelijk hebt verlaten. Dit heeft Alpha aan de hand van de camerabeelden van het videobeveiligingssysteem kunnen vaststellen.
(…)
Op woensdag 11 maart 2009 bent u in aanwezigheid van de heren [YYY] en [XXX] met de camerabeelden van het videobeveiligingssysteem geconfronteerd, waarna u hebt toegegeven dat u op voornoemde dagen inderdaad te vroeg naar huis bent gegaan en dat u de aanwezigheidsregistratieformulieren bewust onjuist en valselijk hebt ingevuld en handmatig hebt gecorrigeerd met het oogmerk om dat (telkens) te vroeg naar huis gaan te maskeren. Wij hebben u er op gewezen dat controle van de aanwezigheidsregistratieformulieren uit 2008 heeft uitgewezen dat de aanwezigheidstijden in 2008 veelvuldig en dus structureel zijn aangepast. Wij zijn van oordeel dat u Alpha hiermee dringende redenen hebt gegeven voor een ontslag op staande voet (…)”
Het verzoek
Alpha verzoekt, voor het geval het dienstverband tussen partijen nog mocht blijken te bestaan, ontbinding van de arbeidsovereenkomst, primair wegens een dringende reden en subsidiair wegens veranderingen in de omstandigheden.
Ter toelichting stelt Alpha – samengevat – het volgende.
Op 5 maart 2009 heeft Alpha een bespreking gevoerd met enkele medewerkers over de noodzaak van kostenreductie en efficiency binnen het bedrijf. Tijdens dit gesprek is aan de orde gekomen dat [verweerster] veelvuldig in de weekeinden te vroeg naar huis gaat en dat zij op de dagen dat zij eerder naar huis gaat overuren laat registreren. Alpha heeft naar aanleiding van deze opmerkingen een onderzoek ingesteld. Alpha heeft de tijdregistratieformulieren uit 2008 gecontroleerd. Daarbij heeft zij geconstateerd dat [verweerster] in 2008 drieëntwintig keer haar werktijden handmatig heeft aangepast. De tijdregistratieformulieren uit 2009 zijn eveneens gecontroleerd. [verweerster] heeft in 2009 haar werktijden zeven keer handmatig aangepast; te weten op 4 januari 2009, 10 januari 2009, 13 januari 2009, 14 januari 2009, 25 januari 2009, 8 februari 2009 en 1 maart 2009. Vervolgens heeft Alpha de videobeelden die met de zestien beveiligingscamera’s op voornoemde dagen zijn opgenomen bekeken en geconstateerd dat [verweerster] op 4 januari 2009 niet heeft gewerkt en dat [verweerster] op 10 januari 2009, 25 januari 2009, 8 februari 2009 en 1 maart 2009 het bedrijfsterrein heeft verlaten op een eerder tijdstip dan in de tijdregistratieformulieren handmatig is aangegeven. Op 10 en 11 maart 2009 is [verweerster] geconfronteerd met voornoemde resultaten. Zij heeft op 11 maart 2009 erkend dat zij de tijdregistratieformulieren opzettelijk onjuist heeft ingevuld met het oogmerk om haar vroegtijdig vertrek te maskeren en uitbetaling van een hoger salaris te ontvangen. [verweerster] heeft een leidinggevende positie. Zij heeft valsheid in geschrifte gepleegd en heeft haar bevoegdheden misbruikt. Dit levert een dringende reden op voor de ontbinding van de arbeidsovereenkomst. In ieder geval is het vertrouwen dat Alpha in [verweerster] had geheel weggevallen, hetgeen een verandering van de omstandigheden oplevert.
Het verweer
[verweerster] concludeert primair tot afwijzing van het verzoek. Voor het geval de arbeidsovereenkomst toch wordt ontbonden, verzoekt [verweerster] om toekenning van een vergoeding, waarbij uitgegaan dient te worden van een correctiefactor van 1,5.
Ter toelichting voert [verweerster] – samengevat – het volgende aan.
Het aan [verweerster] gegeven ontslag op staande voet is ten onrechte gegeven. Zij werkt ruim zestien jaar bij Alpha en heeft altijd naar volle tevredenheid gefunctioneerd. Zij heeft nooit bewust de urenregistratie vervalst en heeft geen misbruik gemaakt van haar bevoegdheden. Het klopt dat zij wel eens haar toegangspasje is vergeten mee te nemen en dat zij ook wel eens is vergeten in- en/of uit te klokken, maar in de betreffende gevallen heeft zij de registratieformulieren achteraf handmatig en naar waarheid ingevuld. Zij heeft nooit erkend dat zij zich schuldig heeft gemaakt aan fraude.
Indien de arbeidsovereenkomst zal worden ontbonden, is er aanleiding voor een hoge vergoeding. Alpha zegt immers het vertrouwen in [verweerster] op, zonder dat zij haar vergaande beschuldigingen kan staven.
De beoordeling van het verzoek
De kantonrechter heeft zich ervan vergewist dat het verzoek geen verband houdt met het bestaan van een opzegverbod zoals bedoeld in artikel 7:685 lid 1 BW Pro.
Alpha heeft primair een beroep gedaan op een dringende reden op grond waarvan een ontbinding van de arbeidsovereenkomst, voor zover deze nog bestaat, gerechtvaardigd is. Alpha heeft hiertoe gesteld dat [verweerster] haar tijdregistratieformulieren bewust onjuist heeft ingevuld. Alpha voert aldus voor de ontbinding van de arbeidsovereenkomst dezelfde redenen aan als die welke zij aan het ontslag op staande voet ten grondslag heeft gelegd.
Gelet op de gemotiveerde betwisting van [verweerster], rust op Alpha de bewijslast van haar stelling dat [verweerster] kort gezegd valsheid in geschrifte heeft gepleegd. Een procedure als de onderhavige leent zich echter in het algemeen niet voor getuigenbewijs. Daartoe is een bodemprocedure ter vaststelling van de rechtsgeldigheid van het ontslag op staande voet de aangewezen weg. Het voorgaande in aanmerking genomen komt de kantonrechter tot de conclusie dat vooralsnog niet is gebleken van gewichtige redenen om de arbeidsovereenkomst – voor zover deze nog bestaat - op de primaire grondslag te ontbinden.
Subsidiair heeft Alpha zich op het standpunt gesteld dat sprake is van gewijzigde omstandigheden, aangezien zij geen vertrouwen meer heeft in [verweerster]. Het bewust onjuist invullen van de tijdregistratieformulieren vormt ook hier de grondslag. Naar het oordeel van de kantonrechter is wederzijds vertrouwen in de samenwerking een noodzakelijke voorwaarde voor een zinvolle invulling van een arbeidsrelatie. Dit geldt in het bijzonder in het geval iemand beschuldigd wordt van het plegen van fraude. Naar het oordeel van de kantonrechter zijn de verhoudingen tussen partijen ten gevolge van de volgens Alpha door [verweerster] gepleegde fraude zo ernstig belast en is het vertrouwen zo onder druk komen te staan, dat het niet reëel is te verwachten dat het in de toekomst tussen partijen hoe dan ook nog tot een vruchtbare samenwerking zal kunnen komen. Gelet op die gewijzigde omstandigheden dient de arbeidsovereenkomst, voor zover die nog blijkt te bestaan, billijkheidshalve op korte termijn te worden ontbonden en wel tegen 1 juli 2009.
Beoordeeld moet vervolgens worden of aan [verweerster] in redelijkheid een vergoeding toekomt. De kantonrechter beantwoordt die vraag bevestigend.
Hierboven is al overwogen dat in deze procedure op Alpha de bewijslast van haar stelling rust dat [verweerster] kort gezegd valsheid in geschrifte heeft gepleegd en dat een procedure als de onderhavige zich in het algemeen niet leent voor getuigenbewijs. De oorzaak van de veranderde omstandigheden is echter niet gelegen in deze fraude. De veranderde omstandigheden zijn het gevolg van de bij Alpha ontstane verdenking. Nu de juistheid van die verdenking niet in deze procedure is komen vast te staan, betreft het hier omstandigheden die volledig in de risicosfeer van de werkgever liggen. Dat is de reden dat aan [verweerster], in het geval de arbeidsovereenkomst nog zal blijken te bestaan, een vergoeding zal worden toegekend. Gelet op het feit dat [verweerster] in dat geval haar baan zal hebben verloren ten gevolge van een uiteindelijk niet in rechte bewezen beschuldiging, dat zij in het verleden altijd zeer goed heeft gefunctioneerd en dat zij, gelet op haar leeftijd, ervaring en de huidige slechte arbeidsmarkt niet binnen een redelijke tijd in staat moet worden geacht een andere baan te vinden, acht de kantonrechter een correctiefactor van meer dan 1 op zijn plaats, zodat van der Leest een vergoeding toekomt van € 60.000,00 bruto.
Alpha heeft geen vergoeding aangeboden, zodat de kantonrechter Alpha in de gelegenheid zal stellen het verzoek in te trekken.
Hetgeen partijen verder nog naar voren hebben gebracht behoeft geen bespreking meer, nu dit in het licht van hetgeen in deze beschikking is vastgesteld en overwogen, niet tot een andere beslissing kan leiden.
Gezien de aard van de procedure worden de kosten tussen partijen gecompenseerd in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt.
Hetgeen partijen verder nog naar voren hebben gebracht behoeft geen bespreking meer, nu dit in het licht van hetgeen in deze beschikking is vastgesteld en overwogen, niet tot een andere beslissing kan leiden.
De beslissing
De kantonrechter:
stelt partijen ervan in kennis voornemens te zijn de arbeidsovereenkomst tegen 1 juli 2009 te ontbinden onder toekenning van een vergoeding als hierna is vermeld;
bepaalt dat Alpha de gelegenheid heeft het verzoek in te trekken door middel van een uiterlijk op te 15.00 uur ter griffie ontvangen schriftelijke mededeling met gelijktijdige toezending van een afschrift daarvan aan de wederpartij;
voor het geval Alpha het verzoek niet intrekt wordt alvast als volgt beslist:
ontbindt de arbeidsovereenkomst, voor het geval deze nog tussen partijen bestaat, tegen 1 juli 2009;
kent aan [verweerster] ten laste van Alpha een vergoeding toe van € 60.000,00 bruto, ineens te voldoen, (als aanvulling op ingevolge sociale verzekeringswetten te ontvangen uitkeringen dan wel elders te verwerven lager inkomen uit arbeid), echter uitsluitend voor het geval de arbeidsovereenkomst tussen partijen nog bestaat;
veroordeelt voor zover nodig Alpha tot betaling van die vergoeding;
verklaart deze beschikking uitvoerbaar bij voorraad;
bepaalt dat iedere partij de eigen kosten draagt;
wijst af hetgeen meer of anders is verzocht;
voor het geval Alpha het verzoek wel intrekt:
veroordeelt Alpha in de kosten van de procedure, aan de zijde van [verweerster] begroot op € 400,00.
Deze beschikking is gegeven door mr. N.E. Kwak en uitgesproken op de openbare terechtzitting van bovengenoemde datum.