Uitspraak
vonnis
RECHTBANK LEEUWARDEN
Sector civiel recht
zaaknummer / rolnummer: 115743 / KG ZA 11-316
Vonnis in kort geding van 30 november 2011
in de zaak van
[eiseres], h.o.d.n. "LOFT ruimte voor inspiratie",
wonende te [woonplaats],
eiseres,
advocaat: mr. N.E. van Uitert te Drachten,
tegen
de besloten vennootschap
WTC HORECA B.V., h.o.d.n. "RESTAURANT-BAR-LOUNGE LOFT",
gevestigd te Leeuwarden,
gedaagde,
advocaat: mr. B. Korvemaker te Leeuwarden.
Partijen zullen hierna [eiseres] en WTC Horeca genoemd worden.
1. De procedure
1.1. [eiseres] heeft WTC Horeca in kort geding doen dagvaarden tegen de openbare terechtzitting van 18 november 2011.
1.2. [eiseres] heeft toen op de bij dagvaarding geformuleerde gronden gevorderd dat de voorzieningenrechter, bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad en op de minuut:
I. WTC Horeca met ingang van de tweede kalenderdag na betekening van dit vonnis te verbieden ieder gebruik - direct of indirect - van de naam LOFT, al dan niet in combinatie met andere woorden of tekens en al dan niet als (onderdeel van een) domeinnaam, als (onderdeel van) een handelsnaam of teken/merk voor horecadiensten en aanverwante diensten en waren, bijvoorbeeld door het gebruik van de aanduidingen "Restaurant-Bar-Lounge LOFT" en "Restaurant LOFT", op straffe van verbeurte van een dwangsom van € 5.000,- voor iedere overtreding en
€ 1.000,- voor iedere dag dat een overtreding voortduurt;
II. WTC Horeca veroordeelt in de volledige feitelijk door [eiseres] gemaakte kosten in de zin van artikel 1019h Rv, alsmede de door [eiseres] te maken nakosten na het wijzen van dit vonnis, een en ander te vermeerderen met de wettelijke rente als bedoeld in artikel 6:119 BW Pro vanaf veertien dagen na de betekening van het vonnis;
III. de termijn voor het instellen van de eis in de hoofdzaak als bedoeld in artikel 1019i Rv bepaalt op zes maanden vanaf de datum van het in dezen te wijzen vonnis.
1.3. Partijen hebben ter terechtzitting hun standpunten toegelicht, waarbij hun advocaten gebruik hebben gemaakt van pleitnotities. WTC Horeca heeft geconcludeerd tot afwijzing van de vorderingen van [eiseres], met veroordeling van [eiseres] - bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad - in de proceskosten ex artikel 1019h Rv, begroot op € 8.732,13.
1.4. Partijen hebben producties overgelegd.
1.5. Het vonnis is vervolgens bepaald op heden.
2. De feiten
In dit kort geding zal van de volgende vaststaande feiten worden uitgegaan.
2.1. [eiseres] exploiteert sinds mei 2007 een onderneming onder de naam "LOFT ruimte voor inspiratie". Zij heeft onder meer de handelsnaam "LOFT ruimte voor inspiratie" laten registreren.
2.2. De onderneming van [eiseres] is gevestigd in een kerkgebouw te [B] en richt zich op het - tegen betaling - beschikbaar stellen van ruimte ten behoeve van evenementen voor groepen. Dit betreft zowel particulieren als de zakelijke markt. Desverlangd verzorgt [eiseres] tevens eten en drinken bij de evenementen die in het (kerk)gebouw plaatsvinden. Zij kookt zelf of laat de verzorging over aan een cateringbedrijf. De evenementen in het (kerk)gebouw vinden plaats na afspraak. De onderneming van [eiseres] kent geen restaurantfunctie: het is niet mogelijk à la carte bij [eiseres] langs te gaan voor eten en drinken.
2.3. Ten behoeve van haar onderneming maakt [eiseres] (onder meer) gebruik van de domeinnaam www.loft[B].nl.
2.4. Het World Trade Center (hierna te noemen: WTC) te Leeuwarden is een combinatie van kantoren, conferentieruimtes, evenementenhallen en - sinds 2009 - een hotel. De verschillende activiteiten van WTC zijn in verschillende vennootschappen ondergebracht.
WTC Expo organiseert beurzen, evenementen en zakelijke activiteiten. Indien een zakelijk gezelschap gebruik wenst te maken van horecadiensten, dan kan men gebruikmaken van het restaurant "The Globe" op de begane grond van het WTC. Dit restaurant bestaat uit een publiek toegankelijk deel ( de "Brasserie") en een apart gedeelte voor zakelijke bijeenkomsten.
WTC Horeca verzorgt de horeca in het WTC complex. Dit betreft de volgende faciliteiten:
* brasserie "The Globe" op de begane grond: door de week geopend voor publiek van 9.30 tot 17.00 uur.
* het aparte zakelijke gedeelte op de begane grond: uitsluitende geopend voor banqueting en catering ten behoeve van zakelijke bijeenkomsten op afspraak. Reserveringen lopen via WTC Expo, de organisator van de betreffende bijeenkomst;
* restaurant "LOFT" op de 11e etage van het WTC: een à la carte restaurant dat
- sinds begin november 2011 - doordeweeks voor publiek is geopend vanaf 17.00 uur en in de weekenden vanaf 12.00 uur. Restaurant LOFT is niet te boeken voor zakelijke bijeenkomsten/groepen.
2.5. WTC Horeca heeft als handelsnamen laten registreren "WTC Horeca B.V.", "WTC Hospitality" en "Restaurant-Bar-Lounge LOFT".
2.6. WTC Horeca maakt ten behoeve van restaurant LOFT gebruik van de domeinnaam www.restaurantloft.nl. Voorts wordt er gebruikt gemaakt van de domeinnaam www.wtchospitality.nl. Op deze website is op de startpagina naast informatie over de brasserie en het vergader- en congrescentrum tevens een verwijzing (link) te vinden naar restaurant LOFT. Voorts is bij het onderwerp "Vergader - & Congrescentrum > Zalen" behalve een omschrijving van de diverse verdiepingen/zalen ook vermeld:
"11e verdieping
Wilt u genieten van het mooie uitzicht over Leeuwarden? Dat kan! Vanaf november 2011 biedt ons restaurant Loft u een panoramisch uitzicht over de stad, onder het genot van een heerlijk diner."
2.7. WTC Horeca heeft via de media bekend gemaakt dat zij op de bovenste verdieping (de 11e) van het WTC een restaurant opent onder de naam Restaurant-Bar-Lounge LOFT, met ingang van 8 november 2011. WTC Horeca heeft op het gebouw van WTC een grote lichtreclame laten aanbrengen, bestaande uit het woord LOFT, gevolgd door het aantal dagen tot de openingsdatum.
2.8. De advocaat van [eiseres] heeft WTC Horeca bij brief van 26 oktober 2011 medegedeeld dat [eiseres] rechthebbende is op de handelsnaam LOFT, dat [eiseres] geconstateerd heeft dat WTC Horeca eveneens naar buiten treedt met gebruikmaking van een handelsnaam/domeinnaam waarin de naam LOFT voorkomt en dat hiermee inbreuk wordt gemaakt op de oudere handelsnaam van [eiseres]. Er zou sprake zijn van verwarringsgevaar. Daarmee wordt, aldus [eiseres], onrechtmatig jegens haar gehandeld. Om die reden is WTC Horeca in deze brief onder meer gesommeerd om het gebruik van de naam LOFT als handelsnaam/domeinnaam te staken en gestaakt te houden, haar handelsnaam te wijzigen en een onthoudingsverklaring te ondertekenen.
2.9. WTC Horeca heeft geen gehoor gegeven aan de sommatie van [eiseres].
3. De standpunten van partijen
3.1. [eiseres] legt - samengevat - het volgende aan haar vorderingen ten grondslag. WTC Horeca maakt inbreuk op de handelsnaamrechten van [eiseres] door het gebruik van de handelsnamen "Restaurant-Bar-Lounge LOFT", 'restaurant LOFT" en "LOFT". De door WTC gebruikte namen wijken slechts in geringe mate af van de handelsnaam van [eiseres], Voorts is sprake is van dezelfde, dan wel aanverwante activiteiten - handelen in ruimte met de bijbehorende verzorging - en beide partijen zijn in dezelfde regio actief. De restaurantfaciliteiten van WTC Horeca kunnen volgens [eiseres] niet los worden gezien van de andere WTC-faciliteiten. Ook WTC biedt haar klanten een totaalconcept van ruimte en verdere verzorging. Al deze omstandigheden maken dat er verwarring bij het publiek te duchten is. De handelsnaam LOFT heeft een onderscheidend karakter; het is geen algemeen gangbaar woord. Aan deze handelsnaam van [eiseres] komt dan ook bescherming toe.
3.2. WTC Horeca voert - samengevat - het volgende aan als verweer. De handelsnamen van partijen zijn niet identiek. Zij wijken als geheel, in méér dan geringe mate, van elkaar af. Beide handelsnamen bestaan uit een beschrijvend en een onderscheidend element (LOFT). Het woord LOFT wijst niet in de richting van een bepaalde, overeenstemmende ondernemingsactiviteit. Het woord LOFT heeft ook meerdere betekenissen, in het Fries en in het Engels. Op Google geeft de term "LOFT" vele hits. De naam LOFT heeft tegen deze achtergrond geen onderscheidend vermogen, aldus WTC Horeca. Daarmee blijven de beschrijvende elementen op de voorgrond. "Restaurant-Bar-Lounge" en "ruimte voor inspiratie" lijken echter geenszins op elkaar. Ook indien geoordeeld zou worden dat de handelsnamen in geringe mate afwijken, dan nog is WTC Horeca gerechtigd om de naam Restaurant-Bar-Lounge LOFT te gebruiken, nu er geen gevaar voor verwarring te duchten is bij het relevante publiek. De activiteiten van [eiseres] en WTC Horeca zijn totaal verschillend, terwijl zij zich richten op verschillende branches, [eiseres] op de zakelijke markt en WTC Horeca op de particuliere markt. Ook zijn de locaties van de beide ondernemingen verschillend en uniek. Ten aanzien van het gevorderde verbod op het gebruik van de domeinnaam www.restaurantloft.nl voert WTC Horeca aan dat deze domeinnaam in meer dan geringe mate afwijkt van de handelsnaam van [eiseres] en dat er geen verwarring bij het relevante publiek te duchten valt. Ten slotte wijst WTC Horeca er nog op dat de formulering van het petitum niet concreet genoeg is.
4. De beoordeling van het geschil
4.1. Het spoedeisend belang vloeit naar het oordeel van de voorzieningenrechter voort uit de aard van de gevraagde voorziening, die strekt tot beëindiging van de gestelde (voortdurende) inbreuk op de door [eiseres] gehanteerde handelsnaam.
4.2. De handelsnaam is de naam waaronder een onderneming feitelijk wordt gedreven. De voorzieningenrechter stelt in dat verband vast dat zowel [eiseres] (LOFT ruimte voor inspiratie) als WTC Horeca (Restaurant-Bar-Lounge LOFT) deze benamingen naar buiten toe gebruiken als aanduiding van de respectievelijke ondernemingen van partijen. Ten aanzien van deze namen is dan ook sprake van een handelsnaam als bedoeld in artikel 1 Handelsnaamwet Pro (Hnw). Voorts is niet in geschil dat [eiseres] haar handelsnaam waarin het woord "LOFT" voorkomt eerder rechtmatig heeft gebruikt en geregistreerd dan WTC Horeca.
4.3. De vraag die in dit kort geding centraal staat, is in hoeverre aan de door [eiseres] gebruikte handelsnaam "LOFT ruimte voor inspiratie" bescherming toekomt op grond van artikel 5 Hnw Pro en voorts of WTC met het gebruik van de handelsnaam "Restaurant-Bar-Lounge LOFT" inbreuk maakt op de rechten van [eiseres]. Op grond van artikel 5 Hnw Pro is het verboden om een handelsnaam te voeren, die, vóórdat de onderneming onder die naam werd gedreven, reeds door een ander rechtmatig werd gevoerd, of die van diens handelsnaam slechts in geringe mate afwijkt, een en ander voor zover dientengevolge, in verband met de aard van de beide ondernemingen en de plaats waar zij zijn gevestigd, bij het publiek verwarring tussen de ondernemingen is te duchten.
4.4. De voorzieningenrechter is van oordeel dat de handelsnaam van WTC Horeca slechts in geringe mate afwijkt van de handelsnaam van [eiseres]. Daartoe is het volgende redengevend. Beide handelsnamen bestaan uit een onderscheidend element en een beschrijvend element. Het onderscheidende én overeenstemmende element in de beide handelsnamen is "LOFT" en het beschrijvende element is "ruimte voor inspiratie", in het geval van [eiseres], en "Restaurant-Bar-Lounge", in het geval van WTC Horeca. In de beide handelsnamen is het - visueel opvallende, met hoofdletters aangeduide - element "LOFT" dominant. Daarmee heeft het element "LOFT" naar het oordeel van de voorzieningenrechter een sterk onderscheidend vermogen. De beschrijvende elementen in de handelsnamen van partijen verdwijnen daarmee naar de achtergrond.
4.5. De voorzieningenrechter stelt verder vast dat het karakter van beide ondernemingen in die zin verschilt, dat Restaurant-Bar-Lounge LOFT een open karakter heeft en de onderneming van [eiseres] niet. Bij Restaurant-Bar-Lounge LOFT kan men à la carte eten en drankjes nuttigen zonder afspraak vooraf, terwijl men bij [eiseres] slechts kan eten en drinken na voorafgaande afspraak én als onderdeel van een in het kerkgebouw te organiseren evenement. Daar staat echter het volgende tegenover. Restaurant LOFT is gevestigd in het World Trade Center, een handelscentrum te Leeuwarden, waar door een zustervennootschap van WTC Horeca (WTC Expo) evenementen worden georganiseerd. Van belang in dat verband is dat op de door WTC Horeca gebruikte website www.wtchospitality.nl, waarop de in het WTC ter beschikking te stellen zalen worden vermeld, uitdrukkelijk wordt verwezen naar de mogelijkheid om te dineren bij restaurant LOFT. Hier wordt dus nadrukkelijk een koppeling gelegd tussen het huren van zaalruimte in het WTC en het desgewenst nuttigen van eten en drinken bij Restaurant-Bar-Lounge LOFT, hoewel er geen zakelijke arrangementen bij Restaurant-Bar-Lounge LOFT kunnen worden geboekt. Tevens dient te worden bedacht dat restaurant LOFT is gevestigd in een World Trade Center, een zakelijk handelscentrum voor de regio. Tegen die achtergrond ligt het voor de hand dat restaurant LOFT mede beoogt om die (potentiële) klantenkring te bedienen. Bij [eiseres] kan de zakelijke markt eveneens terecht voor het huren van ruimte, in combinatie met het nuttigen van eten en drinken. Ter illustratie daarvan heeft [eiseres] een - door WTC Horeca inhoudelijk niet betwiste - lijst van bedrijven en instellingen overgelegd, die een evenement bij haar hebben gehad. Gelet op het vorenstaande acht de voorzieningenrechter voorshands voldoende aannemelijk geworden dat beide ondernemingen zich in elk geval richten op één nagenoeg identieke doelgroep, namelijk de zakelijke markt. Van belang is voorts dat de beide ondernemingen op geringe afstand van elkaar zijn gevestigd ([B] en Leeuwarden liggen slechts enkele kilometers van elkaar verwijderd). Ten slotte weegt mee, zoals hiervoor reeds is overwogen, dat beide onderneming zich naar buiten toe presenteren met gebruikmaking met het overeen-stemmende en dominerende element "LOFT" in hun handelsnaam.
4.6. Dit alles overziende, is de voorzieningenrechter van oordeel dat in verband met de aard van de beide ondernemingen en de plaats waar zij zijn gevestigd, bij het (zakelijk) publiek verwarring tussen de ondernemingen is te duchten. Voldoende aannemelijk is dat het zakelijk publiek beide ondernemingen met elkaar zal (kunnen) verwarren of een niet bestaande bedrijfsmatige band tussen beide ondernemingen zal (kunnen) veronderstellen.
4.7. Een en ander leidt tot de conclusie dat WTC Horeca haar handelsnaam voert in strijd met het bepaalde in artikel 5 Hnw Pro.
4.8. Met betrekking tot de vraag of de domeinnamen www.loft[B].nl en www.restaurantloft.nl als handelsnaam in de zin van de Hnw kunnen worden aangemerkt, wordt het volgende overwogen. In beginsel is een domeinnaam niet meer of anders dan een (internet)adres van de domeinnaamhouder en valt het gebruik daarvan niet aan te merken als het voeren van een handelsnaam. Onder omstandigheden kan dat echter anders zijn. Dat is het geval wanneer, rekening houdend met de perceptie van het publiek, de domeinnaamhouder onder de benaming van de gebruikte domeinnaam - via de daaraan gekoppelde website - op commerciële wijze deelneemt aan het handelsverkeer (zie: gerechtshof Amsterdam, 4 januari 2011, LJN: BP1963 en gerechtshof 's-Gravenhage 28 juni 2011, LJN: BQ9516). Tegen deze achtergrond is de voorzieningenrechter van oordeel dat de door beide partijen gebruikte domeinnamen als handelsnaam kunnen worden aangemerkt. Voldoende aannemelijk is dat de beide domeinnamen, met de daaraan gekoppelde websites, niet slechts als virtueel (internet)adres door partijen worden gebruikt, maar dat zij tevens als het uithangbord van de beide ondernemingen op het internet fungeren en daarmee de commerciële deelname aan het handelsverkeer dienen. De domeinnamen 'kleuren' daarmee tot handelsnaam. Domeinnaam en handelsnaam zijn hier op zodanige wijze verweven, dat het gebruik van de domeinnamen moet worden aangemerkt als handelsnaamgebruik.
4.9. Mede gelet op hetgeen hiervoor onder r.o. 4.5. is overwogen, is de voorzieningenrechter voorshands van oordeel dat door het als handelsnaam gebruiken van de domeinnaam www.restaurantloft.nl bij het publiek verwarring is te duchten tussen de onderneming van [eiseres] en de onderneming van WTC Horeca. Derhalve voert WTC Horeca ook de domeinnaam www.restaurantloft.nl in strijd met het bepaalde in artikel 5 Hnw Pro.
4.10. Het voorgaande leidt tot de conclusie dat het jegens WTC Horeca gevorderde verbod om de naam LOFT als handelsnaam te gebruiken, toewijsbaar is, met dien verstande dat dit verbod anders en beperkter zal worden geformuleerd dan in het petitum van de dagvaarding is aangegeven. Aan WTC Horeca zal een verbod worden opgelegd inzake ieder gebruik van de naam LOFT, al dan niet in combinatie met andere woorden of tekens en al dan niet als onderdeel van een domeinnaam, als (onderdeel van) een handelsnaam of teken/merk voor horecadiensten en aanverwante diensten en waren, bijvoorbeeld door het gebruik van de aanduidingen "Restaurant-Bar-Lounge LOFT" en "Restaurant LOFT", in/op de vestiging van WTC Horeca in het WTC te Leeuwarden. De termijn waarbinnen WTC Horeca aan het verbod zal hebben te voldoen wordt bepaald op de tiende kalenderdag na betekening van dit vonnis.
4.11. Aan het uit te spreken verbod zal een dwangsom worden verbonden voor het geval dat WTC Horeca in gebreke blijft om hieraan te voldoen. Aan het totaal van de te verbeuren dwangsommen zal tevens een hierna in het dictum te noemen maximum worden gesteld.
4.12. In verband met het bepaalde in artikel 1019i Rv zal de voorzieningenrechter de redelijke termijn waarbinnen een bodemprocedure aanhangig moet worden gemaakt stellen op zes maanden na het wijzen van dit vonnis.
4.13. WTC Horeca zal als de in het ongelijk te stellen partij in de kosten van de procedure aan de zijde van [eiseres] worden veroordeeld. [eiseres] heeft op grond van artikel 1019h Rv vergoeding gevorderd van de daadwerkelijk gemaakte proceskosten. Het gevorderde salaris advocaat ad € 1.079,17 valt naar het oordeel van de voorzieningenrechter ruimschoots binnen de per 1 augustus 2008 in werking getreden indicatietarieven voor IE-zaken, geldend voor een eenvoudig kort geding. Het gevorderde bedrag wordt redelijk en evenredig geacht. De kosten aan de zijde van [eiseres] worden daarom vastgesteld op:
- dagvaarding € 84,81
- vast recht € 260,00
- salaris van de advocaat € 1.079,17
-------------
€ 1.423,98
4.14. De gevorderde nakosten worden als onvoldoende gespecificeerd afgewezen.
4.15. De gevorderde uitvoerbaar verklaring op de minuut zal worden afgewezen, nu de wet een dergelijke mogelijkheid niet (meer) kent.
5. De beslissing
De voorzieningenrechter:
5.1. verbiedt WTC Horeca - met ingang van de tiende kalenderdag na de betekening van dit vonnis - ieder gebruik van de naam LOFT, al dan niet in combinatie met andere woorden of tekens en al dan niet als (onderdeel van een) domeinnaam, als (onderdeel van) een handelsnaam of teken/merk voor horecadiensten en aanverwante diensten en waren, bijvoorbeeld door het gebruik van de aanduidingen "Restaurant-Bar-Lounge LOFT" en "Restaurant LOFT" in/op de vestiging van WTC Horeca in het WTC te Leeuwarden;
5.2. bepaalt dat WTC Horeca een dwangsom verbeurt van € 2.500,- voor iedere overtreding van dit verbod en van € 1.000,- voor iedere dag dat een zodanige overtreding voortduurt;
5.3. verbindt aan het totaal van de te verbeuren dwangsommen een maximum van
€ 50.000,-;
5.4. bepaalt de termijn waarbinnen op grond van artikel 1019i Rv een bodemprocedure aanhangig dient te worden gemaakt op zes (6) maanden vanaf de datum van dit vonnis;
5.5. veroordeelt WTC Horeca in de proceskosten, aan de zijde van [eiseres] vastgesteld op € 1.423,98, te vermeerderen met de wettelijke rente over dit bedrag vanaf de veertiende dag na betekening van dit vonnis;
5.6. verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;
5.7. wijst af het meer of anders gevorderde.
Dit vonnis is gewezen door mr. J. de Vroome en in het openbaar uitgesproken door
mr. C.M. Telman op 30 november 2011, in tegenwoordigheid van mr. M. Postma als griffier.?