ECLI:NL:RBNNE:2014:373

Uitspraak

vonnis

RECHTBANK NOORD-NEDERLAND

Afdeling Privaatrecht

Locatie Leeuwarden

zaaknummer / rolnummer: 111950 / HA ZA 11-326

Vonnis van 22 januari 2014

in de zaak van

de aandelenvennootschap naar Tsjechisch recht

OSEVA A.S.,

gevestigd te Potoční 1436, Bzenec, 696 81 Hodonín, Tsjechische republiek,

eiseres,

advocaat: mr. drs. D. Vaníčková te Rotterdam

tegen

de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid

IMPACT GENETICS BV,

statutair gevestigd te Hijlaard, gemeente Littenseradiel,

zaakdoende te Dřevčice 6, 472 01 Dubá, Doksy, Tsjechische republiek,

gedaagde,

advocaat: mr. O.C. Struif te Drachten.

Partijen zullen hierna Oseva en Impact Genetics genoemd worden.

1.De procedure

1.1.

Het verdere verloop van de procedure blijkt uit:

het tussenvonnis van 5 december 2012
de akte uitlating van Oseva
de akte uitlating van Impact Genetics
het proces-verbaal van comparitie van 22 april 2013 en de ter gelegenheid van deze zitting door Oseva overgelegde producties 14 tot en met 22
de akte uitlating en houdende overlegging producties van Oseva
de antwoordakte van Impact Genetics.

1.2.

Ten slotte is wederom vonnis bepaald.

1.3.

De Wet herziening gerechtelijke kaart is op 1 januari 2013 in werking getreden. De rechtbanken Assen, Groningen en Leeuwarden vormen met ingang van die datum tezamen de nieuwe rechtbank Noord-Nederland. Het rechtsgebied van deze rechtbank beslaat de provincies Drenthe, Fryslân en Groningen. De zaak wordt daarom verder behandeld en beslist door de rechtbank Noord-Nederland.

2.De verdere beoordeling

2.1.

De inhoud van het tussenvonnis van 5 december 2012 dient als hier herhaald en ingelast te worden beschouwd.

2.2.

Bij akte uitlating en houdende overlegging producties van Oseva heeft Oseva opmerkingen naar aanleiding van het proces-verbaal van comparitie gemaakt. Impact Genetics heeft in haar antwoordakte niet hierop gereageerd. Het verzoek tot aanpassing van het proces-verbaal overeenkomstig § 11 tot en met § 13 van genoemde akte zal worden toegewezen en het proces-verbaal dient als aldus aangepast te worden beschouwd, nu de rechtbank, aan de hand van de aantekeningen van de griffier, is gebleken dat het proces-verbaal ter zake niet juist en/of volledig is.

2.3.

Bij genoemd tussenvonnis heeft de rechtbank onder meer partijen opgedragen om zich uit te laten over de inhoud van het Tsjechisch recht. Oseva heeft ter onderbouwing van haar standpunten over het Tsjechisch recht een opinie in het geding gebracht van
mgr. V. Němec, advocaat van Oseva in de Tsjechische Republiek. Door Impact Genetics zijn de conclusies van die opinie vervolgens ter comparitie en in de navolgende aktewisseling niet bestreden. Bij de verdere beoordeling zal de rechtbank dan ook van voornoemde opinie uitgaan.

De facturen van Oseva

2.4.

Oseva vordert betaling van het openstaande (totale) factuurbedrag van € 45.403,73, vermeerderd met wettelijke rente. Oseva heeft de betreffende facturen aan Impact Genetics doen toekomen, tezamen met afnamebevestigingen, laadbonnen en afschriften van de CMR's. CMR's gelden als wettelijk bewijs van levering. De facturen zijn opgesteld op grond van de geleverde hoeveelheden en conform de prijzen als vermeld in bijlage 2 bij de overeenkomst van partijen. Ter comparitie heeft Oseva verklaard dat de door Impact Genetics gedane betalingen (in ronde bedragen) door haar zijn toegerekend aan facturen van vóór 19 mei 2007 en dat er in de periode gelegen tussen 1 juni 2007 en 8 juni 2008 geen facturen door haar aan Impact Genetics zijn toegezonden. Bij haar laatste akte heeft Oseva een omvangrijke ordner overgelegd, met daarin (een overzicht van) de vanaf 28 april 2006 aan Impact Genetics verzonden facturen en de betalingen en verrekeningen die hierop hebben plaatsgevonden.

2.5.

Impact Genetics betwist de juistheid van de door Oseva verzonden facturen. De facturen zijn eenzijdig door Oseva opgesteld. Ook de daarin genoemde leveringen van maïszaden worden door Impact Genetics bestreden. Leveringsbewijzen dienden door de eindafnemers te worden getekend, hetgeen in de meeste gevallen niet is gebeurd. In de meeste gevallen heeft (slechts) een bezorger van Oseva de afleveringsbewijzen getekend, zodat niet is na te gaan of de betreffende zaden wel of niet zijn afgeleverd. Ook bestrijdt Impact Genetics de hoogte van de gevorderde bedragen. Op geen enkele wijze is na te gaan hoe of op welke manier de bedragen zijn berekend. Ter comparitie heeft Impact Genetics verklaard dat alles door haar is betaald in het jaar waarop het betrekking had. De betalingen die door haar zijn gedaan in mei/juni 2008 hebben derhalve betrekking op facturen uit 2008. Bij de betalingen zijn ook steeds nummers aangegeven die zien op de hoogte van de betalingen. In haar laatste antwoordakte heeft Impact Genetics gesteld dat uit de door Oseva overgelegde ordner in elk geval volgt dat alle facturen uit 2007 volledig zijn voldaan. Niet blijkt echter, zoals de rechtbank had opgedragen, van de feitelijke toerekening van de door Impact Genetics gedane betalingen en van de door Oseva erkende facturen van Impact Genetics.

2.6.

De rechtbank oordeelt hierover als volgt. De rechtbank begrijpt, onder verwijzing naar hetgeen hiervoor onder 2.3 is overwogen, het Tsjechisch recht als volgt. Impact Genetics is het gefactureerde aan Oseva verschuldigd, wanneer Oseva de door Impact Genetics bestelde goederen heeft afgeleverd bij de eindafnemers (zijnde de plaats van nakoming die door Impact Genetics is aangewezen). Op Oseva rust de bewijslast ter zake van de aflevering van de door Impact Genetics bestelde goederen. Bij dagvaarding heeft Oseva afnamebevestigingen, laadbonnen en afschriften van de CMR's ten bewijze van de aflevering van de door Impact Genetics bestelde goederen waarvoor volgens Oseva nog niet betaald is, overgelegd. Gelet hierop had het op de weg van Impact Genetics gelegen haar verweer dat bepaalde leveringen niet zijn uitgevoerd, nader te onderbouwen, hetgeen zij heeft nagelaten. De stelling van Impact Genetics dat de bezorger de afnamebevestigingen heeft ondertekend, is gemotiveerd door Oseva weersproken en voorts niet nader door Impact Genetics (met stukken) onderbouwd. Daarmee staat, als zijnde onvoldoende betwist, vast dat Oseva de door Impact Genetics bestelde goederen heeft afgeleverd. Het feit dat in sommige gevallen de aflevering niet rechtstreeks aan de eindafnemer maar op een centraal punt heeft plaatsgevonden, maakt het voorgaande niet anders. Uit de stellingen van Impact Genetics volgt namelijk dat de betreffende eindafnemers vervolgens de bestelde goederen hebben opgehaald, zodat deze goederen uiteindelijk wel op de juiste plaats zijn aangekomen. Of Oseva hierdoor toerekenbaar is tekortgeschoten doordat er niet rechtstreeks bij de eindafnemers is afgeleverd, betreft een andere rechtsvraag die hierna onder 2.12 bij de beoordeling van het verrekeningsberoep van Impact Genetics zal worden beantwoord.

2.7.

De rechtbank gaat voorts voorbij aan het verweer van Impact Genetics dat zij de facturen van Oseva reeds heeft voldaan middels de overboekingen op 9 mei 2008, 19 mei 2008, 4 juni 2008 en 5 juni 2008. De rechtbank begrijpt, onder verwijzing naar hetgeen hiervoor onder 2.3 is overwogen, het Tsjechisch recht als volgt. Oseva was gerechtigd om de ontvangen betalingen toe te rekenen aan de oudste opeisbare schuld, wanneer Impact Genetics niet heeft aangegeven waarop die betalingen betrekking hebben. Uit de overgelegde rekeningafschriften (productie 5 van Impact Genetics) en de daarmee corresponderende account statements (productie 25 van Oseva) blijkt dat bij de betalingen "KUK 1, 2008", "KUK 2, 2008" , "KUK 3, 4, 5, 6, 7, 2008" respectievelijk "KUK 8, 9, 2008" vermeld is. Kennelijk verwijzen deze vermeldingen naar bepaalde weeknummers, dan wel andere tijdseenheden, van het jaar 2008. Hiermee heeft Impact Genetics naar het oordeel van de rechtbank niet precies aangegeven op welke facturen van Oseva deze betalingen betrekking hadden. In dit verband heeft Oseva ter comparitie onweersproken gesteld dat er in de periode gelegen tussen 1 juni 2007 en 8 juni 2008 geen facturen door Oseva aan Impact Genetics zijn toegezonden. Oseva was derhalve gerechtigd om voornoemde betalingen toe te rekenen op de wijze zoals uit het als productie 21 door Oseva overgelegde overzicht en de als productie 25 door Oseva overgelegde "account statements" blijkt, namelijk door deze in mindering te brengen op het openstaande bedrag van de facturen uit 2008 met de nummers 311080065 tot en met 3110808132.

2.8.

Verder blijkt uit het als productie 21 overgelegde overzicht en de als productie 28 overgelegde "credit claims" van 12 mei 2008 dat de door Oseva erkende facturen van Impact Genetics met nummers 200712001 en 20712002 van € 4.111,07 respectievelijk € 4.415,20 zijn verrekend met de facturen van Oseva met nummers 311070037 tot en met 311070053, zulks met inachtneming van andere door Oseva gecrediteerde bedragen met betrekking tot de facturen met nummers 311070028 tot en met 311070054. De rechtbank acht de omvangrijke ordner, anders dan Impact Genetics, niet onbegrijpelijk, temeer nu Oseva een overzicht heeft toegevoegd en bij akte een toelichting heeft gegeven over de samenstelling van de bijgevoegde stukken.

2.9.

Uit het voorgaande volgt dat Impact Genetics de gefactureerde bedragen waarvan thans betaling wordt gevorderd, in beginsel volledig aan Oseva verschuldigd is, behoudens een geslaagd verrekeningsberoep wegens het beweerdelijk toerekenbaar tekortschieten aan de zijde van Oseva dan wel wegens het beweerdelijk onrechtmatig benaderen van het klantenbestand van Impact Genetics door Oseva. Hierover zal de rechtbank thans oordelen.

Het verrekeningsberoep van Impact Genetics wegens het beweerdelijk toerekenbaar tekortschieten aan de zijde van Oseva

2.10.

Impact Genetics beroept zich op verrekening van de vordering van Oseva met haar eigen vorderingen jegens Oseva. Bij de beoordeling van dit verrekeningsberoep stelt de rechtbank het volgende voorop. De rechtbank begrijpt, onder verwijzing naar hetgeen hiervoor onder 2.3 is overwogen, het Tsjechisch recht als volgt. In geval van een (toerekenbaar) tekortschieten in de nakoming van overeenkomsten heeft de partij die door het schenden van de contractuele verplichtingen door de andere partij is benadeeld, de aanspraken die voortvloeien uit de wet dan wel uit de overeenkomst, indien dergelijke aanspraken in de overeenkomst voor het geval van schending van verplichtingen werden bepaald. Een verrekeningsberoep is alsdan mogelijk, waarbij op Impact Genetics de bewijslast rust ter zake van het bestaan en de omvang van haar tegenvordering.

2.11.- promotiekosten

2.11.1.

Aan het verrekeningsberoep legt Impact Genetics onder meer het volgende ten grondslag. Op grond van de overeenkomst vergoedt Oseva aan Impact Genetics diverse kosten, verband houdende met verkoopactiviteiten. De vordering van Impact Genetics op Oseva in verband met deze kosten bedraagt € 28.170,-, althans € 23.544,95. Deze bedragen zijn aan Oseva gefactureerd, maar niet betaald en dienen daarom in mindering te komen op een eventuele vordering van Oseva op Impact Genetics. De facturen van Impact Genetics zijn daadwerkelijk door Oseva ontvangen, aldus Impact Genetics. Volgens Impact Genetics zijn de door Oseva erkende facturen niet voldaan. Ter comparitie heeft Impact Genetics verklaard dat haar facturen ook betrekking hebben op de door haar gemaakte kosten om de geleverde maïszaden op de juiste plek te bezorgen.

2.11.2.

Oseva bestrijdt de door Impact Genetics ter verrekening opgevoerde facturen in verband met kosten van verkoopactiviteiten. De betreffende facturen zijn nimmer door Oseva ontvangen. De inhoud en de hoogte van de facturen betwist Oseva eveneens, nu onduidelijk is waarop de facturen precies betrekking hebben. Voor verrekening is daarom geen plaats. Ter comparitie heeft Oseva verklaard dat van de facturen van Impact Genetics slechts een bedrag van € 4.415,20 (factuur 20712001) en een bedrag van € 4.111,07 (factuur 20712002) zijn erkend en verrekend. In de overeenkomst van handelsvertegenwoordiging is voorts een bedrag van € 1.320,- per tentoonstelling overeengekomen.

2.11.3.

De rechtbank oordeelt hierover als volgt. Uit de stellingen van Impact Genetics begrijpt de rechtbank dat de factuur van € 23.544,95 die zij als productie 1 heeft overgelegd, later door haar is gecorrigeerd met de vijf (uitgesplitste) facturen van in totaal € 28.170,- die door haar als productie 2 zijn overgelegd. Bij de verdere beoordeling zal de rechtbank de eerstgenoemde factuur daarom buiten beschouwing laten en van de (uitgesplitste) facturen uitgaan. Hiervan heeft Oseva er twee erkend en verrekend. De rechtbank verwijst naar hetgeen hiervoor onder 2.8 reeds is overwogen. Aangezien Oseva deze twee facturen door verrekening met haar eigen facturen voldaan heeft, zal het verrekeningsberoep in elk geval tot het daarmee gemoeide bedrag van € 8.526,27 als ongegrond worden afgewezen. De ongedateerde nacalculatie ad € 237,20 heeft gelet op de omschrijvingen geen betrekking op promotiekosten, zodat het verrekeningsberoep in zoverre ook afgewezen wordt. Over de twee resterende facturen met nummers 20712003 en (eveneens) 20712001 van € 11.033,95 respectievelijk € 8.611,68 overweegt de rechtbank het volgende. De hierop voorkomende kostenposten overlappen elkaar grotendeels. Ook zijn hierop kostenposten vermeld die ook op de twee door Oseva erkende facturen staan. De kostenposten die vervolgens over blijven hebben, op één na, blijkens de omschrijvingen geen betrekking op promotiekosten. Het verrekeningsberoep met betrekking tot de promotiekosten zal wat betreft de twee laatstgenoemde facturen dan ook grotendeels worden afgewezen. Naar het oordeel van de rechtbank komt alleen de kostenpost "exhibitions 2007/8 smlouva" van € 3.000,- in beginsel voor vergoeding in aanmerking, aangezien Oseva niet betwist dat er in 2007/2008 tentoonstellingen hebben plaatsgevonden en dat een vergoeding ter zake daarvan achterwege is gebleven. In bijlagen 2 en 3 bij de overeenkomst zijn partijen overeengekomen wat door Oseva aan Impact Genetics vergoed wordt in relatie tot gemaakte promotiekosten, te weten € 2.120,- voor 2007 en € 3.000,- voor 2008. Impact Genetics gaat blijkens de hoogte van de kostenpost kennelijk uit van een vergoeding voor één jaar op basis van het voor 2008 overeengekomen bedrag. Omdat Impact Genetics echter niets heeft gesteld omtrent de precieze data van de tentoonstellingen, zal de rechtbank het verrekeningsberoep op basis van het gemiddelde bedrag honoreren, te weten een (eenmalig) bedrag van € 2.560,-.

2.12.- wijze waarop de maïszaden zijn afgeleverd

2.12.1.

Aan het verrekeningsberoep legt Impact Genetics voorts het volgende ten grondslag. Impact Genetics stelt dat Oseva op diverse manieren toerekenbaar tekortgeschoten is in de nakoming van haar contractuele verplichtingen. Impact Genetics wijst daarbij op het volgende: (i) Oseva was verplicht om de maïszaden franco af te leveren bij de eindafnemers, waarvoor door de eindafnemers moest worden getekend. In veel gevallen hield Oseva zich niet aan deze verplichting en tekende de bezorger. (ii) Oseva leverde de maïszaden voor drie of vier adressen vaak af op één afleveradres. Daardoor moesten eindafnemers zelf naar dat ene adres gaan om de maïszaden op te halen, hetgeen tot veel klachten leidde en veel klanten heeft gekost. Bij de helft van de eindafnemers werd op het verkeerde adres geleverd.

2.12.2.

Oseva betwist dat haar bezorger, zoals Impact Genetics heeft aangevoerd, zelf de afleverbonnen tekende en dat zendingen niet bij de juiste afnemers werden afgeleverd. Van deze stellingen heeft Impact Genetics ook geen enkel bewijs geleverd. Ter comparitie heeft Oseva verklaard dat de maïszaden volgens het contract op een centrale plaats zouden worden afgeleverd. Er was sprake van een marketingactie van Oseva.

2.12.3.

De rechtbank oordeelt hierover als volgt. Zoals hiervoor reeds is overwogen, is de stelling van Impact Genetics dat de bezorger de afnamebevestigingen heeft ondertekend gemotiveerd door Oseva weersproken en vervolgens niet nader door Impact Genetics onderbouwd. In zoverre kan dan geen toerekenbaar tekortschieten in de nakoming van de overeenkomst door Oseva worden vastgesteld. De rechtbank overweegt verder dat in de overeenkomst en in de daarbij behorende bijlagen niet is overeengekomen dat Oseva verplicht was om de maïszaden rechtstreeks bij de eindafnemers af te leveren. Impact Genetics heeft haar stelling dat Oseva gehouden was om franco af te leveren bij de eindafnemers, mede gelet op het gemotiveerde verweer van Oseva op dit punt, niet nader onderbouwd. Zo had het op de weg van Impact Genetics gelegen om bijvoorbeeld nader toe te lichten wanneer en hoe partijen dat zouden zijn overeengekomen, hetgeen zij echter heeft nagelaten. Haar verrekeningsberoep zal op dit punt daarom wegens onvoldoende onderbouwing worden afgewezen.

2.13.- kortingen

2.13.1.

Aan het verrekeningsberoep legt Impact Genetics voorts het volgende ten grondslag. Impact Genetics stelt dat Oseva zich contractueel heeft verplicht om voor grote afnames bepaalde kortingen te hanteren. Dit liet zij vervolgens bij de facturering echter achterwege. Ook dit gaf veel klachten en veel klanten liepen weg.

2.13.2.

Oseva bestrijdt dat zij zich niet hield aan de kortingen die zij op grond van de overeenkomst zou verlenen. Integendeel, het was juist Impact Genetics die zich niet hield aan de overeengekomen kortingsregeling, aldus Oseva. Dit valt in de risicosfeer van Impact Genetics.

2.13.3.

De rechtbank oordeelt hierover als volgt. In artikel 2 onder Pro c van de overeenkomst en in bijlagen 2 en 3 daarvan zijn partijen een kortingsregeling overeengekomen. Impact Genetics heeft haar stelling dat Oseva ten onrechte deze kortingen niet heeft toegepast, mede gelet op het gemotiveerde verweer van Oseva op dit punt, niet nader onderbouwd. Zo had het op de weg van Impact Genetics gelegen om bijvoorbeeld te concretiseren om welke afnemers het ging en welke kortingen er volgens haar hadden moeten worden toegepast, hetgeen zij evenwel heeft nagelaten te doen. Haar verrekeningsberoep zal daarom ook op dit punt wegens onvoldoende onderbouwing worden afgewezen.

2.14.- Mesurol-affaire

2.14.1.

Aan het verrekeningsberoep legt Impact Genetics tot slot het volgende ten grondslag. Impact Genetics stelt zich op het standpunt dat Oseva verplicht was om de zaden te behandelen met Mesurol. In bijlage 3 bij de overeenkomst is expliciet vermeld, dat de maïszaden worden behandeld met Mesurol. Oseva heeft toegezegd die bepaalde handelingen en bestellingen - ook in 2007 - te doen met toepassing van Mesurol, maar dit is in 2007 niettemin niet gebeurd. Deze tekortkoming heeft veel schade opgeleverd. In overleg met Oseva heeft Impact Genetics veel klachten en schadegevallen van eindafnemers opgelost. Hierdoor heeft Impact Genetics vermogensschade geleden. Ter comparitie heeft Impact Genetics verklaard dat zij niet ermee heeft ingestemd dat het maïszaad in 2007 zonder behandeling van Mesurol zou worden geleverd. Door haar is ongeveer € 10.000,- aan boeren ter zake van schadevergoedingen betaald. Impact Genetics heeft voorts aangeboden een volledige lijst van schadegevallen over te leggen.

2.14.2.

Terzake de behandeling van maïszaden met Mesurol stelt Oseva dat in 2007 deze behandeling niet mogelijk was. Oseva heeft Impact Genetics begin 2007 dringend geadviseerd om de eindafnemers daarover te informeren. Voor het zaaiseizoen 2008 was de behandeling met Mesurol tot 15 februari 2008 wel mogelijk. Indien Impact Genetics de eindafnemers in 2007 niet (tijdig) heeft geïnformeerd, ligt die omstandigheid in haar eigen risicosfeer. Oseva was contractueel slechts gehouden om voor het seizoen 2008 tot 15 februari 2008 het maïszaad met Mesurol te behandelen. Ook na het verstrijken van deze datum is Oseva daarmee (onverplicht) nog doorgegaan, tot en met 25 maart 2008. Oseva heeft Impact Genetics na 25 maart 2008 direct geïnformeerd dat de behandeling met Mesurol niet meer mogelijk was. De facturen naar de eindafnemers werden door Impact Genetics zelf opgesteld. Als op die facturen ten onrechte door Impact Genetics vermeld is dat het zaad met Mesurol zou zijn behandeld, dan is dat onrechtmatig handelen van Impact Genetics jegens deze eindafnemers. Ten slotte dient te worden bedacht dat Oseva in 2007

- geheel onverplicht - als gebaar 50% van de kosten van de reclames van de eindafnemers met betrekking tot de (non-)behandeling met Mesurol heeft betaald. Ter comparitie heeft Oseva nader toegelicht, onder verwijzing naar door haar overgelegde e-mailcorrespondentie met de heer Ramp, dat zij Impact Genetics herhaaldelijk op de hoogte heeft gebracht, dat in 2007 behandeling van het maïszaad met Mesurol niet mogelijk was en dat Impact Genetics hiermee heeft ingestemd.

2.15.

De rechtbank oordeelt hierover als volgt. Partijen zijn het erover eens dat in bijlage 2 van de overeenkomst niets met betrekking tot de behandeling van de maiszaden met Mesurol voor het verkoopseizoen 2007 is overeengekomen. Impact Genetics heeft, mede gelet op het gemotiveerde verweer van Oseva op dit punt, niet nader toegelicht wanneer en hoe Oseva heeft toegezegd die bestellingen ook in 2007 te doen met toepassing van Mesurol. Zo blijkt uit de door Oseva ter gelegenheid van de comparitie overgelegde
e-mailcorrespondentie dat zij meerdere malen in 2007 aan Impact Genetics kenbaar heeft gemaakt dat de behandeling met Mesurol in de Tsjechische Republiek niet mogelijk is. Voorts blijkt hieruit dat Oseva op 8 maart 2007 aan Impact Genetics heeft geschreven dat Mesurol niet zal worden toegepast, waarmee vervolgens Impact Genetics blijkens een antwoord op diezelfde dag heeft ingestemd. Er kan dus geen toerekenbaar tekortschieten in de nakoming van de overeenkomst door Oseva worden vastgesteld. Het verrekeningsberoep faalt daarom ook op dit punt.

Het verrekeningsberoep van Impact Genetics wegens het beweerdelijk onrechtmatig benaderen van haar klantenbestand

2.16.

Volgens Impact Genetics heeft Oseva onrechtmatig jegens haar gehandeld door na de opzegging van de overeenkomst van handelsvertegenwoordiging onmiddellijk achter de rug van Impact Genetics om klanten van laatstgenoemde te benaderen om alsnog zaden van Oseva aan die klanten te verkopen. Ook stuurde Oseva allerlei berichten en e-mails aan eindafnemers om Impact Genetics in diskrediet te brengen. Het stond Oseva volgens Impact Genetics niet vrij om onmiddellijk na de opzegging van de overeenkomst eindafnemers te benaderen voor de verkoop van maïszaden en Impact Genetics tegenover deze eindafnemers in diskrediet te brengen. Door de onrechtmatige handelwijze van Oseva heeft Impact Genetics schade geleden, hierin bestaande dat de naam van Impact Genetics is geschaad en dat veel klanten zijn weggelopen. De schade wordt begroot op een bedrag van € 30.000,-, welk bedrag dient te worden verrekend met de vermeende vordering van Oseva op Impact Genetics.

2.17.

Oseva bestrijdt dat zij Impact Genetics onrechtmatige concurrentie zou hebben aangedaan na de opzegging van de overeenkomst van handelsvertegenwoordiging. De overeenkomst is zonder opgave van redenen door Impact Genetics opgezegd. Hierna heeft Oseva Impact Genetics geïnformeerd dat zij een nieuwe handelsvertegenwoordiger zou zoeken, hetgeen in het voorjaar van 2009 is gelukt. Sindsdien werkt Oseva met hem ([A]) samen. Overigens stond het Oseva ook vrij om een nieuwe handelsvertegenwoordiger te zoeken na de opzegging van de overeenkomst door Impact Genetics. Het is naar de mening van Oseva juist Impact Genetics geweest die zich schuldig heeft gemaakt aan onrechtmatige concurrentie door direct na de opzegging van de overeenkomst naar een concurrent van Oseva, te weten Agrona, te stappen om maïszaden uit Tsjechië naar afnemers in Nederland te kunnen exporteren. Hiermee heeft Impact Genetics onrechtmatig jegens Oseva gehandeld. Voorts bestrijdt Oseva dat zij, zoals Impact Genetics stelt, laatstgenoemde bij eindafnemers in diskrediet zou hebben gebracht.

2.18.

Bij de beoordeling van dit verrekeningsberoep stelt de rechtbank het volgende voorop. De rechtbank begrijpt, onder verwijzing naar hetgeen hiervoor onder 2.3 is overwogen, het Tsjechisch recht als volgt. Een handelsvertegenwoordiger heeft in het geval van beëindiging van de overeenkomst recht op schadevergoeding. Dit recht ontstaat echter niet indien de handelsvertegenwoordiger de overeenkomst zelf de overeenkomst van handelsvertegenwoordiging zonder opgave van redenen opzegt, terwijl hij zelf in de nakoming van de overeenkomst van handelsvertegenwoordiging en in de nakoming van de koopovereenkomsten tekortschiet door de openstaande facturen niet te betalen. De klanten van een handelsvertegenwoordiger worden ook klanten van de vertegenwoordigde zelf en het benaderen van de klanten door de vertegenwoordigde is niet onrechtmatig, aldus het Tsjechisch recht.

2.19.

Vaststaat dat Impact Genetics de overeenkomst heeft opgezegd en dat zij zelf is tekortgeschoten in de nakoming van de overeenkomst, zodat zij geen aanspraak heeft op schadevergoeding uit hoofde van de handelsvertegenwoordiging. Tussen partijen is niet in geschil dat het Oseva in beginsel vrij stond om de eindafnemers in Nederland te benaderen, nu in de overeenkomst daaromtrent niets anders is bepaald. Naar het oordeel van de rechtbank heeft Impact Genetics verder onvoldoende feiten en omstandigheden gesteld waaruit volgt dat Oseva in die contacten met de eindafnemers Impact Genetics in diskrediet heeft gebracht of anderszins de naam van Impact Genetics heeft geschaad. Zo blijkt uit de
e-mail van 12 augustus 2008 (productie 3 van Impact Genetics) dat Oseva de eindafnemers op neutrale wijze heeft geïnformeerd over de opzegging van de overeenkomst door Impact Genetics en haar zoektocht naar een nieuwe vertegenwoordiger in Nederland. Ook in een brief van 24 november 2008 (productie 12 van Impact Genetics) heeft Oseva op neutrale wijze een van de eindafnemers bericht over het aanstellen van een nieuwe handelsagent. Van enig onrechtmatig handelen is derhalve niet gebleken, zodat het verrekeningsberoep ook in zoverre faalt.

Resumé

2.20.

De slotsom is dat de vordering van Oseva strekkende tot betaling van de openstaande facturen zal worden toegewezen met inachtneming van het hiervoor in 2.11.3 gehonoreerde verrekeningsberoep, zodat Impact Genetics zal worden veroordeeld om een bedrag van (€ 45.403,73 -/- € 2.560,00 =) € 42.843,73 aan Oseva te voldoen.

2.21.

Impact Genetics heeft niet gesteld op welke datum het verzuim met betrekking tot de betaling van de openstaande facturen is ingetreden. De wettelijke rente zal daarom vanaf de dag van dagvaarding, 16 februari 2011, worden toegewezen.

2.22.

Impact Genetics zal als de overwegend in het ongelijk te stellen partij worden veroordeeld in de kosten. De kosten aan de zijde van Oseva worden vastgesteld op:

- dagvaarding € 90,81

- overige explootkosten € 26,40

- vast recht € 1.181,00

- salaris advocaat
€ 4.470,00(5 punten × tarief EUR 894,00)

Totaal € 5.768,21.

2.23.

Oseva heeft verzocht om waarmerking van dit vonnis als Europese executoriale titel. Dit verzoek wordt afgewezen, aangezien geen sprake is van een onbetwiste schuldvordering in de zin van EG-verordening nr. 805/2004.

3.De beslissing

De rechtbank

3.1.

veroordeelt Impact Genetics tot betaling aan Oseva van een bedrag van € 42.843,73, vermeerderd met de wettelijke rente daarover vanaf 16 februari 2011 tot aan de dag der algehele voldoening;

3.2.

veroordeelt Impact Genetics in de proceskosten, aan de zijde van Oseva tot op heden vastgesteld op € 5.768,21;

3.3.

verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;

3.4.

wijst het meer of anders gevorderde af.

Dit vonnis is gewezen door mr. R. Giltay, mr. J.C.G. Leijten en mr. M. Sanna en in het openbaar uitgesproken op 22 januari 2014.^[1]

Betaling openstaande facturen en afwijzing verrekeningsberoep in handelsvertegenwoordigersgeschil