Uitspraak
uitspraak
RECHTBANK OOST-BRABANT
Strafrecht
Parketnummer: 01/825517-07
Uitspraakdatum: 25 maart 2013
Beslissing verlenging terbeschikkingstelling
Beslissing in de zaak van:
[terbeschikkinggestelde],
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum} 1967,
verblijvende [kliniek]
Het onderzoek van de zaak.
Bij arrest van het gerechtshof te 's-Hertogenbosch van 23 februari 2011 is betrokkene ter beschikking gesteld. De vordering van de officier van justitie bij deze rechtbank van 28 januari 2013 strekt tot verlenging van de termijn van terbeschikkingstelling voor de duur van één jaar.
Deze vordering is behandeld ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 11 maart 2013. Hierbij zijn de officier van justitie, de deskundige en de terbeschikkinggestelde en zijn raadsman gehoord.
In het dossier bevinden zich onder andere:
- het advies van mw. drs. J.P. Schel, hoofd behandeling, mw. dr. K.J. Simis, psychiater en dhr. drs. A.J. de Groot, plaatsvervangend hoofd van de inrichting waar betrokkene verblijft, d.d. 9 januari 2013;
- de omtrent de terbeschikkinggestelde gehouden wettelijke aantekeningen;
- het persoonsdossier van terbeschikkinggestelde.
De beoordeling.
De terbeschikkingstelling is toegepast ter zake van ontucht met iemand beneden de leeftijd van zestien jaar, feitelijke aanranding van de eerbaarheid en handelen in strijd met de Wet wapens en munitie, terwijl de veiligheid van anderen, dan wel de algemene veiligheid van personen of goederen het opleggen van die maatregel eiste.
In voornoemd advies van het hoofd van de inrichting is onder meer het navolgende gesteld:
Recidivegevaar.
"Hoewel betrokkene vooralsnog behoefte heeft aan de structuur die wordt geboden binnen de kliniek, is de prognose op termijn gunstig te noemen; dit gezien de motivatie van betrokkene voor de behandeling, het aanwezige ziekte-inzicht en de goede begeleidbaarheid. Vooralsnog wordt ervan uitgegaan dat betrokkene in staat zal zijn op termijn zelfstandig te wonen, met ambulante begeleiding welke gespecialiseerd is in de begeleiding van personen met een autistiforme stoornis".
Recidive gevaar t.a.v. het TBS indexdelict
"Bij het wegvallen van het huidige TBS-kader wordt het risico op recidive als matig ingeschat. Wanneer geen sprake is van een adequate en professionele hulpverleningsprothese wordt het risico op recidive vooralsnog als hoog ingeschat".
Motivatie patiënt.
"Het advies is op hoofdlijnen doorgesproken met betrokkene. Betrokkene geeft aan zich te kunnen vinden in het advies tot verlenging en benadrukt hierbij nadrukkelijk dat hij goed en zorgvuldig behandeld dient en wenst te worden. De adviesrapportage zal voorafgaande aan de zitting aan betrokkene worden uitgereikt en worden besproken".
Samenvattende beschrijving m.b.t. het verband tussen stoornis, gevaar geboden behandeling en de prognose.
"Betrokkene is een, in 1967 geboren, met acht maanden geadopteerde, bovengemiddeld intelligente man waarbij er sprake is van de stoornis van Asperger en een aanpassingsstoornis met depressieve en angstige kenmerken. In 2007 heeft betrokkene een TBS-kader met verpleging opgelegd gekregen vanwege het plegen van ontuchtige handelingen en aantasting van de eerbaarheid bij twee minderjarige jongens. Hoewel gesproken kan worden van een seksuele deviatie, wijst onderzoek niet op een parafilie in engere zin (pedofilie). Dit dient in aanvullend onderzoek, evenals de narcistisch aandoende trekken, welke in eerste instantie gezien moeten worden in het licht van de autistische stoornis, uitgesloten te worden. In de behandeling imponeert betrokkene als een kwetsbare man die vooralsnog extern aangeboden structuur behoeft om het overzicht te behouden en zijn beperkte draagkracht niet te overschrijden. Overbelasting uit zich op een duidelijk zichtbare wijze waarbij betrokkene lichamelijk onrustig wordt en een verheven dominante houding aanneemt in het contact. Betrokkene erkent dit en zet zich gemotiveerd in om optimaal te kunnen profiteren van de behandeling. Door zijn actieve en gedreven behandelattitude is zijn ziekte-inzicht sterk toegenomen en probeert hij naar vermogen rekening te houden met zijn beperkingen. Hij accepteert dat hij, mogelijk langdurig, professionele begeleiding nodig heeft en stelt zich begeleidbaar en afspraak betrouwbaar op. Gezien de beperkte draagkracht en zijn moeite om, inherent aan de problematiek, zich te kunnen handhaven in een complexe setting als de huidige met uiteenlopende ziektebeelden en de dynamiek die hieruit ontstaat, is de inschatting dat bij langdurig verblijf binnen de huidige setting de ontwikkeling op termijn stagneert. De behandeling zal zich derhalve richten op een snelle doch verantwoorde doorstroom naar een vervolginstelling welke gespecialiseerd is in de begeleiding van personen met een autistiforme stoornis".
Prognose in relatie tot de geclassificeerde stoornis.
"Daar de autistiforme problematiek onveranderbaar is, en derhalve dient te worden uitgegaan van een handicapmodel, zal vooral worden gefocust op de formulering van terugval preventiestrategieën, de ontwikkeling van copingvaardigheden in het omgaan met spanningsvolle situaties en het realiseren van een passende en professionele hulpverleningsprothese. Van belang is samen met betrokkene tot een heldere analyse van de delictdynamiek te komen zodat een adequaat terugval preventieplan kan worden gerealiseerd. Gezien de motivatie van betrokkene, met daarnaast het aanwezige ziekte-inzicht en de acceptatie van de stoornis, is behandeling binnen het dwangkader niet langdurig noodzakelijk. De kliniek zal zich de komende periode oriënteren op de mogelijkheden vanuit de reclassering om betrokkene op te nemen in het Cosa-project; een project waarbij betrokkene voor langere tijd kan worden ondersteund bij zijn inbedding in de maatschappij op de diverse deelgebieden. Betrokkene beschikt momenteel over een begeleid verlofkader. Naar verwachting kan medio 2013 gestart worden met onbegeleid verlof gerelateerd aan doelgerichte activiteiten. Dit biedt betrokkene de mogelijkheid zijn netwerk uit te breiden en een extern dag- en vrijetijdsprogramma te ontwikkelen. Mogelijk dat betrokkene binnen dit onbegeleide kader gaat participeren in externe, specifiek op autisme gerichte, behandelprogramma's. Tevens biedt een dergelijk kader de mogelijkheid voor betrokkene om zich aan te sluiten bij een lotgenotengroep gerelateerd aan de HIV-besmetting. Afhankelijk van het verloop gedurende het aankomende jaar kan vervolgens toegewerkt worden naar een inbedding binnen de GGZ, al dan niet in de vorm van transmuraal verlof vanuit de dwangverpleging".
Advies verlenging TBS maatregel.
"Gelet op de nog immer bestaande kans op recidive en de fase van de behandeling waarin betrokkene zich bevindt, adviseren wij een verlenging van de ter beschikkingstelling van 1 (een) jaar en continuering van de verpleging van overheidswege".
De terbeschikkinggestelde heeft verklaard, kort en zakelijk weergegeven:
Het gaat niet goed met mij. Ik voel mij in [kliniek] niet op mijn plaats. De behandeling stagneert. Ik heb niets tegen het TBS-kader maar wel tegen de plaatsen waar de terbeschikkingstelling ten uitvoer wordt gelegd. In de FPK te Assen en de PPC te Vught heb ik veel meer gedaan en bereikt dan nu. Momenteel heb ik gesprekstherapie en beeldende therapie. Tot nu toe gaat het erover hoe ik mezelf kan redden in de kliniek en hoe ik met spanningen moet omgaan. Ik ben wel gemotiveerd om aan behandelingen deel te nemen maar ik zou graag een aantal dingen genuanceerd willen zien. In iedere nieuwe locatie waar ik kom, beginnen ze weer opnieuw. Ik heb het geduld daar niet meer voor. Dat de terbeschikkingstelling en het daarbij behorende veiligheidskader wordt gehandhaafd, daar heb ik geen probleem mee. Ik vraag mij echter af hoe lang ik de wijze waarop vorm wordt gegeven aan de uitvoer van de terbeschikkingstelling nog volhoud. Ook ik zie een stijgende lijn in incidenten die zich voordoen terwijl dat eigenlijk niet bij mij past. Momenteel ben ik enkel bezig met overleven en het vermijden van conflicten.
De deskundige J.P. Schel, optredend namens voormelde inrichting, heeft bij de behandeling ter terechtzitting gepersisteerd bij voornoemd advies. Zij heeft voorts het navolgende verklaard, verkort en zakelijk weergegeven:
Hetgeen betrokkene verklaart is herkenbaar. Betrokkene heeft gezien zijn problematiek soms moeite om zich te handhaven binnen de kliniek. Het is zaak om gezien betrokkenes problematiek te focussen op zijn probleemgedrag en zijn positieve competenties te versterken. Betrokkene is iemand die altijd veel eisen zal stellen aan zijn omgeving. Als we in een rustiger vaarwater komen, gaat het goed. Op 4 januari 2013 heeft een incident plaatsgevonden. Van dat incident is aangifte gedaan. Hierdoor is het begeleid verlof van betrokkene komen te vervallen en zal niet kunnen worden hervat alvorens hierover door het Openbaar Ministerie te Roermond een beslissing is genomen. Vooralsnog is er derhalve geen grond om toe te werken naar onbegeleid verlof. Daarvoor zal betrokkene eerst weer een periode begeleid verlof zonder incidenten moeten doorlopen. Alhoewel het advies zoals de kliniek in haar rapport heeft gesteld, dateert van voor voornoemd incident, persisteer ik bij dat advies en verzoek de rechtbank om de terbeschikkingstelling met één jaar te verlengen met continuering van de verpleging van overheidswege.
De officier van justitie heeft aangevoerd, verkort en zakelijk weergegeven:
Ondanks het feit dat zich op 4 januari 2013 een incident in de kliniek heeft voorgedaan, lijkt het zaak om de terbeschikkingstelling met één jaar te verlengen. Uit ervaring weet de officier van justitie dat verlof lang kan worden stilgelegd als een incident in een kliniek heeft plaatsgevonden omdat het vaak lang duurt alvorens het Openbaar Ministerie een beslissing omtrent dat incident neemt. De officier van justitie zegt toe in onderhavige zaak contact op te nemen met haar collega in Roermond teneinde een beslissing hieromtrent te bespoedigen opdat betrokkene zijn resocialisatie weer kan oppakken. De officier van justitie vordert verlenging van de terbeschikkingstelling voor de duur van één jaar.
De raadsman van de terbeschikkinggestelde heeft aangevoerd, verkort en zakelijk weergegeven:
Dwangverpleging is een te zware setting voor betrokkene. In de kliniek loopt betrokkene tegen allerlei zaken aan die te maken hebben met de dwangverpleging maar die belemmeren dat betrokkene aan zichzelf kan werken. De verdediging is geschrokken van het incident dat op 4 januari 2013 heeft plaatsgevonden. Dit past niet bij betrokkene. Het incident was een reactie op de frustratie die hij binnen de setting van de kliniek ondervond. Er zijn goed afspraken te maken met betrokkene. Het recidivegevaar is echter nog steeds aanwezig. De verdediging sluit zich aan bij het standpunt van de officier van justitie om de terbeschikkingstelling met één jaar te verlengen teneinde een vinger aan de pols te houden en te bezien of dwangverpleging niet een te zwaar kader is voor iemand met betrokkenes problematiek.
De rechtbank verenigt zich met het advies van voornoemde inrichting, met de daarop ter terechtzitting gegeven toelichting door de deskundige.
Gelet op het vorenstaande, gezien artikel 38d van het Wetboek van Strafrecht is de rechtbank van oordeel dat de veiligheid van anderen dan wel de algemene veiligheid van personen of goederen de verlenging van de terbeschikkingstelling eist.
DE BESLISSING
De rechtbank:
verlengt de termijn gedurende welke [terbeschikkinggestelde] ter beschikking is gesteld met één jaar.
Deze beslissing is gegeven door
mr. A.M. Kooijmans-de Kort, voorzitter,
mr. N.I.B.M. Buljevic en mr. E. Sikkema, leden,
in tegenwoordigheid van J. Kapteijns, griffier,
en is uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 23 maart 2013.
Mr. N.I.B.M. Buljevic en mr. E. Sikkema zijn buiten staat deze beslissing (mede) te ondertekenen.