Uitspraak
Rechtbank Rotterdam
Team straf 2
Parketnummer: 10-061462-04
Datum uitspraak: 8 augustus 2025
Beslissingvan de rechtbank Rotterdam, meervoudige kamer voor strafzaken, met betrekking tot de terbeschikkingstelling van:
[ter beschikking gestelde](hierna: de ter beschikking gestelde),
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1958,
verblijvende bij [instelling 1] (hierna ook: de instelling),
[adres] , [postcode] [plaats] ,
raadsman mr. D.W.H.M. Wolters, advocaat te Hoofddorp.
1.Inleiding
Bij vonnis van deze rechtbank van 28 augustus 2005 is de terbeschikkingstelling van
[ter beschikking gestelde] gelast en is zijn verpleging van overheidswege (dwangverpleging) bevolen.
De terbeschikkingstelling is gelast ter zake van het meermalen met iemand beneden de leeftijd van twaalf jaar plegen van handelingen, die mede bestaan uit het seksueel binnendringen van het lichaam en het meermalen plegen van ontuchtige handelingen met iemand beneden de leeftijd van zestien jaar. De termijn van de terbeschikkingstelling is aangevangen op 6 augustus 2007. Bij beslissing van deze rechtbank van 9 augustus 2023 is de terbeschikkingstelling laatstelijk verlengd met twee jaar.
2.Procesverloop
De rechtbank heeft op 26 juni 2025 van het openbaar ministerie een vordering ontvangen tot verlenging van de terbeschikkingstelling. De vereiste stukken zijn bijgevoegd dan wel toegezonden. De vordering is op de openbare terechtzitting van 8 augustus 2025 behandeld. De officier van justitie mr. M. van Eykelen, de ter beschikking gestelde, bijgestaan door zijn raadsman, en (middels videoverbinding) als deskundige mevrouw [deskundige] , als behandelcoördinator werkzaam bij de instelling, zijn gehoord.
3.Adviezen
Advies instelling
De instelling adviseert in het rapport, gedateerd 27 mei 2025, de terbeschikkingstelling te verlengen met twee jaren. Bij de ter beschikking gestelde is sprake van pedofilie van het niet exclusieve type, een autismespectrumstoornis en een gespecificeerde persoonlijkheidsstoornis met narcistische, antisociale en obsessief compulsieve trekken.
De ter beschikking gestelde verbleef sinds september 2023 op een interne resocialisatieafdeling. In 2024 heeft die afdeling een andere visie gekregen waarbij het afdelingsmilieu niet meer gericht is op resocialisatie, maar op langdurig verblijf waarbij kwaliteit van leven centraal staat. In augustus 2023 is de ter beschikking gestelde teruggevallen en zijn voorwaarden geschonden gedurende meerdere jaren. Het verblijf op de huidige afdeling heeft de afgelopen periode in het teken gestaan van het opstellen van een terugvalanalyse. Deze is begin 2024 afgerond. Nadat het verlof tijdelijk was stilgelegd, heeft de ter beschikking gestelde sinds 14 februari 2024 weer de mogelijkheid om begeleide verloven op de bouwen en sinds 10 december 2024 is hij ook gemachtigd voor onbegeleid verlof. Tot op heden heeft hij deze verloven nog niet gepraktiseerd, omdat fysieke beperkingen – de ter beschikking gestelde is rolstoelafhankelijk – en een stroeve samenwerking met het behandelteam de opbouw hiervan in de weg staan.
In de afgelopen periode was de [instelling 2] , onderdeel van [instelling 1] , de beoogde voorziening. Toen de diverse schendingen aan het licht kwamen, stond dit traject on hold. De resultaten van de terugvalanalyse zijn besproken met [instelling 2] en daaruit kan geconcludeerd worden dat de ter beschikking gestelde niet voldoet aan de voorwaarden voor verblijf aldaar. Het plan is opgevat om stapsgewijs af te schalen: eerst naar [instelling 3] (niveau 3) en bij goed verloop op termijn naar [instelling 2] (niveau 2). In december 2024 heeft [instelling 3] zich echter, na de intake, teruggetrokken. In februari 2025 is de ter beschikking gestelde opnieuw aangemeld bij [instelling 2] , maar is hij wederom afgewezen. De komende periode zal zich richten op het opbouwen van een stabiele werkrelatie met het behandelteam en het onderzoeken van mogelijkheden voor een vervolgtraject. Een aanvraag voor een zorgconferentie is gedaan waarbij de vraag is voorgelegd hoe een LFPZ-aanvraag afgewend kan worden. In het geval van einde tbs wordt het recidiverisico nog immer als hoog ingeschat.
Advies psychiater
[psychiater] adviseert in het rapport, gedateerd 10 mei 2025, de terbeschikkingstelling te verlengen met twee jaren. Bij de ter beschikking gestelde is sprake van pedofilie, niet exclusief, een autismespectrumstoornis en een andere gespecificeerde persoonlijkheidsstoornis met narcistische en antisociale trekken. Bij een situatie zonder de maatregel, wordt de kans op recidive op de lange termijn als hoog ingeschat. De ter beschikking gestelde is keer op keer jarenlang onbetrouwbaar gebleken. De verloven zijn vrijwel geheel begeleid. Naar het oordeel van de psychiater moet dit ook in een niveau 3- forensische instelling kunnen. De vraag is of een dergelijke instelling bereid is om de ter beschikking gestelde te accepteren als doorstroming of verdere resocialisatie met behoud van voldoende veiligheid voorlopig niet mogelijk lijkt. De instelling ziet zich geconfronteerd met een probleem van stagnerende resocialisatie en overweegt een zorgconferentie aan te vragen. De psychiater ondersteunt dit.
Advies psycholoog
[psycholoog] adviseert in het rapport, gedateerd 7 mei 2025, de termijn van de terbeschikkingstelling te verlengen met twee jaren. De ter beschikking gestelde lijdt aan pedofilie, een autismespectrumstoornis en een persoonlijkheidsstoornis met narcistische en antisociale trekken. Het recidiverisico voor hernieuwde zedendelicten van pedoseksuele aard is na verloop van tijd hoog wanneer de ter beschikking gestelde zonder begeleiding en toezicht in de vrije maatschappij komt te verblijven. Het risicomanagement is vooral extern en bestaat met name uit controle en toezicht. De ter beschikking gestelde is, mede gezien de aard van de pathologie, weinig leerbaar. Hij zal duurzaam een transparante houding moeten tonen om gerichte stappen te zetten in de richting van een voorwaardelijk einde van de verpleging. Helaas is de ter beschikking gestelde recent afgewezen voor een plaatsing in de [instelling 2] , terwijl het transmuraal verlof daartoe al was goedgekeurd. Om een dreigende impasse te voorkomen stelt de behandelcoördinator een zorgconferentie voor, wat de psycholoog een goed plan lijkt.
Op de terechtzitting gegeven adviezen
De deskundige heeft haar advies op de terechtzitting toegelicht. Zij heeft onder meer – zakelijk weergegeven – verklaard dat er de afgelopen periode een positieve ontwikkeling te zien was op het gebied van elkaar beter leren kennen en met elkaar omgaan. De fysieke gesteldheid van de ter beschikking gestelde blijft een gevoelig onderwerp. De instelling wil graag helpen en kijken naar mogelijkheden, maar de ter beschikking gestelde is erg gesteld op zijn privacy en vindt dat dit bij de medische dienst hoort. Dat kan voor spanningen zorgen. Het Ministerie van Justitie en Veiligheid heeft de aangevraagde zorgconferentie afgewezen. Het oordeel was dat de koers die de instelling voor ogen heeft – uitstroom naar een longcare – helder is en dat dat nog aan de orde kan zijn. Om die reden wil de instelling ook aan de slag met het onbegeleide verlof. Als dat goed gaat kunnen de instelling en de ter beschikking gestelde aan [instelling 2] laten zien dat hij daar in de toekomst wel zou kunnen verblijven. De fysieke beperkingen van de ter beschikking gestelde maken het op dit moment echter lastig om de verloven vorm te geven. Een passende rolstoel is geen mogelijkheid, net als de aanschaf van een scootmobiel.
4.Standpunt van partijen
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie heeft geconcludeerd tot verlenging van de termijn van de terbeschikkingstelling met twee jaar.
Standpunt van de ter beschikking gestelde
De ter beschikking gestelde en de raadsman hebben zich niet verzet tegen verlenging van de terbeschikkingstelling, maar hebben gevraagd de verlenging te beperken tot één jaar. Het is van belang om een vinger aan de pols te houden. De instelling beschikt over een verlofmachtiging voor de ter beschikking gestelde, maar die verloven worden niet gepraktiseerd. Uit het advies van de deskundige blijkt dat de ter beschikking gestelde via de verloven moet laten zien dat hij betrouwbaar is en op termijn kan doorstromen, maar dat kan hij niet laten zien zo lang hij niet op verlof gaat. Als er niets wordt geregeld, is de situatie over twee jaar nog steeds hetzelfde.
5.Beoordeling
Op grond van de adviezen en wat verder naar voren is gekomen op de terechtzitting is de rechtbank van oordeel dat:
- er nog steeds sprake is van een gebrekkige ontwikkeling en/of ziekelijke stoornis van de geestvermogens van de ter beschikking gestelde;
- de veiligheid van anderen dan wel de algemene veiligheid van personen eist dat de termijn van de terbeschikkingstelling met twee jaar wordt verlengd.
Met de ter beschikking gestelde en de raadsman ziet de rechtbank in dat de ter beschikking gestelde op dit moment letterlijk en figuurlijk geparkeerd staat. Door de huidige stand van zaken waarin hij geen verloven praktiseert, kan hij ook niet de benodigde stappen vooruit zetten voor een vervolgtraject. Het is wenselijk dat de instelling de komende periode blijft kijken naar mogelijkheden daarvoor. De weg om een medisch hulpmiddel te krijgen of om op te komen tegen handelen van de kliniek op dat punt, loopt niet via de strafrechter die de verlengingsvordering beoordeelt. Daarvoor gelden de regels over medische verzorging en het verstrekken van medische hulpmiddelen en zijn er bestuursrechtelijke of penitentiaire procedures tegen negatieve beslissingen. Alle partijen zijn het erover eens dat een voorwaardelijke beëindiging van de maatregel binnen de komende twee jaren niet aan de orde zal zijn en dat is de toets die de rechtbank dient aan te leggen bij de beslissing op de vordering tot verlenging. Dat zou overigens ook niet zo zijn als de ter beschikking gestelde nu geen fysieke beperking had of een scootmobiel bezat. Mede gelet op de vaste jurisprudentie op dit punt, ziet de rechtbank dan ook geen aanleiding om te volstaan met verlenging van één jaar.
De totale duur van de terbeschikkingstelling met dwangverpleging gaat door de verlenging een periode van vier jaar te boven. Verlenging is niettemin mogelijk, omdat de terbeschikkingstelling is opgelegd voor een misdrijf dat gericht is tegen of gevaar veroorzaakt voor de onaantastbaarheid van het lichaam van één of meer personen.
6.Beslissing
De rechtbank:
verlengtde termijn van de terbeschikkingstelling met
2 (twee)jaren;
2 (twee)jaren;
wijst afhet meer of anders verzochte.
Deze beslissing is genomen door mr. M.J.M. van Beckhoven, voorzitter,
en mrs. G.C. Bos en F. van Laanen, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. L. Hessing, griffier
en uitgesproken op de openbare terechtzitting van 8 augustus 2025.
De jongste rechter is buiten staat deze beslissing mede te ondertekenen.
Tegen deze beslissing kan het openbaar ministerie binnen veertien dagen na de uitspraak en de ter beschikking gestelde binnen veertien dagen na betekening daarvan beroep instellen bij het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden.