Uitspraak
RECHTBANK ‘S-GRAVENHAGE
Sector Strafrecht
Meervoudige strafkamer
Parketnummer 09/655141-10
Datum uitspraak: 31 januari 2011
Tegenspraak
(Promis)
De rechtbank ’s-Gravenhage heeft op de grondslag van de tenlastelegging en naar aanleiding van het onderzoek ter terechtzitting het navolgende vonnis gewezen in de zaak van de officier van justitie tegen de verdachte:
[verdachte B],
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1968,
adres: [adres]er.
1. Het onderzoek ter terechtzitting
Het onderzoek is gehouden ter terechtzitting van 17 januari 2011.
De rechtbank heeft kennis genomen van de vordering van de officier van justitie mr. Y.H.M. de Groot en van hetgeen door de raadsman van verdachte mr. A.H. Westendorp, advocaat te ’s-Gravenhage, en door de verdachte naar voren is gebracht.
2. De tenlastelegging
Aan de verdachte is ten laste gelegd dat:
hij op of omstreeks 08 november 2009 te 's-Gravenhage met een ander of anderen, op een voor het publiek toegankelijke plaats of in een voor het publiek toegankelijke ruimte, te weten het Ado-Den Haag voetbalstadion, gelegen aan het Haags Kwartier, in elk geval op of aan een openbare weg, openlijk in vereniging geweld heeft gepleegd tegen een of meer steward(s) genaamd [steward 1] en/of [steward 2] en/of [steward 3], welk geweld bestond uit het duwen en/of slaan en/of schoppen/trappen en/of het rukken en/of trekken aan het lichaam van die [steward 1] en/of [steward 2] en/of [steward 3], tengevolge van welke handelingen die [steward 1] en/of die [steward 2] ten val kwam(en) en/of het gooien van een of meer voorwerp(en) naar en/of in de richting van die [steward 1] en/of [steward 2] en/of [steward 3] en/of het spugen naar en/of in de richting van die [steward 1] en/of [steward 2] en/of [steward 3];
art 141 lid 1 Wetboek Pro van Strafrecht
Subsidiair, indien het vorenstaande niet tot een bewezenverklaring en/of een
veroordeling mocht of zou kunnen leiden:
hij op of omstreeks 08 november 2009 te 's-Gravenhage tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, opzettelijk een persoon (te weten [steward 2]) tegen het lichaam heeft geschopt/getrapt en/of die [steward 2] heeft geduwd, waardoor die [steward 2] ten val kwam, waardoor voornoemde [steward 2] letsel heeft bekomen en/of pijn heeft ondervonden;
art 300 lid 1 Wetboek Pro van Strafrecht
art 47 lid 1 ahf Pro/sub 1 Wetboek van Strafrecht
3. Het bewijs
3.1 Het standpunt van de officier van justitie
De verdenking komt er, kort en feitelijk weergegeven, op neer dat verdachte tezamen met anderen openlijk geweld heeft gepleegd tegen stewards die waren belast met de ordehandhaving in het stadion van voetbalclub ADO Den Haag.
De officier van justitie heeft gevorderd dat de rechtbank wettig en overtuigend bewezen zal verklaren dat verdachte het primair ten laste gelegde heeft begaan.
3.2 Het standpunt van de verdediging
De verdediging heeft gesteld dat verdachte geen opzet heeft gehad op het plegen van openlijk geweld, maar dat verdachte juist een escalatie wilde voorkomen. Verdachte stelt dat hij, nadat hij een elleboogstoot kreeg van een van de stewards, in een reflex een duw teruggaf. Volgens de verdediging is sprake van een noodweer situatie, danwel van een noodweerexces situatie, zodat verdachte dient te worden ontslagen van alle rechtsvervolging.
3.3 De beoordeling van de tenlastelegging1
De rechtbank leidt uit de inhoud van het dossier en het verhandelde ter terechtzitting het volgende af.
Op 8 november 2009 bevond verdachte zich als toeschouwer in het ADO-stadion in Den Haag waar op dat moment een wedstrijd tussen ADO Den Haag en PSV werd gespeeld. In de 60e minuut heeft de scheidsrechter de wedstrijd wegens spreekkoren onderbroken.2 Enkele stewards kregen opdracht de supporters op de spreekkoren aan te spreken.3 Op dat moment keerde een groep supporters, waaronder verdachte, zich tegen deze stewards.4 Op de camerabeelden is hiervan onder meer het volgende te zien:
Supporters draaien zich om en kijken in de richting van de stewards in het vak. Verdachten [A] en [B] lopen de tribune op in de richting van steward [steward 2]. Vanuit de tribune wordt een programmaboekje tegen steward [steward 2] gegooid. Vervolgens wordt er nog iets naar hem gegooid en schreeuwt een van de supporters tegen hem. Daarna wordt [steward 2] door verdachte [C] aangesproken en duwt verdachte [C] steward [steward 2] weg Steward [steward 2] wordt vervolgens door verdachte [B] geduwd, en daarna door hem omver geduwd. Kort daarna schopt verdachte [A] steward [steward 2] en steward [steward 1]. Steward [steward 1] komt hierdoor ten val. Daarna is op de camerabeelden te zien dat verdachte [B] steward [steward 2] bespuugt. Iets later duwt verdachte [D] steward [steward 2] van de trap. Door het geduw van de supporters, onder wie verdachte [A], ontstaat een domino-effect waardoor steward [steward 3] valt.5
Voorts zijn er diverse verklaringen afgelegd over hetgeen die dag in het ADO-stadion is gebeurd. Getuige [getuige 1] heeft verklaard dat met aanstekers is gegooid in de richting van de stewards.6 Verdachte [C] heeft gezien dat een kartonnen dranktray en een beker naar een steward werden gegooid.7 Hij heeft,na het zien van de beelden, bij de politie verklaard dat hij [steward 2] een duw heeft gegeven.8 Aangever [steward 2] heeft verklaard dat hij door een 35 à 40-jarige man met een zwarte jas tegen de grond is geduwd9. Verdachte [B] heeft bij de politie verklaard dat hij een steward een duw heeft gegeven en dat hij zag dat de steward achterover tussen de stoeltjes viel.10 Getuige [getuige 2] heeft gezien dat verdachte [A] twee keer een trappende beweging maakte naar de stewards11 en steward [steward 2] verklaart in zijn aangifte dat hij een schop kreeg van een man met een bruine jas12. Hij werd bovendien geschampt door een tweede trap, die het lichaam van steward [steward 1] raakte. Getuige [getuige 2] heeft ook gezien dat steward [steward 1] werd geschopt,13 en voorts dat [steward 1] hierdoor is gevallen.14 [steward 1] viel twee treden naar beneden en kwam tussen de stoeltjes tot stilstand.15 Deze val is ook gezien door aangever [steward 2].16 Het bespugen van steward [steward 2] is gezien door getuige [getuige 2].17[D] heeft zichzelf op de beelden herkend, en heeft bekend dat hij een steward heeft geduwd.18 Steward [steward 3] heeft verklaard dat hij door een groep supporters omver werd geduwd en daardoor achterover van de trap viel en hard op zijn linkerschouder terecht kwam. Hij voelde hevige pijn en is per ambulance afgevoerd.19 Steward [steward 1] heeft zich eveneens onder medische behandeling moeten stellen. Bij hem is een bloeduitstorting van 12 bij 5 cm. geconstateerd en een verstijving van de lange rugspieren.20
Naar het oordeel van de rechtbank is op grond van het bovenstaande komen vast te staan dat verdachte een voldoende wezenlijke bijdrage heeft geleverd aan het geweld dat door een groep supporters in het ADO-stadion werd uitgeoefend tegen de stewards [steward 2], [steward 1] en [steward 3]. Dit geweld bestond uit het gooien met voorwerpen, duwen, schoppen en spugen. Verdachte heeft zich niet gedistantieerd van deze groep, maar heeft zich daarentegen bij de groep aangesloten en actief bijgedragen aan het geweld door een van de stewards meermalen te duwen en te bespugen. Op grond van het vorenstaande is de rechtbank van oordeel dat het onder 1 primair ten laste gelegde feit wettig en overtuigend bewezen is.
Strafbaarheid van de verdachte.
Ten aanzien van hetgeen de verdediging heeft gesteld met betrekking tot de elleboogstoot die door de steward [steward 2] aan verdachte zou zijn gegeven en die zou hebben geleid tot een noodweersituatie voor verdachte, overweegt de rechtbank als volgt. Toen er door anderen voorwerpen werden gegooid en werd geschreeuwd naar steward [steward 2] is verdachte naar [steward 2] toegegaan en voor hem gaan staan, zo blijkt uit camerabeelden. 21 Vervolgens heeft hij [steward 2] tweemaal geduwd. Toen hij [steward 2] voor de tweede maal duwde - in de richting van de trap tussen de vakken O en P - en [steward 2] nog vasthad, heeft [steward 2] zijn linkerarm losgemaakt en daarbij verdachte geraakt. Ter zitting is deze gang van zaken bevestigd door getuige [getuige 3].22 Zij heeft verklaard dat verdachte en verdachte [A] [steward 2] met de hand probeerden weg te leiden naar de trap. [steward 2] draaide zich toen om en kwam met zijn elleboog tegen het gezicht van verdachte, aldus de getuige.
Nu het verdachte was die doelbewust de confrontatie opzocht met steward [steward 2] en die [steward 2] met fysieke dwang trachtte zijn wil op te leggen, is niet aannemelijk geworden dat de bewegingen van [steward 2] om zich van verdachte los te maken een noodweersituatie voor verdachte hebben opgeleverd.
De rechtbank verwerpt dan ook het beroep op noodweer, alsmede het subsidiaire beroep op noodweerexces.
3.4 De bewezenverklaring
De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte:
op 8 november 2009 te 's-Gravenhage met anderen in een voor het publiek toegankelijke ruimte, te weten het ADO-Den Haag voetbalstadion, gelegen aan het Haags Kwartier, openlijk in vereniging geweld heeft gepleegd tegen stewards genaamd [steward 1] en [steward 2] en [steward 3], welk geweld bestond uit het duwen en schoppen/trappen van die [steward 1] en/of [steward 2] en/of [steward 3], tengevolge van welke handelingen die [steward 1] en die [steward 2] ten val kwamen en het gooien van voorwerpen in de richting van die [steward 1] en [steward 2] en [steward 3] en het spugen in de richting van die [steward 2].
4. De strafbaarheid van het feit
Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van het feit uitsluiten. Dit levert het in de beslissing genoemde strafbare feit op.
5. De strafbaarheid van de verdachte
Verdachte is eveneens strafbaar, omdat niet is gebleken van een omstandigheid die zijn strafbaarheid uitsluit.
6. De straf/maatregel
6.1. De vordering van de officier van justitie
De officier van justitie heeft gevorderd dat de verdachte wordt veroordeeld tot een werkstraf van 80 uur, subsidiair 40 dagen hechtenis en een voorwaardelijke gevangenisstraf van 2 weken. Hierbij heeft de officier rekening gehouden met het feit dat de verdachte reeds is gestraft doordat de KNVB hem een (landelijk) stadionverbod voor de duur van 6 jaar heeft opgelegd.
6.2. Het standpunt van de verdediging
De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat verdachte reeds zwaar gestraft is door het stadionverbod dat door de KNVB is opgelegd.
6.3. Het oordeel van de rechtbank
Na te melden straf is in overeenstemming met de ernst van het gepleegde feit, de omstandigheden waaronder dit is begaan en gegrond op de persoon en de persoonlijke omstandigheden van de verdachte, zoals daarvan tijdens het onderzoek ter terechtzitting is gebleken.
Daarbij wordt in het bijzonder het volgende in aanmerking genomen.
Verdachte heeft zich met anderen schuldig gemaakt aan voetbalgeweld tijdens een thuiswedstrijd van ADO in het ADO-stadion. Hij heeft actief bijgedragen aan een situatie waarin stewards in het nauw zijn gedreven, en ten val zijn gekomen. Deze stewards waren belast met het handhaven van de orde in het stadion. Verdachte wist dat maar wenste de aanwezigheid van de stewards in zijn vak niet te accepteren. Het geweld, dat verdachte naar eigen zeggen had willen voorkomen, is onder meer door zijn optreden juist ontstaan. Er is een zeer bedreigende situatie voor de stewards ontstaan, doordat ook andere supporters het slechte voorbeeld van verdachte zijn gaan volgen en fysiek geweld tegen de stewards hebben toegepast.
Dit voetbalgeweld maakt niet alleen ernstige inbreuk op de lichamelijke integriteit van de stewards, maar maakt bovendien het werk van deze ordehandhavers onnodig gevaarlijk.
Daar komt bij dat dergelijk geweld schade toebrengt aan het imago van de eigen club en aan het betaald voetbal in het algemeen. Onder de vele getuigen - rechtstreeks of door de televisiebeelden - zijn gevoelens van angst en onveiligheid veroorzaakt.
De rechtbank heeft acht geslagen op een uittreksel Justitiële Documentatie van 21 december 2010 betreffende verdachte waaruit blijkt dat verdachte niet recent is veroordeeld voor enig strafbaar feit.
Vanuit de KNVB wordt op dergelijk gedrag hard gereageerd, hetgeen ook verdachte met het opleggen van een lang stadionverbod inmiddels heeft ervaren. Bij de strafoplegging houdt de rechtbank rekening met het aan verdachte door de KNVB opgelegde stadionverbod. Daarom wordt in het voordeel van verdachte afgeweken van de richtlijn van het LOVS voor openlijke geweldpleging (gevangenisstraf van 8 weken).
Naar het oordeel van de rechtbank komen de ernst van het bewezenverklaarde geweld en de door de rechtbank in aanmerking genomen omstandigheden voldoende tot uitdrukking in de door de officier van justitie gevorderde werkstraf. Voor een voorwaardelijk strafdeel ziet de rechtbank, anders dan de officier van justitie, geen aanleiding, nu dat geweld zozeer samenhangt met het bezoek aan een voetbalstadion, welk recht verdachte voorlopig is ontzegd, dat de rechtbank dit niet zinvol acht.
7. De toepasselijke wetsartikelen
De op te leggen straf is gegrond op de artikelen 9, 22c, 22d en 141 van het Wetboek van Strafrecht.
Deze voorschriften zijn toegepast, zoals zij golden ten tijde van het bewezenverklaarde.
8. De beslissing
De rechtbank,
verklaart wettig en overtuigend bewezen, dat de verdachte het tenlastegelegde feit heeft begaan en dat het bewezenverklaarde uitmaakt:
openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen;
verklaart het bewezen verklaarde en de verdachte deswege strafbaar;
verklaart niet bewezen hetgeen aan de verdachte meer of anders is tenlastegelegd dan hierboven is bewezen verklaard en spreekt de verdachte daarvan vrij;
veroordeelt de verdachte tot:
een taakstraf, bestaande uit een werkstraf, voor de tijd van TACHTIG (80) UREN;
beveelt, voor het geval dat de veroordeelde de taakstraf niet naar behoren verricht, dat vervangende hechtenis zal worden toegepast voor de tijd van VEERTIG (40) DAGEN.
Dit vonnis is gewezen door
mr. Honée, voorzitter,
mrs. Pabbruwe en Bouman, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. Van Halderen, griffier,
en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 31 januari 2011.
1 Wanneer hierna wordt verwezen naar een proces-verbaal wordt – tenzij anders vermeld – bedoeld een ambtsedig proces-verbaal, opgemaakt in de wettelijke vorm door daartoe bevoegde opsporingsambtenaren. Waar wordt verwezen naar dossierpagina’s betreft het de pagina’s van het doorgenummerde proces-verbaal met het nummer PL1531/2009/57998 van politie Haaglanden, met bijlagen (p. 1-130).
2 Proces-verbaal van bevindingen van 24 november 2009, p. 68.
3 Proces-verbaal van verhoor getuige [getuige 4] van 28 november 2009, p. 78.
4 Proces-verbaal van bevindingen van 24 november 2009, p. 68.
5 Proces-verbaal van bevindingen van 17 december 2009, p. 67.
6 Proces-verbaal van verhoor getuige [getuige 1] van 13 december 2009, p. 81.
7 Proces-verbaal van verhoor van verdachte [C] van 2 december 2009, p. 96.
8 Proces-verbaal van verhoor van de verdachte [C] van 2 december 2009, p. 99.
9 Proces-verbaal van aangifte van [steward 2] van 17 november 2009, p. 55.
10 Proces-verbaal van verhoor van verdachte [B] van 1 december 2009, p. 86.
11 Proces-verbaal van verhoor getuige [getuige 2] van 26 november 2009, p. 75.
12 Proces-verbaal van aangifte van [steward 2] van 17 november 2009, p. 55.
13 Proces-verbaal van verhoor getuige [getuige 2] van 26 november 2009, p. 75.
14 Proces-verbaal van verhoor getuige [getuige 2] van 26 november 2009, p. 75.
15 Proces-verbaal van aangifte van [steward 1] van 12 november 2009, p. 49.
16 Proces-verbaal van aangifte van [steward 2] van 17 november 2009, p. 55.
17 Proces-verbaal van verhoor getuige [getuige 2] van 26 november 2009, p. 74.
18 Proces-verbaal van verhoor van de verdachte [D] van 7 december 2009, p. 104.
19 Proces-verbaal van aangifte van [steward 3] van 18 november 2009, p. 59.
20 Medische informatie d.d. 12 november 2009 p. 53
21 Proces-verbaal van bevindingen van 17 december 2009, p. 66.
22 Verklaring van getuige [getuige 3], zoals afgelegd ter terechtzitting.