Uitspraak
uitspraak
RECHTBANK 's-HERTOGENBOSCH
Sector Strafrecht
Parketnummer: 01/025055-02
Uitspraakdatum: 4 mei 2012
Beslissing verlenging terbeschikkingstelling
Beslissing in de zaak van:
[Terbeschikkinggestelde],
geboren te [geboorteplaats] op [1973],
verblijvende in Huize Padua te Boekel.
Het onderzoek van de zaak.
Bij arrest van het gerechtshof te 's-Hertogenbosch van 28 maart 2003 is betrokkene ter beschikking gesteld. Deze terbeschikkingstelling is voor het laatst, bij beschikking van deze rechtbank van 13 april 2011 met één jaar verlengd.
De vordering van de officier van justitie bij deze rechtbank van 7 maart 2012 strekt tot verlenging van de termijn van terbeschikkingstelling voor de duur van twee jaar. Ter terechtzitting heeft de officier van justitie de vordering gewijzigd en gevorderd dat de termijn van terbeschikkingstelling voor de duur van één jaar wordt verlengd.
Deze vordering is behandeld ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 20 april 2012. Hierbij zijn de officier van justitie, getuige/deskundige mw. drs (naam getuige-deskundige), de terbeschikkinggestelde en zijn raadsman mr. (naam raadsman) gehoord.
In het dossier bevinden zich onder andere:
- het advies van mw. drs. (naam hoofd behandeling), hoofd behandeling, dhr. drs. (naam psychiater), psychiater en dhr. (naam locatiedirecteur), locatiedirecteur Organisatie plv. hoofd van de inrichting, allen verbonden aan de inrichting waar betrokkene verblijft, d.d. 9 februari 2012;
- de omtrent de terbeschikkinggestelde gehouden wettelijke aantekeningen;
- het persoonsdossier van terbeschikkinggestelde.
De beoordeling.
De terbeschikkingstelling is toegepast ter zake van bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht, mishandeling en diefstal met (bedreiging met) geweld, terwijl de veiligheid van anderen, dan wel de algemene veiligheid van personen of goederen het opleggen van die maatregel eiste. De hiervoor genoemde misdrijven betreffen misdrijven die gericht zijn tegen of gevaar veroorzaken voor de onaantastbaarheid van het lichaam van een of meer personen.
In voornoemd advies van het hoofd van de inrichting is, zakelijk weergegeven, onder meer het navolgende gesteld:
Betrokkene wordt gediagnosticeerd als een zwakbegaafde paranoïde schizofrene (chronisch) man met antisociale trekken en afhankelijkheid van middelen.
Betrokkene is sterk afhankelijk van zijn (structurerende) omgeving, waardoor de kans dat de resocialisatie zal slagen zonder het huidige geboden klinische kader gering is. Betrokkene zal bij het wegvallen van een structurerend, toezichthoudend en opgelegd kader bloot worden gesteld aan destabiliserende factoren (spanningen, middelengebruik, psychotische symptomen tengevolge van het niet slikken van medicatie en wegvallen van de dagstructuur), hij zal snel vervallen in oude patronen en hij zal net als in zijn verleden worden blootgesteld aan een grote mate van stress met alle gevolgen voor herhalingscriminaliteit. Zonder een opgelegd kader is de prognose dat betrokkene niet zal meewerken aan behandelingsmogelijkheden.
Gedurende de behandeling neemt betrokkene meer verantwoordelijkheid voor zijn (delict)gedrag, is het eens met zijn toekomstperspectief, heeft een redelijk ziekte-inzicht in zijn schizofrenie, kan een klinische dagstructuur vasthouden en neemt zijn medicatie in. De ingezette behandeling welke mogelijk wordt gemaakt door het dwangkader, heeft geleid tot psychische stabiliteit.
Betrokkene heeft ook de afgelopen periode vorderingen gemaakt in zijn behandeling, maar blijft voor het handhaven van een dagstructuur sterk afhankelijk van een omgeving die dit voor hem regelt. Betrokkene heeft afgelopen periode ondanks alle geboden hulpverlening eenmalig drugs gebruikt. Betrokkene heeft nog een te geringe draagkracht, hij heeft onvoldoende copingmechanismen ontwikkeld bij spanningen en/of frustraties en overschat zichzelf te vaak zodat bij het stellen van hogere (behandel)eisen hij de kans loopt te decompenseren cq zich (wederom) te onttrekken aan psychiatrisch toezicht en het gebruik van medicatie. Eigen verantwoordelijkheid dragen lukt hem, is de verwachting, onvoldoende buiten een klinische situatie in combinatie met zijn paranoïde schizofrene problematiek, structuurloosheid, verslavingsproblemen en het onvermogen vanuit de zwakbegaafdheid. Deze problemen maken dat, bij een eventuele beëindiging van de tbs, betrokkene niet zelfstandig een dagstructuur kan handhaven en zal terugvallen in het leven dat hij ten tijde van het delict ook geleefd heeft. Betrokkene zal dan waarschijnlijk stoppen met zijn medicijnen terwijl, met zijn toestandsbeeld, medicatiegebruik levenslang geïndiceerd is evenals een permanente professionele ondersteuning. Betrokkene beschikt buiten de kliniek ook niet over een goed steunend netwerk, dat hem in de gaten kan houden en kan ingrijpen bij dreigend afglijden. De conflicten die zeer zeker zullen ontstaan, kunnen met een grote mate van waarschijnlijkheid op den duur gepaard gaan met overlast en het gebruik van geweld.
Prognose in relatie tot de geclassificeerde stoornis (zie box 2; 2.1)
In algemene zin is het doel het verblijven in een beschermde woonvoorziening. Zonder een leefomgeving met begeleiding en toezicht lijkt terugval in maatschappelijke deraillering groot.
Abstinentie van middelengebruik is noodzakelijk, zo ook medicatietrouw en een adequate dagstructuur en voldoende begeleiding, zorg en toezicht. Wanneer een dergelijk structurerend, toezichthoudend en opgelegd kader ontbreekt, is gebleken dat betrokkene kwetsbaar is voor terugval in gebruik en hij niet in staat is zijn dagstructuur overeind te houden.
Ingezet wordt op een traject van care en control. De mate van sturing en begeleidbaarheid dient te worden beschreven voor de vervolgvoorziening.
Eind 2010 is betrokkene middels het transmurale verlofkader geplaatst bij Huize Padua. Betrokkene functioneert redelijk stabiel hier. In oktober 2011 is de reclassering verzocht om te onderzoeken of proefverlof ingezet kan worden. Veranderingen in de behandeling, waaronder een plaatsing in een RIBW, dienen zorgvuldig gemonitord te worden, ten behoeve van een psychisch stabiel functioneren.
Advies verlenging TBS maatregel
In oktober 2011 is een opdracht aan de reclassering verstrekt tot het opstellen van een maatregelrapport ten behoeve van proefverlof. Er is bewust gekozen voor een opdracht opstellen proefverlof en niet voor onderzoek naar de mogelijkheden tot voorwaardelijke beëindiging aangezien betrokkene een kwetsbare man is en blijft, ook tijdens verblijf in een beveiligde en beschermde setting. Een overplaatsing naar een vervolgvoorziening kan betrokkene (tijdelijk) destabiliseren. Een proefverlofkader biedt de begeleidende reclasseringsinstantie voldoende mogelijkheden om bij mogelijke eerste tekenen van destabilisatie de samenwerking met de Rooyse Wissel op te zoeken om verdere ontregeling te couperen.
Resumerend:
- Op geleide van de ervaringen die met en door betrokkene zijn opgedaan,
- Gezien het feit dat de reclassering een maatregelrapport t.b.v. proefverlof zal opstellen en de tijd die nodig is om een eventueel proefverlof te effectueren en te evalueren,
- Gelet op het recidivegevaar en de daaraan gerelateerde noodzaak om betrokkene te kunnen blijven begeleiden en bij terugval tijdig en adequaat in te kunnen grijpen,
- In ogenschouw nemend dat vervolgstappen in de behandeling zorgvuldig begeleid dienen te worden met het dwangkader als vangnet,
adviseren wij op basis van het bovenstaande de termijn van de terbeschikkingstelling te verlengen met twee jaar."
De terbeschikkinggestelde heeft verklaard, kort en zakelijk weergegeven:
Het gaat heel goed met me. Ik wil graag vrijkomen en dan in Tilburg begeleid gaan wonen. Ik ga 14 mei 2012 naar Tilburg. Ik heb een korte gevangenisstraf gehad en zit nu al erg lang in de tbs. Ik heb al gedurende ongeveer een jaar één keer in de twee weken contact met de reclassering. Deze gesprekken gaan goed. Ook mijn verloven gaan goed. Ik heb veel gedaan op het gebied van therapie. Ik neem mijn medicijnen altijd trouw in. Ik vind het niet erg om medicijnen in te moeten nemen. Ik ben het niet eens met het advies van de inrichting de terbeschikkingstelling met twee jaar te verlengen. Ik heb veel geleerd in de afgelopen tien jaar en dat heb ik allemaal zelf gedaan. Ik wil graag dat de terbeschikkingstelling beëindigd wordt. Ik steel niets meer en ben niks van plan buiten.
De getuige/deskundige mw. drs. (naam getuige-deskundige), optredend namens voormelde inrichting, heeft bij de behandeling ter terechtzitting gepersisteerd bij voornoemd advies. Zij heeft voorts het navolgende verklaard, verkort en zakelijk weergegeven:
Op het moment dat het advies namens de inrichting is uitgebracht, was er nog weinig bekend over enkele belangrijke zaken. Inmiddels is daar wel duidelijkheid over verkregen. Zo heeft een officiële intake plaatsgehad en is duidelijk dat terbeschikkinggestelde per 14 mei 2012 naar RIBW Tilburg gaat. Vanwege onzekerheid over een aantal zaken is voorzichtigheidshalve het advies uitgebracht om de terbeschikkingstelling met twee jaar te verlengen. Aangezien deze week alle informatie helder is geworden, kunnen enkele belangrijke stappen worden ingezet. Zo kan bijvoorbeeld ook het proefverlof worden ingezet. Thans is het advies van de inrichting om de terbeschikkingstelling voor de duur van een jaar te verlengen.
Er zijn geen aanwijzingen dat terbeschikkinggestelde zijn medicatie niet inneemt. Hij is medicatietrouw.
Terbeschikkinggestelde functioneert stabiel binnen zijn vermogen, maar daar zit wel een golfbeweging in. Hij vertoont psychotische terugtrekkende momenten. Hij wil goed zijn best doen en wil alles blijven volgen. Op het moment van een eventuele terugval heeft hij echt begeleiding nodig.
Met de overplaatsing naar RIBW Tilburg zal terbesschikkinggestelde een nieuwe reclasseerder krijgen en nieuwe begeleiders. Deze overgang zal best spannend voor hem zijn. De hele context is anders dan hij gewend is. We denken niet dat hij meteen delictgevaarlijk zal worden, maar wel dat hij daarbij begeleiding nodig zal hebben om opnieuw structuur aan te brengen. Als op dit moment alle kaders wegvallen, zal hij zijn dagstructuur onvoldoende zelfstandig overeind kunnen houden. Hij gaat dan mogelijk weer terugvallen in middelengebruik en op termijn is ontregeling mogelijk en alle risico's die daarbij horen.
De overdracht dient goed begeleid te worden door de inrichting, omdat anders teveel veranderd in één keer en dat teveel destabilisatie met zich meebrengt voor terbeschikkinggestelde.
Een vorm van begeleiding zal altijd nodig zijn, is onze inschatting.
De officier van justitie heeft aangevoerd, verkort en zakelijk weergegeven:
Terbeschikkinggestelde is van ver gekomen. Vanaf 2009 zijn zijn vrijheden steeds meer toegenomen. Nu is sprake van een overplaatsing naar een RIBW en de datum van overplaatsing is zelfs al bepaald. In het rapport van de inrichting was dit slechts nog een doelstelling. Het gaat dus goed met terbeschikkinggestelde. Hetgeen de kliniek aangeeft ten aanzien van het begeleiden van de vervolgstappen vind ik van belang. De overgang naar een RIBW is een grote overgang voor terbeschikkinggestelde en dient erg gemonitord te worden. Het vangnet van de tbs-maatregel met dwangverpleging is nog nodig. De getuige/deskundige heeft ter terechtzitting verklaard dat destabilisatie weer kan optreden en middelengebruik weer kan aanvangen.
Ik wijzig mijn vordering om de terbeschikkingstelling te verlengen in die zin dat ik thans het advies van de getuige/deskundige ter terechtzitting volg en vorder de terbeschikkingstelling met één jaar te verlengen.
De raadsman van de terbeschikkinggestelde heeft aangevoerd, verkort en zakelijk weergegeven:
Ik wil erop wijzen dat cliënt een lange tijd de status heeft gehad van tbs-passant en gedurende deze tijd geen behandeling heeft gekregen. De plaatsing in Huize Padua heeft lang geduurd. Cliënt kon daar niks aan doen.
Cliënt en ik zijn het niet met elkaar eens. Cliënt wil zo snel mogelijk van de tbs-maatregel af. Ik heb hem uitgelegd dat gelet op de huidige ontwikkelingen het een goed voorstel is om de terbeschikkingstelling met een jaar te verlengen. Als het dan niet goed gaat, kan hij terugvallen op degene die hem in de inrichting heeft behandeld. Dat is lastig voor hem om te begrijpen. Ik sluit me aan bij het voorstel de maatregel van terbeschikkingstelling met dwangverpleging voor een jaar te verlengen.
De rechtbank verenigt zich met het advies van voornoemde inrichting, met de daarop ter terechtzitting gegeven toelichting door de getuige/deskundige.
Naar het oordeel van de rechtbank wordt het recidiverisico afdoende gemotiveerd onderbouwd in het hierboven beschreven advies en de ter terechtzitting gegeven toelichting door de getuige/deskundige daarop.
Uit het verhandelde ter terechtzitting is het de rechtbank gebleken dat betrokkene een positieve ontwikkeling heeft doorgemaakt. Aan de reclassering is thans de opdracht verstrekt tot het opstellen van een maatregelrapport ten behoeve van proefverlof. Veranderingen in de behandeling, waaronder een plaatsing in een RIBW in mei 2012, dienen echter nog zorgvuldig gemonitord en begeleid te worden ten behoeve van een psychisch stabiel functioneren van terbeschikkinggestelde. Om destabilisatie te voorkomen en bij terugval tijdig en adequaat in te kunnen grijpen, is de maatregel van terbeschikkingstelling met dwangkader thans nog het aangewezen vangnet voor terbeschikkinggestelde.
Gelet op het vorenstaande, gezien artikel 38d en 38e van het Wetboek van Strafrecht, is de rechtbank van oordeel dat de veiligheid van anderen dan wel de algemene veiligheid van personen de verlenging van de terbeschikkingstelling eist. Gelet op de nog te nemen stappen in het traject acht de rechtbank verlenging van de terbeschikkingstelling met één jaar aangewezen.
DE BESLISSING
De rechtbank:
verlengt de termijn gedurende welke [Terbeschikkinggestelde] ter beschikking is gesteld met één jaar.
Deze beslissing is gegeven door
mr. S. van Lokven, voorzitter,
mr. M.L.W.M. Viering en mr. H.W. Overbosch, leden,
in tegenwoordigheid van mr. I.J.A.M. Balemans, griffier,
en is uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 4 mei 2012.
mr. H.W. Overbosch is buiten staat deze beschikking mede te ondertekenen.