Uitspraak
uitspraak
RECHTBANK 's-HERTOGENBOSCH
Sector Strafrecht
Parketnummer: 01/025131-98
Uitspraakdatum: 29 augustus 2012
Beslissing verlenging terbeschikkingstelling
Beslissing in de zaak van:
[terbeschikkinggestelde],
geboren te [geboorteplaats] op [1952],
verblijvende in de [kliniek].
Het onderzoek van de zaak.
Bij arrest van het gerechtshof te 's-Hertogenbosch van 18 januari 2000 is betrokkene ter beschikking gesteld. Deze terbeschikkingstelling is voor het laatst, bij beschikking van deze rechtbank van 17 oktober 2011, met een jaar verlengd, welke beslissing door het gerechtshof Arnhem op 5 maart 2012 in hoger beroep is bevestigd.
De vordering van de officier van justitie bij deze rechtbank van 14 augustus 2012 strekt tot verlenging van de termijn van terbeschikkingstelling voor de duur van een jaar.
Deze vordering is behandeld ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 29 augustus 2012.
Hierbij zijn de officier van justitie, de deskundige en de terbeschikkinggestelde en zijn raadsman gehoord.
In het dossier bevinden zich onder andere:
- het advies van E.P.M.T. Brouns, psychiater en plv. hoofd van de inrichting waar betrokkene verblijft, d.d. 5 juli 2012;
- de omtrent de terbeschikkinggestelde gehouden wettelijke aantekeningen;
- een verslag betreffende de stand van zaken in het onderzoek naar de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege;
- het persoonsdossier van terbeschikkinggestelde.
De beoordeling.
De terbeschikkingstelling is toegepast ter zake van moord en bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht (3x), terwijl de veiligheid van anderen het opleggen van die maatregel eiste. De hiervoor genoemde misdrijven betreffen misdrijven die gericht zijn tegen of gevaar veroorzaken voor de onaantastbaarheid van het lichaam van een of meer personen.
In voornoemd advies van het hoofd van de inrichting is onder meer het navolgende gesteld:
"(...) Bij betrokkene is sprake van een ernstige persoonlijkheidsstoornis en psychopathie. Dit is vooral herkenbaar in gebrekkige empathie, hardnekkige en rigide opvattingen, en de neiging om de eigen behoeften centraal te stellen. De scherpte van de persoonlijkheidsstoornis is overigens afgenomen gedurende de behandeling, waarbij ook de leeftijdsprogressie een rol speelt. Waar sprake is van kwetsbaarheden en twijfels, kan betrokkene die nauwelijks delen met anderen, hoewel op dit gebied enige progressie geconstateerd is. Betrokkene is gericht op autonomie en heeft veel wantrouwen naar het systeem.
De delicten van betrokkene zijn direct gerelateerd aan de genoemde stoornis. Het risico op recidive met gewelddadig gedrag wordt bij geleidelijke resocialisatie als laag tot matig ingeschat. Bij het thans wegvallen van de TBS wordt het risico als matig ingeschat. Dit risico is (niet exclusief) gebonden aan een intieme relatie en neemt stapsgewijs toe. Gezien het feit dat betrokkene weinig stuurbaar is in zijn overtuigingen, is de kans dat een proces van afglijden eindigt in een nieuw gewelddadig delict (onder invloed van alcohol) nog steeds aannemelijk. Er is sprake van een specifiek delictrisico (geweld binnen een intieme relatie), maar daarnaast ook van een opportunistische en berekenende instelling (getuige vele andere delicten), waarbij betrokkene in het verleden niet heeft geschuwd om instrumentele agressie te gebruiken om zijn doelen te bereiken.
Betrokkene beschikt sinds 19 januari 2012 over transmuraal verlof voor verblijf in de Meander, een locatie net buiten de hekken van de Pompekliniek. Deze fase in het resocialisatietraject volgde op eerder verblijf in een interne resocialisatieafdeling en op plaatsing in de Meander middels een machtiging voor zes overnachtingen.
Betrokkene heeft enkele maanden laten zien om te kunnen gaan met de geboden vrijheid en de daarbij horende verantwoordelijkheid. Betrokkene heeft zich tot aan heden betrouwbaar en controleerbaar opgesteld. Tevens geeft betrokkene blijk van toegenomen inzicht in risico's en valkuilen en kan hij conform deze inzichten gecontroleerd handelen. In gesprekken met de psychotherapeute en de behandelingscoördinator kan betrokkene in toenemende mate doorleefd vertellen over zijn gevoelens naar zijn slachtoffer en haar nabestaanden en over het leed, dat hij berokkend heeft. Daardoor wordt ook inzichtelijker en
invoelbaarder hoe betrokkene tot aan heden worstelt met zijn daderschap en de desastreuze weerslag daarvan op het leven van de nabestaanden, waaronder zijn dochter, en op zijn eigen leven.
Deze blijken van empathie veranderen evenwel zijn standpunt niet ten aanzien van het Eindhoven verbod, dat hem is opgelegd om onverwachte confrontaties met nabestaanden te voorkomen. Ook trekt hij daaruit niet de conclusie dat abstinentie van alcohol mogelijke toekomstige problemen binnen de relationele sfeer kan voorkomen. Ook trekt betrokkene onvoldoende lering uit het gegeven dat alcohol een zeer ongunstige invloed heeft gehad op zijn sociaal en maatschappelijk functioneren. Ondanks dit aanhoudende verschil in visie conformeert betrokkene zich aan de hem opgelegde verboden. Betrokkene weet dat het grootste risico op recidive aanwezig zal zijn bij eventuele problemen binnen een intieme relatie en zal, zou zich een dergelijke relatie aandienen, alle openheid van zaken moeten geven en open moeten staan voor begeleiding, toezicht en controle vanuit de kliniek en -in een later stadium - door de reclassering.
Op grond van de ervaringen in de afgelopen periode en het ingezette risicomanagement, acht het behandelteam het verantwoord dat betrokkene een zelfstandige woning zal betrekken. Een verzoek tot transmuraal verlof Open Plaatsen, zodat het resocialisatie-traject voortgezet kan worden en betrokkene zelfstandig kan gaan wonen, met begeleiding en toezicht is derhalve reeds ingediend. Betrokkene kan dan zijn maatschappelijke inbedding versterken, laten zien dat hij verantwoordelijkheid kan nemen en de geleerde vaardigheden kan toepassen. De reclassering werd afgelopen periode verzocht te onderzoeken of een voorwaardelijke beëindiging van de dwangverpleging mogelijk is, conform de suggesties daartoe van -eerder - de rechtbank Den Bosch en - later - het hof Arnhem.
De reclassering heeft daartoe de eerste afspraken gemaakt met betrokkene.
Gezien het feit dat betrokkene zich het afgelopen jaar betrouwbaar en goed begeleidbaar heeft opgesteld, heeft aangetoond verantwoordelijk om te kunnen gaan met de geboden vrijheden en blijk heeft gegeven van een toegenomen inzicht in risico's en valkuilen, acht het behandelteam het verantwoord over te gaan tot een voorwaardelijke beëindiging van de dwangverpleging, waarmee toezicht en controle gewaarborgd blijven. Een fase van proefverlof heeft ons inziens geen toegevoegde waarde.
Bij betrokkene is nog altijd sprake van een geclassificeerde stoornis persoonlijkheidsproblematiek. Verdere voortzetting van intramurale klinische behandeling, gericht op fundamentele verandering van de persoonlijkheid, is niet langer realistisch, gelet op de aard van de problematiek, eerdere behandelresultaten en de leeftijd van betrokkene. Gedurende de behandeling zijn de scherpe kanten van de persoonlijkheidsproblematiek afgevlakt geraakt. Via het transmuraal verlof Open Plaatsen kan overgegaan worden naar
zelfstandig wonen, maar met begeleiding en toezicht, welke betrokkene naar verwachting nog voor langere tijd nodig zal hebben. Mocht er toestemming verleend worden om soepeler, maar onder strikte voorwaarden, om te gaan met het alcoholverbod dan dient gebruik goed gemonitord te worden. Begeleiding van een mogelijke relatie in de toekomst is van belang, om te kijken of betrokkene iets geleerd heeft/kan leren wat betreft ruimte geven aan de ander, en of betrokkene constructief om kan gaan met spanningen en conflicten binnen een relatie. Ook blijft begeleiding gewenst ter voorkoming van hernieuwd afglijden in onaangepast en delinquent maatschappelijk functioneren. Bij beëindiging van de dwangverpleging kan de reclassering deze begeleiding en controle waarborgen middels de voorwaarden, te stellen in het reclasseringsbegeleidingsplan.
Wij adviseren de maatregel van de terbeschikkingstelling te verlengen voor de duur van één jaar, doch de dwangverpleging voorwaardelijk te beëindigen."
De terbeschikkinggestelde heeft verklaard, kort en zakelijk weergegeven:
Ik kan me vinden in het advies van de Pompestichting. Ik heb inmiddels al een gesprek gehad met de reclassering. De instelling en de reclassering willen alcoholgebruik beperkt toestaan. Ik verwacht daarin geen problemen. Ik heb inmiddels zoveel inzicht in mezelf en zoveel handvaten gekregen om daarmee om te gaan, dat ik het niet meer zover zal laten komen dat ik hulp nodig heb. Als dat wel zo is dan trek ik aan de bel. Ik neem deel aan behandelingen die voor mij zijn ontwikkeld.
De deskundige E.J.M. Schutgens, behandelcoördinator, optredend namens voormelde inrichting, heeft bij de behandeling ter terechtzitting gepersisteerd bij voornoemd advies. Hij heeft voorts het navolgende verklaard, verkort en zakelijk weergegeven:
Er moeten nu reclasseringsvoorwaarden geformuleerd worden, waarbij met name moet worden gekeken naar een alcoholverbod en hoe daarmee in de toekomst om te gaan. Betrokkene zal moeten worden aangemeld bij de verslavingszorg. De reclassering moet na een behandelperiode vervolgens bezien of er een experimenteerfase moet komen. Via jeugdzorg is er contact met de nabestaanden geweest. Zij willen het verbod voor betrokkene om in Eindhoven te komen niet overeind houden maar willen nu en in de toekomst geen contact met betrokkene. De politie Eindhoven wil een schriftelijke verklaring van betrokkene dat hij voor nu en later verklaart geen contact met de nabestaanden op te zullen nemen. De politie zal bij de nabestaanden verifiëren of de informatie van Jeugdzorg valide is. Als aan de voorwaarden is voldaan dan zou het Eindhovenverbod mogelijk opgeheven kunnen worden.
Wij ontraden betrokkene om in Eindhoven te gaan wonen.
Een andere voorwaarde is dat, indien betrokkene in de loop van de tijd een relatie begint, deze relatie begeleiding moet toestaan, en eventueel relatietherapie.
Wij adviseren thans verlenging van de maatregel teneinde de reclassering een vinger aan de pols te kunnen laten houden voor geruime periode. Ik zie thans geen acute risico's maar als betrokkene alcoholgebruik niet kan hanteren of een relatie krijgt dan is die combinatie dermate risicovol dat wij begeleiding nog steeds nodig achten.
De officier van justitie heeft aangevoerd, verkort en zakelijk weergegeven:
Er zijn geen acute risico's maar wellicht zijn die er op langere termijn wel. Daarom moet de terbeschikkingstelling met een jaar worden verlengd. De volgende stap is de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging. Daarvoor moet de maatregelrapportage worden afgewacht. Ik verzoek de maatregel met een jaar te verlengen alsmede de behandeling van de voorwaardelijke beëindiging aan te houden tot de zitting van 26 oktober 2012 te 14:00 uur.
De raadsman van de terbeschikkinggestelde heeft aangevoerd, verkort en zakelijk weergegeven:
De scherpe kantjes zijn inmiddels van de stoornis van cliënt af. Er zal aan een aantal voorwaarden voldaan moeten zijn voordat het risico naar laag gaat. Het herhalingsgevaar is thans zo laag dat buiten kijf staat dat de risico's zodanig zijn dat we door kunnen gaan schakelen naar voorwaardelijke beëindiging. Men wil bepaalde aspecten blijven monitoren. Het is een optie om de voorwaardelijke beëindiging te koppelen aan het feitelijk krijgen van een woning. Wij zijn het eens met verlenging van de maatregel met een jaar en aanhouding van de behandeling van de voorwaardelijke beëindiging.
De rechtbank is gelet op het advies van de inrichting en gelet op de artikelen 38d en 38e van het Wetboek van Strafrecht van oordeel dat de veiligheid van anderen dan wel de algemene veiligheid van personen de verlenging van de terbeschikkingstelling eist, zodat als na te melden zal worden beslist.
De rechtbank overweegt een voorwaardelijke beëindiging van de verpleging, maar acht het voor de vorming van haar oordeel noodzakelijk zich nader te doen voorlichten over de vraag of en zo ja, de wijze waarop en de voorwaarden waaronder de verpleging voorwaardelijk kan worden beëindigd. Gelet hierop zal de rechtbank het onderzoek ten aanzien van de voorwaardelijke beëindiging schorsen teneinde de Reclassering Nederland een rapport op te laten maken.
Gezien de artikelen: 38, 38a, 38d, 38g van het Wetboek van Strafrecht en artikel 509t Van het Wetboek van Strafvordering.
DE BESLISSING
De rechtbank:
- verlengt de termijn gedurende welke [terbeschikkinggestelde] ter beschikking is gesteld
met een jaar.
- schorst het onderzoek ten aanzien van de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging tot de terechtzitting van 26 oktober 2012 te 14:00 uur, teneinde de Reclassering Nederland een rapport te laten opmaken omtrent de vraag of en zo ja, de wijze waarop, en de voorwaarden waaronder, de verpleging voorwaardelijk kan worden beëindigd.
- verzoekt de officier van justitie zorg te dragen voor oproeping van de Reclassering tegen de nadere terechtzitting.
Stelt de stukken met dat doel in handen van de officier van justitie.
Zegt aan de ter beschikking gestelde, aan zijn raadsman en aan de deskundige aan op voormeld tijdstip weer aanwezig te zijn.
Deze beslissing is gegeven door
mr. W. Schoorlemmer, voorzitter,
mr. J.G. Vos en mr. M.M. Klinkenbijl, leden,
in tegenwoordigheid van L.F.M. Schulte, griffier,
en is uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 29 augustus 2012.
Mr. W. Schoorlemmer is buiten staat deze beslissing mede te ondertekenen.
7
Parketnummer: 01/025131-98
[terbeschikkinggestelde]