Uitspraak
Rechtbank ZEELAND-WEST-BRABANT
Strafrecht
Zittingsplaats: Breda
Parketnummer: 02-073028-21
Beslissing van de meervoudige kamer van 05 maart 2026 met betrekking tot de terbeschikkingstelling van:
[betrokkene] ,
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedag] 1993,
verblijvende op het [adres] ,
hierna: betrokkene,
raadsvrouw mr. P.M. Breukink, advocaat te Arnhem.
1.Inleiding
Bij vonnis van deze rechtbank van 4 maart 2022 is aan betrokkene wegens brandstichting de maatregel tot terbeschikkingstelling (hierna: tbs) met voorwaarden opgelegd.
De rechtbank constateert dat het hier gaat om een misdrijf als bedoeld in artikel 38e, eerste lid, van het Wetboek van Strafrecht.
De termijn van de tbs met voorwaarden is aangevangen op 7 maart 2022.
Bij beslissing van deze rechtbank van 28 februari 2024 is de tbs met voorwaarden verlengd voor een termijn van twee jaren.
2.Procesverloop
De rechtbank heeft op 15 januari 2026 van het openbaar ministerie een vordering ontvangen tot verlenging van de tbs met voorwaarden met een jaar. De vereiste stukken zijn bijgevoegd dan wel toegezonden.
De vordering is op de openbare terechtzitting van 5 maart 2026 behandeld. De officier van justitie, mr. M.A.M. Dekkers, is gehoord. Tevens is betrokkene gehoord, bijgestaan door zijn raadsvrouw. Voorts is als deskundige gehoord [deskundige] van de reclassering.
3.Adviezen
3.1.
Advies reclassering
De reclassering heeft in het rapport van 31 december 2025 geadviseerd de tbs niet te verlengen. Betrokkene heeft zich gemotiveerd en positief opgesteld en goed meegewerkt aan de behandeling. Hij heeft zich gedurende de hele maatregel aan de voorwaarden gehouden en meegewerkt aan alle therapieën en controles. Betrokkene ziet in dat hij zijn medicatie moet blijven gebruiken en dat middelengebruik en/of gokken risico’s zijn waardoor hij weer in de problemen gaat komen. Betrokkene staat open voor behandeling en begeleiding en kan aangeven waar hij tegenaan loopt. Betrokkene heeft na zijn verhuizing naar een eigen appartement meer vrijheden en verantwoordelijkheden gekregen en heeft dit goed opgepakt. Hij heeft laten zien dat hij zich goed kan redden, zijn zaken kan regelen en om hulp kan vragen indien nodig. Het recidiverisico met en zonder tbs-maatregel wordt ingeschat als laag, maar het is wel belangrijk dat betrokkene begeleiding heeft en houdt die hem kan ondersteunen. Die mogelijkheid is er na beëindiging van de maatregel. De verwachting is dat betrokkene zich op vrijwillige basis blijft verbinden aan de instelling en zijn behandelaren en dat hij zich aan afspraken zal houden. Er zal een WMO-indicatie worden aangevraagd, zodat de zorg betrokken blijft. De reclassering ziet geen reden om de tbs te verlengen.
Ter zitting heeft de deskundige daaraan nog het volgende toegevoegd. Er is de afgelopen jaren geen sprake geweest van incidenten, middelengebruik of terugvallen. Het ziekte-inzicht van betrokkene is verbeterd en hij heeft inmiddels medicatie waarvan hij geen bijwerkingen ervaart. Betrokkene weet dat hij deze moet blijven gebruiken en geen drugs of alcohol moet gebruiken. Hij wil urinecontroles blijven doen, ook als de maatregel vervalt. Betrokkene kan in ieder geval nog een jaar in zijn huidige woning blijven en daarna zal worden gekeken naar een vervolgplek. Betrokkene heeft zijn leven op de rit en het voortzetten van de tbs met voorwaarden heeft geen toegevoegde waarde. De WMO-indicatie voor begeleid wonen en begeleiding is inmiddels afgegeven. In dat kader kan de hulpverlening worden voortgezet.
3.2.
Advies psycholoog
Uit het rapport van [psycholoog] van 7 december 2025 blijkt dat bij betrokkene sprake is van een ziekelijke stoornis van de geestvermogens in de zin van een autismespectrumstoornis, schizofrenie en een stoornis in het gebruik van diverse middelen in langdurige remissie onder gecontroleerde omstandigheden en een gokstoornis in remissie onder gecontroleerde omstandigheden. Daarnaast is er sprake van een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens in de zin van beperkte intellectuele capaciteiten en een disharmonisch intelligentieprofiel. Indien de tbs zou worden opgeheven en betrokkene niet kan terugvallen op professionele behandeling en/of begeleiding, dan wordt de kans op herhaling van brandstichting op de korte termijn als matig en op de (middel)lange termijn als oplopend tot hoog ingeschat en hoger naarmate de tijd verstrijkt. De kans op een toekomstig geweldsdelict wordt globaal als even hoog ingeschat als de kans op herhaling van brandstichting. Gezien de (zeer) ernstige psychopathologie en de beperkte intellectuele capaciteiten is het essentieel en voorwaardelijk dat betrokkene jarenlange, vermoedelijk levenslange psychiatrische behandeling en begeleiding krijgt, waaronder continuering van een antipsychoticum. De behandeling zal gericht moeten zijn en blijven op continuering van medicatie (in ieder geval een antipsychoticum), het vasthouden van dagstructuur, het leren omgaan met beperkingen en het blijven bieden van structuur, duidelijkheid en overzicht. De verwachting is dat betrokkene aangewezen zal blijven op begeleid zelfstandig wonen. Voor wat betreft het risicomanagement is het van belang dat betrokkene kan blijven terugvallen op continuering van de psychiatrische behandeling en/of begeleiding (zoals nu bij de [zorginstelling] ) en woonbegeleiding, zijn huidige medicatie continueert, geen alcohol en drugs gebruikt en zich daarop laat controleren, dat een optimale balans behouden blijft tussen draagkracht en draaglast en scherp gemonitord wordt op signalen van psychotische symptomen, agressie en overvraging. Betrokkene zit aan het eind van zijn traject in het kader van de tbs met voorwaarden. Hij functioneert al langere tijd stabiel. De verwachting is dat betrokkene zich ook op vrijwillige basis blijft verbinden aan de instelling en zijn behandelaren en zich aan zijn afspraken zal houden. Gezien het stabiele functioneren van de afgelopen jaren en het lage recidiverisico onder de huidige omstandigheden is het vanuit risicoperspectief verantwoord om de tbs met voorwaarden niet meer te verlengen, echter wel op voorwaarde dat de zorg vanuit de [zorginstelling] wordt gecontinueerd.
4.Standpunt van partijen
4.1.
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie heeft verzocht de vordering af te wijzen, gelet op de adviezen van de reclassering en de psycholoog. Er wordt niet meer voldaan aan de wettelijke criteria voor verlenging van de tbs, nu het recidiverisico als laag wordt ingeschat.
4.2.
Het standpunt van de verdediging
Betrokkene en de raadsvrouw hebben afwijzing van de vordering bepleit. Aan de wettelijke criteria voor verlenging van de tbs wordt niet meer voldaan. Betrokkene heeft de behandeling in het kader van de tbs met succes doorlopen. De afgelopen twee jaar hebben zich geen incidenten voorgedaan. Betrokkene heeft ziekte-inzicht, weet dat hij medicatie moet blijven gebruiken en weet dat het gebruik van middelen voor hem een trigger is waardoor het weer fout kan gaan. Hij heeft medicatie waarvan hij geen bijwerkingen ervaart, hij heeft een fijne dagstructuur, zijn financiën zijn op orde en hij heeft een sociaal netwerk. Indien nodig weet hij begeleiding te vinden en hij wil zelfstandig de urinecontroles door laten gaan. De begeleiding kan in het kader van de GGZ worden voortgezet en de tbs is daarvoor niet meer nodig.
5.Beoordeling
De tbs kan slechts worden verlengd indien de veiligheid van anderen, dan wel de algemene veiligheid van personen de verlenging van de tbs met voorwaarden eist. Het recidivegevaar moet nog aanwezig zijn en dient voort te vloeien uit een ziekelijke stoornis en/of een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens.
Gelet op de adviezen van de reclassering en de psycholoog wordt niet meer voldaan aan dit wettelijke criterium. Hoewel nog steeds sprake is van een ziekelijke stoornis en een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens, is er niet langer sprake van dusdanig recidivegevaar dat dit verlenging van de maatregel rechtvaardigt indien de huidige begeleiding wordt voortgezet. Betrokkene heeft zich gecommitteerd aan de behandeling en begeleiding in het kader van de tbs, heeft zich aan de afspraken gehouden en is in staat hulp te vragen indien hij die nodig heeft. Er is inmiddels sprake van een stabiele situatie. De verwachting is dat betrokkene zich ook zonder tbs aan de benodigde begeleiding blijft committeren en dat hij zijn medicatie blijft innemen. De tbs maatregel is daarom niet langer noodzakelijk.
Gelet op hetgeen hierboven is overwogen, is de rechtbank van oordeel dat de veiligheid van anderen, dan wel de algemene veiligheid van personen of goederen, niet langer eist dat de tbs wordt verlengd. De vordering van de officier van justitie wordt dan ook afgewezen
6.Beslissing
De rechtbank:
wijst afde vordering van de officier van justitie van 12 januari 2026 tot verlenging van de tbs met voorwaarden.
Deze beslissing is genomen door mr. R. Combee, voorzitter,
en mr. A.R. van Triest en mr. L.W. Boogert, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. E.J. van der Welle, griffier, en is uitgesproken ter openbare zitting op 19 maart 2026.
De jongste rechter en de griffier zijn buiten staat deze beslissing mede te ondertekenen.