Uitspraak
Rechtbank ZEELAND-WEST-BRABANT
Strafrecht
Zittingsplaats: Breda
Parketnummer: 02-800112-18
Beslissing van de meervoudige kamer van 6 januari 2026 met betrekking tot de terbeschikkingstelling van:
[betrokkene] ,
geboren op [geboortedag] 1993 te [geboorteplaats] ,
gedetineerd in de Penitentiaire Inrichting te [plaats 1] ,
raadsman: mr. J. Rokx, advocaat te Roosendaal.
De terbeschikkinggestelde wordt hierna “betrokkene” genoemd.
1.De stukken
Het dossier bevat onder meer de volgende stukken:
- de vordering van de officier van justitie van 11 december 2025 die strekt tot het alsnog van overheidswege verplegen van betrokkene;
- het bevel tot voorlopige verpleging van de rechter-commissaris van 11 december 2025;
- het Advies aan opdrachtgever van Verslavingsreclassering Fivoor van 10 december 2025.
2.Procesverloop
Bij vonnis van de rechtbank Breda van 15 juli 2019 is betrokkene vanwege belaging,
bedreigingen en belediging veroordeeld tot 516 dagen gevangenisstraf met aftrek van de
periode die hij in voorarrest heeft gezeten en is de terbeschikkingstelling (hierna: tbs) met voorwaarden van betrokkene gelast.
De rechtbank constateert dat het hier deels gaat om misdrijven als bedoeld in artikel 38e,
eerste lid, van het Wetboek van Strafrecht.
De tbs met voorwaarden is op 15 juli 2019 aangevangen en laatstelijk bij beslissing van de
Rechtbank Zeeland-West-Brabant van 18 juli 2025 verlengd voor een termijn van twee jaar.
De vordering tot verpleging van overheidswege is op de openbare terechtzitting van
23 december 2025 behandeld. De officier van justitie mr. L.J. den Braber is gehoord. Tevens is betrokkene gehoord, bijgestaan door zijn raadsman J. Rokx (waarnemend raadsman voor mr. M. Broere). Als deskundige is gehoord [persoon 1] , reclasserings-werker.
3.Advies reclassering
Verslavingsreclassering Fivoor (hierna: de reclassering) heeft in het rapport van
10 december 2025 verslag gedaan van het verloop van de tbs. Betrokkene heeft zich niet gehouden aan de voorwaarden door onvoldoende mee te werken aan de geboden begeleiding en behandeling. Er zijn meerdere overtredingen geweest en zes officiële waarschuwingen aan hem gegeven. Betrokkene is geplaatst in diverse klinieken en bij beschermde woonvormen ( [kliniek 1] , [kliniek 2] , [kliniek 3] [kliniek 4] en [woonvorm] ), maar hij laat telkens hetzelfde gedrag zien. Betrokkene toont beperkt probleembesef en ziekte-inzicht, externaliseert verantwoordelijkheid en verzet zich tegen behandeling. Er is sprake van onvoldoende behandelmotivatie, tekortschietende copingvaardigheden en aanhoudende risicofactoren, waaronder terugval in middelengebruik en ernstige verbale agressie. Na een incident in september 2025, waarbij betrokkene zich dreigend had opgesteld tegen personeel van [kliniek 4] , werd besloten hem een allerlaatste kans te geven bij [woonvorm] . Voorafgaand aan deze opname werd uitdrukkelijk met hem besproken dat bij voortijdige beëindiging een advies tot omzetting zal worden uitgebracht. Deze opname werd al na zes weken beëindigd vanwege onvoldoende medewerking door betrokkene en de toenemende risico’s. De eerder bij hem gediagnosticeerde stoornissen zijn nog altijd aanwezig en het recidiverisico wordt als hoog ingeschat. De reclassering acht de behandel- en begeleidingsmogelijkheden binnen het huidige toezichtkader uitgeput en ziet geen andere mogelijkheid dan omzetting naar tbs met verpleging van overheidswege.
Ter zitting heeft de deskundige het advies van de reclassering onderschreven en daaraan toegevoegd dat het middelengebruik door betrokkene gedurende de hele tbs onderwerp van gesprek is geweest en dat duidelijk voor hem was dat dit niet is toegestaan. Door het gebruik van soft- of harddrugs bestaat een hoger risico op psychotische ontregeling van betrokkene gezien de bij hem gediagnosticeerde stoornissen. Bij een lager beveiligingsniveau zal het drugsgebruik door betrokkene verder toenemen en daarmee ook de kans op psychotische ontregeling en recidive. Bij tbs met verpleging van overheidswege zal de behandeldruk minder zijn en is er meer tijd voor het verkrijgen van ziekte-inzicht, terwijl de diagnostiek en het medicatiebeleid nader onderzocht kunnen worden.
4.Standpunten van partijen
4.1.
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie heeft verzocht om alsnog de verpleging van overheidswege te bevelen.
4.2.
Het standpunt van de verdediging
De verdediging heeft afwijzing van de vordering bepleit. Zij vindt omzetting disproportioneel gezien het indexdelict en de geringe ernst van de schending van de
voorwaarden. Betrokkene heeft gedurende zes jaar meegewerkt aan zijn behandeling en heeft allerlei therapieën doorlopen en afgerond. Inmiddels is sprake van een herhaling van zetten waardoor betrokkene behandelmoe is, wat niet mag worden uitgelegd als een gebrek aan motivatie. Het onbegrip en de frustratie bij betrokkene hebben helaas bijgedragen aan het terugvallen in drugsgebruik, maar dit heeft nimmer geleid tot toename van het recidivegevaar. Er is geen concreet voorval geweest op basis waarvan een omzetting naar tbs met verpleging van overheidswege gerechtvaardigd is.
5.Beoordeling
De rechtbank heeft aan betrokkene bij de beslissing tot tbs de volgende voorwaarden betreffende zijn gedrag gesteld:
* Betrokkene werkt mee aan het reclasseringstoezicht. Deze medewerking houdt onder
andere in:
o Betrokkene meldt zich op afspraken bij de reclassering of op een ander door de
reclassering bepaalde locatie. De reclassering bepaalt hoe vaak dat nodig is.
o Betrokkene laat een of meer vingerafdrukken nemen en laat een geldig identiteitsbewijs
zien. Dit is nodig om de identiteit van betrokkene vast te stellen.
o Betrokkene houdt zich aan de aanwijzingen van de reclassering. De reclassering kan
aanwijzingen geven die nodig zijn voor de uitvoering van het toezicht of om betrokkene te
helpen bij het naleven van de voorwaarden.
o Betrokkene helpt de reclassering aan een actuele foto waarop zijn gezicht herkenbaar is.
Deze foto is nodig voor opsporing bij ongeoorloofde afwezigheid.
o Betrokkene werkt mee aan huisbezoeken.
o Betrokkene geeft de reclassering inzicht in de voortgang van begeleiding en/of
behandeling door andere instellingen of hulpverleners.
o Betrokkene vestigt zich niet op een ander adres zonder toestemming van de reclassering.
o Betrokkene werkt mee aan het uitwisselen van informatie met personen en instanties die
contact hebben met betrokkene, als dat van belang is voor het toezicht.
o Als de reclassering dat nodig acht, werkt betrokkene mee aan een time-out in een
Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC), een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) of
een soortgelijke instelling. Deze time-out duurt maximaal 7 weken, met de mogelijkheid van
verlenging met nog eens maximaal 7 weken, tot maximaal 14 weken per jaar.
o Betrokkene begeeft zich niet zonder toestemming van de reclassering en het Openbaar
Ministerie buiten het Europese deel van de landsgrenzen van Nederland. Betrokkene
overlegt hierover vooraf met de reclassering en het Openbaar Ministerie beslist.
Aanvullende voorwaarden:
o Betrokkene wordt verplicht om zich op basis van de door het NIFP-IFZ afgegeven
indicatiestelling te laten opnemen en behandelen in [kliniek 1] of een
soortgelijke intramurale instelling, zulks ter beoordeling van de Divisie Individuele Zaken
van het Ministerie van Justitie en Veiligheid, waarbij de veroordeelde zich zal houden aan
de aanwijzingen die hem in het kader van die behandeling door of namens de (geneesheer-)
directeur van die instelling zullen worden gegeven, zolang de reclassering dat in overleg met
die instelling nodig acht.
o Betrokkene neemt indien voorgeschreven door de behandelaars, voorgeschreven medicatie
in, zolang als zijn behandelaars nodig achten.
o Betrokkene werkt mee aan een ambulant behandeltraject aansluitend aan de klinische fase.
De behandeling duurt zolang de reclassering dat nodig vindt. Betrokkene houdt zich aan de
huisregels en de aanwijzingen die de zorgverlener geeft voor de behandeling. Het innemen
van medicijnen kan onderdeel zijn van de behandeling.
o Betrokkene werkt mee aan het vinden en behouden van passende huisvesting, ook als dat
inhoudt beschermd wonen of maatschappelijke opvang, te bepalen door de reclassering.
Betrokkene houdt zich aan de huisregels en het dagprogramma dat de instelling in overleg
met de reclassering voor hem heeft opgesteld.
o Betrokkene werkt mee aan het vinden van passend werk dan wel een zinvolle
dagbesteding, waarbij rekening gehouden wordt met zijn draagkracht en draaglast.
o Betrokkene geeft openheid over zijn sociale netwerk en relaties.
o Betrokkene geeft inzage in zijn financiële situatie en werkt indien door de reclassering
geïndiceerd, mee aan een schuldsaneringstraject.
o Betrokkene gebruikt geen drugs en werkt mee aan controle op dit verbod. De controle
gebeurt met urineonderzoek. De reclassering bepaalt hoe vaak betrokkene wordt
gecontroleerd.
o Betrokkene gebruikt geen alcohol en werkt mee aan controle op dit alcoholverbod. De
reclassering bepaalt met welke controlemiddelen en hoe vaak betrokkene wordt
gecontroleerd. Mogelijke controlemiddelen zijn urineonderzoek en ademonderzoek
(blaastest).
o Betrokkene heeft of zoekt op geen enkele wijze -direct of indirect- contact met
aangeefster [persoon 2] , zolang het Openbaar Ministerie dit verbod nodig vindt. De
politie ziet toe op handhaving van dit contactverbod.
De rechtbank constateert op basis van de inlichtingen van de reclassering dat betrokkene zich niet heeft gehouden aan de voormelde voorwaarden. Betrokkene heeft onvoldoende meegewerkt aan de geboden begeleiding en verplichte behandeling en heeft meerdere keren het middelenverbod overtreden. Betrokkene heeft ook erkend drugs te hebben gebruikt. De rechtbank is van oordeel dat bij een schending van de voorwaarden in beginsel een omzetting naar tbs met verpleging van overheidswege is aangewezen, tenzij er redenen zijn om deze omzetting achterwege te laten. Dergelijke redenen zijn de rechtbank niet gebleken. Hoewel de rechtbank begrip heeft voor het onbegrip en de frustratie aan de zijde van betrokkene over het verloop van zijn behandeltraject, neemt dit niet weg dat in de afgelopen zes jaar meerdere klinische opnames en woonvormen door de reclassering zijn ingezet, waarvan de meeste met een voortijdig en negatief resultaat zijn geëindigd. In alle behandeltrajecten was sprake van een terugkerend patroon van stagnatie, waarbij de houding van betrokkene in combinatie met zijn middelengebruik vaak een bepalende rol speelden. Eind 2025 is betrokkene een allerlaatste kans gegeven door de opname in [plaats 2] , maar ook daar viel hij vrijwel direct terug in het gebruik van harddrugs en werd de behandeling voortijdig stopgezet wegens onvoldoende medewerking van betrokkene en de toenemende risico’s. Alles overziend concludeert de rechtbank dat de verschillende behandelpogingen niet hebben geleid tot de gewenste gedragsverandering bij betrokkene en dat het hem niet lukt om abstinent te blijven van soft- en harddrugs. Dit middelengebruik vindt de rechtbank buitengewoon zorgelijk, met name vanwege de psychosegevoeligheid van betrokkene als gevolg van de bij hem gediagnosticeerde persoonlijkheidsstoornis en schizofreniforme stoornis. Dat sinds de aanvang van de tbs geen heftig incident is voorgevallen, betekent niet dat geen sprake is van een hoog recidivegevaar. Hierbij neemt de rechtbank in aanmerking dat betrokkene psychotisch was ten tijde van het plegen van de indexdelicten en dat hij ook binnen de beveiligde setting van de tbs verbale agressie en verward gedrag heeft laten zien. Gelet op dit alles en op het gegeven dat de reclassering geen mogelijkheden meer ziet om op verantwoorde wijze uitvoering te geven aan het toezicht, is de rechtbank van oordeel dat alsnog de verpleging van overheidswege van betrokkene moet worden bevolen.
6.Beslissing
De rechtbank
beveeltdat betrokkene alsnog van overheidswege zal worden verpleegd.
beveeltdat betrokkene alsnog van overheidswege zal worden verpleegd.
Deze beslissing is genomen door mr. W.J.M. Fleskens, voorzitter,
en mr. G.M.J. Kok en mr. N. van der Hoeven, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. H.J.E.M. Hoezen, griffier en is uitgesproken ter openbare zitting op 6 januari 2026.
De jongste rechter en de griffier zijn buiten staat deze beslissing mede te ondertekenen.