ECLI:NL:RVS:2025:4637

Raad van State

Datum uitspraak
29 september 2025
Publicatiedatum
30 september 2025
Zaaknummer
202505183/1/A2
Instantie
Raad van State
Type
Uitspraak
Rechtsgebied
Bestuursrecht
Uitkomst
Afwijzend
Procedures
  • Mondelinge uitspraak
Rechters
Vindplaatsen
  • Rechtspraak.nl
Aangehaalde wetgeving Pro
Art. I 5 KieswetArt. 8:67 Awb
AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Afwijzing beroep tegen geldigheid kandidatenlijsten politieke groeperingen

Het beroep is gericht tegen het besluit van het centraal stembureau van 19 september 2025, waarbij de kandidatenlijsten van 27 politieke groeperingen voor één of meerdere kieskringen geldig zijn verklaard.

Appellant betoogt dat het centraal stembureau deze lijsten niet had mogen goedkeuren zonder een morele of inhoudelijke toetsing van de partijen, ondanks dat de Kieswet dit expliciet verbiedt. Volgens appellant is deze wettelijke beperking onjuist en zou inhoudelijke toetsing noodzakelijk zijn om het democratisch proces te beschermen.

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State oordeelt dat de Kieswet limitatief en dwingendrechtelijk voorschrijft op welke gronden het centraal stembureau lijsten ongeldig moet verklaren. Het centraal stembureau mag geen inhoudelijke beoordeling maken van doelstellingen of activiteiten van politieke groeperingen. Eerdere uitspraken bevestigen deze lijn. Het beroep wordt daarom ongegrond verklaard.

Uitkomst: Het beroep tegen het besluit van het centraal stembureau wordt ongegrond verklaard.

Uitspraak

202505183/1/A2.
Datum uitspraak: 29 september 2025
AFDELING
BESTUURSRECHTSPRAAK
PROCES-VERBAAL van de mondelinge uitspraak (artikel 8:67 van Pro de Algemene wet bestuursrecht) in het geding tussen:
[appellant], wonend in [woonplaats],
appellant,
en
de Kiesraad, handelend als centraal stembureau voor de verkiezing van de leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal (hierna: het centraal stembureau),
verweerder.
Openbare zitting gehouden op 29 september 2025 om 10:00 uur.
Tegenwoordig:
Staatsraad mr. C.H.M. van Altena, voorzitter
Staatsraad mr. J.Th. Drop, lid
Staatsraad mr. A.B. Blomberg, lid
Griffier: mr. M. Rijsdijk
Jurist: mr. L.J.A. van Gils
Verschenen:
Het centraal stembureau, vertegenwoordigd door mr. M. Bijl en mr. A.J. Trouborst.
Het beroep richt zich tegen het besluit van het centraal stembureau van 19 september 2025, waarbij - voor zover hier van belang - de kandidatenlijsten van 27 politieke groeperingen voor één of meerdere kieskringen geldig zijn verklaard.
[appellant] betoogt dat het centraal stembureau de kandidatenlijsten niet geldig had mogen verklaren zonder de partijen die de kandidatenlijsten hebben ingediend, op morele gronden te toetsen. Dat de Kieswet het centraal stembureau verbiedt om partijen op inhoudelijke gronden te toetsen, betekent dat de wet fout is en het centraal stembureau deze niet had moeten uitvoeren. Inhoudelijke toetsing van politieke partijen is een geëigend middel om het democratisch proces in toom te houden, aldus [appellant].
Beslissing:
De Afdeling verklaart het beroep ongegrond.
Motivering:
In artikel I 5 van de Kieswet zijn de gronden waarop het centraal stembureau een kandidatenlijst ongeldig moet verklaren limitatief en dwingendrechtelijk geregeld. In tegenstelling tot wat [appellant] betoogt, staat het het centraal stembureau op basis van de Kieswet niet vrij om op andere gronden een kandidatenlijst ongeldig te verklaren.
In de uitspraak van 23 oktober 2023 (ECLI:NL:RVS:2023:3911) heeft de Afdeling al eerder heeft geoordeeld over soortgelijke bezwaren van [appellant], destijds gericht tegen één specifieke politieke groepering. Dat beroep is toen ongegrond verklaard. De Afdeling komt nu niet tot een ander oordeel.
De Afdeling wijst op eerdere uitspraken van 24 april 2014 (ECLI:NL:RVS:2014:1585) en 15 februari 2021 (ECLI:NL:RVS:2021:300), waarin is overwogen dat het centraal stembureau geen inhoudelijke beoordeling van doelstellingen of activiteiten van politieke groeperingen mag uitvoeren.
w.g. Van Altena
voorzitter
w.g. Rijsdijk
griffier
705-1043