Uitspraak
202505053/1/A2.
Datum uitspraak: 27 mei 2026
AFDELING
BESTUURSRECHTSPRAAK
Uitspraak in het geding tussen:
het college van burgemeester en wethouders van Laren,
appellant,
en
de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
verweerder.
Procesverloop
Bij besluit van 27 mei 2025 heeft de staatssecretaris een aanvraag van de Stichting Scholé voor bekostiging van een basisschool afgewezen.
Bij besluit van 4 augustus 2025 heeft de staatssecretaris het door de Stichting daartegen gemaakte bezwaar gegrond verklaard, het besluit van 27 mei 2025 herroepen en de aanvraag voor bekostiging van de basisschool alsnog ingewilligd.
Tegen dit besluit heeft het college beroep ingesteld.
De staatssecretaris heeft een verweerschrift ingediend.
De Stichting heeft een nader stuk ingediend.
Het college heeft ook een nader stuk ingediend.
De Afdeling heeft de zaak op een zitting behandeld op 29 januari 2026, waar het college, vertegenwoordigd door mr. S.E. van der Pol en mr. J.C. Binnerts, beiden advocaat in Haarlem, vergezeld door M. van Osch, en de staatssecretaris, vertegenwoordigd door mr. M.Y. van Hattum, zijn verschenen. Voorts is op de zitting de Stichting, vertegenwoordigd door haar bestuurders [bestuurder A] en [bestuurder B], vergezeld door [persoon], als partij gehoord.
Overwegingen
Wettelijk kader
1. Het wettelijk kader is opgenomen in de bijlage. De bijlage maakt deel uit van deze uitspraak.
Besluitvorming
2. De Stichting heeft op 31 oktober 2024 een aanvraag ingediend om de nieuwe bijzondere basisschool ‘Agora Het Gooi’ met ingang van 1 augustus 2026 in aanmerking te brengen voor bekostiging. De basisschool zal zich volgens de aanvraag vestigen in postcodegebied 1251 in de gemeente Laren.
3. De staatssecretaris heeft bij besluit van 27 mei 2025 de aanvraag afgewezen, omdat uit het advies van de onderwijsinspectie bleek dat de verwachte onderwijskwaliteit onvoldoende was. De basisschool voldeed op grond van de belangstellingsmeting wel aan de stichtingsnorm. In bezwaar heeft de Stichting gewezen op aanvullende documenten die zij eerder al had ingediend. Omdat de documenten in het verkeerde portaal waren ingediend, heeft de onderwijsinspectie de documenten niet meegenomen in haar advies. Naar aanleiding van het bezwaar heeft de onderwijsinspectie de documenten alsnog beoordeeld en een positief advies uitgebracht omdat de verwachte onderwijskwaliteit wel voldeed aan alle eisen. Bij besluit van 4 augustus 2025 heeft de staatssecretaris het besluit van 27 mei 2025 herroepen en bepaald dat de basisschool per 1 augustus 2026 wel in aanmerking komt voor bekostiging.
Beroep en beoordeling
4. Het college betoogt dat de minister in strijd met artikel 75, twaalfde lid, van de Wet op het primair onderwijs (hierna: Wpo) het college niet in de gelegenheid heeft gesteld om een zienswijze naar voren te brengen naar aanleiding van de aanvraag van de Stichting. Het bestreden besluit is daarom in strijd met de wet tot stand gekomen. In de gemeente Laren zijn al disproportioneel veel onderwijsvoorzieningen aanwezig, die voornamelijk door leerlingen van buiten die gemeente worden bezocht. Daarnaast is in het vastgestelde integraal huisvestingsplan voor het onderwijs ook niet voorzien in een extra basisschool. De staatssecretaris had daarom aanleiding moeten zien om de aanvraag af te wijzen. Het college heeft ook geen mogelijkheid gehad om de belangstellingsmeting te controleren en betwist dat deze juist is uitgevoerd.
4.1. De staatssecretaris heeft zich terecht op het standpunt gesteld dat het besluit van 4 augustus 2025 niet in strijd met artikel 75, twaalfde lid, van de Wpo is genomen. Uit deze bepaling volgt slechts dat het college de mogelijkheid had om voor 1 december 2024 een zienswijze in te dienen, maar niet dat de staatssecretaris verplicht was om het college door middel van een verzoek daartoe uitdrukkelijk in de gelegenheid te stellen.
De Afdeling volgt het college evenmin in de op de zitting ingenomen stelling dat het niet op de hoogte was van de aanvraag totdat de staatssecretaris het besluit toezond en het daarom de termijn voor het indienen van een zienswijze ongebruikt heeft laten verlopen. Het college had via de publicatie van de aanvraag op de website van de Dienst Uitvoering Onderwijs ervan op de hoogte kunnen zijn dat het initiatief voor de nieuwe school was aangemeld en dat het de gelegenheid had om een zienswijze in te dienen. De Stichting had het college bovendien al eerder op de hoogte gebracht van haar voornemen om een school te starten en is hierover in september 2024 ook in gesprek gegaan met het college. Daarom had het college kunnen weten dat de Stichting mogelijk een formele aanvraag zou indienen waarop het een zienswijze kon indienen. Dat het college geen zienswijze heeft ingediend, is dan ook niet aan de staatssecretaris te wijten.
Voor zover het college met de zienswijze heeft beoogd het gebrek aan huisvestingsmogelijkheden in de gemeente Laren naar voren te brengen, zou de staatssecretaris deze omstandigheid overigens niet in de beoordeling van de aanvraag hebben kunnen betrekken. Een gebrek aan huisvestingsmogelijkheden is niet één van de in de Wpo limitatief opgesomde gronden om een aanvraag om bekostiging af te wijzen. Verder heeft de staatssecretaris zich op het standpunt gesteld dat de belangstellingsmeting juist is uitgevoerd en heeft het college niet onderbouwd waarom dit niet het geval zou zijn, zodat ook hierin geen grond is gelegen voor het oordeel dat de staatssecretaris de aanvraag om bekostiging had moeten afwijzen.
Het betoog slaagt niet.
Conclusie
5. Het beroep is ongegrond. Dit oordeel betekent dat het college gehouden is om vanaf 1 augustus 2026 zorg te dragen voor passende huisvesting van de nieuwe bijzondere basisschool ‘Agora Het Gooi’.
6. De staatssecretaris hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Beslissing
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:
verklaart het beroep ongegrond.
Aldus vastgesteld door mr. E.J. Daalder, voorzitter, en mr. G.O. van Veldhuizen en mr. J.C.A. de Poorter, leden, in tegenwoordigheid van mr. M. Rijsdijk, griffier.
w.g. Daalder
voorzitter
w.g. Rijsdijk
griffier
Uitgesproken in het openbaar op 27 mei 2026
705-1177
BIJLAGE
Wettelijk kader
Wet op het primair onderwijs
Artikel 74
1. Het bevoegd gezag dient bij Onze Minister een aanvraag in voor bekostiging van een openbare en een bijzondere school. Deze aanvraag vermeldt of het openbaar of bijzonder onderwijs betreft en wat de beoogde plaats van vestiging van de school is.
2. De aanvraag gaat vergezeld van:
a. een belangstellingsmeting als bedoeld in artikel 74a;
b. een beschrijving van het voorgenomen beleid ten aanzien van de kwaliteit van het onderwijs dat binnen de school zal worden gevoerd, voor zover dit betreft de uitwerking van de wettelijke voorschriften voor:
[…]
c. een document waaruit blijkt dat de gemeente van de beoogde plaats van vestiging van de school, het samenwerkingsverband en de bevoegde gezagsorganen van de scholen en vestigingen binnen het voedingsgebied van de school zijn gevraagd om te overleggen over het voornemen tot het doen van een aanvraag om bekostiging; en
d. een verklaring omtrent het gedrag, die op het tijdstip van het doen van de aanvraag niet ouder is dan zes maanden, van de personen die het bestuur en het intern toezicht vormen.
3. De aanvraag bevat tevens:
a. een beschrijving van het beleid met betrekking tot de bewaking en verbetering van de kwaliteit van het onderwijs;
b. een beschrijving van de beoogde samenstelling van de formatie van de school;
c. een beschrijving van de wijze waarop invulling wordt gegeven aan de voorschriften die worden gesteld aan de bekwaamheid van leraren en degenen die onderwijsondersteunende of leidinggevende werkzaamheden verrichten;
d. een beschrijving van de wijze waarop invulling wordt gegeven aan de zorg voor de sociale, psychische en fysieke veiligheid van leerlingen op school;
e. een meerjarenbegroting over de eerste drie schooljaren gebaseerd op de bekostiging die de school zal ontvangen gegeven het aantal te verwachten leerlingen in die periode;
f. de verwachtingen met betrekking tot de huisvesting en de samenwerking met de kinderopvang;
g. informatie over de hoogte van en het beleid ten aanzien van de vrijwillige geldelijke bijdrage die van de ouders zal worden gevraagd en het jaarlijks verwachte totaalbedrag van die bijdragen;
h. informatie over de wijze waarop het bevoegd gezag uitvoering zal geven aan de afspraken, bedoeld in artikel 160 en Pro artikel 161; en
i. een beschrijving van de wijze waarop uitvoering wordt gegeven aan de Wet medezeggenschap op scholen.
Artikel 75
[…]
12. Het college van burgemeester en wethouders van de beoogde plaats van vestiging van de school kan voor 1 december, volgend op de datum, genoemd in het eerste lid, bij Onze Minister een zienswijze naar voren brengen.