Vrijdag webinar: live demo van Lexboost

ECLI:NL:RBAMS:2022:2562

Rechtbank Amsterdam

Datum uitspraak
12 april 2022
Publicatiedatum
12 mei 2022
Zaaknummer
13/752326-21 (EAB II)
Instantie
Rechtbank Amsterdam
Type
Uitspraak
Rechtsgebied
Strafrecht
Uitkomst
Toewijzend
Procedures
  • Eerste en enige aanleg
Vindplaatsen
  • Rechtspraak.nl
Aangehaalde wetgeving Pro
Art. 312 Wetboek van StrafrechtArt. 2 OLWArt. 5 OLWArt. 7 OLWArt. 11 OLW
AI samenvatting door LexboostAutomatisch gegenereerd

Toestemming tot overlevering op grond van Europees aanhoudingsbevel ondanks detentieomstandigheden in Letland

De rechtbank Amsterdam behandelde op 29 maart 2022 de vordering tot overlevering van een persoon aan Letland op grond van een Europees aanhoudingsbevel (EAB). De opgeëiste persoon werd verdacht van diefstal met geweld en moet nog een vrijheidsstraf van twee jaar ondergaan in Letland.

De verdediging voerde aan dat de detentieomstandigheden in Letland, met name de ontoereikende medische zorg voor gedetineerden met chronische ziekten zoals hepatitis C, een schending van de grondrechten zou betekenen. Zij verwezen naar een rapport van het Europees Comité voor de Preventie van Foltering uit 2017 dat tekortkomingen in de medische zorg constateerde.

De rechtbank oordeelde dat er geen actueel en algemeen reëel gevaar is dat de medische zorg in Letse gevangenissen onvoldoende is, mede omdat de Letse autoriteiten maatregelen hebben aangekondigd. De individuele gezondheidssituatie van de opgeëiste persoon kan worden meegewogen bij de feitelijke overlevering, maar vormt geen grond om het EAB te weigeren.

Gelet op de geldigheid van het EAB en het ontbreken van weigeringsgronden, besloot de rechtbank de overlevering toe te staan. Tegen deze beslissing is geen gewoon rechtsmiddel mogelijk.

Uitkomst: De rechtbank Amsterdam staat de overlevering van de opgeëiste persoon aan Letland toe ondanks bezwaren over detentieomstandigheden.

Uitspraak

RECHTBANK AMSTERDAM
INTERNATIONALE RECHTSHULPKAMER
Parketnummer: 13/752326-21 (EAB II)
RK nummer: 22/316
Datum uitspraak: 12 april 2022
UITSPRAAK
op de vordering ex artikel 23 Overleveringswet Pro (OLW), ingediend door de officier van justitie bij deze rechtbank. Deze vordering dateert van 18 januari 2022 en betreft onder meer het in behandeling nemen van een Europees aanhoudingsbevel (EAB).
Dit EAB is uitgevaardigd op 10 november 2021 door de
Prosecutor General’s Office of the Republic of Latvia(Letland) en strekt tot de aanhouding en overlevering van:
[opgeëist persoon] ,
geboren te Letland (plaats onbekend) op [geboortedag] 1987,
zonder vaste woon- of verblijfplaats in Nederland,
gedetineerd in de [detentieplaats] ,
hierna te noemen de opgeëiste persoon.

1.Procesgang

De vordering is behandeld op de openbare zitting van 29 maart 2022. Het verhoor heeft plaatsgevonden in tegenwoordigheid van de officier van justitie mr. M. Diependaal. De opgeëiste persoon – aanwezig via een videoverbinding - is bijgestaan door zijn raadsman,
mr. E.M. Steller, advocaat te Amsterdam en door een tolk in de Letse taal.
Op grond van artikel 22, derde lid, OLW heeft de rechtbank de termijn waarbinnen zij op grond van het eerste lid van dit artikel uitspraak moet doen met dertig dagen verlengd omdat zij die verlenging nodig heeft om over de verzochte overlevering te beslissen.

2.Identiteit van de opgeëiste persoon

De rechtbank heeft de identiteit van de opgeëiste persoon onderzocht. De opgeëiste persoon heeft ter zitting verklaard dat de bovenvermelde personalia juist zijn en dat hij de Letse nationaliteit heeft.

3.Grondslag en inhoud van het EAB

In het EAB wordt melding gemaakt van een vonnis van de
Rīga City Pārdaugava Courtvan 13 juni 2017 en van een daaropvolgend arrest van de
Rīga Regional Court Criminal Matters Court Panelvan 20 februari 2020 (referentie: 11095087014).
In het EAB staat vermeld dat de opgeëiste persoon in persoon is verschenen bij het proces dat tot het arrest heeft geleid.
De overlevering wordt verzocht ten behoeve van de tenuitvoerlegging van een vrijheidsstraf voor de duur van 2 jaren, door de opgeëiste persoon nog geheel te ondergaan op het grondgebied van de uitvaardigende lidstaat. De vrijheidsstraf is aan de opgeëiste persoon opgelegd bij het hiervoor genoemde arrest.
Dit arrest betreft het feit zoals dat is omschreven in onderdeel e) van het EAB.

4.Strafbaarheid

Feit waarvoor dubbele strafbaarheid is vereist
De uitvaardigende justitiële autoriteit heeft het feit niet aangeduid als een feit waarvoor het vereiste van toetsing van dubbele strafbaarheid niet geldt. Overlevering kan in dat geval worden toegestaan, indien voldaan wordt aan de kaderbesluitconform uitgelegde eisen die in artikel 7, eerste lid, aanhef en onder b, OLW juncto artikel 7, eerste lid, onder a 2°, OLW zijn neergelegd.
De rechtbank stelt vast dat hieraan is voldaan.
Het feit levert naar Nederlands recht op:
diefstal, vergezeld van geweld tegen personen, gepleegd met het oogmerk om die
diefstal gemakkelijk te maken.

5.Artikel 11 OLW Pro: detentieomstandigheden

De raadsman heeft gesteld dat de opgeëiste persoon na overlevering een reëel gevaar loopt dat zijn door het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (hierna: het Handvest) gewaarborgde grondrechten zullen worden geschonden. De opgeëiste persoon lijdt onder meer aan acute Hepatitis C. Het is daarom noodzakelijk dat hij toegang krijgt tot goede medische zorg. Uit het meest recente rapport van het Europees Comité voor de Preventie van Foltering en Onmenselijke of Vernederende Behandeling of Bestraffing (hierna: CPT) van
29 juni 2017 over Letse gevangenissen blijkt dat de medische zorg onderbezet is en dat er zorgen bestaan dat sommige detentiefaciliteiten al lange tijd niet door artsen bezocht zijn, zelfs niet door een huisarts. Er is geen enkele aanleiding om te veronderstellen dat de situatie sinds de publicatie van dit rapport verbeterd is. Bovendien is de medicatie die de opgeëiste persoon nodig heeft duur en moeten gedetineerden deze medicatie zelf betalen. De raadsman heeft de rechtbank primair verzocht geen gevolg te geven aan het EAB. Subsidiair heeft hij de rechtbank verzocht de uitvaardigende autoriteit om nadere informatie omtrent de medische situatie in gevangenissen te verzoeken.
De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat er geen reëel gevaar is dat de door het Handvest gewaarborgde grondrechten van de opgeëiste persoon zullen worden geschonden. Ten aanzien van de detentieomstandigheden in Letland is geen algemeen gevaar vastgesteld. Het CPT-rapport waarnaar de raadsman verwijst gaat over bezoeken uit april 2016, zodat hetgeen naar behoren bijgewerkte gegevens zijn. Bovendien kan met de medische toestand van de opgeëiste persoon rekening worden gehouden in het kader van artikel 35 OLW Pro. De officier van justitie heeft de rechtbank verzocht de verzoeken van de raadsman af te wijzen.
De rechtbank oordeelt als volgt.
De rechtbank begrijpt het verweer van de raadsman aldus dat hij heeft willen betogen dat gedetineerden die aan een (chronische) ziekte leiden en hiervoor medische behandeling nodig hebben, in Letland in het algemeen het risico lopen op een behandeling in strijd met artikel 4 Handvest Pro wegens het ontbreken van adequate medische verzorging in penitentiaire inrichtingen. In het CPT-rapport waarnaar de raadsman heeft verwezen is geconstateerd dat de medische voorzieningen in de meeste gevangenissen onder de maat waren, met name door een gebrek aan medisch personeel. De Letse autoriteiten zijn dringend aangespoord om dit probleem te verhelpen. Uit de reactie op dit rapport van de Letse autoriteiten lijken zij het gebrek aan adequaat geschoold medisch personeel serieus te nemen en kondigen zij aan maatregelen te nemen om de situatie te verbeteren. In eerdere uitspraken heeft de rechtbank al geoordeeld dat er op basis van dit rapport geen algemeen en reëel gevaar op een onmenselijke of vernederende behandeling in Letse gevangenissen kan worden vastgesteld, waarbij ook de medische voorzieningen aan de orde zijn gekomen. [1] De raadsman heeft verder geen andere objectieve, betrouwbare, nauwkeurige en naar behoren bijgewerkte gegevens verstrekt op basis waarvan een algemeen gevaar voor gedetineerden met een (chronische) ziekte kan worden aangenomen. Gelet hierop wordt het verweer verworpen en zal de rechtbank geen nadere vragen met betrekking tot de individuele situatie van de opgeëiste persoon stellen.
Tenslotte overweegt de rechtbank ten overvloede dat de gezondheid van de opgeëiste persoon mogelijk een rol kan spelen in het kader van artikel 35 OLW Pro, welk artikel ziet op de feitelijke overlevering van de opgeëiste persoon nadat de rechtbank uitspraak heeft gedaan. [2] De beslissing om de feitelijke overlevering op te schorten is in de Overleveringswet echter niet bij de rechtbank neergelegd.

6.Slotsom

Nu is vastgesteld dat het EAB voldoet aan de eisen van artikel 2 OLW Pro, er ook overigens geen weigeringsgronden aan de overlevering in de weg staan en er geen sprake is van een geval waarin aan het EAB geen gevolg mag worden gegeven, dient de overlevering te worden toegestaan.

7.Toepasselijke wetsbepalingen

Artikel 312 Wetboek Pro van Strafrecht en de artikelen 2, 5 en 7 OLW.

8.Beslissing

STAAT TOEde overlevering van
[opgeëist persoon]aan de
Prosecutor General’s Office of the Republic of Latvia(Letland) voor het feit zoals dat is omschreven in onderdeel e) van het EAB.
Aldus gedaan door
mr. M.T.C. de Vries, voorzitter,
mrs. J.A.A.G. de Vries en C.M. Delstra, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. M.A. Dijk, griffier,
en uitgesproken ter openbare zitting van 12 april 2022.
Ingevolge artikel 29, tweede lid, OLW staat tegen deze uitspraak geen gewoon rechtsmiddel open.

Voetnoten

1.Onder meer: Rechtbank Amsterdam 24 mei 2018, ECLI:NL:RBAMS:2018:4025.
2.Ter vergelijking: Rechtbank Amsterdam 7 juli 2020, ECLI:NL:RBAMS:2020:3413.