Uitspraak
vonnis
RECHTBANK ARNHEM
Sector civiel recht
Vonnis in hoofdzaak en vrijwaring van 19 maart 2008
in de zaak met zaaknummer / rolnummer: 148852 / HA ZA 06-2141 van
de naamloze vennootschap
FORTIS BANK (NEDERLAND) N.V.,
gevestigd te Rotterdam,
eiseres,
procureur mr. J.M. Bosnak,
advocaat mr. P.A.J. Peters te Rotterdam,
tegen
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
IN ANY EVENT B.V.,
gevestigd te Scherpenzeel,
gedaagde,
procureur mr. F.P. Lomans,
advocaat mr. M.A. Geuze te Utrecht,
en in de zaak met zaaknummer / rolnummer 155453 / HA ZA 07-766 van
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
IN ANY EVENT B.V.,
gevestigd te Scherpenzeel,
eiseres,
procureur mr. F.P. Lomans,
advocaat mr. M.A. Geuze te Utrecht,
tegen
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
HET COMMUNICATIE COLLECTIEF B.V.,
gevestigd te Oudewater,
gedaagde,
procureur mr. W.D. Huizinga,
advocaat mr. H.L. van der Aa te Utrecht.
Partijen zullen hierna Fortis, In Any Event en Het Communicatie Collectief genoemd worden.
1. De procedure in de hoofdzaak
1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit:
- het tussenvonnis van 30 mei 2007
- het proces-verbaal van comparitie van 10 januari 2008.
1.2. Ten slotte is vonnis bepaald.
2. De procedure in de vrijwaringszaak
2.1. Het verloop van de procedure blijkt uit:
- het tussenvonnis van 3 oktober 2007
- het proces-verbaal van comparitie van 10 januari 2008
- akte houdende wijziging van eis van In any Event
- antwoordakte wijziging eis van Het Communicatie Collectief.
2.2. Ten slotte is vonnis bepaald.
3. De feiten
3.1. Op 3 april 2006 sluiten Fortis (als koper) en In Any Event (als verkoper) een overeenkomst waarbij In Any Event zich verplicht tot levering van 500 kaarten met arrangement voor het concert van de Rolling Stones op dinsdag 1 augustus 2006 in de Arena in Amsterdam voor € 265,- exclusief BTW per kaartje. De totale koopprijs bedraagt € 157.674,25 inclusief BTW. Fortis voldoet de koopprijs in april 2006.
3.2. De in r.ov. 3.1 bedoelde overeenkomst bepaalt in punt 5 het volgende.
Indien het concert van The Stones door onvoorziene omstandigheden geen doorgang zal vinden worden beide partijen ontheven van bovenstaande verplichtingen. Reeds geboekte betalingen worden in dat geval per direct terug betaald. Daarbij worden door IAE geen bemiddelingskosten in rekening gebracht.
3.3. In Any Event betrekt haar kaartjes met bijbehorend arrangement van Het Communicatie Collectief voor een bedrag van € 127.925,00 inclusief BTW. In Any Event heeft een bedrag van € 101.655,75 van de koopprijs voldaan.
3.4. Het Communicatie Collectief betrekt haar kaartjes met bijbehorend arrangement van Creative Team BV. Creative Team BV betrekt haar kaartjes met bijbehorend arrangement van Amstelborgh Borchland. Amstelborgh Borchland verkrijgt de kaartjes bij Arena en biedt zelf de arrangementen aan.
3.5. Eind mei / begin juni 2006 wordt duidelijk dat het concert op 1 augustus 2006 geen doorgang zal vinden vanwege verhindering van een van de bandleden van de Rolling Stones.
3.6. Op verzoek van Amstelborgh Borchland geeft Fortis de door haar via In Any Event verkregen kaartjes terug aan Amstelborgh Borchland, die de kaartjes retourneert aan Arena.
3.7. In Any Event betaalt een deel van de door haar van Fortis ontvangen koopsom terug aan Fortis, te weten € 60.000,00 en betaalt een bedrag van € 97.674,25 niet terug. Het Communicatie Collectief betaalt In Any Event een bedrag van € 3.570,- en betaalt een bedrag van € 98.085,77 niet terug.
3.8. Op verzoek van Fortis wordt op 31 oktober 2006 ten laste van In Any Event beslag gelegd onder de Rabobank en onder Het Communicatie Collectief.
3.9. Er vindt wel een concert van de Rolling Stones plaats in de Arena en wel op 31 juli 2006.
3.10. Ter gelegenheid van de comparitie van partijen heeft Fortis een brief van Amsterdam Arena d.d. 5 oktober 2006 aan Amstelborgh Borchland in het geding gebracht. De brief bevat onder meer de volgende passages.
Helaas werd het betreffende concert in een later stadium door het tourmanagement geannuleerd. Hierdoor verviel ook de mogelijkheid om het betreffende ticketpakket aan te bieden. Op last van de organisator (Mojo) dienden alle tickets direct geretourneerd te worden. De 500 tickets voor dit geannuleerde concert van 1 augustus 2006 zijn dan ook onmiddellijk na deze oproep via u bij de Arena retour ontvangen.
Helaas was, ondanks uw verzoek, het niet meer mogelijk om u tickets te verstrekken voor het enige concert dat plaats heeft gevonden op 31 juli 2006.
Wij betreuren het feit dat u uw opdrachtgever heeft moeten teleurstellen maar hopen op begrip voor de situatie.
4. Het geschil
in de hoofdzaak
4.1. Fortis vordert samengevat - veroordeling van In Any Event tot betaling van EUR 99.462,25, vermeerderd met rente en kosten. Fortis stelt dat de kaarten voor het concert op 1 augustus 2006 met arrangement geen enkele waarde meer vertegenwoordigden toen het concert werd geannuleerd. Fortis stelt dat zij op verzoek van Amstelborgh Borchland de kaarten aan haar heeft gegeven teneinde te voorkomen dat er verwarring zou ontstaan door het in omloop laten van kaarten voor een concert dat niet zou plaatsvinden. Fortis stelt ter comparitie dat zij middels Amstelborgh Borchland 300 kaarten heeft kunnen verkrijgen voor het concert op 31 juli 2006, maar dat zij gewoon voor die kaarten heeft betaald. Zij stelt dat de teruggegeven kaarten bij de aankoop van de kaarten van het concert op 31 juli 2006 daarbij geen enkele rol heeft gespeeld.
4.2. In Any Event voert verweer. Zij stelt dat zij ten gevolge van het annuleren van het concert op 1 augustus 2006 de verplichting had 500 kaarten met bijbehorende arrangementen van Fortis terug te nemen, onder de verplichting van Fortis de concertkaarten met arrangementen aan In Any Event terug te geven. Nu Fortis de kaarten niet aan haar maar aan Amstelborgh Borchland heeft gegeven, is Fortis tekortgeschoten in de nakoming van haar verplichtingen. In Any Event stelt daardoor schade te hebben geleden. In Any Event is allereerst niet in staat geweest de tegenwaarde van de kaarten met arrangementen te incasseren van haar leverancier van de kaarten met arrangementen, Het Communicatie Collectief. Voorgaande leidt volgens In Any Event onder meer tot de conclusie dat Fortis verkeert in schuldeisersverzuim. De oorzaak van de verhindering kan Fortis worden tegengeworpen. In Any Event is daardoor gerechtigd de op haar rustende terugbetalingsverplichting van de koopsom jegens Fortis op te schorten.
In Any Event voert tevens aan dat doordat zij niet over de kaarten kon beschikken, geen omboeking naar het concert op 31 juli 2006 heeft kunnen plaatsvinden. De ontstane schade is derhalve voor rekening en risico van Fortis, aldus In Any Event.
Voorts doet In Any Event voor zover nodig een beroep op artikel 6:101 BW Pro, meer subsidiair betwist zij de hoogte van de schade. In Any Event wijst er daarnaast op dat bij het concert op 31 juli 2006 een grote groep mensen van Fortis aanwezig was. In Any Event gaat ervan uit dat – een deel van – de kaarten voor het geannuleerde concert omgezet had kunnen worden voor kaarten voor het concert van 31 juli 2006.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.
in de vrijwaringszaak
4.3. In Any Event vordert samengevat – na eiswijziging:
primair dat Het Communicatie Collectief wordt veroordeeld om aan In Any Event te betalen al hetgeen waartoe In Any Event jegens Fortis in de hoofdzaak mocht worden veroordeeld, met veroordeling van Het Communicatie Collectief in de kosten van de hoofdzaak en de vrijwaring,
subsidiair dat Het Communicatie Collectief wordt veroordeeld om aan In Any Event terug te betalen het restantbedrag dat In Any Event aan Het Communicatie Collectief heeft betaald, zijnde een bedrag van € 98.085,77, met veroordeling van Het Communicatie Collectief in de kosten van deze procedure.
4.4. Het Communicatie Collectief voert verweer. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.
5. De beoordeling
in de hoofdzaak
5.1. In de in r.ov. 3.1 geciteerde bepaling uit de overeenkomst tussen partijen is te lezen dat partijen zijn overeengekomen dat indien het concert door onvoorziene omstandigheden geen doorgang vindt, beide partijen zijn ontheven van de voorafgaande aan die bepaling in het contract opgenomen verplichtingen. Verder is bepaald dat reeds geboekte betalingen direct worden terug betaald zonder dat In Any Event bemiddelingskosten in rekening mag brengen. Deze verplichtingen van partijen op grond van de overeenkomst d.d. 3 april 2006 bestaan grofweg uit het leveren van 500 kaarten met arrangementen en het betalen van deze kaarten.
5.2. De kernvraag die voorligt, is of Fortis na annulering van het concert gehouden was de in r.ov. 3.1 bedoelde concertkaaren aan In Any Event terug te geven. Bij de beoordeling van deze vraag staat voorop dat de vraag hoe in een schriftelijk contract de verhouding tussen partijen is geregeld, niet kan worden beantwoord op grond van alleen maar een zuiver taalkundige uitleg van de bepalingen van het contract. Voor de beantwoording van die vraag komt het aan op de zin die partijen in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan deze bepaling mochten toekennen en op hetgeen zij te dien aanzien redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten.
5.3. De rechtbank stelt vast dat in het contract niet expliciet is bepaald dat als het concert door onvoorziene omstandigheden geen doorgang vindt de kaarten met arrangementen moeten worden teruggegeven aan In Any Event. De rechtbank is van oordeel dat de verplichting tot het retourneren van de kaarten aan In Any Event niet zonder meer voortvloeit uit het contract. Ook als het ‘ontheffen van verplichtingen’ wordt gekwalificeerd als ontbinding staat naar het oordeel van de rechtbank nog niet vast dat het teruggeven van de concertkaarten zonder meer als een van de ongedaanmakingsverplichtingen moet worden beschouwd.
5.4. Alvorens te kunnen oordelen over de door In Any Event gevoerde verweren waaronder het schuldeisersverweer, dient eerst vast komen te staan wat de omvang is van de verplichtingen van partijen bij de overeenkomst d.d. 3 april 2006. In Any Event stelt dat op grond van de overeenkomst op Fortis de verplichting rustte de kaarten met arrangementen aan haar, In Any Event, terug te geven. Fortis heeft dit betwist. Op grond van de hoofdregel van bewijslastverdeling rust op In Any Event de last haar stelling te bewijzen. Hoewel In Any Event slechts een algemeen bewijsaanbod heeft gedaan, zal de rechtbank In Any Event toch in de gelegenheid stellen dit bewijs te leveren. Daarnaast dient In Any Event, gelet op de betwisting door Fortis, haar stelling te bewijzen dat zij in haar belangen is geschaad doordat Fortis de kaarten niet aan In Any Event maar aan Amstelborgh Borchland heeft gegeven. In dit verband is aan de orde de stelling van In Any Event dat de kaarten nodig waren om aanspraak te kunnen maken op terugbetaling van de kaarten door haar wederpartij en leverancier van de kaarten, Het Communicatie Collectief alsmede de stelling van In Any Event dat als zij over de kaarten had kunnen beschikken, zij – een deel van – de kaarten had kunnen omzetten dan wel omwisselen voor kaarten voor het concert op 31 juli 2006.
5.5. In afwachting van de bewijslevering houdt de rechtbank iedere beslissing aan.
5.6. Indien bewijs wordt geleverd door getuigen moet er bij het oproepen van de getuigen rekening mee worden gehouden dat het verhoor van een getuige gemiddeld 60 minuten duurt. De namen en woonplaatsen van de getuigen en de tijdstippen waartegen zij zijn opgeroepen, dienen ten minste een week voor het verhoor aan de wederpartij en aan de griffier van de rechtbank te worden opgegeven.
in de vrijwaringszaak
5.7. Nu de beslissing in de vrijwaringszaak in beginsel afhankelijk is van de beslissing in de hoofdzaak zal iedere beslissing in de vrijwaringszaak in elk geval worden aangehouden tot na de in r.ov. 5.4 bedoelde bewijslevering in de hoofdzaak.
6. De beslissing
De rechtbank
in de hoofdzaak
6.1. laat In Any Event toe bewijs te leveren van haar stelling 1) dat op Fortis op grond van de tussen partijen gesloten overeenkomst d.d. 3 april 2006 de verplichting rustte de kaarten met arrangement voor het geannuleerde concert van de Rolling Stones op 1 augustus 2006 aan In Any Event terug te geven en 2) dat In Any Event in haar belangen is geschaad doordat Fortis bedoelde kaarten niet aan In Any Event maar aan Amstelborgh Borchland heeft gegeven,
6.2. bepaalt dat de zaak weer op de rol zal komen van 2 april 2008 voor uitlating door In Any Event of zij bewijs wil leveren door het overleggen van bewijsstukken, door het horen van getuigen en / of door een ander bewijsmiddel,
6.3. bepaalt dat In Any Event, indien zij geen bewijs door getuigen wil leveren maar wel bewijsstukken wil overleggen, die stukken direct in het geding moet brengen,
6.4. bepaalt dat In Any Event, indien zij getuigen wil laten horen, de getuigen en de verhinderdagen van de partijen en hun advocaten op donderdagen in de maanden mei tot en met juli 2008 direct moet opgeven, waarna dag en uur van het getuigenverhoor zullen worden bepaald,
6.5. bepaalt dat dit getuigenverhoor zal plaatsvinden op de terechtzitting van mr. M.P.C.J. van Bavel in het paleis van justitie te Arnhem aan de Walburgstraat 2-4,
6.6. bepaalt dat alle partijen uiterlijk twee weken voor het eerste getuigenverhoor alle beschikbare bewijsstukken aan de rechtbank en de wederpartij moeten toesturen,
6.7. houdt iedere verdere beslissing aan,
in de zaak in vrijwaring
6.8. houdt iedere verdere beslissing aan.
Dit vonnis is gewezen door mr. M.P.C.J. van Bavel en in het openbaar uitgesproken op 19 maart 2008.