Uitspraak
RECHTBANK HAARLEM
Sector bestuursrecht, meervoudige belastingkamer
Procedurenummer: AWB 06/5370
Uitspraakdatum: 11 oktober 2007
Uitspraak als bedoeld in afdeling 8.2.6 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) in het geding tussen
X V.O.F., gevestigd te Z, eiseres,
gemachtigde: mr. A,
en
P, verweerder.
1. Ontstaan en loop van het geding
1.1. Eiseres heeft over het tijdvak 1 september tot en met 30 september 2005 omzetbelasting voldaan naar het algemene tarief over de vergoeding voor het verlenen van toegang tot door haar georganiseerde dinnergameshows.
1.2. Bij brief van 14 oktober 2005, ontvangen bij verweerder op 17 oktober 2005, heeft eiseres tegen de voldoening van omzetbelasting naar het algemene tarief over het tijdvak 1 september 2005 tot en met 30 september 2005 bezwaar aangetekend.
1.3. Verweerder heeft bij uitspraak op bezwaar van 7 april 2006 de naheffingsaanslag gehandhaafd.
1.4. Eiseres heeft daartegen bij brief van 28 april 2006, ontvangen bij de rechtbank op 1 mei 2006, beroep ingesteld.
1.5. Verweerder heeft de op de zaak betrekking hebbende stukken overgelegd en een verweerschrift ingediend.
1.6. Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 14 september 2007 te Haarlem. Namens eiseres zijn verschenen haar vennoten, B, C en D, bijgestaan door mr. A. Namens verweerder is verschenen E. Partijen hebben ieder een pleitnota voorgedragen en exemplaren daarvan overgelegd aan de rechtbank en aan elkaar. Eiseres heeft een korte film vertoond met fragmenten van een dinnergameshow. Verweerder heeft zich over deze film kunnen uitlaten. De rechtbank heeft de behandeling kortstondig onderbroken om zich te beraden over de ontvankelijkheid van het bezwaar van eiseres. Na de onderbreking heeft de voorzitter kort mededeling gedaan van de voorlopige conclusie van de rechtbank, ertoe strekkend dat het bezwaar als ontvankelijk te beschouwen is. De zaak is na de onderbreking van de zitting inhoudelijk behandeld. De rechtbank heeft het onderzoek ter zitting gesloten en bepaald dat zij binnen zes weken schriftelijk uitspraak zal doen.
2. Tussen partijen vaststaande feiten
Op grond van de stukken van het geding en het verhandelde ter zitting staat het volgende vast:
2.1. Eiseres organiseert tegen vergoeding dinnergameshows. Voor deze activiteit is eiseres ondernemer op grond van artikel 7 van Pro de Wet op de omzetbelasting 1968 (hierna: de Wet).
2.2. De dinnergameshows hebben een thema, namelijk Soap of Schandaal. De door de opdrachtgever uitgenodigde gasten krijgen ieder een rol toebedeeld in een rollenspel dat tijdens het diner wordt gespeeld. Een werknemer van eiseres heeft de rol van regisseur/presentator en begeleidt het spel.
2.3. De dinnergameshows vinden plaats in hotels verspreid over heel Nederland. Het hotel verzorgt de spijzen en dranken. Eiseres heeft voor dit doel overeenkomsten gesloten met hotels. In ieder hotel is een spelkist aanwezig met daarin DVD’s, naambordjes, tekstkaarten en de benodigde technische apparatuur.
2.4. Een dinnergameshow bestaat, naast de spijzen en dranken, uit de volgende elementen:
- Een rollenspel; de gasten kruipen in de huid van een voorgeschreven personage. De regisseur/presentator geeft de gasten acteeropdrachten die op hun personage zijn toegeschreven;
- Muzikale boodschappen, showtunes en acts.
2.5. Een rollenspel kent een vast aantal personages, namelijk acht, tien of twaalf. Bij een oneven aantal deelnemers spelen twee gasten dezelfde personage. De opdrachtgever verdeelt de rollen over zijn gasten en verstuurt de uitnodigingen. Eiseres stelt grotendeels voorgedrukte uitnodigingskaarten ter beschikking aan de opdrachtgever, waarop een omschrijving van de personages en kledingsuggesties staan. Bij problemen met de rolverdeling kan de opdrachtgever contact opnemen met eiseres. Indien gasten verstek laten gaan, assisteert de aanwezige regisseur/presentator bij de herverdeling van de rollen.
2.6. De gast krijgt geruime tijd voor het spel een uitnodiging met een beschrijving van zijn personage. De gast dient desgewenst zelf te zorgen voor gepaste kleding. Eiseres verzorgt de tafelschikking en zet bij ieder bord de naam van een personage. Ook treft de gast bij zijn bord aanwijzingen aan over zijn personage, zoals gewenst gedrag en concrete opdrachten. Bij binnenkomst zorgt de regisseur/presentator voor een introductie van de personages. De gasten krijgen tijdens het spel aanwijzingen van de regisseur die zij vrij zijn op te volgen. Het slagen van het spel is grotendeels afhankelijk van de medewerking van de gasten. De identiteit van de gasten zelf is niet van belang voor het spel.
2.7. Iedere personage heeft een geheim. Het is de bedoeling dat de gasten de geheimen van de andere personages onthullen. De gast die de meeste geheimen onthult, wint het spel.
2.8. Tijdens het spel wordt een DVD afgespeeld met showtunes, muzikale boodschappen en acts. Het geluid wordt live gemengd met behulp van een mengtafel. De muzikale boodschappen bevatten aanwijzingen voor de gasten over de geheimen van de personages.
2.9. De avond wordt aangeboden voor € 49 per persoon (exclusief drank), waarvan € 23,50 voor het diner en € 25,50 voor het spel. Beide prijzen luiden inclusief omzetbelasting. Particuliere opdrachtgevers betalen het volledige bedrag aan het hotel, waarna het hotel het gedeelte voor het spel aan eiseres doorbetaalt. Zakelijke opdrachtgevers ontvangen een factuur van eiseres voor de volledige prijs. Eiseres betaalt het gedeelte voor de spijzen en drank door aan het hotel na ontvangst van een gespecificeerde factuur.
2.10. Eiseres biedt ook dinnergameshows aan zonder spijzen en dranken. In dit geval ontvangt zij de vergoeding voor het spel van de opdrachtgever. De opdrachtgever zorgt dan zelf voor de spijzen en dranken.
3. Geschil
3.1. In geschil is of op de organisatie van dinnergameshows het verlaagde tarief van 6 procent moet worden toegepast op grond van artikel 9, tweede lid, onderdeel a, van de Wet in samenhang met de bij de Wet behorende Tabel I, posten b-14 en/of b-17.
3.2. Eiser concludeert tot gegrondverklaring van het beroep, vernietiging van de uitspraak op bezwaar en vernietiging van de naheffingsaanslag van 27 april 2006.
3.3. Verweerder concludeert tot ongegrondverklaring van het beroep.
4. Standpunten van partijen
Voor de standpunten van partijen verwijst de rechtbank naar de gedingstukken en naar het aangehechte proces-verbaal.
5. Beoordeling van het geschil
Ontvankelijkheid bezwaar
5.1. Artikel 22j van de Algemene wet inzake rijksbelastingen bepaalt dat in afwijking van artikel 6:8 van Pro de Awb de termijn voor het instellen van bezwaar aanvangt a) met ingang van de dag na die van dagtekening van een aanslagbiljet of van het afschrift van een voor bezwaar vatbare beschikking, tenzij de dag van dagtekening gelegen is vóór de dag van de bekendmaking, dan wel b) met ingang van de dag na die van de voldoening of de inhouding onderscheidenlijk de afdracht. Artikel 6:10, eerste lid, van de Awb bepaalt dat ten aanzien van een voor het begin van de termijn ingediend bezwaar- of beroepschrift niet-ontvankelijkverklaring op grond daarvan achterwege blijft indien het besluit ten tijde van de indiening a) wel reeds tot stand was gekomen, of b) nog niet tot stand was gekomen, maar de indiener redelijkerwijs kon menen dat dit wel reeds het geval was. De bezwaar- en beroepstermijnen zijn van openbare orde, zodat de rechtbank gehouden is de naleving van de voorschriften op dit punt te controleren.
5.2. Volgens de gegevens van verweerder is de omzetbelasting op 18 oktober 2005 op zijn bankrekening ontvangen, terwijl het bezwaarschrift is verzonden op 14 oktober 2005. Gelet op het overleg tussen partijen over de bezwaar- en beroepsprocedure en hetgeen partijen ter zitting hebben verklaard, acht de rechtbank aannemelijk dat het bezwaarschrift niet is ingediend voordat de aangifte is gedaan en de omzetbelasting is betaald. Op 17 november 2005 heeft eiseres haar bezwaar gemotiveerd, zodat mocht het eerste bezwaarschrift te vroeg zijn ingediend, het tweede geschrift dit gebrek tijdig heeft hersteld. De rechtbank is daarom van oordeel dat het bezwaar niet als prematuur kan worden aangemerkt en dat verweerder het bezwaar op goede gronden ontvankelijk heeft verklaard. De rechtbank overweegt hierbij, wellicht ten overvloede, dat 14 oktober 2005 op een vrijdag viel, zodat de storting op de bankrekening van verweerder twee dagen langer heeft geduurd.
Kwalificatie diensten eiseres
5.3. Eiseres stelt dat de organisatie van haar dinnergameshows aan het verlaagde tarief is onderworpen op grond van de bij de Wet behorende Tabel I, post b.14 dan wel b.17. Post b.14, onderdeel d, bepaalt in verbinding met artikel 9, tweede lid, onderdeel a, van de Wet, dat het verlenen van toegang tot muziekuitvoeringen en toneeluitvoeringen, daaronder begrepen opera’s, operettes, dansen, pantomimes, revues, musicals en cabarets, aan het verlaagde tarief van zes procent is onderworpen. Post b.17 bepaalt dat het optreden door uitvoerende kunstenaars ook aan dat verlaagde tarief is onderworpen.
5.4. De rechtbank stelt voorop dat de lidstaten de bevoegdheid hebben uit de in Bijlage H bij de Zesde richtlijn genoemde goederen en diensten te kiezen, mits zij de algemene beginselen van het Gemeenschapsrecht eerbiedigen, zoals het neutraliteitsbeginsel. De wetgever mag het verlenen van toegang tot andere dan de in Tabel I, post b.14 genoemde plaatsen en evenementen, zoals shows, uitsluiten van het verlaagde tarief, zelfs als deze plaatsen en evenementen in een post van Bijlage H voorkomen waarvan de wetgever al een aantal plaatsen en evenementen voor het verlaagde tarief heeft aangewezen. De rechtbank verwerpt de stelling van eiseres dat de kwalificatie van haar dinnergameshows als een show in de zin van Bijlage H bij de Zesde richtlijn - nog daargelaten het oordeel van de rechtbank over de uitlegging van dit begrip - voldoende is voor de toepassing van het verlaagde tarief. Van belang is derhalve, of de diensten van eiseres kunnen worden aangemerkt als het verlenen van toegang tot een toneel- en / of muziekvoorstelling.
5.5. De rechtbank komt tot het oordeel dat de dinnergameshows geen toneel- en / of muziekvoorstelling vormen, en wel om de volgende redenen. Uit de aparte vermelding in de Wet van het gelegenheid geven tot sportbeoefening en het bijwonen van sportwedstrijden en -demonstraties, leidt de rechtbank af dat de wetgever onderscheid heeft willen maken tussen actieve en passieve sportbeleving. Naar het oordeel van de rechtbank geldt dit onderscheid ook voor toneel- en muziekuitvoeringen, zodat alleen de passieve bijwoning van een dergelijke uitvoering voor het verlaagde tarief in aanmerking komt. Nu de gasten uitdrukkelijk worden uitgenodigd om zelf toneel te spelen en deze actieve deelname de sleutel tot een geslaagde bijeenkomst vormt, kan niet worden gezegd dat de gasten toegang wordt geboden tot een toneeluitvoering. De rechtbank concludeert uit de ter zitting getoonde film dat indien de gasten onvoldoende meewerken, de dinnergameshow het best te omschrijven is als een diner met muzikale omlijsting (de muzikale boodschappen, showtunes en acts). Deze omlijsting is echter niet van een dergelijk artistiek niveau dat kan worden gesproken van de schepping, de interpretatie of de uitvoering van een muzikaal werk. De dinnergameshow kwalificeert dus evenmin als een muziekuitvoering.
5.6. De rechtbank verwerpt ook het beroep van eiseres op de uitspraak van het Gerechtshof ’s-Gravenhage (5 november 2004, nr. 03/0671) over de toegang tot dance-party’s. Het hof oordeelde dat de bezoekers niet alleen waren gekomen om zich te vermaken, maar ook, en vooral, om zich met de muziekuitvoeringen of de (muziek-)shows te laten vermaken en dat de bezoekers dan ook in volstrekt overwegende mate voor dat doel de entreeprijs betaalden. De enkele omstandigheid dat de bezoekers niet onafgebroken de volle aandacht hadden voor de uitvoeringen of de shows, maar ook gezellig met elkaar vertoefden, dronken, dansten, hingen enzovoorts, deed niet aan dit oordeel af. Het hof oordeelde dus dat de muziekuitvoering de belangrijkste component vormde. Bij de dinnergameshows vormt niet de muziek maar het spel, het gelegenheid geven tot het acteren in een soap of een schandaal, de belangrijkste component. Niet gezegd kan worden dat de gasten speciaal komen om zich door de muziek te laten vermaken. Het door het hof in zijn uitspraak beschreven sociale aspect voert in de dinnergameshows de boventoon, zoals de rechtbank mede op grond van de vertoning van het filmpje ter zitting concludeert.
5.7. Evenmin kwalificeert de organisatie van de dinnergameshows als een optreden door een uitvoerende artiest als bedoeld in post b.17. Uit de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen (arrest van 23 oktober 2003, zaak C-109/02, Commissie tegen Bondsrepubliek Duitsland) leidt de rechtbank af dat een onderscheid dient te worden gemaakt tussen het verlenen van toegang tot bepaalde evenementen aan de ene kant, en het optreden door een uitvoerend kunstenaar aan de andere kant. De laatstgenoemde dienst is beperkt tot het optreden van de uitvoerende kunstenaar voor het publiek, en omvat niet mede de organisatie van het evenement dat dit optreden ondersteunt. Nog daargelaten het antwoord op de vraag of het optreden van de presentator/regisseur als het optreden van een uitvoerend kunstenaar zou kunnen worden beschouwd, is de rechtbank van oordeel dat het beroep op toepassing van post b.17 faalt omdat de dienst van eiseres meer omvat. Eiseres doet de marketing en verkoopt de arrangementen, zij verzorgt de uitnodigingen, zij overlegt met het hotel over het diner en ziet toe op de kwaliteit daarvan, zij is verantwoordelijk voor de technische aspecten en zij voert, indien de tijd dit toelaat, enquêtes uit om haar product te verbeteren.
5.8. De rechtbank begrijpt uit de gedingstukken dat eiseres zich mede beroept op het neutraliteitsbeginsel, omdat de toegang tot vergelijkbare evenementen, zoals het optreden van een d.j., een v.j. of een Master of Ceremony, wel aan het verlaagde tarief is onderworpen. De rechtbank verwerpt deze stelling. Uit de gedingstukken en hetgeen eiseres ter zitting heeft verklaard leidt de rechtbank af dat eiseres zich richt op groepen, zoals collega’s en familieleden, die onder het genot van een diner actief willen deelnemen aan een gezamenlijke bezigheid, zoals een spel. In deze zin is deelname aan een dinnergameshow geen substituut of alternatief voor het verlenen van toegang tot de in post b.14 bedoelde voorstellingen. De dinnergameshows van eiseres zijn toegesneden op de actieve participatie van de gasten, die worden gelokt met het vooruitzicht zelf een rol te mogen spelen in een soap of een schandaal. Het is de bedoeling dat de gasten zelf acteren en reageren op de aanwijzingen van de presentator/regisseur. Ter zitting heeft eiseres verklaard dat bepaalde mensen ongeschikt zijn voor deelname aan haar dinnergameshows, omdat zij zich niet actief opstellen. De in post b.14 bedoelde voorstellingen zijn bedoeld voor een overwegend passief publiek dat zich wil laten vermaken door artiesten, zoals acteurs, musici, zangers en dansers. Dat het publiek bij sommige voorstellingen actief bij het optreden wordt betrokken doet aan dit oordeel niet af, nu deze betrokkenheid ondergeschikt is aan het optreden van de artiest. De dinnergameshows en de voorstellingen als bedoeld in post b.14 appelleren aan verschillende behoeftes en zijn geen gelijksoortige diensten. Bovendien kunnen de dinnergameshows alleen worden gespeeld door groepen en zijn zij niet geschikt voor kleinere gezelschappen. Wat betreft aard en doelgroep verschillen de dinnergameshows van eiseres van de voorstellingen van post b.17. Omwille van de neutraliteit is de wetgever daarom niet verplicht om beide diensten aan hetzelfde tarief te onderwerpen.
5.9. Eiseres heeft zich ook beroepen op het gelijkheidsbeginsel. Verweerder heeft ter zitting weersproken dat concurrenten van eiseres op gelijke diensten het verlaagde tarief mogen toepassen en aangegeven dat ter zake geen beleid wordt gevoerd. Het is aan eiseres te bewijzen dat sprake is van gelijke gevallen die verschillend worden behandeld. Eiseres heeft haar stelling niet met concrete gegevens onderbouwd en niet bewezen dat verweerder ondernemers die gelijke diensten verlenen, gunstiger behandelt. De rechtbank merkt in dit verband op dat eiseres ter zitting het unieke karakter van haar dinnergameshows heeft benadrukt, hetgeen vergelijking met gelijke gevallen bemoeilijkt. De rechtbank verwerpt het beroep op het gelijkheidsbeginsel.
6. Proceskosten
De rechtbank ziet geen aanleiding voor een proceskostenveroordeling.
7. Beslissing
De rechtbank verklaart het beroep ongegrond.
Deze uitspraak is gedaan op 11 oktober 2007 en op dezelfde dag in het openbaar uitgesproken door mr. A. van Dongen, voorzitter, mr. G.W.S. de Groot en mr. A.J. Roke, rechters, in tegenwoordigheid van mr. L.H.W. Verdegaal, griffier.
Afschrift verzonden aan partijen op:
De rechtbank heeft geen bezwaar tegen afgifte door de griffier van een afschrift van de uitspraak in geanonimiseerde vorm.
Rechtsmiddel
Tegen deze uitspraak kunnen partijen binnen zes weken na de verzenddatum hoger beroep instellen bij het gerechtshof te Amsterdam (belastingkamer), Postbus 1312, 1000 BH Amsterdam.
Bij het instellen van hoger beroep dient het volgende in acht te worden genomen:
1 - bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd;
2 - het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste het volgende vermelden:
a. de naam en het adres van de indiener;
b. een dagtekening;
c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het hoger beroep is ingesteld;
d. de gronden van het hoger beroep.