Uitspraak
RECHTBANK NOORD-HOLLAND
Zittingsplaats Alkmaar
zaaknummer : 12144309 CB VERZ 26-23 ZK
datum : 5 juni 2026
beschikking op een verzoek tot ondercuratelestelling
op verzoek van:
[verzoeker 1],
en
[verzoeker 2],
beiden wonende te [adres],
hierna te noemen: verzoekers,
met betrekking tot:
[adres],
geboren te [geboorteplaats], op [geboortedatum],
wonende te [adres],
hierna te noemen: betrokkene.
1.procedure
1.1.
De kantonrechter heeft kennisgenomen van:
- het verzoek met bijlagen, ontvangen op 10 maart 2026;
- de bereidverklaringen van de voorgestelde curatoren.
1.2.
Het verzoek is mondeling behandeld op 13 mei 2026. Daarbij waren aanwezig betrokkene en verzoekers.
2.beoordeling
Verzoek
2.1.
Verzoekers vragen om het instellen van curatele voor betrokkene. Verzoekers hebben toegelicht dat zij in 2025 in [land] weliswaar een vergelijkbaar verzoek hebben ingediend, maar tot de conclusie zijn gekomen dat onderhavig verzoek ingediend moet worden bij de kantonrechter in Nederland omdat verzoekers en betrokkene in Nederland woonachtig zijn. Voorts hebben zij toelicht dat betrokkene niet kan praten en afhankelijk is van zorg en ondersteuning van derden. Verzoekers willen graag tot curator worden benoemd, zodat zij de zaken van betrokkene op juiste wijze kunnen behartigen. Verzoekers hebben zich ter zitting beide mondeling bereid verklaard een benoeming tot curator te aanvaarden.
Rechtsmacht en toepasselijk recht
2.2.
Deze zaak heeft internationale aspecten. De kantonrechter dient eerst te beoordelen of hij bevoegd is om van het verzoek tot ondercuratelestelling kennis te nemen.
2.3.
Bij gebreke van een voor Nederland geldende internationale regeling, wordt de meerderjarigenbescherming beheerst door het commune internationaal privaatrecht. Het commune bevoegdheidsrecht bevat geen specifieke regeling voor kwesties betreffende meerderjarigenbescherming (waaronder curatele). De Hoge Raad heeft geoordeeld dat in een zaak waarin het gaat om meerderjarigenbescherming in voorkomend geval ruimte bestaat voor anticiperende toepassing van het Verdrag inzake de internationale bescherming van volwassenen van 13 januari 2000,1 ook wel genoemd het Haags Volwassenenbeschermingsverdrag 2000 (hierna: HVV 2000).2 Dit verdrag is op 13 januari 2000 ondertekend, maar tot op heden door Nederland niet geratificeerd.
2.4.
De bevoegdheidsregels uit het HVV 2000 zijn, bij wijze van uitgangspunt, formeel van toepassing indien de volwassene (ongeacht zijn nationaliteit) zijn gewone verblijfplaats in een verdragsstaat heeft. Hoewel Nederland geen verdragsstaat is en het HVV 2000 dus formeel niet van toepassing is indien de volwassene zijn gewone verblijfplaats in Nederland heeft, lenen de bevoegdheidsregels uit het HVV 2000 zich ervoor om in die situatie anticiperend door de Nederlandse rechter te worden toegepast.
2.5.
De kantonrechter moet hierom allereerst nagaan waar de betrokkene op 10 maart 2026, de datum van het verzoekschrift, zijn gewone verblijfplaats had. Het begrip gewone verblijfplaats is in het HVV 2000 niet nader gedefinieerd. Daarom moet aan de hand van alle feiten en omstandigheden van het geval worden beoordeeld waar de betrokkene zijn gewone verblijfplaats had. Uit de Basisregistratie Personen blijkt dat betrokkene sinds 1 februari 2024 staat ingeschreven op zijn woonadres in [plaats]. Verzoekers staan ook op dit adres ingeschreven en zij hebben verklaard sinds 2024 in Nederland te wonen. Op grond van deze omstandigheden staat naar het oordeel van de kantonrechter vast dat betrokkene ten tijde van het indienen van het verzoekschrift zijn gewone verblijfplaats in Nederland had. De omstandigheid dat verzoekers in 2025 een verzoek vergelijkbaar met het onderhavige hebben ingediend bij de [buitenlandse] rechter en dat deze daarop toewijzend heeft beslist acht de kantonrechter onvoldoende om anders te concluderen. De kantonrechter ziet daarom aanleiding het HVV 2000 anticiperend toe te passen.
2.6.
Op grond van artikel 5 lid 1 HVV Pro 2000 komt rechtsmacht toe aan de gerechten van de staat waar de volwassene zijn gewone verblijfplaats heeft. De gewone verblijfplaats van de betrokkene is in Nederland gelegen, zoals hiervoor onder 2.4 overwogen. De kantonrechter acht zich dan ook bevoegd om van het verzoek kennis te nemen.
2.7.
Nu is vastgesteld dat de Nederlandse rechter internationaal bevoegd is om van het verzoek tot ondercuratelestelling kennis te nemen, rijst de vraag naar het op de beoordeling van dat verzoek toepasselijke recht. Op grond van artikel 13 lid 1 HVV Pro 2000 past de bevoegde rechter bij de uitoefening van die bevoegdheid zijn eigen recht toe. De kantonrechter zal bij de beoordeling van het verzoek dan ook Nederlands recht toepassen.
Ondercuratelestelling
2.8.
Uit de stukken en het verhandelde ter zitting blijkt voldoende dat de noodzaak voor curatele aanwezig is en dat een voldoende behartiging van de belangen van betrokkene niet met een meer passende en minder verstrekkende voorziening kan worden bewerkstelligd. De kantonrechter zal curatele instellen en zal de voorgestelde curatoren benoemen, nu daartegen geen bezwaar is. Ieder van hen kan de taken die aan een curator toekomen alleen verrichten.
beslissing
De kantonrechter:
- stelt met ingang van heden curatele in ten behoeve van betrokkene
- benoemt met ingang van heden tot curatoren:
- deelt mee dat deze beschikking binnen tien dagen na de datum van verzending van deze beschikking door de griffier wordt bekendgemaakt in de Staatscourant;
- bepaalt dat de curatoren voor de (aanvangs)werkzaamheden en voor de met de curatele gemoeide kosten de in de Regeling beloning curatoren, bewindvoerders en mentoren vastgestelde forfaitaire tarieven ten laste van het vermogen van de betrokkene mogen brengen;
- deelt mee dat deze beschikking zal worden ingeschreven in het Centraal curatele- en bewindregister, zoals bedoeld in artikel 1:391 van Pro het Burgerlijk Wetboek.
Deze beschikking is gegeven door mr. M.W. Koenis, kantonrechter, en in het openbaar uitgesproken.
Tegen deze beschikking kan - uitsluitend door tussenkomst van een advocaat - hoger beroep worden ingesteld bij het gerechtshof te Amsterdam:
a. door de verzoeker en degenen aan wie een afschrift van deze beschikking (digitaal) is verstrekt of verzonden binnen drie maanden na de dag van de uitspraak;
b. door andere belanghebbenden binnen drie maanden na betekening daarvan of nadat deze beschikking hun op andere wijze bekend is geworden.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Trb. 2000, 10 en
Trb. 2008, 139.
Trb. 2008, 139.
2 Zie HR 2 februari 2018, ECLI:NL:HR:2018:147.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------