Uitspraak
RECHTBANK ROTTERDAM
Sector civiel recht
Zaak-/rolnummer: 276854 / HA ZA 07-198
Uitspraak: 30 januari 2008
VONNIS van de enkelvoudige kamer in de zaak van:
DE GEMEENTE ROTTERDAM,
zetelend te Rotterdam,
eiseres,
procureur mr. R.W. van Harmelen,
advocaat mr. S.C.Borger
- tegen -
[eiser] h.o.d.n. BUREAU MEDELANDERS,
wonende te Rotterdam,
gedaagde,
procureur mr. J. Slager.
Partijen worden hierna aangeduid als "de Gemeente" respectievelijk "[gedaagde]".
1 Het verloop van het geding
De rechtbank heeft kennisgenomen van de volgende stukken:
- dagvaarding d.d. 8 januari 2007 met producties;
- conclusie van antwoord, met producties;
- tussenvonnis van deze rechtbank d.d. 22 augustus 2007, waarbij een comparitie van partijen is gelast;
- proces-verbaal van de comparitie van partijen, gehouden op 15 oktober 2007.
2 De vaststaande feiten
Als enerzijds gesteld en anderzijds erkend dan wel niet of onvoldoende gemotiveerd weersproken, gelet ook op de in zoverre niet betwiste inhoud van de in het geding gebrachte producties, staat tussen partijen - voorzover van belang - het volgende vast:
2.1 Bij de stukken bevindt zich een uittreksel uit het handelsregister van 22 februari 2001, waarin -voor zover van belang- het volgende is opgenomen:
“Dossiernummer: 24317075
Onderneming:
Handelsna(a)m(en) : Bureau Medelanders B.V. i.o.
Rechtsvorm : rechtspersoon in oprichting
Adres : Beukelsdijk 46 a, 3021AJ Rotterdam
Datum vestiging : 01-01-2001
Bedrijfsomschrijving : de exploitatie van een intercultureel advies- en
organisatiebureau
------------------------------------------------------------------------------------------
Bevoegde functionaris(sen):
Naam : Stichting Medelanders van Overal en Nergens / 1
Adres : Beukelsdijk 46 a, 3021AJ Rotterdam
Inschrijving handelsregister
onder nummer :41134142
Infunctietreding : 01-01-2001
----------------------------------------------------------------------------------------------------
Gevolmachtigde(n):
Naam : [eiser] / 2
Geboortedatum en –plaats : [geboortedatum], [geboorteplaats]
Adres : [adres]
Infunctietreding : 01-01-2001
Bevoegdheid : Volledige volmacht”
2.2 Verder bevindt zich bij de stukken een uittreksel uit het handelsregister van 9 oktober 2001, waarin -voor zover van belang- het volgende is opgenomen:
“Dossiernummer: 24317075
Rechtspersoon:
Rechtsvorm : Besloten vennootschap
Naam : Bureau Medelanders B.V.
Statutaire zetel : Rotterdam
Eerste inschrijving in het
handelsregister : 08-10-2001
Akte van oprichting : 01-10-2001
(…)
---------------------------------------------------------------------------------------------------
Onderneming:
Handelsna(a)m(en) : Bureau Medelanders B.V. .
Adres : Beukelsdijk 46 a, 3021AJ Rotterdam
Datum vestiging : 01-01-2001
Bedrijfsomschrijving : de exploitatie van een intercultureel advies- en
organisatiebureau
(…)
---------------------------------------------------------------------------------------------------
Enig aandeelhouder:
Naam : [eiser] / 6
Geboortedatum en –plaats : [geboortedatum], [geboorteplaats]
Adres : [adres]
(…)
---------------------------------------------------------------------------------------------------
Bestuurder(s):
Naam : [eiser] / 5
Geboortedatum en –plaats : [geboortedatum], [geboorteplaats]
Adres : [adres]
Infunctietreding : 01-10-2001
Titel : Directeur
Bevoegdheid : Alleen/zelfstandig bevoegd
(…)
2.3 Bureau Medelanders is een intercultureel advies- en organisatiebureau. Bureau Medelanders heeft verschillende culturele projecten opgezet in Rotterdam, waaronder de projecten “Schatten van Noord” en “De Nieuwe Galerie”. Deze projecten zijn aangevangen in 2000.
2.4 In een brief gedateerd 19 juli 2001, afkomstig van de deelgemeente Noord (hierna: de deelgemeente), gericht aan Bureau Medelanders, staat –voor zover van belang- het volgende:
“Bureau Medelanders
t.a.v. de heer [eisser]
Beukelsdijk 46 A
3021 AJ ROTTERDAM
(…)
Geachte heer [gedaagde],
Naar aanleiding van uw brief van 8 mei 2001 met betrekking tot de afwikkeling van de fondsaanvragen voor het project Culturele Wereld Wijk berichten wij u als volgt.
U heeft ons verzocht een lening te verstrekken om daarmee de afrekening van de fondsaanvragen ten behoeve van het project Culturele Wereld Wijk te kunnen afwikkelen.
Het Dagelijks Bestuur van de deelgemeente Noord heeft besloten aan Bureau Medelanders een lening te willen verstrekken van fl. 145.000,=, onder de volgende voorwaarden.” (…)
De brief is voor akkoord getekend door de secretaris van de deelgemeente en de directeur Bureau Medelanders, [eisser].
2.5 Bij de stukken bevindt zich een opdrachtformulier betalingen – deelgemeente noord. Blijkens dit formulier is op 9 augustus 2001 een bedrag van f. 145.000,- (€ 65.798,13) overgemaakt op rekeningnummer 949447110. Als omschrijving staat vermeld “Lening Bureau Medelanders”.
2.6 In een brief gedateerd 28 november 2001, afkomstig van de deelgemeente Noord (hierna: de deelgemeente), gericht aan Bureau Medelanders, staat –voor zover van belang- het volgende:
“Bureau Medelanders
t.a.v. de heer [eisser]
Beukelsdijk 46 A
3021 AJ ROTTERDAM
(…)
Geachte heer [gedaagde],
Naar aanleiding van uw brief van 9 november 2001 inzake de liquiditeitssituatie van Bureau Medelanders met betrekking tot het project Schatten van Noord berichten wij u als volgt.
U heeft ons op de hoogte gebracht van de liquiditeitsproblemen van Bureau Medelanders, die ontstaan zijn als gevolg van de wijze waarop de SWA-middelen die voor dit project beschikbaar zijn worden bevoorschot. (…)
Op grond van het vorenstaande heeft het dagelijks bestuur van de deelgemeente Noord, bij wijze van uitzondering, besloten aan Bureau Medelanders een lening te verstrekken van f 480.000,- (€ 217.814,50), onder de volgende voorwaarden:”(…)
De brief is voor akkoord getekend door de waarnemend secretaris van de deelgemeente, de voorzitter van de deelgemeente en de directeur Bureau Medelanders, [eisser].
2.7 Op 29 november 2001 heeft de deelgemeente een bedrag van € 217.814,50 betaald.
2.8 Op 5 februari 2003 heeft Bureau Medelanders een bedrag van € 68.594,55 terugbetaald aan de deelgemeente. Op 14 februari 2003 heeft Bureau Medelanders een bedrag van
€ 88.759,41 terugbetaald aan de deelgemeente.
3 Het geschil
De vordering luidt om [gedaagde] bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad te veroordelen tot betaling aan de Gemeente van een bedrag van € 113.274,43, vermeerderd met de wettelijke rente gerekend vanaf 1 januari 2007 tot aan de dag der algehele voldoening, alsmede tot betaling aan de Gemeente van een bedrag van € 2.842,00 terzake van door de Gemeente gemaakte buitengerechtelijke kosten vermeerderd met de wettelijke rente gerekend vanaf de dag der dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening. De Gemeente vordert voorts dat [gedaagde] wordt veroordeeld in de kosten van de procedure.
Tegen de achtergrond van de vaststaande feiten heeft de Gemeente aan de vordering de volgende stellingen ten grondslag gelegd:
3.1 De leningen en de daarover verschuldigde rente zijn niet volledig terugbetaald. Het gevorderde bedrag van € 113.274,43 bestaat volgens de Gemeente uit de som van de geleende bedragen, inclusief de contractuele rente van 3 % gerekend vanaf de dag van overmaking van de geleende bedragen tot en met de dag dat de leningen uiterlijk terugbetaald hadden dienen te worden, minus de op 5 februari 2003 en 14 februari 2003 terugbetaalde bedragen van respectievelijk € 68.594,55 en € 88.759,41 en de te verrekenen deelgemeentelijke bijdragen over de jaren 2002 (€ 45.378,00) en 2003 (€ 1.264,19), één en ander vermeerderd met de wettelijke rente gerekend vanaf de dag dat [gedaagde] in verzuim was de leningen terug te betalen.
3.2 [gedaagde] is in persoon aansprakelijk voor de terugbetaling van de leningen, omdat hij de overeenkomsten is aangegaan en de leningen aan hem zijn uitbetaald. Volgens de Gemeente doet daar niet aan af dat hij daarbij handelde onder de naam ‘Bureau Medelanders’ of ‘directeur Bureau Medelanders’, omdat er geen stichting met deze naam bestaat of heeft bestaan.
3.3 Terzake van de gevorderde buitengerechtelijke incassokosten heeft de Gemeente aangevoerd dat ter invordering van de vordering intensief is gecorrespondeerd met [gedaagde] en zijn raadsman en dat ook het berekenen van de vordering rekening houdend met rente en verrekening tot invorderingswerkzaamheden behoort.
4 Het verweer
Het verweer strekt tot niet-ontvankelijk verklaring van de Gemeente in haar vordering, althans afwijzing van de vordering, met veroordeling van de Gemeente in de kosten van het geding.
[gedaagde] heeft daartoe het volgende aangevoerd:
4.1 De Gemeente moet niet-ontvankelijk worden verklaard in haar vordering, omdat [gedaagde] niet persoonlijk de leningsovereenkomsten is aangegaan. [gedaagde] handelde steeds als directeur van Bureau Medelanders, zijnde een B.V. (i.o.), hetgeen steeds kenbaar was voor de Gemeente. In dat verband heeft [gedaagde] er onder meer op gewezen dat alle brieven van de Gemeente gericht waren aan Bureau Medelanders en nimmer aan [gedaagde] persoonlijk, alsmede dat op het briefpapier van Bureau Medelanders wordt verwezen naar het inschrijvingsnummer bij het handelsregister (nr. 24317075). Niet [gedaagde] maar Bureau Medelanders dient tot nakoming van de geldleningsovereenkomsten te worden aangesproken.
4.2 Subsidiair heeft [gedaagde] zich beroepen op verjaring van de vordering voorzover deze betrekking heeft op de geldleningsovereenkomst van 19 juli 2001.
4.3 Meer subsidiair heeft [gedaagde] aangevoerd dat voorzover er nog sprake is van een openstaand saldo dat terugbetaald dient te worden, allereerst verrekening dient plaats te vinden met tegoeden van Bureau Medelanders ad € 46.011,- en € 45.378,02.
5. De beoordeling
5.1 [gedaagde] heeft allereerst betwist aangesproken te kunnen worden uit hoofde van de onder 2.4 en 2.6 genoemde geldleningsovereenkomsten, stellende dat hij niet in persoon, maar als directeur van Bureau Medelanders B.V. (i.o.) met de Gemeente de geldleningsovereenkomsten heeft gesloten.
5.2 In geschil is derhalve de vraag of [gedaagde] op eigen naam met de Gemeente heeft gecontracteerd of namens de B.V. (in oprichting) Bureau Medelanders. Het antwoord op die vraag hangt af van hetgeen de Gemeente en [gedaagde] daaromtrent jegens elkaar hebben verklaard en over en weer uit elkaars verklaringen hebben afgeleid en mochten afleiden (HR 11 maart 1977 NJ 1977, 521).
5.3 Ter comparitie heeft de Gemeente verklaard dat het haar op geen enkel moment duidelijk was dat [gedaagde] handelde als directeur van een B.V., al dan niet in oprichting. Daarbij heeft de Gemeente erop gewezen dat de leningen zijn verstrekt aan [gedaagde] in persoon, handelend onder de naam Bureau Medelanders, zijnde een eenmanszaak en dat Bureau Medelanders B.V. niet heeft voldaan aan haar wettelijke verplichting op grond van artikel 2:186 van Pro het Burgerlijk Wetboek (hierna: “BW”) om op al haar stukken en correspondentie haar gegevens te vermelden.
5.4 Wat betreft het beroep op artikel 2:186 BW Pro geldt het volgende. Bij de stukken bevinden zich enkele brieven die op briefpapier van Bureau Medelanders zijn afgedrukt. Op dat briefpapier staat niet vermeld dat Bureau Medelanders een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid is. In die zin wordt niet voldaan aan het vereiste van artikel 2:186 BW Pro dat bepaalt dat de volledige naam van de vennootschap moet zijn vermeld. Op overtreding van dat artikel is echter geen civielrechtelijke sanctie gesteld. Met name betekent schending van deze verplichting niet dat niet de rechtspersoon maar degene die namens de rechtspersoon handelde aan de gestelde rechtshandeling gebonden wordt. Het enkele ontbreken van de aanduiding B.V. (i.o.) op het briefpapier leidt er derhalve niet toe dat moet worden geoordeeld dat [gedaagde] de geldleningsovereenkomsten in persoon is aangegaan. Daarbij heeft de rechtbank mede in aanmerking genomen dat het nummer van de inschrijving in het handelsregister wel is vermeld op het briefpapier, zodat de Gemeente in staat was op relatief eenvoudige wijze informatie over de rechtspersoonlijkheid van Bureau Medelanders te achterhalen, hetgeen met het genoemde artikel is beoogd.
5.5 Vast staat voorts dat op het moment van het aangaan van de eerste geldlening Bureau Medelanders B.V. i.o. bestond en als zodanig was ingeschreven in het handelsregister. De tweede geldlening dateert van november 2001. Op dat moment was Bureau Medelanders B.V. reeds opgericht en als zodanig ingeschreven in het handelsregister.
5.6 Op het briefpapier van Bureau Medelanders wordt verwezen naar het inschrijfnummer van de Kamer van Koophandel. De Gemeente heeft alle correspondentie die inzake (de aflossing van) de geldleningen is gevoerd gestuurd naar het adres Beukelsdijk 46a, zijnde het adres van Bureau Medelanders en niet dat van [gedaagde] in privé. Alle brieven die zich bij de stukken van de rechtbank bevinden zijn gericht aan “Bureau Medelanders , dan wel aan “Stichting Bureau Medelanders t.a.v. de heer [eisser]”. [eiser] van zijn kant heeft alle door hem ondertekende geschriften ondertekend met “[eisser], directeur Bureau Medelanders”.
5.7 [eiser] heeft ter comparitie gesteld dat de “Stichting Medelanders overal en nergens” de oorspronkelijke contractspartij van de Gemeente was. Laatstgenoemde stichting is overgegaan in de Stichting Medelanders, welke stichting in 2001 is overgegaan in Bureau Medelanders B.V. i.o.. Deze stelling wordt ondersteund door het uittreksel uit het handelsregister van Bureau Medelanders B.V. i.o., waarin de Stichting Medelanders Overal en Nergens onder vermelding van haar inschrijfnummer bij het handelsregister staat genoemd als bevoegde functionaris. De Gemeente heeft de stellingen van [eiser] op dit punt ter comparitie niet gemotiveerd weersproken, zodat van de juistheid daarvan wordt uitgegaan.
5.8 In het licht van de hiervoor genoemde feiten en omstandigheden heeft de Gemeente naar het oordeel van de rechtbank niet uit de verklaringen en gedragingen van [gedaagde] mogen afleiden dat deze in persoon de geldleningsovereenkomsten is aangegaan. De Gemeente had daarentegen kunnen en moeten begrijpen dat [gedaagde] optrad namens een rechtspersoon, te weten de B.V. (i.o.) Bureau Medelanders, hetgeen op grond van de inschrijving in het handelsregister kenbaar was.
5.9 De Gemeente heeft voor het overige niets gesteld waaruit zou kunnen worden afgeleid dat [gedaagde] als bestuurder of uit anderen hoofde aansprakelijk is voor rechtshandelingen die ter zake de overeenkomsten van geldlening zijn verricht door de door hem bestuurde of vertegenwoordigde rechtspersonen.
5.10 Het voorgaande leidt tot de slotsom dat de vordering van de Gemeente moet worden afgewezen. De overige verweren van [gedaagde] behoeven gelet op het voorgaande geen nadere bespreking meer.
5.11 De Gemeente zal als de in het ongelijk gestelde partij worden veroordeeld in de proceskosten.
5 De beslissing
De rechtbank,
wijst af de vordering van de Gemeente;
veroordeelt de Gemeente in de proceskosten, tot aan deze uitspraak aan de zijde van [gedaagde] bepaald op € 1.120,00 aan vast recht en op € 2.842,00 aan salaris voor de procureur;
Dit vonnis is gewezen door mr. I.W.M. Laurijssens.
Uitgesproken in het openbaar.
1963/344