ECLI:NL:RBZWB:2025:3137 - Rechtbank Zeeland-West-Brabant - Vrijspraak medeplegen wederrechtelijke vrijheidsberoving,...

Uitspraak

RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT

Strafrecht

Zittingsplaats: Breda

parketnummer: 02-334529-24

vonnis van de meervoudige kamer van 22 mei 2025

in de strafzaak tegen

[verdachte]

geboren op [geboortedag 1] 2005 te [geboorteplaats]

wonende te [adres]

raadsman mr. W.B.O. van Soest, advocaat te Rotterdam,

1.Onderzoek van de zaak

De zaak is inhoudelijk behandeld op de zitting van 8 mei 2025, samen met de zaken tegen de medeverdachten [medeverdachte 1] (02-315492-24) en [medeverdachte 2] (02-315635-24), waarbij de officier van justitie, mr. M.A.M. Dekkers, en de verdediging hun standpunten kenbaar hebben gemaakt.

2.De tenlastelegging

De tenlastelegging is als bijlage I aan dit vonnis gehecht.

De verdenking komt er, kort en feitelijk weergegeven, op neer dat verdachte:

1. samen met anderen [slachtoffer] wederrechtelijk van haar vrijheid heeft beroofd en beroofd gehouden;
2. samen met anderen [slachtoffer] heeft afgeperst van een geldbedrag en een telefoon, dan wel dat geldbedrag en die telefoon van haar heeft gestolen, terwijl die diefstal werd voorafgegaan, vergezeld of gevolgd van geweld of bedreiging met geweld.

3.De voorvragen

De dagvaarding is geldig.

De rechtbank is bevoegd.

De officier van justitie is ontvankelijk in de vervolging.

Er is geen reden voor schorsing van de vervolging.

4.De beoordeling van het bewijs

4.1

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte zich schuldig heeft gemaakt aan de ten laste gelegde feiten en zij baseert zich hierbij op betrouwbaarheid van de verklaring van [slachtoffer] , die zij consistent acht en die door meerdere objectieve bewijsmiddelen wordt ondersteund. Ten aanzien van feit 2 kan enkel ten aanzien van het geldbedrag bewezen worden verklaard dat verdachte zich schuldig heeft gemaakt aan het medeplegen van afpersing zoals primair tenlastegelegd.

4.2

Het standpunt van de verdediging

De verdediging heeft vrijspraak bepleit. Verdachte heeft geen uitvoeringshandelingen verricht en geen significante bijdrage geleverd aan de ten laste gelegde feiten.

4.3

Het oordeel van de rechtbank

4.3.1

De bewijsmiddelen

De bewijsmiddelen zijn in bijlage II aan dit vonnis gehecht.

4.3.2

De bijzondere overwegingen met betrekking tot het bewijs

Feiten 1 en 2

Aan [verdachte] is ten laste gelegd dat hij [slachtoffer] samen met anderen wederrechtelijk van haar vrijheid heeft beroofd en haar samen met anderen heeft afgeperst van een geldbedrag en haar telefoon.

Vaststaande feiten en omstandigheden

Op 1 oktober 2024 omstreeks 21:45 uur kreeg de politie een melding van een vermissing van [slachtoffer] . Enkele uren later, op 2 oktober 2024 omstreeks 00:30 uur, kreeg de politie de melding dat [slachtoffer] door personeel van de Nederlandse Spoorwegen was aangetroffen op Centraal Station Utrecht. Medewerker Veiligheid en Service [getuige 1] had [slachtoffer] enkele minuten daarvoor geëmotioneerd aangetroffen en zij had hem verteld dat zij door haar ex-vriend en meerdere andere jongens was meegenomen vanaf Breda, dat zij van haar ex-vriend in de kofferbak moest stappen en ze naar een bos zijn gereden. Ze moest € 900,- overmaken en als zij dit niet zou doen dan werd zij achtergelaten in het bos. Ze had een klap gekregen en haar keel was dichtgeknepen door één van de jongens. In haar nek nam [getuige 1] rode afdrukken waar. Verbalisant [verbalisant] heeft een dag later een blauwe plek en een lichte zwelling op de rechterwang van [slachtoffer] waargenomen. [slachtoffer] was eerder op die avond van 1 oktober met een grijze Volkswagen Golf met kenteken [kenteken] opgehaald door haar ex-vriend [medeverdachte 1] . In deze auto bevonden zich ook [medeverdachte 3] , [medeverdachte 2] en [verdachte] . [medeverdachte 1] betrof de bestuurder en [medeverdachte 2] de bijrijder. Rechts achterin het voertuig zat [medeverdachte 3] en links achterin het voertuig zat [verdachte] . Over wat er in de auto is gebeurd lopen de lezingen uiteen.

De verklaring van [verdachte]

heeft verklaard dat hij op 1 oktober 2024 met zijn medeverdachten in de auto zat en dat zij naar [slachtoffer] gingen, omdat [medeverdachte 1] met haar wilde praten. Hij heeft verder niets meegekregen van wat er in de auto is gebeurd. [slachtoffer] heeft wel tussen hem en [medeverdachte 3] ingezeten op de achterbank. [verdachte] heeft [medeverdachte 3] een tikkie gestuurd, waarop er € 212,- op zijn rekening is gestort. Hij weet niet waarom hij dat geld kreeg.

De verklaring van aangeefster

[slachtoffer] heeft op 2 oktober 2024 direct na het incident aangifte gedaan. Zij heeft verklaard dat zij op 1 oktober 2024 werd gebeld door haar ex-vriend [medeverdachte 1] . Hij was met zijn broertje [medeverdachte 2] onderweg naar [slachtoffer] . [slachtoffer] heeft buiten haar woning op [medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] gewacht en zij kwamen omstreeks 21:10 uur aan in de straat van [slachtoffer] . Naast [medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] zaten ook [medeverdachte 3] en [verdachte] in de auto. [medeverdachte 1] vertelde [slachtoffer] dat zij twee opties had: of hij zou met haar moeder gaan praten en hun huis laten ontploffen of [slachtoffer] moest met hem mee. Omdat [slachtoffer] bang was dat verdachte haar familie pijn zou doen, is zij met [medeverdachte 1] meegegaan. Zij moest van hem plaatsnemen in de kofferbak van zijn auto en haar telefoon aan hem afgeven. Vervolgens is [medeverdachte 1] gaan rijden en na ongeveer een kwartier heeft hij de auto gestopt in een bos en de kofferbak geopend. [slachtoffer] zag op dat moment [medeverdachte 1] , [medeverdachte 2] , [verdachte] en [medeverdachte 3] buiten de auto staan. [medeverdachte 2] gaf aan dat [slachtoffer] met [medeverdachte 1] moest oplossen hoe zij hen zou gaan betalen, waarop [medeverdachte 3] zei dat [slachtoffer] € 1.000,- voor hen moest regelen. [slachtoffer] kreeg vervolgens haar telefoon terug om geld te regelen bij vriendinnen, terwijl [medeverdachte 3] haar instructies gaf. Ook moest zij haar bankrekening aan [medeverdachte 3] laten zien. Er stond op dat moment € 904,- op haar rekening. Vervolgens zijn de verdachten de auto ingestapt en moest [slachtoffer] op de achterbank plaatsnemen tussen [medeverdachte 3] en [verdachte] in. In de auto werd de telefoon van [slachtoffer] weer afgepakt en toen zij aangaf haar telefoon terug te willen heeft [medeverdachte 3] gedreigd haar te slaan. [medeverdachte 1] heeft de auto vervolgens naar Breda gereden naar een pinautomaat naast een gamehal. [medeverdachte 3] is met [slachtoffer] meegelopen en toen het pinnen niet lukte, zijn ze teruggelopen naar de auto. [medeverdachte 3] heeft vervolgens de telefoon van [slachtoffer] gepakt en € 900,- van haar rekening op een andere rekening gestort. Om de overboeking te laten slagen moest [slachtoffer] de code van haar rekening intoetsen. [medeverdachte 1] gaf vervolgens aan dat [slachtoffer] haar telefoon niet meer terug zou krijgen en is vervolgens naar Utrecht gereden. [medeverdachte 3] zei dat hij [slachtoffer] misschien ergens in een bos wilde achterlaten, waarna [medeverdachte 2] zei dat ze haar op Utrecht Centraal Station zouden afzetten waarna ze maar moest zien hoe ze terug zou komen. [slachtoffer] vroeg tijdens het rijden wederom aan [medeverdachte 3] of zij haar telefoon terug mocht. [medeverdachte 3] zat op dat moment rechts van [slachtoffer] . Hij heeft vervolgens zijn linkerarm om de nek van [slachtoffer] gedaan. Daarna heeft hij met zijn rechterhand de keel van [slachtoffer] vastgepakt en in haar keel geknepen. Toen [medeverdachte 3] haar keel losliet, heeft [slachtoffer] meermalen haar telefoon teruggevraagd. [medeverdachte 3] heeft daarop wederom de nek van [slachtoffer] vastgepakt en haar een stomp op haar hoofd en een klap op haar wang gegeven. Enige tijd later is de auto nog bij een tankstation gestopt en zo’n twintig minuten later kwamen ze met de auto aan op het station te Utrecht, waar [slachtoffer] , zonder telefoon, de auto uit moest stappen. Tijdens het uitstappen stonden [medeverdachte 1] en [verdachte] naast de auto. Nadat [slachtoffer] is uitgestapt is de auto met daarin [medeverdachte 1] , [medeverdachte 2] , [verdachte] en [medeverdachte 3] weggereden.

[slachtoffer] is vervolgens nog aanvullend verhoord bij de politie. Ook heeft zij een klacht bij de hulpofficier van justitie ingediend en later is zij nog gehoord bij de rechter-commissaris.

De waardering van het bewijs

De rechtbank dient te beoordelen of de verklaring van [slachtoffer] als betrouwbaar kan worden aangemerkt en vervolgens of die verklaring wordt ondersteund door andere bewijsmiddelen. Daarbij merkt de rechtbank op dat niet voor ieder onderdeel van de tenlastelegging twee bewijsmiddelen nodig zijn.

De rechtbank stelt vast dat [slachtoffer] direct na het incident bij getuige [getuige 1] haar verhaal heeft gedaan, dat zij vlak daarna aangifte heeft gedaan en dat zij in haar verklaringen bij [getuige 1] , de politie en later ook bij de rechter-commissaris consistent en gedetailleerd heeft verklaard over wat haar is overkomen. Ook verklaart [slachtoffer] over details waarvan zij op dat moment niet kon weten dat die details belangrijk zijn. Verder acht de rechtbank van belang dat [slachtoffer] zich niet enkel beschuldigend en negatief heeft uitgelaten over haar ex-vriend [medeverdachte 1] en dat zij haar verhaal in latere verklaringen ook niet groter heeft gemaakt. Bovendien bevat het dossier niets dat haar verklaring weerlegt. Gelet op het voorgaande acht de rechtbank de aangifte van [slachtoffer] dan ook betrouwbaar en geloofwaardig. Zij gaat dan ook uit van deze aangifte.

De rechtbank is van oordeel dat de aangifte van [slachtoffer] wordt ondersteund door andere bewijsmiddelen in het dossier. Zo laten de camerabeelden van zowel het centrum in Breda als die bij het Centraal Station Utrecht de route die met de auto is afgelegd zien en die route komt overeen met wat [slachtoffer] daarover heeft verklaard. Op de camerabeelden van het centrum in Breda is te zien dat een grijze Volkswagen Golf bij een pinautomaat nabij een gamehal stopt en dat er twee mannen, aan de linker- en rechterachterzijde van het voertuig uitstappen. Vervolgens stapt er ook een vrouw uit die daarna iets lijkt te doen bij een pinautomaat.

Een van de mannen loopt naar de vrouw toe en doet ook iets bij de pinautomaat. De rechtbank gaat er vanuit dat de vrouw [slachtoffer] betreft en de man die naar haar toe loopt [medeverdachte 3] . De andere man die is uitgestapt betreft [verdachte] . Op de camerabeelden bij het Centraal Station Utrecht is te zien dat de bestuurder en de passagier aan de linker achterzijde van de auto uitstappen en dat vervolgens een vrouw uitstapt. De bestuurder en passagier stappen vervolgens de auto weer in, terwijl de vrouw achterblijft. Vervolgens rent zij in de richting van het station. De rechtbank gaat er vanuit dat de vrouw op de beelden [slachtoffer] is. Op het station treft getuige [getuige 1] vervolgens een emotionele [slachtoffer] aan met rode afdrukken in haar nek. Het letsel is een dag later bovendien waargenomen door verbalisant [verbalisant] en vastgelegd op foto’s zoals getoond ter zitting.

[medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] zijn op 2 oktober 2024 aangehouden in de grijze Volkswagen Golf met kenteken [kenteken] en het voertuig is door de politie in beslag genomen. Uiteindelijk is in het dashboardkastje van dit voertuig de telefoon van [slachtoffer] aangetroffen. Op de in beslag genomen telefoon van [medeverdachte 3] is een Snapchatgesprek met [medeverdachte 1] aangetroffen, waarin [medeverdachte 1] aan [medeverdachte 3] heeft gestuurd “Nee maar we hebben haar tel”. Verder heeft [medeverdachte 1] naar [medeverdachte 3] gestuurd “Je moest der harder slaan”.

Getuige [getuige 2] heeft verklaard dat zij op 1 oktober 2024 omstreeks 22:00 uur werd gebeld door [medeverdachte 3] met de mededeling dat er € 900,- naar haar was overgemaakt en dat zij dit geld naar de rekening van [medeverdachte 3] moest overmaken. Uit de analyse van de bankrekening van [medeverdachte 3] blijkt dat er op 1 oktober om 22:55 uur een bijschrijving van € 900,- plaatsvond, afkomstig van de rekening van [getuige 2] . Vervolgens vinden er vanaf de rekening van [medeverdachte 3] overboekingen plaats naar [verdachte] en de medeverdachten. Deze overboekingen hebben plaatsgevonden via tikkies. Er kan via Tikkie geen geld worden overgeboekt zonder dat de ontvanger van het geld daarvoor een verzoek heeft gestuurd.

Wederrechtelijke vrijheidsberoving (feit 1)

De rechtbank dient vervolgens de vraag te beantwoorden of sprake is van wederrechtelijke vrijheidsberoving.

Uit de jurisprudentie volgt dat voor een wederrechtelijke vrijheidsberoving niet vereist is dat het slachtoffer daadwerkelijk opgesloten wordt. Er moet bezien worden of de handelingen in onderling verband en samenhang bezien met zich brengen dat sprake is van wederrechtelijke vrijheidsberoving.

[medeverdachte 1] heeft tegen [slachtoffer] gezegd dat hij met haar moeder zou gaan praten en hun huis zou laten ontploffen of dat zij met hem mee moest. Omdat [slachtoffer] hierdoor bang was, heeft zij op aanwijzing van [medeverdachte 1] plaatsgenomen in de kofferbak van de auto en daarbij haar telefoon aan hem moeten afgeven. Vervolgens is de auto met [medeverdachte 1] als bestuurder weggereden. Deze handelingen kunnen naar het oordeel van de rechtbank niet anders worden aangemerkt dan als een wederrechtelijke vrijheidsberoving van [slachtoffer] door [medeverdachte 1] .

Het geheel aan handelingen die daarna plaatsvinden, moet naar het oordeel van de rechtbank worden aangemerkt als het laten voortduren van de wederrechtelijke vrijheidsberoving. [slachtoffer] wordt immers met de auto naar een voor haar onbekende plek in een bos gebracht waarna zij geld moet gaan regelen voor de jongens. Daarna wordt zij op de achterbank van de auto tussen [medeverdachte 3] en [verdachte] in meegenomen naar een pinautomaat in het centrum van Breda om geld voor hen te gaan pinnen en uiteindelijk wordt zij afgezet bij Centraal Station Utrecht. In de auto is volgens [slachtoffer] sprake van een dreigende en intimiderende sfeer, wordt zij mishandeld en kan zij niet vrijelijk beschikken over haar telefoon, die van haar is afgepakt.

Het enkele feit dat [slachtoffer] bij de rechter-commissaris verklaart dat zij in het bos de keuze heeft gekregen om daar alleen achter te blijven, maakt onder de genoemde omstandigheden niet dat daarna geen sprake meer is van een vrijheidsberoving. De optie om in het donker, laat in de avond alleen op een voor haar onbekende plek in een bos zonder telefoon achter te blijven, was immers voor [slachtoffer] geen reëel alternatief.

Afpersing (feit 2)

Zoals hierboven vermeld hing in de auto een dreigende en intimiderende sfeer en moest [slachtoffer] geld regelen. Haar telefoon moest zij afgeven en kreeg zij zo nu en dan enkel terug om geld te regelen bij vriendinnen en om haar bankrekening te laten zien. Vervolgens is zij, terwijl [medeverdachte 3] bij haar liep en [verdachte] in de buurt bleef, meegenomen naar een pinautomaat. Toen het pinnen niet lukte moest [slachtoffer] de code op haar bankapp intoetsen waarna [medeverdachte 3] het geld, via de rekening van [getuige 2] , op zijn eigen rekening heeft gestort. Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat [slachtoffer] is afgeperst van een geldbedrag en haar telefoon. Anders dan de officier van justitie gaat de rechtbank ook uit van afpersing van de telefoon, nu [slachtoffer] zelf heeft verklaard dat zij deze direct moest afgeven aan [medeverdachte 1] . Vanaf dat moment was zij de beschikkingsmacht over haar telefoon kwijt.

Medeplegen

De rechtbank dient vervolgens de vraag te beantwoorden of sprake is van medeplegen. Daarbij stelt zij voorop dat de betrokkenheid aan een strafbaar feit als medeplegen kan worden bewezenverklaard wanneer is komen vast te staan dat bij het begaan daarvan sprake is geweest van een voldoende nauwe en bewuste samenwerking. Bij de beoordeling of daaraan is voldaan, kan rekening worden gehouden met onder meer de intensiteit van de samenwerking, de onderlinge taakverdeling, de rol in de voorbereiding, de uitvoering of de afhandeling van het delict en het belang van de rol van de verdachte, diens aanwezigheid op belangrijke momenten en het zich niet terugtrekken op een daartoe geëigend tijdstip.

De rechtbank overweegt met betrekking tot de wederrechtelijke vrijheidsberoving het volgende. Op het moment dat [slachtoffer] moest plaatsnemen in de kofferbak stond enkel [medeverdachte 1] buiten de auto. Onduidelijk is gebleven hoe zij in de kofferbak heeft gezeten of gelegen, en of deze was afgesloten. Er is niet gebleken van een voorafgaande afspraak of handelingen van [verdachte] in dit verband. Het enkele feit dat [verdachte] op dat moment in de auto zat en niet heeft ingegrepen, is zeer kwalijk, maar onvoldoende om van medeplegen te kunnen spreken. Er zijn geen andere feiten of omstandigheden gebleken die maken dat sprake was van een in dat verband vereiste voldoende nauwe en bewuste samenwerking met [medeverdachte 1] .

De rechtbank zal [verdachte] dan ook vrijspreken van dit onderdeel van de tenlastelegging.

Ten aanzien van het vervoeren van [slachtoffer] op de achterbank van de auto overweegt de rechtbank het volgende. Verdachte is samen met zijn medeverdachten vanaf het begin tot aan het einde van de rit samen gebleven en zij hebben zich op geen enkel moment onttrokken. Echter, uit het dossier blijkt niet dat verdachte, anders dan zijn medeverdachten, enige uitvoeringshandelingen heeft verricht ten aanzien van de wederrechtelijke vrijheidsberoving. Niet kan worden bewezen dat hij (dreigende) woorden heeft geuit of [slachtoffer] kenbaar heeft gemaakt dat er geweld zou worden gebruikt als zij niet zou meewerken of om haar telefoon zou vragen. Ook is niet gebleken dat [verdachte] heeft bepaald dat [slachtoffer] in de auto moest blijven of waar zij zou worden afgezet. Het enkele feit dat verdachte zich in het voertuig bevond en zich niet heeft onttrokken, is naar het oordeel van de rechtbank onvoldoende om te spreken van het medeplegen van wederrechtelijke vrijheidsberoving. Zij zal verdachte dan ook vrijspreken van feit 1.

Dat is anders ten aanzien van feit 2. Ten aanzien van de afpersing wordt als volgt overwogen. De vier verdachten zijn vanaf het moment dat [slachtoffer] in de kofferbak van de auto stapte tot het moment dat zij bij CS Utrecht weer uit de auto stapte aanwezig geweest. De auto betrof een Volkswagen Golf met daarin in totaal vijf personen. Voor zover de verdachten de verweten handelingen in de auto al niet zelf hebben verricht, moeten zij hebben meegekregen dat sprake was van een intimiderende en dreigende sfeer, dat [slachtoffer] geld moest regelen en dat het geld daadwerkelijk van haar bankrekening is afgehaald, dat zij haar telefoon niet terugkreeg, hoewel zij daar wel om vroeg en dat zij is mishandeld. Vervolgens hebben de medeverdachten allemaal gedeeld in de buit nadat zij een tikkie hebben gestuurd naar [medeverdachte 3] . Het sturen van een tikkie betreft een actieve handeling vanuit de verdachten die, mede gelet op het tijdstip waarop dit is gebeurd, niet anders geïnterpreteerd kan worden dan als het maken van aanspraak op de buit. Naar het oordeel van de rechtbank is dan ook sprake van het medeplegen van afpersing, zodat feit 2 wettig en overtuigend is bewezen.

Conclusie

De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat [verdachte] [slachtoffer] samen met anderen heeft afgeperst. Zij spreekt verdachte vrij van het medeplegen van wederrechtelijke vrijheidsberoving.

4.4

De bewezenverklaring

De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte

feit 2

op 1 oktober 2024 in Nederland tezamen en in vereniging met anderen met het oogmerk om zich en een ander wederrechtelijk te bevoordelen door bedreiging met geweld [slachtoffer] heeft gedwongen tot de afgifte van een geldbedrag, te weten 900 euro en een telefoon die aan [slachtoffer] toebehoorde door een dreigende en intimiderende sfeer te doen ontstaan en binnen die voornoemde sfeer die [slachtoffer] de woorden toe te voegen dat, verdachte en zijn mededaders die [slachtoffer] pijn zouden doen als zij, [slachtoffer] , niet mee zou werken en die [slachtoffer] de woorden toe te voegen:

dat zij het met [medeverdachte 1] moet gaan oplossen en dat zij hen, verdachte en/of zijn mededader(s) moet gaan betalen en dat zij, [slachtoffer] , 1000 euro moest gaan regelen en dat zij, [slachtoffer] de code van haar rekening moet intoetsen en dat zij, [slachtoffer] (gelet op voornoemde dreigende en intimiderende sfeer) haar code heeft ingetoetst;

Voor zover er in de tenlastelegging kennelijke taal- en/of schrijffouten voorkomen, zijn die fouten in de bewezenverklaring verbeterd. Verdachte is daardoor niet in zijn verdediging geschaad.

De rechtbank acht niet bewezen hetgeen meer of anders is ten laste gelegd. Verdachte zal daarvan worden vrijgesproken.

5.De strafbaarheid

Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van het feit uitsluiten. Dit levert het in de beslissing genoemde strafbare feit op.

Verdachte is strafbaar, omdat niet is gebleken van een omstandigheid die zijn strafbaarheid uitsluit.

6.De strafoplegging

6.1

De vordering van de officier van justitie

De officier van justitie verzoekt de rechtbank, in afwijking van het advies van de reclassering, het volwassenstrafrecht toe te passen. Zij vordert aan verdachte op te leggen een gevangenisstraf van 12 maanden, waarvan 6 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaar en met aftrek van voorarrest. Verder vordert zij daaraan als bijzondere voorwaarde een contactverbod met alle medeverdachten te verbinden.

6.2

Het standpunt van de verdediging

De verdediging verzoekt de rechtbank om in geval van strafoplegging het jeugdstrafrecht toe te passen.

6.3

Het oordeel van de rechtbank

De ernst van de feiten

Verdachte heeft samen met anderen [slachtoffer] afgeperst van een geldbedrag en van haar telefoon. Hij heeft samen met zijn medeverdachten gedreigd met geweld om een geldbedrag van [slachtoffer] te verkrijgen, terwijl zij op dat moment tussen verdachte en een van de medeverdachten op de achterbank van een rijdende auto zat en niet weg kon. [slachtoffer] heeft door het handelen van verdachte en zijn medeverdachten zeer angstige momenten doorgemaakt. Dit beschrijft zij ook in haar schriftelijke slachtofferverklaring. De ervaring leert dat slachtoffers van dit soort feiten hier nog lange tijd psychische gevolgen van kunnen ondervinden. Verdachte heeft zich om deze gevolgen niet bekommerd en enkel gehandeld uit eigen (financieel) gewin.

De persoon van verdachte

De rechtbank heeft kennisgenomen van het strafblad van verdachte, waaruit blijkt dat hij niet eerder met politie en justitie in aanraking is geweest.

Verder heeft de rechtbank acht geslagen op het reclasseringsadvies van 23 oktober 2024. Daaruit volgt dat sprake is van stabiliteit op vrijwel alle leefgebieden. Verdachte woont thuis, volgt een mbo niveau 4 opleiding en heeft een bijbaan. Er is geen sprake van financiële problemen, middelengebruik of psychosociale problematiek. Ook is niet eerder sprake geweest van een behandeltraject. De reclassering kan geen uitspraak doen over eventuele risicofactoren, omdat verdachte zich op zijn zwijgrecht beroept. In overleg met de Raad voor de Kinderbescherming adviseert de reclassering om het jeugdstrafrecht toe te passen.

Gelet op het reclasseringsadvies zal de rechtbank het jeugdstrafrecht toepassen.

Verdachte is ter zitting verschenen, maar heeft daar geen verantwoordelijkheid genomen voor zijn handelen. Ten aanzien van zijn persoonlijke omstandigheden heeft hij verklaard dat hij zijn opleiding bijna heeft afgerond en voornemens is om in september te starten met de hbo-opleiding Social Work.

Strafoplegging

Bij de oplegging van de straf heeft de rechtbank gekeken naar straffen die in soortgelijke zaken worden opgelegd. De rechtbank houdt er rekening mee dat verdachte ten aanzien van de medeverdachten de kleinste rol in het geheel had. Zij acht een onvoorwaardelijke jeugddetentie langer dan het voorarrest dan ook niet op zijn plaats. Alles afwegende legt de rechtbank aan verdachte op een jeugddetentie van drie dagen met aftrek van voorarrest. Daarnaast legt zij aan verdachte op een werkstraf van 80 uren, waarvan 20 uren voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaar. Daaraan verbindt zij als bijzondere voorwaarden een contactverbod met alle medeverdachten en met het slachtoffer.

7.De benadeelde partij

De benadeelde partij [slachtoffer] vordert een schadevergoeding van € 3.400,- waarvan € 900,- aan materiële schade en € 2.500,- aan immateriële schade.

De rechtbank heeft hiervoor overwogen dat bewezen kan worden verklaard dat verdachte feit 2 heeft gepleegd. Dit betekent ook dat verdachte onrechtmatig heeft gehandeld tegenover de benadeelde partij en dat hij verplicht is de schade van de benadeelde partij te vergoeden.

Materiële schade

De materiële schade bestaat uit € 900,- aan weggenomen geld.

De rechtbank is van oordeel dat de schade in een voldoende verband staat met het bewezenverklaarde handelen van verdachte, zodat ook sprake is van schade die een rechtstreeks gevolg is van het bewezenverklaarde feit. Nu deze kosten niet zijn betwist, wijst de rechtbank de vordering in zoverre toe.

Immateriële schade

De benadeelde heeft aangevoerd dat zij nadelige (psychische) gevolgen heeft ondervonden van het bewezenverklaarde handelen van verdachte. Naar het oordeel van de rechtbank brengt de aard en de ernst van de normschending door verdachte mee dat de relevante nadelige gevolgen daarvan voor de benadeelde zo voor de hand liggen, dat sprake is van een aantasting in de persoon op andere wijze dan door lichamelijk letsel of aantasting in haar eer of goede naam. Dit betekent dat de immateriële schade voor vergoeding in aanmerking komt.

Gelet op alle omstandigheden en de bedragen die in vergelijkbare gevallen zijn toegekend, acht rechtbank vergoeding van een bedrag van € 2.000,- billijk. Voor het overige deel van deze vordering zal de rechtbank de benadeelde partij niet-ontvankelijk verklaren. Dit deel van de vordering kan bij de burgerlijke rechter worden aangebracht.

De schadevergoedingsmaatregel en de wettelijke renteMet betrekking tot het totaal toe te wijzen bedrag zal de wettelijke rente worden toegewezen vanaf het tijdstip waarop feit 2 werd gepleegd, te weten 1 oktober 2024.

De rechtbank zal tevens de schadevergoedingsmaatregel opleggen tot betaling van het toegekende schadebedrag. Dit betekent dat het CJIB de inning zal verzorgen en dat bij niet betaling gijzeling kan worden toegepast als dwangmiddel.

Groepsaansprakelijkheid en hoofdelijkheid

In de gevallen waarin het feit door verdachte in vereniging met één of meer anderen is gepleegd, stelt de rechtbank vast dat in civielrechtelijk opzicht sprake is van groepsaansprakelijkheid als bedoeld in artikel 6:166 van Pro het Burgerlijk Wetboek (hierna: BW). Dit brengt met zich dat iedere bij het feit betrokkene hoofdelijk aansprakelijk is voor de als gevolg daarvan geleden schade. Er is namelijk steeds sprake geweest van bewuste gezamenlijke deelname aan de afpersing onder dreiging met geweld in groepsverband en tussen de gedragingen bestaat naar het oordeel van de rechtbank een duidelijke samenhang. Afpersing onder dreiging van geweld tegen een persoon (of personen) brengt de kans met zich dat aan die persoon of personen letsel of andere schade wordt toegebracht, en verdachte heeft dat risico voor lief genomen. Door deelname aan de groep zijn verdachte en zijn mededader naar burgerlijk recht hoofdelijk aansprakelijk voor de schade die door het strafbare feit is toegebracht.

Voor aansprakelijkheid krachtens artikel 6:166 BW Pro is niet vereist dat een individu uit de groep zelf de schade heeft veroorzaakt om daarvoor in civielrechtelijke zin aangesproken te kunnen worden. De regeling beoogt buiten twijfel te stellen dat een deelnemer aan onrechtmatige gedragingen in groepsverband zich niet aan aansprakelijkheid voor de daaruit ontstane schade kan onttrekken met het causaliteitsverweer dat de schade ook zonder zijn deelneming aan de groep zou zijn ontstaan.

8.De wettelijke voorschriften

De beslissing berust op de artikelen 36f, 47, 77a, 77g, 77i, 77m, 77n, 77x, 77y, 77z, 77aa, 312 en 317 van het Wetboek van Strafrecht zoals deze artikelen luidden ten tijde van het bewezenverklaarde.

9.De beslissing

De rechtbank:

Vrijspraak

-
spreekt verdachte vrijvan het onder 1 tenlastegelegde feit;

Bewezenverklaring

- verklaart het tenlastegelegde bewezen, zodanig als hierboven onder 4.4 is omschreven;

- spreekt verdachte vrij van wat meer of anders is ten laste gelegd;

Strafbaarheid

- verklaart dat het bewezenverklaarde het volgende strafbare feit oplevert:

feit 2 primair:afpersing, terwijl het feit wordt gepleegd door twee of meer verenigde

personen;

- verklaart verdachte strafbaar;

Strafoplegging

- veroordeelt verdachte tot
een jeugddetentie van 3 dagen;

- bepaalt dat de tijd die verdachte voor de tenuitvoerlegging van deze uitspraak in voorarrest heeft doorgebracht in mindering wordt gebracht bij de tenuitvoerlegging van de opgelegde jeugddetentie;

- veroordeelt verdachte tot
een werkstraf van 80 uren, subsidiair 40 dagen vervangende jeugddetentie, waarvan 20 uren, subsidiair 10 dagen vervangende jeugddetentie, voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaar;

- bepaalt dat het voorwaardelijke deel van deze taakstraf niet ten uitvoer wordt gelegd, tenzij de rechter later anders mocht gelasten, omdat verdachte voor het einde van de proeftijd na te melden voorwaarden niet heeft nageleefd;

- stelt als
algemene voorwaardedat verdachte zich voor het einde van de proeftijd niet schuldig maakt aan een strafbaar feit;

- stelt als
bijzondere voorwaarden:

* dat verdachte gedurende de proeftijd op geen enkele wijze – direct of indirect – contact zal opnemen, zoeken of hebben met medeverdachten [medeverdachte 3] (geboren op [geboortedag 2] 2007), [medeverdachte 1] (geboren op [geboortedag 3] 2002) en [medeverdachte 2] (geboren op [geboortedag 4] 2004), zolang het Openbaar Ministerie dat noodzakelijk acht;

* dat verdachte gedurende de proeftijd op geen enkele wijze – direct of indirect – contact zal opnemen, zoeken of hebben met het slachtoffer [slachtoffer] (geboren op [geboortedag 5] 2004) (uitgezonderd van contact in een mediation en/of herstel bemiddelingstraject), zolang het Openbaar Ministerie dat noodzakelijk acht;

* dat verdachte ten behoeve van het vaststellen van zijn identiteit, medewerking verleent aan het nemen van vingerafdrukken of een identiteitsbewijs als bedoeld in artikel 1 van Pro de Wet op de identificatieplicht ter inzage biedt;

* dat verdachte medewerking verleent aan het reclasseringstoezicht, de medewerking aan huisbezoeken en het zich melden bij de jeugdreclassering zo vaak en zolang als de jeugdreclassering dit noodzakelijk acht, daaronder begrepen;

- geeft opdracht aan de gecertificeerde instelling Jeugdbescherming Brabant tot het houden van toezicht op de naleving van voormelde bijzondere voorwaarden en verdachte ten behoeve daarvan te begeleiden;

Benadeelde partij

- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [slachtoffer] van € 2.900,- waarvan € 900,- aan materiële schade en € 2.000,- aan immateriële schade, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 1 oktober 2024 tot aan de dag der voldoening;

- bepaalt dat verdachte met de mededaders hoofdelijk aansprakelijk is voor het gehele bedrag;

- verklaart de benadeelde partij in het overige gedeelte van de vordering niet-ontvankelijk en bepaalt dat de vordering voor dat gedeelte bij de burgerlijke rechter kan worden aangebracht;

- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot nu toe begroot op nihil;

- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [slachtoffer] (feit 2), € 2.900,- te betalen, vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 1 oktober 2024 tot aan de dag der voldoening;

- bepaalt dat bij niet betaling 38 dagen gijzeling kan worden toegepast;

- bepaalt dat verdachte met de mededaders hoofdelijk aansprakelijk is voor het gehele bedrag;

- bepaalt dat bij voldoening van de schadevergoedingsmaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij vervalt en omgekeerd.

Dit vonnis is gewezen door mr. S.W.M. Speekenbrink, voorzitter, mr. R. Combee en mr. L. de Jong, rechters, in tegenwoordigheid van mr. D. van Spelde, griffier, en is uitgesproken ter openbare zitting op 22 mei 2025.

Mr. Speekenbrink, mr. De Jong en mr. Van Spelde zijn niet in de gelegenheid dit vonnis mede te ondertekenen.

Bijlage I

De tenlastelegging

hij op of omstreeks 1 oktober 2024 tot en met 2 oktober 2024 te Breda en/of Utrecht, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen, opzettelijk [slachtoffer] wederrechtelijk van de vrijheid heeft beroofd en/of beroofd gehouden, door, zakelijk weergegeven,

- die [slachtoffer] te vertellen dat hij met haar moeder gaat praten en/of het huis laat ontploffen en/of dat zij, [slachtoffer] met hem mee gaat,” en/of dat zij in de kofferbak moest gaan zitten, althans woorden van gelijke dwingende en/of dreigende aard en/of strekking en/of

- de telefoon van die [slachtoffer] af te nemen, en/of

- die [slachtoffer] achterin de kofferbak van het voertuig te laten plaatsnemen en/of

- die [slachtoffer] in de kofferbak te houden en/of te vervoeren en/of

- die [slachtoffer] op de achterbank van het voertuig te laten plaatsnemen en/of die [slachtoffer] op de achterbank te houden en/of te vervoeren;

( art 282 lid 1 Wetboek Pro van Strafrecht, art 47 lid 1 ahf Pro/sub 1 Wetboek van Strafrecht )

hij in of omstreeks 1 oktober 2024 tot en met 2 oktober 2024 te Breda en/of te Utrecht, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen, met het oogmerk om zich en/of een ander wederrechtelijk te bevoordelen door geweld en/of bedreiging met geweld [slachtoffer] heeft gedwongen tot de afgifte van een geldbedrag, te weten 900 euro en/of een telefoon, in elk geval enig goed, dat/die geheel of ten dele aan [slachtoffer] en/of een derde toebehoorde(n) door die voornoemde [slachtoffer] de woorden toe te voegen dat:

die [slachtoffer] de woorden toe te voegen dat, verdachte en/of zijn mededader(s) haar, [slachtoffer] moeder, broertje en/of zusje en/of die [slachtoffer] pijn zouden doen als zij, [slachtoffer] , niet mee zou gaan

en/of niet mee zou werken en/of die [slachtoffer] de woorden toe te voegen:

dat zij het met [medeverdachte 1] moet gaan oplossen en/of dat zij hen, verdachte en/of zijn mededader(s) moet gaan betalen en/of dat zij, [slachtoffer] , 1000 euro moest gaan regelen en/of dat zij, [slachtoffer] de code van haar rekening moet intoetsen en/of dat zij, [slachtoffer] (gelet op voornoemde dreigende en/of intimiderende sfeer) haar code heeft ingetoetst (waarna het geldbedrag van 900 euro, althans een geldbedrag is overgemaakt naar een ander rekeningnummer en/of haar telefoon werd afgenomen) en/of dat zij, [slachtoffer] uit de auto moet uitstappen en moet gaan lopen, anders zou ze dood geslagen worden;

( art 312 lid 2 ahf Pro/sub 2 Wetboek van Strafrecht, art 317 lid 1 Wetboek Pro van Strafrecht, art 317 lid 3 Wetboek Pro van Strafrecht )

subsidiair althans, indien het vorenstaande niet tot een veroordeling mocht of zou kunnen leiden:

hij in of omstreeks 1 oktober 2024 tot en met 2 oktober 2024 te Breda en/of te Utrecht, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen, een geldbedrag, te weten 900 euro en/of een telefoon, in elk geval enig goed, dat/die geheel of ten dele aan [slachtoffer] , in elk geval aan een ander dan aan verdachte en/of zijn mededader(s) toebehoorde(n) heeft weggenomen met het oogmerk om het zich wederrechtelijk toe te eigenen, terwijl deze diefstal werd voorafgegaan, vergezeld en/of gevolgd van geweld en/of bedreiging met geweld tegen die [slachtoffer] , gepleegd met het oogmerk om die diefstal voor te bereiden of gemakkelijk te maken, of om, bij betrapping op heterdaad, aan zichzelf of andere deelnemers aan het misdrijf hetzij de vlucht mogelijk te maken, hetzij het bezit van het gestolene te verzekeren, door die voornoemde [slachtoffer] de woorden toe te voegen dat:

als ze niet zou luisteren naar hem en/of niet met hem mee zou gaan, hij, verdachte en/of zijn mededader(s) met haar moeder zou gaan praten en het huis zou laten ontploffen en/of een dreigende en/of intimiderende sfeer te doen ontstaan en/of (binnen die voornoemde sfeer) die [slachtoffer] de woorden toe te voegen dat, verdachte en/of zijn mededader(s) haar, [slachtoffer] moeder, broertje en/of zusje en/of die [slachtoffer] pijn zouden doen als zij, [slachtoffer] , niet mee zou gaan