ECLI:NL:HR:2012:BY5672

• Datum uitspraak: 11 december 2012
• Publicatiedatum: 5 april 2013
• Zaaknummer: 11/04642
• Instantie: Hoge Raad
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Deels toewijzend
• Procedures: Cassatie
• Rechters: A.J.A. van Dorst; B.C. de Savornin Lohman; N. Jörg
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Vernietiging en terugwijzing wegens onvoldoende strafmotivering bij afwezigheid verdachte

In deze zaak heeft de verdachte beroep in cassatie ingesteld tegen een arrest van het Gerechtshof te Leeuwarden, waarin hij was veroordeeld voor medeplegen van bedreiging en openlijk geweld in vereniging. De verdachte was niet verschenen bij de terechtzitting, met als reden dat hij onvoldoende financiële middelen had om te reizen, en had zijn raadsman gemachtigd hem te verdedigen.

Het hof motiveerde de strafoplegging onder meer met de constatering dat verdachte door zijn afwezigheid de verantwoordelijkheid voor zijn gedragingen afwees. De Hoge Raad oordeelt echter dat deze motivering niet begrijpelijk is, nu het hof niet heeft vastgesteld of onderzocht of de reden van afwezigheid gegrond was.

Daarom vernietigt de Hoge Raad het arrest uitsluitend voor wat betreft de strafoplegging en wijst de zaak terug naar het hof voor een nieuwe beoordeling van de strafoplegging. Het beroep wordt voor het overige verworpen.

De uitspraak benadrukt het belang van een zorgvuldige en begrijpelijke motivering van de strafoplegging, zeker wanneer de verdachte afwezig is en een verklaring daarvoor heeft gegeven.

Uitkomst: Het arrest van het hof wordt vernietigd voor wat betreft de strafoplegging en de zaak wordt terugverwezen voor hernieuwde berechting.

Uitspraak

11 december 2012

Strafkamer

nr. S 11/04642

Hoge Raad der Nederlanden

Arrest

op het beroep in cassatie tegen een arrest van het Gerechtshof te Leeuwarden van 23 juni 2011, nummer 24/002472-08, in de strafzaak tegen:

[Verdachte], geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1968.

1. Geding in cassatie

Het beroep is ingesteld door de verdachte. Namens deze heeft mr. J.B.A. Kalk, advocaat te Enschede, bij schriftuur middelen van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.

De Advocaat-Generaal Machielse heeft geconcludeerd tot vernietiging van het bestreden arrest voor zover het de strafoplegging betreft en tot terugwijzing van de zaak naar het Gerechtshof te Leeuwarden teneinde in zoverre op het bestaande beroep opnieuw te worden berecht en afgedaan.

2. Beoordeling van het tweede middel

2.1. Het middel klaagt over de strafmotivering.

2.2. Het proces-verbaal van de terechtzitting van het Hof houdt in:

"Gevraagd naar zijn eventuele bekendheid met de reden van afwezigheid van verdachte antwoordt de raadsman, zakelijk weergegeven:

Cliënt heeft weinig financiële middelen. Een retour Enschede-Leeuwarden is dan gewoon te duur. Cliënt heeft mij gemachtigd om hem hier ter terechtzitting te verdedigen."

2.3. Het Hof heeft de verdachte ter zake van 1. "medeplegen van bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht (de Hoge Raad leest:) meermalen gepleegd" en 2. "openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen" veroordeeld tot een gevangenisstraf van acht weken met tenuitvoerlegging van eerder voorwaardelijk opgelegde gevangenisstraffen. Ter motivering van de strafoplegging heeft het Hof onder meer overwogen:

"Het hof stelt vast dat verdachte heeft gekozen voor een nagenoeg volledig ontkennende opstelling en dat hij noch ter terechtzitting in eerste aanleg noch in hoger beroep is verschenen. Het hof maakt daaruit op dat verdachte de verantwoordelijkheid voor zijn gedragingen afwijst."

2.4. Gelet op de namens de verdachte gegeven reden van zijn afwezigheid, waaromtrent het Hof niets heeft vastgesteld, is deze overweging niet zonder meer begrijpelijk. De strafoplegging is dus niet naar de eis der wet met redenen omkleed, zodat het middel doel treft.

3. Slotsom

Nu de Hoge Raad geen grond aanwezig oordeelt waarop de bestreden uitspraak ambtshalve zou behoren te worden vernietigd, brengt hetgeen hiervoor is overwogen mee dat het eerste middel geen bespreking behoeft en als volgt moet worden beslist.

4. Beslissing

De Hoge Raad:

vernietigt de bestreden uitspraak maar uitsluitend wat betreft de strafoplegging, de last tot tenuitvoerlegging daaronder begrepen;

wijst de zaak terug naar het Gerechtshof te Leeuwarden, opdat de zaak in zoverre op het bestaande hoger beroep opnieuw wordt berecht en afgedaan;

verwerpt het beroep voor het overige.

Dit arrest is gewezen door de vice-president A.J.A. van Dorst als voorzitter, en de raadsheren B.C. de Savornin Lohman en N. Jörg, in bijzijn van de waarnemend griffier E. Schnetz, en uitgesproken op 11 december 2012.