ECLI:NL:HR:2017:949

Hoge Raad

Datum uitspraak
23 mei 2017
Publicatiedatum
23 mei 2017
Zaaknummer
15/03460
Instantie
Hoge Raad
Type
Uitspraak
Rechtsgebied
Strafrecht
Uitkomst
Deels toewijzend
Procedures
  • Cassatie
Rechters
Vindplaatsen
  • Rechtspraak.nl
Aangehaalde wetgeving Pro
Art. 33a SrArt. 420bis SrArt. 420ter SrArt. 94 SvArt. 94a Sv
AI samenvatting door LexboostAutomatisch gegenereerd

Vernietiging en terugwijzing arrest medeplegen gewoontewitwassen en verbeurdverklaring geldbedrag

In deze zaak stond de verdachte terecht voor medeplegen van gewoontewitwassen, waarbij hij geldbedragen verwierf, voorhanden had, overdroeg en omzet terwijl hij wist dat deze afkomstig waren uit misdrijven. Het hof had het bewezenverklaarde gekwalificeerd als medeplegen van gewoontewitwassen en de verdachte veroordeeld.

De verdachte stelde in cassatie onder meer dat het hof ten onrechte kwalificatie gaf aan het verwerven en voorhanden hebben van geldbedragen als witwassen, verwijzend naar eerdere rechtspraak. De Hoge Raad oordeelde dat het hof terecht ook overdracht en omzetting had betrokken en dat het ontbreken van zelfstandige betekenis aan verwerven en voorhanden hebben niet tot cassatie leidt.

Verder klaagde de advocaat-generaal dat het hof ten onrechte de verbeurdverklaring van een conservatoir in beslag genomen geldbedrag van €6.109,69 had afgewezen. De Hoge Raad bevestigde dat een conservatoir beslag ex art. 94a Sv niet verhindert dat het voorwerp wordt verbeurdverklaard en dat het hof dit oordeel onjuist had genomen.

De Hoge Raad vernietigde daarom het arrest van het hof voor zover het de verbeurdverklaring en strafoplegging betreft en verwees de zaak terug naar het hof voor hernieuwde berechting. De overige beroepen werden verworpen.

Uitkomst: Het arrest van het hof wordt gedeeltelijk vernietigd en terugverwezen voor hernieuwde berechting van de verbeurdverklaring en strafoplegging.

Uitspraak

23 mei 2017
Strafkamer
nr. S 15/03460
AKA/DFL
Hoge Raad der Nederlanden
Arrest
op het beroep in cassatie tegen een arrest van het Gerechtshof Den Haag van 10 juli 2015, nummer 22/004303-12, in de strafzaak tegen:
[verdachte], geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1987.

1.Geding in cassatie

De beroepen zijn ingesteld door de verdachte en de Advocaat-Generaal bij het Hof.
Namens de verdachte heeft O.J. Much, advocaat te Rotterdam, middelen van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
De Advocaat-Generaal bij het Hof heeft bij schriftuur een middel van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
De Advocaat-Generaal T.N.B.M. Spronken heeft geconcludeerd tot vernietiging van de bestreden uitspraak wat betreft de afwijzende beslissing op de vordering tot verbeurdverklaring van het inbeslaggenomen geldbedrag van € 6.109,69, tot het alsnog verbeurdverklaren van dat geldbedrag door de Hoge Raad en tot verwerping van het beroep van de verdachte.

2.Beoordeling van het namens de verdachte voorgestelde vierde middel

2.1.
Het middel klaagt onder meer over het oordeel van het Hof dat het onder 3 bewezenverklaarde het "medeplegen van gewoontewitwassen" oplevert.
2.2.1.
Ten laste van de verdachte is onder 3 bewezenverklaard dat:
"hij op tijdstippen in de periode van 1 oktober 2010 tot en met 1 november 2011 in Nederland, tezamen en in vereniging met anderen, telkens voorwerpen, te weten geldbedragen, heeft verworven en voorhanden heeft gehad en heeft overgedragen en heeft omgezet, terwijl hij, verdachte, en zijn mededaders wisten dat bovenomschreven geldbedragen - onmiddellijk of middellijk - afkomstig waren uit enig misdrijf, hebbende hij, verdachte, en zijn mededaders van het plegen van witwassen een gewoonte gemaakt."
2.2.2.
Het Hof heeft het onder 3 bewezenverklaarde gekwalificeerd als "medeplegen van gewoontewitwassen".
2.3.
Het middel doet een beroep op rechtspraak van de
Hoge Raad over in het bijzonder de kwalificeerbaarheid als witwassen van het 'verwerven of voorhanden hebben' van onmiddellijk uit eigen misdrijf afkomstige voorwerpen (vgl. HR 25 maart 2014, ECLI:NL:HR:2014:702, NJ 2014/302 en HR 13 december 2016, ECLI:NL:HR:2016:2842). Met die rechtspraak wordt gedoeld op het 'verwerven of voorhanden hebben' als bedoeld in het eerste lid onder b van art. 420bis Sr. De bewezenverklaring houdt evenwel ook in dat de verdachte de geldbedragen heeft "overgedragen" en heeft "omgezet" als bedoeld in het evengenoemde onderdeel van dat artikellid. Gelet hierop en in aanmerking genomen dat het Hof bij de kwalificatie van het bewezenverklaarde kennelijk geen zelfstandige betekenis heeft toegekend aan het "verwerven" en "voorhanden hebben" van de geldbedragen, zou de mogelijke gegrondheid van deze klacht niet tot cassatie behoeven te leiden wegens het ontbreken van voldoende belang van de verdachte bij deze klacht (vgl. HR 13 oktober 2015, ECLI:NL:HR:2015:3043, NJ 2016/80).
2.4.
Het middel is in zoverre tevergeefs voorgesteld.
3. Beoordeling van de namens de verdachte voorgestelde middelen voor het overige
De middelen kunnen ook voor het overige niet tot cassatie leiden. Dit behoeft, gezien art. 81, eerste lid, RO, geen nadere motivering nu de middelen in zoverre niet nopen tot beantwoording van rechtsvragen in het belang van de rechtseenheid of de rechtsontwikkeling.
4. Beoordeling van het door de Advocaat-Generaal bij het Hof voorgestelde middel
4.1.
Het middel klaagt dat het Hof ten onrechte de vordering tot verbeurdverklaring van een geldbedrag van € 6.109,69 heeft afgewezen.
4.2.
Het Hof heeft - voor zover voor de beoordeling van het middel van belang - als volgt overwogen en beslist:
"Ten aanzien van de inbeslaggenomen gelden overweegt het hof dat uit het dossier en hetgeen de advocaat-generaal naar voren heeft gebracht, blijkt dat het om conservatoir in beslaggenomen gelden gaat. Gelden waarop conservatoir beslag rust kunnen niet verbeurd verklaard worden. Het hof zal daarom, anders dan de advocaat-generaal heeft gevorderd, deze gelden niet verbeurdverklaren."
4.3.
Voor verbeurdverklaring als bedoeld in art. 33a Sr is niet nodig dat op de voet van art. 94 Sv Pro beslag is gelegd op het voorwerp waarvan de verbeurdverklaring wordt uitgesproken. Ingevolge art. 34 Sr Pro zal in zo een geval het voorwerp moeten worden uitgeleverd of de geschatte waarde daarvan moeten worden betaald. Voor uitlevering zal de verdachte, indien op hetzelfde voorwerp een ander dan het in art. 94 Sv Pro vermelde beslag is gelegd, afhankelijk zijn van de medewerking van de beslaglegger. Een conservatoir beslag als bedoeld in art. 94a Sv staat derhalve niet eraan in de weg dat een voorwerp wordt verbeurdverklaard. Een andersluidende opvatting zou ook tot het onaanvaardbare resultaat leiden dat de strafrechter door een beslaglegger in zijn sanctiemogelijkheden wordt beperkt (vgl. HR 22 december 2015, ECLI:NL:HR:2015:3689, NJ 2016/62).
4.4.
Het oordeel van het Hof zoals weergegeven onder 4.2 is derhalve onjuist.
4.5.
Het middel slaagt.

5.Slotsom

Nu de Hoge Raad geen grond aanwezig oordeelt waarop de bestreden uitspraak ambtshalve zou behoren te worden vernietigd, brengt hetgeen hiervoor is overwogen mee dat als volgt moet worden beslist.

6.Beslissing

De Hoge Raad:
vernietigt de bestreden uitspraak maar uitsluitend wat betreft de strafoplegging, de beslissingen omtrent het inbeslaggenomen geldbedrag daaronder begrepen;
wijst de zaak terug naar het Gerechtshof Den Haag, opdat de zaak in zoverre op het bestaande hoger beroep opnieuw wordt berecht en afgedaan;
verwerpt de beroepen voor het overige.
Dit arrest is gewezen door de vice-president A.J.A. van Dorst als voorzitter, en de raadsheren J. de Hullu en E.F. Faase, in bijzijn van de waarnemend griffier E. Schnetz, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van
23 mei 2017.