ECLI:NL:HR:2025:1513

• Datum uitspraak: 14 oktober 2025
• Publicatiedatum: 7 oktober 2025
• Zaaknummer: 23/04783
• Instantie: Hoge Raad
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Deels toewijzend
• Procedures: Cassatie
• Rechters: V. van den Brink; C. Caminada; F. Posthumus
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Vernietiging vrijheidsbeperkende maatregel en beperking gijzeling bij mensenhandel

De Hoge Raad behandelde het cassatieberoep tegen het arrest van het gerechtshof Amsterdam in een zaak van meervoudige mensenhandel. De verdachte was veroordeeld tot schadevergoedingsmaatregelen met gijzingsvervanging en een vrijheidsbeperkende maatregel (contactverbod) voor drie jaar jegens een slachtoffer.

De Hoge Raad oordeelde dat de duur van de gijzingsvervanging de wettelijke maximumduur van één jaar overschreed en stelde deze ambtshalve vast op respectievelijk 248 en 112 dagen. Tevens vernietigde de Hoge Raad de opgelegde vrijheidsbeperkende maatregel voor het contactverbod, omdat het bewezenverklaarde feit deels vóór de inwerkingtreding van de wettelijke grondslag van deze maatregel was gepleegd, waardoor deze niet van toepassing was.

De overige klachten van de verdachte werden verworpen zonder nadere motivering. De Hoge Raad bepaalde de zaak zelf af met betrekking tot de vernietigde onderdelen en bevestigde het overige oordeel van het hof.

Deze uitspraak verduidelijkt de toepassing van de maximale duur van gijzingsvervanging bij schadevergoedingsmaatregelen en het niet-retroactief toepassen van vrijheidsbeperkende maatregelen bij feiten gepleegd vóór de inwerkingtreding van de wettelijke grondslag.

Uitkomst: De Hoge Raad vernietigt deels het hofarrest en stelt de duur van gijzingsvervanging vast op maximaal één jaar en vernietigt het contactverbod voor het slachtoffer wegens retroactiviteit.

Uitspraak

HOGE RAAD DER NEDERLANDEN

STRAFKAMER

Nummer 23/04783

Datum 14 oktober 2025

ARREST

op het beroep in cassatie tegen een arrest van het gerechtshof Amsterdam van 29 november 2023, nummer 23-001737-19, in de strafzaak

tegen

[verdachte] ,

geboren in [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1988,

hierna: de verdachte.

1. Procesverloop in cassatie

Het beroep is ingesteld door de verdachte. Namens deze heeft de advocaat C.F. Korvinus bij schriftuur cassatiemiddelen voorgesteld.

De advocaat-generaal B.F. Keulen heeft geconcludeerd tot: vernietiging van het bestreden arrest, maar uitsluitend wat betreft de duur van de gijzeling die is verbonden aan de opgelegde schadevergoedingsmaatregelen en wat betreft de maatregel strekkende tot beperking van de vrijheid voor zover deze inhoudt dat de veroordeelde voor de duur van 3 jaren op geen enkele wijze – direct of indirect – contact zal opnemen, zoeken of hebben met [slachtoffer 1] , geboortedatum: [geboortedatum] 1990; tot bepaling dat met toepassing van artikel 6:4:20 Sv ten aanzien van de schadevergoedingsmaatregel ten behoeve van het [slachtoffer 1] gijzeling van 248 dagen kan worden toegepast en ten aanzien van de schadevergoedingsmaatregel ten behoeve van het [slachtoffer 2] gijzeling van 112 dagen kan worden toegepast; tot verwerping van het beroep voor het overige.

2. Beoordeling van de cassatiemiddelen

De Hoge Raad heeft de klachten over de uitspraak van het hof beoordeeld. De uitkomst hiervan is dat deze klachten niet kunnen leiden tot vernietiging van die uitspraak. De Hoge Raad hoeft niet te motiveren waarom hij tot dit oordeel is gekomen. Bij de beoordeling van deze klachten is het namelijk niet nodig om antwoord te geven op vragen die van belang zijn voor de eenheid of de ontwikkeling van het recht (zie artikel 81 lid 1 van de Wet op de rechterlijke organisatie).

3. Ambtshalve beoordeling van de uitspraak van het hof

3.1.1 Het hof heeft de verdachte de verplichting opgelegd, kort gezegd, om aan de Staat ten behoeve van de in het arrest genoemde slachtoffers [slachtoffer 1] en [slachtoffer 2] de in het arrest vermelde bedragen te betalen, bij gebreke van betaling en verhaal te vervangen door respectievelijk 251 en 114 dagen gijzeling.

3.1.2 Op grond van artikel 36f lid 5 van het Wetboek van Strafrecht (hierna: Sr) bepaalt de rechter bij de oplegging van de maatregel de duur volgens welke met toepassing van artikel 6:4:20 van het Wetboek van Strafvordering (hierna: Sv) gijzeling kan worden toegepast. De duur van de gijzeling beloopt – ook in gevallen van samenloop als bedoeld in artikel 57 en 58 Sr (vgl. artikel 60a Sr) – ten hoogste één jaar, waarbij in deze zaak geldt dat onder één jaar 360 dagen moet worden verstaan (vgl. HR 24 mei 2022, ECLI:NL:HR:2022:714).

3.1.3 De Hoge Raad zal de uitspraak van het hof ambtshalve vernietigen en zelf de duur van de gijzeling verminderen in die zin dat is voldaan aan het wettelijk bepaalde maximum van één jaar.

3.2.1 Verder heeft het hof de verdachte voor de ten aanzien van [slachtoffer 1] in de periode van 1 februari 2010 tot en met 1 september 2013 gepleegde mensenhandel (feit 1) onder meer veroordeeld tot een vrijheidsbeperkende maatregel van drie jaren die inhoudt dat de verdachte op geen enkele wijze – direct of indirect – contact zal opnemen, zoeken of hebben met [slachtoffer 1] .

3.2.2 Artikel 38v Sr voorziet in de mogelijkheid een vrijheidsbeperkende maatregel op te leggen. Deze bepaling is ingevoerd bij de Wet van 17 november 2011, Stb. 2011, 546 (Wet rechterlijk gebieds- of contactverbod), die op 1 april 2012 in werking is getreden. De invoering van deze bepaling houdt, in het licht van artikel 1 lid 1 Sr, een wijziging in van de toepasselijke regels van sanctierecht. In aanmerking genomen dat het bewezenverklaarde feit 1, dat door het hof als één misdrijf is gekwalificeerd, mede vóór 1 april 2012 is begaan heeft het hof miskend dat genoemde bepaling buiten toepassing moet blijven (vgl. HR 23 januari 2018, ECLI:NL:HR:2018:79 en ECLI:NL:HR:2018:80). De Hoge Raad zal de zaak in dit opzicht zelf afdoen en de vrijheidsbeperkende maatregel voor zover deze ziet op het [slachtoffer 1] vernietigen.

4. Beslissing

De Hoge Raad:

- vernietigt de uitspraak van het hof, maar uitsluitend wat betreft de duur van de gijzeling die is verbonden aan de opgelegde schadevergoedingsmaatregelen en wat betreft de oplegging van de maatregel strekkende tot beperking van de vrijheid voor zover deze inhoudt dat de veroordeelde voor de duur van drie jaren op geen enkele wijze – direct of indirect – contact zal opnemen, zoeken of hebben met [slachtoffer 1] , geboortedatum: [geboortedatum] 1990;

- bepaalt dat met toepassing van artikel 6:4:20 Sv ten aanzien van de schadevergoedingsmaatregel ten behoeve van het [slachtoffer 1] gijzeling van 248 dagen kan worden toegepast en ten aanzien van de schadevergoedingsmaatregel ten behoeve van het [slachtoffer 2] gijzeling van 112 dagen kan worden toegepast;

- verwerpt het beroep voor het overige.

Dit arrest is gewezen door de vice-president V. van den Brink als voorzitter, en de raadsheren C. Caminada en F. Posthumus, in bijzijn van de waarnemend griffier S.P.J. Lugtenburg, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van
14 oktober 2025 .