Uitspraak
RECHTBANK AMSTERDAM
Civiel recht
Kantonrechter
Zaaknummer: 10864380 \ CV EXPL 24-170
Vonnis van 2 juni 2026
in de zaak van
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
CAPABEL ONDERWIJS GROEP B.V.,
gevestigd te Zwolle,
eisende partij,
hierna te noemen: Capabel,
gemachtigde: Bosveld,
tegen
[gedaagde],
wonende te [woonplaats],
gedaagde partij,
hierna te noemen: [gedaagde],
niet verschenen.
1.De procedure
1.1.
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- de dagvaarding van 28 november 2023, met producties,
- het tegen [gedaagde] verleende verstek.
1.2.
Ten slotte is vonnis bepaald.
2.De feiten
2.1.
Capabel biedt diverse soorten MBO opleidingen, HBO opleidingen en vakopleidingen aan.
2.2.
[gedaagde] heeft zich op 8 januari 2020 via de website van Capabel bij Capabel ingeschreven voor de opleiding Onderwijsassistent, met als startdatum 4 mei 2020.
2.3.
Op 8 januari 2020 heeft Capabel per e-mail een inschrijfbevestiging aan [gedaagde] gestuurd. Hierin staat dat het inschrijfgeld € 85,00 bedraagt. De kosten voor leermiddelen en een (online) boekenpakket bedragen € 462,00. Verder staat in de inschrijfbevestiging dat de facturering en de betaling van 15 maandelijkse termijnen van € 419,00 start vanaf de start van de opleiding. De annuleringsvoorwaarden staan eveneens in de inschrijfbevestiging.
2.4.
Enkele dagen na de start van de opleiding, op 7 mei 2020, heeft [gedaagde] een e-mail aan Capabel gestuurd, waarin zij schrijft dat zij de opleiding wil annuleren.
3.Het geschil
Capabel vordert veroordeling van [gedaagde] tot betaling van een bedrag van € 3.012,05 vermeerderd met wettelijke rente vanaf 20 november 2023 en de proceskosten.
Voornoemd bedrag is als volgt opgebouwd: € 2.410,40 aan hoofdsom, € 223,24 aan wettelijke rente tot 20 november 2023 en € 428,41 aan buitengerechtelijke incassokosten, verminderd met een betaling van € 50,00.
4.De beoordeling
4.1.
De overeenkomst die aan de vordering ten grondslag is gelegd is gesloten tussen een handelaar en een consument. De kantonrechter moet in dat geval ambtshalve toetsen aan het consumentenrecht. Onder meer moet de overeenkomst worden getoetst aan Richtlijn 93/13 EG betreffende oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten (hierna: de richtlijn).
4.2.
Aan de onderhavige vordering ligt een annuleringsbeding ten grondslag, dat is te vinden in artikel 9 van Pro de algemene voorwaarden (versie 2v4) die op de overeenkomst van toepassing zijn verklaard. Capabel heeft op basis van het annuleringsbeding bij [gedaagde] een bedrag van € 2.410,40 in rekening gebracht, bestaande uit € 85,00 aan inschrijfkosten, € 469,00 aan online leermiddelen, € 530,40 aan opstartkosten en € 1.326,00 aan kosten voor gevolgde blokken.
4.3.
Het beding moet worden getoetst op oneerlijkheid. Capabel stelt dat het annuleringsbeding niet oneerlijk is, omdat [gedaagde] zelf heeft geannuleerd. De hoogte van het te bepalen redelijk loon is verschuldigd, zoals voortvloeit uit met name artikel 7:411 van Pro het Burgerlijk Wetboek (BW). Capabel wijkt volgens haar met het beding niet af van het nationale recht.
4.4.
Het beding luidt:
9.1
De opdrachtgever/student heeft te allen tijde het recht de inschrijving zonder opgaaf van reden te annuleren. Bij annulering van de inschrijving wordt de overeenkomst van opdracht automatisch opgezegd nu zij in beginsel voor onbepaalde duur geldt en nu zij niet door volbrenging eindigt. Een eventueel reeds afgesloten onderwijsovereenkomst wordt automatisch ontbonden.
9.2
Annulering kan alleen geschieden per aangetekend schrijven gericht aan Capabel Onderwijs Groep, Afdeling Annuleringen, Postbus [postbus], [postcode] [plaats] of via een e-mail gericht aan [e-mailadres]. De opdrachtgever/student kan hierbij desgewenst gebruik maken van het formulier “Annulering inschrijving” op de website [internetsite].
9.3
Annulering is kosteloos indien de opdrachtgever/student binnen 14 dagen na inschrijving annuleert. Eventueel reeds betaald studiegeld wordt in dat geval binnen 14 dagen na annulering door Capabel Onderwijs Groep terugbetaald. Indien het onderwijs en/of de instroomtoets door Capabel Onderwijs Groep op uitdrukkelijk verzoek van de student reeds is begonnen, voordat de in dit artikel 9.3 genoemde termijn van 14 dagen is verstreken, en de opdrachtgever/student annuleert binnen deze termijn van 14 dagen, is opdrachtgever/student annuleringskosten verschuldigd conform artikel 9.5.
9.4
Onderwijs van Capabel Onderwijs Groep wordt verzorgd in vaste opleidingsblokken van drie maanden. Het studiegeld van een opleidingsblok is gelijk aan het totale studiegeld (van de hele opleiding) gedeeld door het totaal aantal opleidingsblokken (van de hele opleiding) en het studiegeld van een opleidingsblok is gelijk aan drie maandtermijnen.
9.5
De opdrachtgever/student is aan Capabel Onderwijs Groep een redelijk loon zoals bedoeld in artikel 7:411 BW Pro verschuldigd in geval van elke andere annulering dan annulering conform artikel 6.8 (student wordt niet toegelaten), 9.3 (annulering binnen 14 dagen), 9.6 (niet doorgaan van de opleiding) of 27.3 (bij prijsverhoging). Dit redelijk loon is afhankelijk van de reeds gemaakte kosten, het voordeel van de opdrachtgever/student en de reden voor annulering. Dit redelijk loon bestaat uit inschrijfkosten, opstartkosten (zoals activiteiten door ondersteunende afdelingen m.b.t. voorlichting/informatievoorziening en het verspreiden van informatiemateriaal, administratieve verwerking van de inschrijving, opzetten studentendossier, toezending van en opvolging op de door student in te sturen of aan te leveren documenten waaronder de onderwijsovereenkomst, indien van toepassing afname van een intaketoets en / of voeren van een intakegesprek, plannen en het samenstellen van de groepsindelingen, lesroosters en werving en planning van de docenten, het opzetten en inrichten van de studentaccount in de online leeromgeving, de voorbereidingen voor en uitvoering van de introductieweek, evenals alle aan bovenstaande zaken gerelateerde uitgaven zoals porto, online licentiekosten, kosten voor intaketoetsen, informatiemateriaal, etc.) en onderwijskosten en wordt initieel als volgt vastgesteld.
- Indien de opdrachtgever/student tot 4 weken vóór de start van de opleiding annuleert, is de opdrachtgever/student het redelijk loon bestaande uit het inschrijfgeld ter hoogte van €75,= verschuldigd.
- Indien de opdrachtgever/student 4 of minder weken vóór de start van de opleiding annuleert, is de opdrachtgever/student het redelijk loon bestaande uit de inschrijfkosten van €75,= plus de opstartkosten ter hoogte van 10% van het jaarbedrag aan studiegeld verschuldigd.
- Indien de opdrachtgever/student annuleert na start van de opleiding, is de opdrachtgever/student het redelijk loon bestaande uit het inschrijfgeld ter hoogte van €75,= plus de opstartkosten plus onderwijskosten ter hoogte van het studiegeld van het aantal op het moment van annulering gestarte blokken verschuldigd. De annuleringsvergoeding zal nooit hoger zijn dan de overeengekomen opleidingsprijs.
- Tevens zijn bij annulering de volledige kosten van aan opdrachtgevers/student geleverde leermiddelen en kosten van het aan opdrachtgever/student geleverd online boekenpakket verschuldigd. Onder levering online boekenpakket wordt hier verstaan het door Capabel Onderwijs Groep aan de student verschaffen van de inlogcode waarmee de student toegang kan verkrijgen tot het boekenpakket.
- Indien de opdrachtgever/student annuleert vanwege een reden die in de risicosfeer van Capabel Onderwijs Groep ligt of omdat de opdrachtgever/student door buitengewone omstandigheden buiten de invloedsfeer van de opdrachtgever/student niet in staat is de opleiding af te ronden kan de opdrachtgever/student Capabel Onderwijs Groep gemotiveerd verzoeken af te wijken van bovenstaande initiële vaststelling van het verschuldigde redelijk loon zoals bedoeld in artikel 7:411 BW Pro.
4.5.
Het annuleringsbeding verplicht de consument bij tussentijdse opzegging een bepaalde vergoeding aan Capabel te betalen, die volgens het beding afhankelijk is van vele mogelijke factoren. Het annuleringsbeding is een beding als bedoeld in artikel 6:237 onder Pro i BW en wordt daarom vermoed onredelijk bezwarend te zijn, tenzij het een redelijke vergoeding betreft voor het door Capabel geleden verlies of gederfde winst. Deze regeling is van dwingend recht.
4.6.
Het is dan ook aan Capabel om het wettelijke vermoeden te weerleggen. Capabel dient te stellen en onderbouwen dat de bedongen vergoeding in redelijke verhouding staat tot de werkelijk geleden schade. Of dat het geval is, hangt af van de omstandigheden van het geval.
4.7.
Capabel verwijst in dit verband naar productie 8. Capabel legt in deze productie in algemene zin uit waar het redelijk loon uit bestaat en waarvan het afhankelijk is. Dat volstaat niet, omdat in deze uitleg niet inzichtelijk is gemaakt welke kosten zij daadwerkelijk heeft moeten maken aan de hand van cijfers en daardoor niet controleerbaar is. Weliswaar noemt Capabel in productie 7 bedragen, maar dat betreft toepassing van het annuleringsbeding, gebaseerd op (percentages van) de overeengekomen (onderdelen van de) opleidingskosten. Dat is niet wat Capabel ingevolge artikel 6:237 onder Pro i BW dient te onderbouwen. Capabel lijkt te miskennen dat een tot op zekere hoogte gefixeerde vergoeding slechts redelijk is indien voldoende vaststaat dat de hoogte van de werkelijke schade daar niet teveel van afwijkt. Capabel kan dus niet volstaan met de gegeven algemene toelichting, maar had haar werkelijke schade in euro’s inzichtelijk dienen te maken, wat zij niet heeft gedaan.
4.8.
Capabel heeft daardoor onvoldoende onderbouwd dat de bedongen annuleringsvergoeding een redelijke vergoeding vormt voor de door haar geleden schade. Het vermoeden als bedoeld in artikel 6:237 onder Pro i BW is dan ook niet weerlegd. Het annuleringsbeding moet daarom als onredelijk bezwarend worden beschouwd, zodat het ambtshalve door de kantonrechter zal worden vernietigd.
4.9.
De kantonrechter ziet geen aanleiding om Capabel in de gelegenheid te stellen zich over de vernietiging uit te laten, omdat Capabel in de dagvaarding al uitgebreid is ingegaan op de (on)redelijkheid c.q. (on)eerlijkheid van het annuleringsbeding en op de gevolgen als de kantonrechter tot het oordeel zou komen dat de vordering niet op de primaire grondslag toewijsbaar zou zijn.
4.10.
De subsidiaire grondslagen kunnen Capabel niet baten. Onder de gegeven omstandigheden verzet het arrest van het Europese Hof van Justitie van 27 januari 2021, C-229/19, ECLI:EU:C:2021:68 ([naam]) zich tegen toewijzing van de vordering op de subsidiaire grondslagen. Nu sprake is van een onredelijk bezwarend (oneerlijk) beding, kan geen aanspraak meer worden gemaakt op de wettelijke regeling die zonder het beding van toepassing zou zijn geweest.
4.11.
Los van het voorgaande, heeft Capabel ook niet voldaan aan alle essentiële informatieplichten, waarvan de naleving ambtshalve moet worden getoetst (ECLI:NL:HR:2021:1677). In de precontractuele fase wordt tijdens het inschrijfproces geen informatie verstrekt over het ontbindingsrecht, de totale prijs, de adresgegevens van de handelaar en de opzeggingsvoorwaarden. In de contractuele fase staat ook niet alle essentiële informatie in de bevestiging. Ook voldoet de bestelknop met daarop de tekst ‘direct inschrijven’ niet aan het bepaalde in artikel 6:230v lid 3 BW. Capabel zou daarmee terecht komen in de zwaarste sanctiecategorie van 60%.
4.12.
De vordering wordt dan ook afgewezen.
4.13.
Capabel wordt als de in het ongelijk gestelde partij veroordeeld in de proceskosten, die aan de zijde van [gedaagde] worden begroot op nihil.
5.De beslissing
De kantonrechter
5.1.
wijst de vorderingen van Capabel af,
5.2.
veroordeelt Capabel in de proceskosten, aan de zijde van [gedaagde] begroot op nihil.
Dit vonnis is gewezen door mr. L. van Berkum en in het openbaar uitgesproken op 2 juni 2026.
991