Uitspraak
RECHTBANK LIMBURG
Burgerlijk recht
Zittingsplaats Roermond
Zaaknummer: 5561528 \ CV EXPL 16-11477
Vonnis in incident en in de hoofdzaak van de kantonrechter van 29 maart 2017
in de zaak van:
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid [X] SIEBENGEWALD B.V.,
gevestigd te Siebengewald, gemeente Bergen,
eiseres in de hoofdzaak en verweerster in het incident,
gemachtigde ARAG SE, mr. M. van de Wetering,
tegen:
[gedaagde],
wonend [adres gedaagde] ,
[woonplaats gedaagde] (Duitsland),
gedaagde in de hoofdzaak en eiseres in het incident,
gemachtigde mr. K.M.C. Jansen.
Partijen worden hierna genoemd [X] en [gedaagde] .
1.De procedure
1.1.
Het verloop van de procedure blijkt uit:
de dagvaarding
- de incidentele conclusie tot onbevoegdverklaring tevens houdende (voorwaardelijke) conclusie van antwoord
- het antwoord in incident.
1.2.
Ten slotte is vonnis bepaald.
2.De beoordeling
In het incident
2.1.
[gedaagde] vordert dat de rechtbank zich onbevoegd verklaart en heeft daartoe het navolgende aangevoerd. De algemene voorwaarden waarnaar [X] verwijst – en waar de bevoegdheid van de kantonrechter op is gebaseerd - zijn niet van toepassing. [X] heeft deze niet aan [gedaagde] ter hand gesteld. Partijen hebben enkel mondelinge afspraken gemaakt. Pas bij ontvangst van de factuur zijn de algemene voorwaarden (op de achterzijde van de factuur) aan [gedaagde] ter beschikking gesteld. Het in de algemene voorwaarden opgenomen forumkeuzebeding mist dan ook toepassing. Niet de Nederlandse rechter, maar de Duitse rechter is bevoegd om van het geschil kennis te nemen.
2.2.
[X] voert verweer en stelt zich op het standpunt dat haar algemene voorwaarden wél van toepassing zijn. Deze zijn aan [gedaagde] overhandigd. Ook heeft [gedaagde] nooit bezwaar gemaakt tegen de inhoud daarvan. Dat [gedaagde] de Nederlandse taal niet machtig is, doet niet af aan de toepasselijkheid van de algemene voorwaarden.
2.3.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.
2.4.
De kantonrechter overweegt als volgt.
2.5.
Nu sprake is van een rechtsverhouding met internationale aspecten en de hoofdvordering is ingesteld na 10 januari 2015 dient de rechtbank voor de beoordeling van haar bevoegdheid uit te gaan van de Verordening (EG) nr. 1215/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2012 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken (herschikking), hierna te noemen Brussel I Herschikking.
Artikel 25 Brussel Pro I Herschikking bepaalt dat, indien de partijen een gerecht van een lidstaat hebben aangewezen voor de kennisneming van geschillen die naar aanleiding van een bepaalde rechtsbetrekking zijn ontstaan of zullen ontstaan, dit gerecht in beginsel exclusief bevoegd is. Op grond van vaste jurisprudentie van het Hof van Justitie (EU) dient de 'overeenkomst tot aanwijzing van een bevoegde gerecht' bedoeld in artikel 25 Brussel Pro I herschikking als een autonoom, dat wil zeggen unierechtelijk, uit te leggen begrip te worden beschouwd.
Concreet dient te worden onderzocht of een forumkeuzebeding het voorwerp heeft uitgemaakt van een wilsovereenstemming tussen partijen die duidelijk en nauwkeurig tot uiting komt, waarbij in elk geval moet zijn voldaan aan één van de door artikel 25 lid 1 sub Pro a t/m c Brussel I herschikking toegelaten vormen van een forumkeuze-overeenkomst.
2.6.
Artikel 25 lid 1 Brussel Pro I herschikking luidt als volgt.
Indien de partijen, ongeacht hun woonplaats, een gerecht of de gerechten van een lidstaat hebben aangewezen voor de kennisneming van geschillen die naar aanleiding van een bepaalde rechtsbetrekking zijn ontstaan of zullen ontstaan, is dit gerecht of zijn de gerechten van die lidstaat bevoegd, tenzij de overeenkomst krachtens het recht van die lidstaat nietig is wat haar materiële geldigheid betreft. Deze bevoegdheid is exclusief, tenzij de partijen anders zijn overeengekomen. De overeenkomst tot aanwijzing van een bevoegd gerecht wordt gesloten:
a)hetzij bij een schriftelijke overeenkomst of bij een schriftelijk bevestigde mondelinge overeenkomst;
b)hetzij in een vorm die wordt toegelaten door de handelwijzen die tussen de partijen gebruikelijk zijn geworden;
c)hetzij, in de internationale handel, in een vorm die overeenstemt met een gewoonte waarvan de partijen op de hoogte zijn of hadden behoren te zijn en die in de internationale handel algemeen bekend is en door partijen bij dergelijke overeenkomsten in de betrokken handelsbranche doorgaans in acht wordt genomen.
2.7.
Uit de jurisprudentie van het Europese Hof van Justitie (HvJ EG 14 december 1976, zaak 24/76, NJ 1977, 446, Colzani) en de Hoge Raad (HR 30 maart 2012, NJ 2012/392), kan worden afgeleid dat voor een geldige forumkeuze in de zin van artikel 25 lid 1 onder Pro a Brussel I Herschikking, evenals voor een geldige forumkeuze in de zin van artikel 25 onder Pro b Brussel I Herschikking, is vereist dat er daadwerkelijke wilsovereenstemming is ten aanzien van de forumkeuze. Hieruit volgt dat het stilzwijgen van een partij ten aanzien van het gebruik door haar wederpartij van algemene voorwaarden, slechts als instemming met een daarin opgenomen forumkeuzebeding kan worden aangemerkt, indien de algemene voorwaarden aan eerstgenoemde partij zijn medegedeeld op een wijze die meebrengt dat zij het forumkeuzebeding kende of heeft kunnen kennen. Dat hiervan sprake is, is de kantonrechter niet gebleken. [X] heeft immers niet weersproken dat de algemene voorwaarden pas bij ontvangst van de factuur (achterzijde van de factuur) aan [gedaagde] zijn verstrekt, derhalve ná het sluiten van de overeenkomst. Onder die omstandigheden kan geen sprake zijn van wilsovereenstemming in de zin van artikel 25 lid 1 onder Pro a en b Brussel I herschikking.
Resteert tenslotte de mogelijkheid zoals genoemd in artikel 25 lid 1 sub Pro c. [X] heeft echter geen feiten en omstandigheden aangevoerd die kunnen leiden tot de conclusie dat voldaan is aan het hier genoemde vormvoorschrift.
2.8.
Met inachtneming van het voorgaande moet worden geoordeeld dat niet voldaan is aan de vormvereisten die artikel 25 Brussel Pro I Herschikking stelt en dus dat er sprake is van een niet rechtsgeldig overeengekomen forumkeuzebeding. De conclusie moet dan ook zijn dat de Nederlandse rechter haar bevoegdheid niet kan ontlenen aan dat forumkeuzebeding.
2.9.
Andere feiten waarop bevoegdheid van deze rechtbank kan worden gegrond, zijn niet gesteld of gebleken. Op grond van de hoofdregel ex artikel 4 Brussel Pro I Herschikking is de Duitse rechter bevoegd van de onderhavige vordering kennis te nemen, nu [gedaagde] woonachtig is in Duitsland. Het bepaalde in artikel 7 Brussel Pro I Herschikking brengt daarin geen verandering, nu de plaats waar de verbintenis die aan de eis ten grondslag ligt (de plaats van levering dan wel de plaats waar de diensten verstrekt werden) is gelegen in Duitsland, zodat ook op grond hiervan moet worden geoordeeld dat de Duitse rechter en niet de Nederlandse rechter, bevoegd is van de onderhavige vordering kennis te nemen.
2.10.
Gelet op het voorgaande dient de incidentele vordering van [gedaagde] te worden toegewezen.
2.11.
Als de in het ongelijk gestelde partij zal [X] in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van [gedaagde] worden begroot op € 100,00 aan salaris gemachtigde.
in de hoofdzaak
2.12.
De kantonrechter zal zich - gelet op al hetgeen hiervoor is overwogen - in de hoofdzaak onbevoegd verklaren van de vordering kennis te nemen.
2.13.
Nu de procedure wordt beëindigd, dient [X] in de proceskosten te worden beoordeeld. De kosten aan de zijde van [gedaagde] worden begroot op € 250,00 aan salaris gemachtigde (1 x tarief 250,00).
3.De beslissing
De kantonrechter
in het incident
3.1.
wijst de vordering toe;
3.2.
veroordeelt [X] in de kosten van het incident, aan de zijde van [gedaagde] tot op heden begroot op € 100,00;
in de hoofdzaak
3.3.
verklaart zich onbevoegd van de vordering kennis te nemen;
3.4.
veroordeelt [X] in de proceskosten, aan de zijde van [gedaagde] tot op heden begroot op € 250,00;
in het incident en in de hoofdzaak
3.5.
verklaart de proceskostenveroordelingen uitvoerbaar bij voorraad.
Dit vonnis is gewezen door mr. R.A.J. van Leeuwen en in het openbaar uitgesproken.
type: no
coll: