Uitspraak
RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT
Zittingsplaats Groningen
Belastingrecht
zaaknummers: BRE 16/2015 tot en met 16/2029
uitspraak van de meervoudige belastingkamer van 19 augustus 2022 in de zaken tussen
[belanghebbende 1] , te [plaats] ,
[belanghebbende 2], te [plaats] ,
[belanghebbende 3], te [plaats] ,
belanghebbenden
(gemachtigde: drs. R.A. van der Jagt),
en
de inspecteur van de Belastingdienst/kantoor Buitenland, de inspecteur
(gemachtigde: [gemachtigde] ).
Procesverloop
De inspecteur heeft de verzoeken van belanghebbenden om teruggaaf van dividendbelasting over de jaren 2008 tot en met 2012 afgewezen.
Bij uitspraak op bezwaar van 17 februari 2016 heeft de inspecteur het bezwaar van belanghebbenden ongegrond verklaard.
Belanghebbenden hebben tegen de uitspraak op bezwaar beroep ingesteld. De rechtbank heeft aan de beroepen de volgende zaaknummers toegekend:
[belanghebbende 1]
- het jaar 2008: zaaknummer BRE 16/2015;
- het jaar 2009: zaaknummer BRE 16/2016;
- het jaar 2010: zaaknummer BRE 16/2017;
- het jaar 2011: zaaknummer BRE 16/2018;
- het jaar 2012: zaaknummer BRE 16/2019.
[belanghebbende 2]
- het jaar 2008: zaaknummer BRE 16/2020;
- het jaar 2009: zaaknummer BRE 16/2021;
- het jaar 2010: zaaknummer BRE 16/2022;
- het jaar 2011: zaaknummer BRE 16/2023;
- het jaar 2012: zaaknummer BRE 16/2024.
[belanghebbende 3]
- het jaar 2008: zaaknummer BRE 16/2025;
- het jaar 2009: zaaknummer BRE 16/2026;
- het jaar 2010: zaaknummer BRE 16/2027;
- het jaar 2011: zaaknummer BRE 16/2028;
- het jaar 2012: zaaknummer BRE 16/2029.
De inspecteur heeft een verweerschrift ingediend.
Met de inspecteur en de gemachtigde van belanghebbenden zijn regiezittingen gehouden inzake dividendbelastingzaken van buitenlandse beleggingsfondsen, waaronder deze zaken van belanghebbenden. Processen-verbaal van die zittingen zijn eerder aan de inspecteur en de gemachtigde gestuurd.
De rechtbank heeft belanghebbenden in de gelegenheid gesteld om de beroepen naar aanleiding van de arresten van de Hoge Raad van 23 oktober 2020 en 9 april 2021 nader te motiveren. Belanghebbenden hebben een nadere motivering ingediend. De inspecteur heeft daarop een nader verweerschrift ingediend.
Partijen hebben voor de zitting nadere stukken ingediend.
Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 15 juni 2022 in gewijzigde samenstelling van de zetel. Belanghebbenden hebben zich laten vertegenwoordigen door hun gemachtigde. De inspecteur heeft zich laten vertegenwoordigen door [naam 1] , bijgestaan door [naam 2] , [naam 3] en [naam 4] .
Overwegingen
Geschil en beoordeling
1. In geschil is of voor belanghebbenden recht bestaat op teruggaaf van dividendbelasting over de jaren 2008 tot en met 2012.
2. Belanghebbenden stellen - kort samengevat - met een beroep op het Unierecht dat recht op teruggaaf van dividendbelasting bestaat omdat zij vergelijkbaar zijn met een fiscale beleggingsinstelling (fbi).
3.2.
De rechtbank is van oordeel dat de inspecteur de teruggaafverzoeken waarvoor het regime van de afdrachtvermindering geldt, terecht heeft afgewezen. De Hoge Raad heeft beslist dat het vrije verkeer van kapitaal niet belemmerd wordt door de omstandigheid dat buiten Nederland gevestigde beleggingsinstellingen, in verband met het gegeven dat zij in Nederland niet inhoudingsplichtig zijn voor de dividendbelasting, niet in aanmerking komen voor een tegemoetkoming op grond van de regeling van de afdrachtvermindering. [3] In wat belanghebbenden hebben aangevoerd tegen de beslissing van de Hoge Raad ziet de rechtbank geen aanleiding om wel teruggaaf te verlenen of om prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie.
3.3.
Belanghebbenden hebben bovendien niet aannemelijk gemaakt dat zij voldoende vergelijkbaar zijn met een fbi, met name als het gaat om de aandeelhouderseisen en de dooruitdelingseis, zodat ook reeds om die reden belanghebbenden geen recht hebben op de door hen gevraagde teruggaaf van dividendbelasting. In zijn arrest van 23 oktober 2020 heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de aandeelhouderseisen op zichzelf niet in strijd zijn met het Unierecht. [4] De aandeelhouderseisen gelden zonder onderscheid voor binnenlandse én buitenlandse beleggingsfondsen. Het beleggingsfonds dat aanspraak maakt op teruggaaf van dividendbelasting draagt de last de feiten aannemelijk te maken die ten grondslag liggen aan de stelling dat het fonds aan de aandeelhouderseisen voldoet. Uit het Deka-arrest [5] volgt dat het Unierecht aan deze bewijslastverdeling niet in de weg staat. Van een beleggingsfonds mag het bewijs worden verlangd dat noodzakelijk is om te beoordelen of het fonds voldoet aan de voorwaarden van het fbi-regime en of het recht heeft op teruggaaf van dividendbelasting, op voorwaarde dat geen buitensporig zware administratieve last wordt opgelegd waardoor het fonds in feite niet in aanmerking komt voor een teruggaaf van dividendbelasting. [6] Belanghebbenden hebben niet de feiten aannemelijk gemaakt die de gevolgtrekking rechtvaardigen dat hun fondsen aan de aandeelhouderseisen voldoen. Belanghebbenden hebben namelijk op geen enkele wijze inzicht gegeven in de samenstelling van het aandeelhoudersbestand. In hetgeen belanghebbenden hebben aangevoerd ziet de rechtbank geen aanleiding om te oordelen dat dit te maken heeft met de intrinsieke complexiteit van de vereiste informatie of met de verlangde bewijsmiddelen.
Met betrekking tot de dooruitdelingseis heeft de Hoge Raad in zijn arrest van 23 oktober 2020 - met inachtneming van het Deka-arrest [7] - geoordeeld dat ook aan de dooruitdelingseis wordt voldaan als in de lidstaat van vestiging op grond van de daar geldende wettelijke bepalingen de gehele voor uitdeling beschikbare winst, berekend naar Nederlandse maatstaven, wordt geacht te zijn uitgekeerd en bij de aandeelhouders of participanten wordt betrokken in de belastingheffing als ware die winst uitgekeerd. [8] Belanghebbenden hebben niet de feiten aannemelijk gemaakt die de gevolgtrekking rechtvaardigen dat hun fondsen aan de dooruitdelingseis voldoen, ook niet bij toepassing van de ruimere formulering van de dooruitdelingseis zoals door de Hoge Raad gegeven.
3.4.
De rechtbank merkt tot slot ten overvloede op dat als, voor wat betreft het regime van de afdrachtvermindering, wel sprake zou zijn van een ongerechtvaardigde belemmering van het vrije verkeer van kapitaal, dit belanghebbenden niet zou kunnen baten. In dat geval zou het naar het oordeel van de rechtbank voor de hand liggen dat rechtsherstel plaatsvindt op overeenkomstige wijze zoals de Hoge Raad in zijn beslissing van 23 oktober 2020 heeft uiteengezet voor de teruggaafregeling, namelijk door het verlenen van een teruggaaf van ingehouden dividendbelasting, waarbij die teruggaaf dient te worden bepaald met inachtneming van een vervangende betaling. [9] Het rechtsherstel zoals hiervoor bedoeld zou, zoals belanghebbenden ter zitting hebben bevestigd, niet tot een teruggaaf kunnen leiden. Voor een fbi is de tegemoetkoming in de vorm van de afdrachtvermindering immers nooit hoger dan het af te dragen bedrag aan dividendbelasting dat zij heeft ingehouden op de door haar uitgedeelde winst. Gelet daarop zou voor een buitenlands fonds een vergelijkbare tegemoetkoming, maar dan in de vorm van een teruggaaf, niet hoger kunnen zijn dan de vervangende betaling die op die teruggaaf in mindering zou komen, ook niet indien de grondslag voor de vervangende betaling zou zijn beperkt tot - kort gezegd - de Nederlandse winst, zoals door belanghebbenden bepleit.
3.5.
Aangezien geen recht bestaat op teruggaaf van dividendbelasting, bestaat evenmin recht op vergoeding van rente over de ingehouden dividendbelasting.
Conclusie
4. De beroepen zijn ongegrond.
5. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.
Beslissing
De rechtbank verklaart de beroepen ongegrond.
Deze uitspraak is gedaan door mr. M. van den Bosch, voorzitter, en mr. R.R. van der Heide en mr. G. Kattenberg, leden, in aanwezigheid van mr. M. Jongsma-van Helden, griffier, op 19 augustus 2022. De beslissing is openbaar gemaakt door middel van geanonimiseerde publicatie op www.rechtspraak.nl.
griffier voorzitter
Afschrift verzonden aan partijen op:
Rechtsmiddel
Tegen deze uitspraak kunnen partijen binnen zes weken na de verzenddatum hoger beroep instellen bij het gerechtshof te ’s-Hertogenbosch (belastingkamer), Postbus 70583, 5201 CZ ‘s-Hertogenbosch.
Bij het instellen van hoger beroep moet het volgende in acht worden genomen:
1. Bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd.
2. Het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste het volgende vermelden:
a. de naam en het adres van de indiener;
b. een dagtekening;
c. een omschrijving van de uitspraak waartegen het hoger beroep wordt ingesteld;
d. de gronden van het hoger beroep.