ECLI:NL:RBAMS:2013:5910

Rechtbank Amsterdam

Datum uitspraak
18 september 2013
Publicatiedatum
17 september 2013
Zaaknummer
511177 HA ZA 12-223
Instantie
Rechtbank Amsterdam
Type
Uitspraak
Rechtsgebied
Civiel recht
Uitkomst
Aangehouden
Procedures
  • Eerste aanleg - meervoudig
Rechters
Vindplaatsen
  • Rechtspraak.nl
Aangehaalde wetgeving Pro
Art. 3:305a BWArt. 3:316 BWArt. 3:317 BWArt. 7:907 BWArt. 392 Rv
Verwijzingen
13 uitgaand · 4 inkomend
AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Prejudiciële vraag over stuiting van verjaring door rechtspersoon op grond van art. 3:305a BW

De Rechtbank Amsterdam behandelt een prejudiciële vraag over de uitleg van artikel 3:305a lid 1 BW in samenhang met artikel 3:317 lid 1 BW Pro. De vraag is of een rechtspersoon die de belangen van een groep behartigt, de verjaring van schadevergoedingsvorderingen van die groep kan stuiten door een schriftelijke mededeling te sturen.

De procedure betreft een geschil tussen de vereniging VEB NCVB en diverse accountantskantoren en vennootschappen. De rechtbank heeft vastgesteld dat de VEB namens haar achterban brieven heeft gestuurd die de verjaring van vorderingen zouden moeten stuiten. De gedaagden betwisten dit en voeren onder meer aan dat de wetgever niet heeft voorzien in een buitengerechtelijke stuitingsbevoegdheid voor belangenorganisaties voor schadevergoedingsvorderingen.

De rechtbank analyseert de standpunten van partijen uitvoerig. De VEB betoogt dat de wet en jurisprudentie een ruime uitleg van art. 3:305a BW rechtvaardigen, inclusief de bevoegdheid tot stuiting van verjaring buiten rechte. De gedaagden wijzen op tekstuele, wetsgeschiedenis- en wetsystematische bezwaren tegen deze uitleg, onder meer vanwege het belang van rechtszekerheid en de bescherming van de schuldenaar.

De rechtbank concludeert dat beantwoording van deze rechtsvraag noodzakelijk is en draagt deze voor prejudiciële beslissing aan de Hoge Raad voor. De verdere procedure wordt aangehouden totdat het arrest van de Hoge Raad is ontvangen.

Uitkomst: De rechtbank draagt de prejudiciële vraag over de bevoegdheid tot stuiting van verjaring door een 305a-organisatie voor aan de Hoge Raad en houdt de verdere procedure aan.

Uitspraak

vonnis

RECHTBANK AMSTERDAM

afdeling privaatrecht
Vonnis van 18 september 2013
in de zaak met zaaknummer / rolnummer: 511177 / HA ZA 12-223 van
de vereniging
VEB NCVB,
gevestigd te ‘s-Gravenhage,
eiseres,
advocaat mr. G.F.E. Koster te ‘s-Gravenhage,
tegen
1. de openbare maatschap
DELOITTE ACCOUNTANTS,
gevestigd te Rotterdam,
gedaagde,
niet verschenen,
2. de onderstaande besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid
naam
woonplaats
2:1
Aclara B.V.
Terheijden
2:2
Waverland Horizon B.V.
Ouderkerk aan de Amstel
2:3
---
---
2:4
Windermere B.V.
Bergschenhoek
2:5
Banser B.V.
Maastricht
2:6
B-Invest B.V.
Breda
2:7
[naam 1] B.V.
Enschede
2:8
Libex B.V.
Oost-, West- en Middelbeers
2:9
Rotorua B.V.
Beverwijk
2:10
[naam 2] Accountancy & Advies B.V.
Weert
2:11
[naam 48] Accountancy B.V.
Katwijk aan Zee
2:12
Fenera B.V.
Uitgeest
2:13
Voorop B.V.
Terneuzen
2:14
Accboel B.V.
Baarn
2:15
[naam 3] Werkmaatschappij B.V.
Den Haag
2:16
---
---
2:17
Bucuti B.V.
Bussum
2:18
[naam 50] B.V.
Zwijndrecht
2:19
Hosoqui B.V.
Vught
2:20
Andreia B.V.
Den Haag
2:21
[naam 4] B.V.
Soest
2:22
[naam 5] Werkmaatschappij B.V.
Bosch en Duin
2:23
[naam 6] B.V.
Gouda
2:24
Buac B.V.
Waalwijk
2:25
Awbm B.V.
Blaricum
2:26
[naam 7] Werkmaatschappij B.V.
Rotterdam
2:27
Volsted B.V.
Rotterdam
2:28
[naam 8] Werkmaatschappij B.V.
Oisterwijk
2:29
[naam 9] Werkmij. B.V.
Bergschenhoek
2:30
Herde B.V.
Bruchem
2:31
[naam 10] Werkmaatschappij B.V.
‘s-Hertogenbosch
2:32
[naam 11] B.V.
Maastricht
2:33
Mathelma Management B.V.
Rijssen
2:34
Op Wakk’re Wieken B.V.
Ermelo
2:35
Forza B.V.
Leeuwarden
2:36
Woliar B.V.
Nuenen
2:37
[naam 12] B.V.
Renswoude
2:38
[naam 13] Werkmaatschappij B.V.
Hulshorst
2:39
Wiardaburen B.V.
Goutum
2:40
---
---
2:41
---
---
2:42
Jomali B.V.
Hulst
2:43
Grofyt B.V.
Giessenburg
2:44
Lhara B.V.
‘s-Gravenhage
2:45
Rohalter B.V.
Bunschoten-Spakenburg
2:46
Effe Harken B.V.
Aerdenhout
2:47
[naam 14] Registeraccountant B.V.
Bemmel
2:48
[naam 15] Werkmaatschappij B.V.
Uden
2:49
---
---
2:50
M2 Venture Capital II B.V.
Emmen
2:51
Next Accountants & Adviseurs B.V.
Hattem
2:52
[naam 16] Maastricht B.V.
Maastricht
2:53
Pesonel B.V.
Zevenhuizen
2:54
[naam 17] Audit B.V.
Eersel
2:55
---
---
2:56
Konfiansa B.V.
Heerenveen
2:57
Martoko B.V.
Nijverdal
2:58
---
---
2:59
[naam 18] [naam 19] B.V.
Hoogeveen
2:60
[naam 20] B.V.
Rijswijk
2:61
D.D.P. Information Quality B.V.
Bennebroek
2:62
[naam 21] B.V.
Leeuwarden
2:63
[naam 22] RA B.V.
Bosch en Duin
2:64
Foeliekamp B.V.
‘s-Hertogenbosch
2:65
Japema B.V.
Middenbeemster
2:66
Heso B.V.
Groningen
2:67
[naam 23] Werkmaatschappij B.V.
Bunschoten
2:68
[naam 24] Werkmaatschappij B.V.
Well (Gld)
2:69
Weedeborch Exploitatie B.V.
Soest
2:70
---
---
2:71
[naam 25] Accountancy B.V.
Bergschenhoek
2:72
Roberma B.V.
Sneek
2:73
[naam 26] B.V.
Sommelsdijk
2:74
[naam 27] B.V.
Biggekerke
2:75
Emmastaete Baarn B.V.
Baarn
2:76
Seymour B.V.
Barneveld
2:77
Lindeborg B.V.
Beetsterzwaag
2:78
[naam 28] Werkmaatschappij B.V.
Lieren
2:79
Enelram B.V.
Ouderkerk aan den IJssel
2:80
Viannh B.V.
Alblasserdam
2:81
Faljeril B.V.
Kaag
2:82
Albona B.V.
Halsteren
2:83
Accountantspraktijk [naam 29] B.V.
Hoogeveen
2:84
---
---
2:85
Janpira B.V.
Zwijndrecht
2:86
Inmaro Acc B.V.
Sittard
2:87
Voltherhook B.V.
Oldenzaal
2:88
Magno Animo B.V.
Heemskerk
2:89
Paur B.V.
Soest
2:90
[naam 30] Werkmaatschappij B.V.
Delft
2:91
[naam 31] Werkmaatschappij B.V.
‘s-Hertogenbosch
2:92
Poot Werkmaatschappij B.V.
Rotterdam
2:93
[naam 32] B.V.
‘s-Gravenzande
2:94
Hevare B.V.
Baarn
2:95
Carjacq B.V.
Aalsmeer
2:96
Befoema B.V.
Schipborg
2:97
[naam 33] B.V.
Veghel
2:98
[naam 34] Accountancy B.V.
Tubbergen
2:99
Baucis B.V.
Loenen aan de Vecht
2:100
[naam 35] Werkmaatschappij B.V.
Amsterdam
2:101
Hemaro B.V.
Briltil
2:102
[naam 36] B.V.
Zwolle
2:103
Untitled Accountancy B.V.
Amsterdam
2:104
Canyon Financial Services B.V.
Amsterdam
2:105
Sytzo B.V.
Bodegraven
2:106
[naam 37] & Co., Accountants B.V.
Wassenaar
2:107
Marewo B.V.
Herkenbosch
2:108
MF Corporate Finance B.V.
Nigtevecht
2:109
Manimko Accountancy B.V.
Lisse
2:110
Maanhap B.V.
Heemstede
2:111
On Your Marks B.V.
Lisse
2:112
Bozacc B.V.
Bergen op Zoom
2:113
Esjohca B.V.
Epe
2:114
---
---
2:115
[naam 38] B.V.
Almere
2:116
Netamret B.V.
Rotterdam
2:117
Telt B.V.
Eindhoven
2:118
[naam 39] Werkmaatschappij B.V.
Oosterhout
2:119
Dietim B.V.
Ermelo
2:120
Tolra B.V.
Amersfoort
2:121
[naam 40] Werkmaatschappij B.V.
Den Haag
2:122
De Strubben B.V.
Zuidlaren
2:123
[naam 41] Werkmaatschappij B.V.
Bussum
2:124
Esmajetho B.V.
Katwijk
2:125
Vipa B.V.
Klaaswaal
2:126
[naam 42] Advies B.V.
Heerde
2:127
[naam 43] Werkmaatschappij B.V.
Rijswijk (ZH)
2:128
Village Green Accountancy B.V.
Den Haag
2:129
[naam 44] Accountancy B.V.
Bergen
2:130
Talk Straight B.V.
Rotterdam
2:131
Soletta B.V.
Waalre
2:132
Jovawij B.V.
Hoenderloo
2:133
Liwijn B.V.
Zeist
2:134
[naam 45] Werkmaatschappij B.V.
Reeuwijk
2:135
Haskerac B.V.
Bergen (NH)
2:136
[naam 46] Werkmaatschappij B.V.
Den Haag
2:137
Thijjor Exploitatie B.V.
Elst (Gld)
2:138
[naam 47] Accountancy & Advies B.V.
Houten
2:139
Robtah B.V.
Aalsmeer
2:140
---
---
2:141
Huvozan B.V.
Hilversum
2:142
---
---
3. de onderstaande besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid
naam
woonplaats
3:1
Aclara Holding B.V.
Terheijden
3:2
Green, Green Grass of Home B.V.
Ouderkerk aan de Amstel
3:3
---
---
3:4
Windermere Holding B.V.
Bergschenhoek
3:5
Banser Holding B.V.
Maastricht
3:6
Vegema Beheer B.V.
Breda
3:7
Ovressa B.V.
Enschede
3:8
Ret Noper B.V.
Oost-, West- en Middelbeers
3:9
Rotorua Holding B.V.
Beverwijk
3:10
Gozano B.V.
Weert
3:11
[naam 48] Holding B.V.
Katwijk aan Zee
3:12
Fenera Beheer B.V.
Uitgeest
3:13
Voorop Beheer B.V.
Terneuzen
3:14
Meulboel Beheer B.V.
Baarn
3:15
[naam 3] Holding B.V.
Den Haag
3:16
[naam 49] Holding B.V.
Almelo
3:17
Bucuti Holding B.V.
Bussum
3:18
[naam 50] Holding B.V.
Zwijndrecht
3:19
Hosoqui Beheer B.V.
Vught
3:20
[naam 51] Holding B.V.
Den Haag
3:21
[naam 4] Holding B.V.
Soest
3:22
[naam 5] Holding B.V.
Bosch en Duin
3:23
[naam 6] Holding B.V.
Gouda
3:24
Mabuco Holding B.V.
Waalwijk
3:25
Awbm Holding B.V.
Blaricum
3:26
[naam 7] Holding B.V.
Rotterdam
3:27
[naam 52] B.V.
Rotterdam
3:28
[naam 8] Holding B.V.
Oisterwijk
3:29
[naam 9] Houdstermij. B.V.
Bergschenhoek
3:30
Herde Holding B.V.
Bruchem
3:31
[naam 10] Holding B.V.
‘s-Hertogenbosch
3:32
[naam 11] Holding B.V.
Maastricht
3:33
Mathelma Holding B.V.
Rijssen
3:34
De Ronde Steven B.V.
Ermelo
3:35
Saluti B.V.
Leeuwarden
3:36
Driruys Holding B.V.
Nuenen
3:37
[naam 12] Holding B.V.
Renswoude
3:38
[naam 13] Holding B.V.
Hulshorst
3:39
Wiardaburen Holding B.V.
Goutum
3:40
---
---
3:41
[naam 53] Beheer B.V.
Uithoorn
3:42
Malijo B.V.
Hulst
3:43
Grofyt Holding B.V.
Giessenburg
3:44
Lhara Holding B.V.
‘s-Gravenhage
3:45
Rohalt Holding B.V.
Bunschoten-Spakenburg
3:46
Effe Vasthouden B.V.
Aerdenhout
3:47
2 Have & 2 Hold B.V.
Bemmel
3:48
[naam 15] Holding B.V.
Uden
3:49
---
---
3:50
Jahos B.V.
Emmen
3:51
Oxalis Beheer B.V.
Hattem
3:52
Erho Beleggingen B.V.
Maastricht
3:53
Pesonel Holding B.V.
Zevenhuizen
3:54
Hopimaco Holding B.V.
Eersel
3:55
Orguyo Beheer B.V.
Woerden
3:56
Bêst Genôch B.V.
Heerenveen
3:57
Degebe B.V.
Nijverdal
3:58
---
---
3:59
Westmaden Holding B.V.
Hoogeveen
3:60
[naam 20] Holding B.V.
Rijswijk
3:61
Doch Dyn Plicht B.V.
Bennebroek
3:62
[naam 21] Holding B.V.
Leeuwarden
3:63
[naam 22] RA Holding B.V.
Bosch en Duin
3:64
Foeliekamp Holding B.V.
‘s-Hertogenbosch
3:65
Japema Holding B.V.
Middenbeemster
3:66
Heso Holding B.V.
Groningen
3:67
[naam 23] Beheersmaatschappij B.V.
Bunschoten
3:68
[naam 24] Holding B.V.
Well (Gld)
3:69
Polderzicht Holding B.V.
Soest
3:70
---
---
3:71
[naam 25] Beheer B.V.
Bergschenhoek
3:72
Leja Beheer B.V.
Sneek
3:73
[naam 26] Holding B.V.
Sommelsdijk
3:74
[naam 27] Holding B.V.
Biggekerke
3:75
Emmastaete Baarn Holding B.V.
Baarn
3:76
Whistler B.V.
Barneveld
3:77
De Vossenburcht B.V.
Beetsterzwaag
3:78
[naam 28] Holding B.V.
Lieren
3:79
Schroefvrouw Beheer B.V.
Ouderkerk aan den IJssel
3:80
Viannh Beheer B.V.
Alblasserdam
3:81
Dieperpoel Beheer B.V.
Kaag
3:82
Valluga B.V.
Halsteren
3:83
[naam 29] Beheer I B.V.
Hoogeveen
3:84
[naam 54] Holding B.V.
Boxtel
3:85
Janpira Holding B.V.
Zwijndrecht
3:86
Inmaro Holding B.V.
Sittard
3:87
Voltherhook Holding B.V.
Oldenzaal
3:88
Liber Animo B.V.
Heemskerk
3:89
Paur Holding B.V.
Soest
3:90
[naam 30] Holding B.V.
Delft
3:91
[naam 31] Holding B.V.
‘s-Hertogenbosch
3:92
Poot Holding B.V.
Rotterdam
3:93
[naam 32] Beheer B.V.
‘s-Gravenzande
3:94
Bilderstate Holding B.V.
Baarn
3:95
Summit Holding B.V.
Aalsmeer
3:96
Befoema Holding B.V.
Schipborg
3:97
[naam 33] Holding B.V.
Veghel
3:98
[naam 34] Holding B.V.
Tubbergen
3:99
Philemon Holding B.V.
Loenen aan de Vecht
3:100
[naam 35] Holding B.V.
Amsterdam
3:101
Hemaro Holding B.V.
Briltil
3:102
[naam 36] Holding B.V.
Zwolle
3:103
Untitled Holding B.V.
Amsterdam
3:104
Fadamp B.V.
Amsterdam
3:105
[naam 55] Holding B.V.
Bodegraven
3:106
Swaanhil B.V.
Wassenaar
3:107
Marewo Holding B.V.
Herkenbosch
3:108
Will Street Holding B.V.
Nigtevecht
3:109
Manimko Accountancy Holding B.V.
Lisse
3:110
Maanhap Holding B.V.
Heemstede
3:111
On Your Marks Holding B.V.
Lisse
3:112
Heal Holding B.V.
Bergen op Zoom
3:113
Johesca B.V.
Epe
3:114
Walrode B.V.
Roosendaal
3:115
[naam 38] Holding B.V.
Almere
3:116
Netamret Holding B.V.
Rotterdam
3:117
Telt Beheer B.V.
Eindhoven
3:118
[naam 39] Holding B.V.
Oosterhout
3:119
Dietim Holding B.V.
Ermelo
3:120
Tolra Holding B.V.
Amersfoort
3:121
[naam 40] Beheersmaatschappij B.V.
Den Haag
3:122
De Strubben Holding B.V.
Zuidlaren
3:123
[naam 41] Holding B.V.
Bussum
3:124
Verlam B.V.
Katwijk
3:125
Vipa Holding B.V.
Klaaswaal
3:126
Visschershaven B.V.
Heerde
3:127
[naam 43] Holding B.V.
Rijswijk (ZH)
3:128
[naam 56] Holding B.V.
Den Haag
3:129
[naam 44] Beheer B.V.
Bergen
3:130
Think Straight B.V.
Rotterdam
3:131
Soletta Holding B.V.
Waalre
3:132
Jovawij Holding B.V.
Hoenderloo
3:133
Gone Fishing B.V.
Zeist
3:134
[naam 45] Holding B.V.
Reeuwijk
3:135
Ljipaie B.V.
Bergen (NH)
3:136
[naam 46] Holding B.V.
Den Haag
3:137
Thijjor Beheer B.V.
Elst (Gld)
3:138
Rozengeur Holding B.V.
Houten
3:139
Robtah Holding B.V.
Aalsmeer
3:140
Carmel Accountancy Holding B.V.
Amstelveen
3:141
Lebokids B.V.
Hilversum
3:142
---
---
4. de onderstaande natuurlijke personen
naam
woonplaats
4:1
[naam 57]
Terheijden
4:2
[naam 58]
Ouderkerk aan de Amstel
4:3
[naam 59]
Stolwijk
4:4
[naam 60]
Bergschenhoek
4:5
[naam 61]
Maastricht
4:6
[naam 62]
Breda
4:7
[naam 1]
Enschede
4:8
[naam 63]
Oost-, West- en Middelbeers
4:9
[naam 64]
Beverwijk
4:10
[naam 2]
Weert
4:11
[naam 48]
Katwijk aan Zee
4:12
[naam 65]
Uitgeest
4:13
[naam 66]
Terneuzen
4:14
[naam 67]
Baarn
4:15
[naam 3]
Den Haag
4:16
[naam 49]
Almelo
4:17
[naam 68]
Bussum
4:18
[naam 50]
Zwijndrecht
4:19
[naam 69]
Vught
4:20
[naam 51]
Den Haag
4:21
[naam 4]
Soest
4:22
[naam 5]
Bosch en Duin
4:23
[naam 6]
Gouda
4:24
[naam 70]
Waalwijk
4:25
[naam 71]
Blaricum
4:26
[naam 72]
Rotterdam
4:27
[naam 73]
Rotterdam
4:28
[naam 8]
Oisterwijk
4:29
[naam 9]
Bergschenhoek
4:30
[naam 74]
Bruchem
4:31
[naam 75]
‘s-Hertogenbosch
4:32
[naam 11]
Maastricht
4:33
[naam 76]
Rijssen
4:34
[naam 77]
Ermelo
4:35
[naam 78]
Leeuwarden
4:36
[naam 79]
Nuenen
4:37
[naam 12]
Renswoude
4:38
[naam 13]
Hulshorst
4:39
[naam 80]
Goutum
4:40
[naam 81]
Leiderdorp
4:41
[naam 53]
Uithoorn
4:42
[naam 82]
Hulst
4:43
[naam 83]
Giessenburg
4:44
[naam 84]
‘s-Gravenhage
4:45
[naam 85]
Bunschoten-Spakenburg
4:46
[naam 86]
Aerdenhout
4:47
[naam 14]
Bemmel
4:48
[naam 15]
Uden
4:49
[naam 87]
Leidschendam
4:50
[naam 88]
Emmen
4:51
[naam 89]
Hattem
4:52
[naam 16]
Maastricht
4:53
[naam 90]
Zevenhuizen
4:54
[naam 17]
Eersel
4:55
[naam 91]
Woerden
4:56
[naam 92]
Heerenveen
4:57
[naam 93]
Nijverdal
4:58
[naam 94]
Nijkerk
4:59
[naam 18]
Hoogeveen
4:60
[naam 20]
Rijswijk
4:61
[naam 95]
Bennebroek
4:62
[naam 96]
Leeuwarden
4:63
[naam 22]
Bosch en Duin
4:64
[naam 97]
‘s-Hertogenbosch
4:65
[naam 98]
Middenbeemster
4:66
[naam 99]
Groningen
4:67
[naam 23]
Bunschoten
4:68
[naam 24]
Well (Gld)
4:69
[naam 100]
Soest
4:70
[naam 101]
Blaricum
4:71
[naam 25]
Bergschenhoek
4:72
[naam 102]
Sneek
4:73
[naam 26]
Sommelsdijk
4:74
[naam 27]
Biggekerke
4:75
[naam 103]
Baarn
4:76
[naam 104]
Barneveld
4:77
[naam 105]
Beetsterzwaag
4:78
[naam 28]
Lieren
4:79
[naam 106]
Ouderkerk aan den IJssel
4:80
[naam 107]
Alblasserdam
4:81
[naam 108]
Kaag
4:82
[naam 109]
Halsteren
4:83
[naam 29]
Hoogeveen
4:84
[naam 54]
Boxtel
4:85
[naam 110]
Zwijndrecht
4:86
[naam 111]
Sittard
4:87
[naam 112]
Oldenzaal
4:88
[naam 113]
Heemskerk
4:89
[naam 114]
Soest
4:90
[naam 30]
Delft
4:91
[naam 31]
‘s-Hertogenbosch
4:92
[naam 115]
Rotterdam
4:93
[naam 32]
‘s-Gravenzande
4:94
[naam 116]
Baarn
4:95
[naam 117]
Aalsmeer
4:96
[naam 118]
Schipborg
4:97
[naam 33]
Veghel
4:98
[naam 119]
Tubbergen
4:99
[naam 120]
Loenen aan de Vecht
4:100
[naam 121]
Amsterdam
4:101
[naam 122]
Briltil
4:102
[naam 36]
Zwolle
4:103
[naam 123]
Amsterdam
4:104
[naam 124]
Amsterdam
4:105
[naam 55]
Bodegraven
4:106
[naam 37]
Wassenaar
4:107
[naam 125]
Herkenbosch
4:108
[naam 126]
Nigtevecht
4:109
[naam 127]
Lisse
4:110
[naam 128]
Heemstede
4:111
[naam 129]
Lisse
4:112
[naam 130]
Bergen op Zoom
4:113
[naam 131]
Roosendaal
4:114
[naam 38]
Almere
4:115
[naam 132]
Rotterdam
4:116
[naam 133]
Turnhout (België)
4:117
[naam 39]
Oosterhout
4:118
[naam 134]
Ermelo
4:119
[naam 135]
Amersfoort
4:120
[naam 40]
Den Haag
4:121
[naam 136]
Zuidlaren
4:122
[naam 41]
Bussum
4:123
[naam 137]
Katwijk
4:124
[naam 138]
Klaaswaal
4:125
[mnaam 43]
Rijswijk (ZH)
4:126
[naam 56]
Den Haag
4:127
[naam 44]
Bergen
4:128
[naam 139]
Rotterdam
4:129
[naam 140]
Waalre
4:130
[naam 141]
Hoenderloo
4:131
[naam 142]
Zeist
4:132
[naam 45]
Reeuwijk
4:133
[naam 143]
Bergen (NH)
4:134
[naam 46]
Den Haag
4:135
[naam 144]
Elst (Gld)
4:136
[naam 47]
Houten
4:137
[naam 145]
Aalsmeer
gedaagden,
advocaat mr. D.F. Lunsingh Scheurleer te Amsterdam,
5. ---
6. ---
7. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
[naam 146] REGISTERACCOUNTANTS B.V.,
gedaagde in de hoofdzaak,
gevestigd te Papendrecht,
niet verschenen,
8. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
ARJABA B.V.,
gedaagde in de hoofdzaak,
gevestigd te Papendrecht,
niet verschenen,
9 tot en met 44. de onderstaande besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid
naam
woonplaats
9
Accbong B.V.
Winterswijk
10
Jobong B.V.
Winterswijk
11
[naam 147] Advies B.V.
Goutum
12
[naam 147] Holding B.V.
Goutum
13
Credit Accountancy B.V.
Heemskerk
14
Debet Beheer B.V.
Heemskerk
15
Cunera B.V.
Veenendaal
16
Cunera Beheer B.V.
Veenendaal
17
[naam 148] Bedrijfsadvies B.V.
Nieuwe Niedorp
18
[naam 149] Holding B.V.
Nieuwe Niedorp
19
Dekri Praktijk B.V.
Puth
20
Dekri Beheer B.V.
Puth
21
Edich B.V.
Aalsmeer
22
Dents du Midi B.V.
Aalsmeer
23
Esdani B.V.
’s-Gravenhage
24
Esdani Holding B.V.
’s-Gravenhage
25
Frawi Werk B.V.
Zwaag
26
Frawi Beheer B.V.
Zwaag
27
[naam 150] Praktijk B.V.
Zierikzee
28
[naam 150] Beheer B.V.
Zierikzee
29
Heim Dent B.V.
Wijchen
30
Heim Holding B.V.
Wijchen
31
Hem Sjeech B.V.
Oud-Beijerland
32
Wema-Hapiro Holding B.V.
Oud-Beijerland
33
Jerrol B.V.
Duiven
34
Jerrol Holding B.V.
Duiven
35
Louis Exploitatie B.V.
Venlo
36
Louis Holding B.V.
Venlo
37
Mardejo B.V.
Capelle aan den IJssel
38
Mardejo Beheer B.V.
Capelle aan den IJssel
39
[naam 151] Advies B.V.
Blokker
40
[naam 152] Holding B.V.
Blokker
41
Wetstreet B.V.
Oudenbosch
42
Wetstreet Holding B.V.
Oudenbosch
43
Wijk aan Duin Management B.V.
Beverwijk
44
Just in Time Holding B.V.
Beverwijk
gedaagden,
advocaat mr. D.F. Lunsingh Scheurleer te Amsterdam,
en in de zaak met zaaknummer / rolnummer: 517402 / HA ZA 12-624 van
de vereniging
VEB NCVB,
gevestigd te ‘s-Gravenhage,
eiseres in de hoofdzaak, verweerster in het voegingsincident,
advocaat mr. G.F.E. Koster te ‘s-Gravenhage,
tegen
1. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
MARHES B.V.,
gevestigd te Blaricum,
2. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
MARHES HOLDING B.V.,
gevestigd te Blaricum,
3. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
[naam 153] B.V.,
gevestigd te Hilversum,
4. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
[naam 153] HOLDING B.V.,
gevestigd te Hilversum,
5.
[naam 153],
wonende te [plaats],
gedaagden in de hoofdzaak, eisers in het voegingsincident,
advocaat mr. D.F. Lunsingh Scheurleer te Amsterdam.

1.De procedures

In beide (hoofd)zaken
1.1.
Het verdere verloop van de procedures blijkt uit:
- het tussenvonnis van 26 juni 2013 (hierna: het tussenvonnis);
- de akte uitlating inzake prejudiciële vraag (r.o.v. 5.8.8. van het vonnis van 26 juni 2013) van de VEB;
- de akte uitlating prejudiciële vraag (art. 392 lid 2 Rv Pro), met producties, van de Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden.
1.2.
Ten slotte is vonnis bepaald.

2.De beoordeling

2.1.
Bij het tussenvonnis zijn partijen op de voet van artikel 392 lid 2 Rv Pro in de gelegenheid gesteld zich bij akte uit te laten over het voornemen van de rechtbank om de Hoge Raad een rechtsvraag te stellen ter beantwoording bij wijze van prejudiciële beslissing alsmede over de inhoud van de te stellen vraag.
2.2.
De VEB, de Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden hebben vervolgens akten genomen.
2.3.
Alle genoemde partijen scharen zich (uiteindelijk) achter het voornemen van de rechtbank.
2.4.1.
De VEB stelt als aan de Hoge Raad te stellen vraag voor: “
Kan een rechtspersoon in de zin van artikel 3:305a lid 1 BW de vorderingen van degenen wier gelijksoortige belangen zij behartigt stuiten ex art. 3:317 lid 1 BW Pro?”.
2.4.2.
De Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden stellen als aan de Hoge Raad te stellen vraag voor: “
Kan een rechtspersoon in de zin van art. 3:305a lid 1 BW, uit hoofde van zijn aan dit artikel ontleende bevoegdheid, op de voet van art. 3:317 lid 1 BW Pro de verjaring stuiten van rechtsvorderingen tot nakoming van verbintenissen tot schadevergoeding te voldoen in geld, welke schadevergoedingsvorderingen toebehoren aan personen, wier gelijksoortige belangen hij ingevolge zijn statuten behartigt?”.
2.4.3.
De rechtbank zal de Hoge Raad de door de Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden geformuleerde vraag stellen. De door de VEB geformuleerde vraag houdt in wezen hetzelfde in.
2.4.4.
De rechtbank heeft in het tussenvonnis, onder 5.8.6.1, reeds uiteengezet waarom een antwoord “nodig” is in de zin van artikel 392 lid 1 aanhef Pro BW. De Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden voegen aan het daar gezegde enkele argumenten toe (akte uitlating prejudiciële vraag, onder 2 tot en met 6).
2.4.5.
De Praktijkvennootschappen, de Holdings de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden wijzen er terecht op dat de subvraag die de rechtbank in gedachten had (sorteert de stuiting effect ten behoeve van alle in artikel 3:305a lid 1 BW bedoelde andere personen dan wel slechts ten behoeve van de leden van de VEB) zich niet laat verenigen met de door artikel 392 lid 1 Rv Pro gestelde vereisten. De rechtbank zal daarom de Hoge Raad de subvraag niet stellen.
2.5.1.
Artikel 392 lid Pro 3, eerste volzin, Rv schrijft voor dat de beslissing waarbij de vraag wordt gesteld ook het onderwerp van geschil, de door de rechter vastgestelde feiten en de door partijen ingenomen standpunten vermeldt.
2.5.2.
Het onderwerp van geschil is, kort gezegd, of de gedaagden aansprakelijk zijn voor schade die aandeelhouders Ahold volgens de VEB hebben geleden als gevolg van beroepsfouten die volgens de VEB aan de zijde van de gedaagden zijn gemaakt. De VEB heeft in dit verband een uit meerdere onderdelen bestaand petitum geformuleerd (zie het tussenvonnis, onder 3.1). In dit stadium van de procedure zijn in het bijzonder de onderdelen (iv) en (v) van belang. Die onderdelen strekken er, voor zover hier van belang, toe dat voor recht wordt verklaard dat de VEB, optredend op de voet van artikel 3:305a BW, de vorderingen van de aandeelhouders Ahold tijdig heeft gestuit.
2.5.3.
De rechtbank heeft in het tussenvonnis, onder 2.1.1 tot en met 2.10, een aantal feiten vastgesteld. In dit stadium van de procedure is in het bijzonder het onder 2.9.2 vastgestelde feit van belang: bij exploiten van 19, 20, 21 respectievelijk 22 februari 2008 heeft de VEB aan de Deloitte Maatschap, [naam 146] Registeraccountants B.V., Arjaba B.V. en aan ieder van de Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden een brief van haar toenmalige advocaat doen betekenen. Die brief strekt er, voor zover hier van belang, toe dat de vorderingen van de aandeelhouders Ahold door de VEB, optredend op de voet van artikel 3:305a BW, worden gestuit.
2.5.4.1
De rechtbank heeft in het tussenvonnis, onder 5.8.7, de standpunten van enerzijds de VEB en anderzijds de Praktijkvennootschappen, de Holdings de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden reeds kort weergegeven. Zij heeft hen vervolgens verzocht hun standpunten (nog eens) kort maar krachtig, schematisch, samen te vatten.
2.5.4.2
De VEB betoogt – vrijwel letterlijk – het volgende (akte uitlating inzake prejudiciële vraag, onder 3 (“
Schematisch overzicht van het standpunt”)):
Inleiding
3.1
De VEB stelt zich op het standpunt dat een 305a-organisatie de vorderingen van degenen wier gelijksoortige belangen zij behartigt kan stuiten ex art. 3:317 lid 1 BW Pro.
3.2
Het standpunt van de VEB blijkt uit het volgende:
A. de taalkundige/grammaticale uitleg van art. 3:305a BW en artt. 3:316-317 BW;
B. de wetssystematische/wetshistorische uitleg van art. 305a BW als grondslag voor de stuitingsbevoegdheid;
C. de teleologische uitleg van art. 3:305a BW; en
D. het ruime toepassingsbereik van art. 3:305a BW op grond van de huidige jurisprudentie.
A De taalkundige/grammaticale uitleg van art. 3:305a BW en artt. 3:316-317 BW
3.3
De taalkundige uitleg van de relevante verjaringsartikelen (artt. 3:316-317 BW) en de collectieve bevoegdheidsgrondslag zoals neergelegd in art. 3:305a BW verzetten zich niet tegen de mogelijkheid dat een 305a-organisatie de vorderingen van degenen wier gelijksoortige belangen zij behartigt ook buiten rechte (ex art. 3:317 lid 1 BW Pro) kan stuiten.
3.4
Dit standpunt volgt (onder meer) uit het volgende:
(i) in art. 3:317 lid 1 BW Pro ontbreekt de bevoegdheidsgrondslag; art. 3:317 lid 1 BW Pro bepaalt slechts de inhoud van de schriftelijke aanmaning/mededeling;
(ii) de gelaagde structuur van het BW brengt met zich dat deze bevoegdheidsgrondslag elders in het BW moet worden gevonden.
B De wetssystematische/wetshistorische uitleg van art. 3:305a BW als grondslag voor de stuitingsbevoegdheid
3.5
De wetgever heeft uitdrukkelijk voorzien dat een 305a-organisatie ook buiten rechte kan optreden voor degenen wier gelijksoortige belangen zij behartigt.
3.6
Zoals in het algemeen deel van de Memorie van Toelichting is uiteengezet, kan een 305a-organisatie immers de gemeenschappelijke schuldenaar in gebreke stellen door middel van het sturen van een schriftelijke aanmaning (voetnoot: Kamerstukken II, 1992-1993, 22 486, nr. 3 (MvT), p. 26).
3.7
Weliswaar merkt de wetgever in de artikelsgewijze toelichting op dat vanwege het belang van de partijautonomie, de 305a-organisatie
nietbuitengerechtelijk kan ontbinden of vernietigen (voetnoot: Volgens de wetgever is deze bevoegdheid in een collectieve actie uitdrukkelijk aan de rechter voorbehouden in een constitutief vonnis). Echter, dit doet geenszins af aan het feit dat een 305a-organisatie buitengerechtelijk de vorderingen van degenen wier gelijksoortige belangen zij behartigt, kan stuiten. Immers, anders dan bij buitengerechtelijke vernietiging of ontbinding wordt de rechtspositie van degenen wier belangen worden behartigd niet aangetast.
3.8
Overigens merkt de VEB op dat art. 3:305a lid 5 BW degenen wier belangen wordt behartigd de mogelijkheid biedt zich te onttrekken aan de gevolgen van een rechterlijke uitspraak. De partijautonomie van degenen wier belangen worden behartigd, wordt derhalve niet geraakt.
C Teleologische uitleg van art. 3:305a BW
3.9
De VEB stelt zich op het standpunt dat ter verwezenlijking van het doel van de collectieve actie – efficiënte geschillenbeslechting van gelijksoortige belangen – de bevoegdheid tot stuiting ex art. 3:317 lid 1 BW Pro niet kan ontbreken.
3.1
Indien een 305a-organisatie vorderingen ex art. 3:317 lid 1 BW Pro niet kan stuiten dan zou het collectief actiestelsel verworden tot een lege huls.
3.11
Een tegengestelde opvatting is ook gegeven de doelstelling van art. 3:305a BW onaanvaardbaar. Door een collectieve actie hoeft de individuele gerechtigde niet zelf zijn processuele belangen te bewaken, maar kan hij opgaan in het collectief.
3.12
Voorts is het onverenigbaar met de ‘ordeningsgedachte’ van art. 3:305a BW (het idee dat men een waaier aan individuele vorderingen trechtert naar een punt om het debat efficiënter te kunnen voeren) dat de 305a-organisatie niet de bevoegdheid zou hebben te stuiten in de zin van art. 3:317 BW Pro. Een gecentraliseerde stuitingshandeling stroomlijnt het debat en voorkomt een wildgroei aan stuitingshandelingen (met uiteenlopende inhoud) en daarop volgende procedures.
D Het ruime toepassingsbereik van art. 3:305a BW op grond van de huidige jurisprudentie
3.13
De VEB ziet haar standpunt bevestigd in de lijn van de jurisprudentie van de Hoge Raad op het gebied van collectieve acties.
3.14.
De lijn van de rechtspraak van de Hoge Raad neigt in toenemende mate naar het geven van ‘ruim baan’ aan de collectieve actie. Hij heeft in een aantal uitspraken onaanvaardbare beperkingen die art. 3:305a BW praktisch onbruikbaar maken, verworpen (voetnoot: Bijv. HR 27 november 2009, LJN BH2162 (Vereniging van Effectenbezitters, Stichting VEB-Actie WOL / World Online International N.V., ABN Amro Bank N.V., Goldman Sachs International). Bovendien probeerde de Hoge Raad in de aandelenlease-arresten van 5 juni 2009 om algemene uitgangspunten te formuleren voor de afwikkeling van individuele schadeclaims die niet betrokken waren in de betreffende procedures. Ook dat wijst op een verdere poging om vergelijkbare individuele schadevergoedingsclaims zo mogelijk op een geaggregeerd niveau af te wikkelen).
3.15.
Zo heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de eis van gelijksoortige belangen niet zo streng moet worden toegepast dat de belangen van de leden van de groep om wie het gaat, volledig identiek en convergerend zouden moeten zijn (voetnoot: HR 26 februari 2010, LJN BK5756 (Stichting Baas in Eigen Huis/Plazacasa), nt. [naam 154] in NTBR 2010/9, nr. 43). Ook heeft hij geoordeeld dat de aansprakelijke zich niet kan verweren tegen een 305a-actie met de stelling dat bepaalde leden van de groep geen schade zouden hebben geleden (voetnoot: HR 5 juni 2009, 08/00909, LJN: BH2822 (Aegon SprintPlan), r.ov. 4.6.12).
3.16.
De VEB ziet aldus geen obstakels in eerdere jurisprudentie van de Hoge Raad, die zou beletten dat een 305a-organisatie de vorderingen van haar achterban ex art. 3:317 lid 1 BW Pro kan stuiten. Sterker nog, een positief antwoord op de prejudiciële vraag past binnen de door de Hoge Raad ingezette jurisprudentie.
2.5.4.3. De Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden betogen – vrijwel letterlijk – het volgende (akte uitlating prejudiciële vraag, onder 18 tot en met 24).
18 De vraag is (…) of de Brieven [
zie hiervoor onder 2.5.3; rechtbank] het beoogde rechtsgevolg, namelijk het stuiten van de verjaring van de daarin omschreven vorderingen en het doen starten van een nieuwe verjaringstermijn, hebben gehad op de voet van art. 3:305a jo 3:317 lid 1. De Individuele Gedaagden [
de Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden; rechtbank] menen dat de Brieven niet dat rechtsgevolg hebben gehad en hebben drie redenen voor dat standpunt. Deze redenen worden hieronder conform het verzoek van de rechtbank in het Tussenvonnis sterk verkort en schematisch weergegeven.
19 De
eerste redenis het tekstuele verschil tussen art. 3:316 lid 1 en Pro art. 3:317 lid 1 BW Pro. In eerstgenoemde bepaling is sprake van een daad van rechtsvervolging
van de zijde van de gerechtigde. Algemeen wordt aangenomen dat een belangenorganisatie in de zin van art. 3:305a BW een daad van rechtsvervolging als bedoeld in art. 3:316 BW Pro
van de zijde van de gerechtigdekan doen (voetnoot: HR 19 december 1997, NJ 1998, 403; Kamerstuk 2 1992/1993, 22 486, nr. 5, p. 3-4). Echter in art. 3:317 lid 1 BW Pro is slechts sprake van stuiting in geval een schriftelijke mededeling wordt gedaan
waarin de schuldeiser zich ondubbelzinnig zijn recht op nakoming voorbehoudt. Deze wetsbepaling bevat dus niet de woorden
van de zijde van de gerechtigde(voetnoot: In deze zin ook AG Wesseling in haar conclusie voor HR 3 december 2010, NJ 2010, 652, § 2.15).
20 Dat impliceert dat slechts de schuldeiser zelf de handeling kan verrichten, althans, dat een belangenorganisatie in de zin van art. 3:305a dat niet in die hoedanigheid kan doen.
21 De opvatting van de VEB dat een belangenorganisatie in de zin van artikel 3:305a BW de verjaring wel kan stuiten door middel van het sturen van een aanmaning of mededeling als bedoeld in art. 3:317 lid 1 BW Pro miskent dat de wettelijke stuitingsregeling mede beoogt de belangen van de vermeende schuldenaar en die van de rechtszekerheid te beschermen. Het zenden van een aanmaning of mededeling als bedoeld in art. 317 lid 1 BW Pro is erg eenvoudig. Daarom zou de mogelijkheid om daarmee de verjaring te stuiten ten behoeve van een onbepaald aantal niet nader geïdentificeerde personen door een ander dan de schuldeiser, leiden tot een te ruime toepassing van de wettelijke stuitingsregeling, gelet op de belangen van de schuldenaar en van de rechtszekerheid en voorts gelet op het feit dat de stuitingsregeling een actief optreden van de schuldeiser verlangt.
22 De
tweede redenis dat, als al mag worden aangenomen dat art. 3:317 lid 1 BW Pro ondanks de andere bewoordingen daarvan ook van toepassing is op aanmaningen dan wel mededelingen “van de zijde van” de gerechtigde en dus niet alleen op die van de schuldeiser zelf, die aanname dan berust op het verband tussen enerzijds het sturen van een dergelijke aanmaning of mededeling en anderzijds de mogelijkheid voor de belangenorganisatie om vervolgens de desbetreffende rechtsvordering ten behoeve van de gerechtigde(n) in te stellen. Echter, in het geval van een nakomingsvordering met betrekking tot een verbintenis tot betaling van schadevergoeding te voldoen in geld (welke vorderingen de VEB blijkens de brieven onmiskenbaar heeft beoogd te stuiten) is dat ingevolge het bepaalde in art. 3:305a lid 3 BW niet mogelijk.
23 Uit de parlementaire geschiedenis van het collectieve actierecht blijkt dat de wet aan belangenorganisaties geen buitengerechtelijke bevoegdheden toekent (voetnoot: TK 1991-1992, 22 486, nr. 3, p. 26). Als uitzondering wordt vervolgens opgemerkt dat in verband met een in te stellen rechtsvordering kan worden aangenomen dat de belangenorganisatie een ingebrekestelling kan sturen. Uit dat “verband met een in te stellen rechtsvordering” volgt dat een aanmaning of ingebrekestelling moet zien op een rechtsvordering die een belangenorganisatie kan instellen, bijvoorbeeld nakoming van een overeenkomst of ontbinding daarvan. Voor een rechtsvordering die een belangenorganisatie niet kan instellen, zoals een vordering tot nakoming van een verbintenis tot schadevergoeding te voldoen in geld, bestaat die bevoegdheid dan dus niet. Daarom blijkt uit de parlementaire geschiedenis dat de wetgever een belangenorganisatie niet de bevoegdheid heeft willen geven om de verjaring van schadevorderingen “buitengerechtelijk” te stuiten op de voet van art. 3:317 lid 1 BW Pro.
24 De
derde redenis van wetsystematische aard. Met de invoering in 2005 van de Wet collectieve afwikkeling massaschade is een nieuwe stuitingsgrond in de wet opgenomen. Art. 7:907 lid 5 BW Pro bepaalt dat het indienen van het verzoek tot verbindendverklaring van een collectieve schikkingsovereenkomst als bedoeld in art. 7:907 lid 1 BW Pro de verjaring stuit van een rechtsvordering tot schadevergoeding tegen personen die partij zijn bij die overeenkomst, voor zover de overeenkomst in de vergoeding van deze schade voorziet. Deze vrij uitvoerig uitgewerkte regeling zou overbodig zijn indien een belangenorganisatie stuiting op de voet van art. 3:317 lid 1 BW Pro kan bewerkstelligen, omdat een belangenorganisatie die partij kan zijn bij een collectieve schikkingsovereenkomst blijkens de daaraan door art. 7:907 lid 1 BW Pro gestelde vereisten, tevens kwalificeert als belangenorganisatie in de zin van art. 3:305a BW.
2.6.1.
Artikel 392 lid Pro 3, tweede volzin, Rv schrijft voor dat de beslissing waarbij de vraag wordt gesteld tevens een uiteenzetting bevat dat met de beantwoording van de vraag wordt voldaan aan onderdeel a of b van het eerste lid.
2.6.2.
De rechtbank heeft die uiteenzetting in het tussenvonnis, onder 5.8.6.2, reeds gegeven. De Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden voegen aan het daar gezegde enkele argumenten toe (akte uitlating prejudiciële vraag, onder 7), waarbij zij niet alleen een verband leggen met artikel 392 lid 1 aanhef Pro en onder b Rv maar ook met artikel 392 lid 1 aanhef Pro en onder a Rv.
2.7.
Zoals voorgeschreven in artikel 392 lid 5 Rv Pro zal iedere verdere beslissing worden aangehouden totdat een afschrift van de beslissing van de Hoge Raad is ontvangen.
2.8.
De rechtbank zal te gelegener tijd terugkomen op de positie van [naam 146] B.V. en Arjaba B.V., zulks naar aanleiding van de akte uitlating prejudiciële vraag van de Praktijkvennootschappen, de Holdings, de Praktijkbeoefenaren en de Overige Gedaagden, onder 27.

3.De beslissing

De rechtbank:
in beide zaken:
- stelt de Hoge Raad ter beantwoording bij wijze van prejudiciële beslissing de volgende rechtsvraag:
Kan een rechtspersoon in de zin van artikel 3:305a lid 1 BW, uit hoofde van zijn aan dit artikel ontleende bevoegdheid, op de voet van artikel 3:317 lid 1 BW Pro de verjaring stuiten van rechtsvorderingen van personen wier gelijksoortige belangen hij ingevolge zijn statuten behartigt, strekkend tot nakoming van verbintenissen tot schadevergoeding te voldoen in geld?;
- draagt de griffier op onverwijld een afschrift van dit vonnis en een afschrift van het tussenvonnis aan de Hoge Raad te zenden;
- draagt de griffier op afschriften van andere op de procedures betrekking hebbende stukken op diens verzoek aan de griffier van de Hoge Raad te zenden;
- houdt iedere verdere beslissing aan.
Gewezen door mr. A.P. Schoonbrood-Wessels, mr. L.S. Frakes en mr. P.R. de Geus en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 18 september 2013.