Uitspraak
vonnis
RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT
Zittingsplaats Middelburg
Zaaknummer: 11597572 CV EXPL 25-953
vonnis van de kantonrechter van 3 september 2025
in de zaak van
[leasenemer] ,
wonende te [plaats] ,
eisende partij in conventie in de hoofdzaak,
verwerende partij in reconventie in de hoofdzaak en in het incident,
gemachtigde: mr. G. van Dijk, Leaseproces,
tegen
de besloten vennootschap Dexia Nederland B.V.,
gevestigd te Amsterdam,
gedaagde partij in conventie in de hoofdzaak,
eisende partij in reconventie in de hoofdzaak en in het incident,
gemachtigde: USG Legal Professionals.
Partijen worden hierna [leasenemer] en Dexia genoemd.
1.Kern van de zaak
1.1.
[leasenemer] heeft via een tussenpersoon een of meer effectenleaseovereenkomsten gesloten met (de rechtsvoorganger van) Dexia. Die overeenkomsten hielden het volgende in. [leasenemer] leende geld van Dexia en met dat geld kocht Dexia aandelen. [leasenemer] betaalde met name rente (inleg) per maand of ineens vooruit. Aan het einde van de overeenkomsten werden de aandelen verkocht en moest [leasenemer] het geleende bedrag terugbetalen. In dit geval was de waarde van die aandelen bij verkoop zodanig dat [leasenemer] verlies heeft geleden. In deze zaak gaat het om de vraag of Dexia de door [leasenemer] geleden schade helemaal moet vergoeden.
1.2.
Er is al veel rechtspraak over overeenkomsten zoals hier aan de orde en de kantonrechter sluit in deze zaak daarbij aan. Dat betekent dat Dexia de door [leasenemer] geleden schade helemaal moet vergoeden.
2.De procedure
2.1.
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- de dagvaarding van 5 maart 2025;
- de conclusie van antwoord, tevens houdende de eis in reconventie;
- de conclusie van repliek in conventie, tevens houdende de conclusie van antwoord in reconventie;
- de conclusie van dupliek in conventie, tevens houdende de conclusie van repliek in reconventie;
- de conclusie van dupliek in reconventie, tevens akte uitlating producties in conventie.
2.2.
Ten slotte is partijen meegedeeld dat vonnis wordt gewezen.
3.3. De feiten
3.1.
[leasenemer] heeft de volgende leaseovereenkomsten (verder: de overeenkomsten) ondertekend waarop hij als lessee stond vermeld, met als wederpartij (de rechtsvoorgangster van) Dexia:
Nr.
Contractnr.
Datum
Naam overeenkomst
I.
[nummer 1]
21-3-2002
Overwaarde Effect
II.
[nummer 2]
21-3-2002
Overwaarde Effect
3.2.
Dexia heeft met betrekking tot de overeenkomsten een eindafrekening opgesteld met het volgende resultaat:
Nr.
Datum eindafrekening
Resultaat
Betaald
I.
23-3-2007
€ 217,37
NVT
II.
23-3-2007
€ 278,11
NVT
3.3.
Volgens opgave van Dexia heeft [leasenemer] op grond van de overeenkomsten – al dan niet bij wijze van vooruitbetaling – in totaal een bedrag van €19.188,00 aan maandtermijnen aan Dexia betaald. Volgens die opgave heeft [leasenemer] € 4.097,60 aan dividenden ontvangen en € 1.181,49 aan fiscaal voordeel genoten.
3.4.
De gemachtigde van [leasenemer] , Leaseproces, heeft bij brief van 26 mei 2006 de nietigheid, vernietiging, dan wel ontbinding van de overeenkomst ingeroepen op grond van misbruik van omstandigheden, wanprestatie, dwaling, onrechtmatige daad en/of misleidende reclame. Tevens wordt het recht voorbehouden daartoe ook andere gronden nog aan te voeren.
4.De vordering en het verweer in de hoofdzaak en in het incident
4.1.
[leasenemer] vordert (samengevat) dat de kantonrechter bij vonnis, uitvoerbaar bij voorraad:
- voor recht zal verklaren dat Dexia onrechtmatig heeft gehandeld jegens [leasenemer] en/of toerekenbaar is tekort geschoten,
- voor recht zal verklaren dat [leasenemer] schade heeft geleden als gevolg van het onrechtmatig handelen van Dexia en Dexia gehouden is die schade te vergoeden,
- Dexia zal veroordelen tot voldoening aan [leasenemer] van al datgene dat [leasenemer] aan Dexia heeft betaald onder de overeenkomst, vermeerderd met de wettelijke rente daarover,
- Dexia zal veroordelen tot betaling van de buitengerechtelijke kosten van [leasenemer] met rente,
- Dexia zal veroordelen in de proceskosten en de nakosten met rente.
4.2.
Dexia voert verweer tegen de vorderingen. Het verweer mondt uit in een (deels voorwaardelijke) tegenvordering, waarbij Dexia vordert, dan wel verzoekt (samengevat) dat de kantonrechter bij vonnis, uitvoerbaar bij voorraad:
- in het incident:
[leasenemer] ex artikel 195 Rv Pro zal veroordelen om aan Dexia een afschrift te verstrekken van het intakeformulier, althans andere schriftelijke documenten waar de door Leaseproces namens [leasenemer] in deze procedure ingenomen feitelijke stellingen aan zijn ontleend,
- in de hoofdzaak:
voor recht zal verklaren dat Dexia niets meer aan [leasenemer] verschuldigd is,
[leasenemer] zal veroordelen in de proceskosten met rente.
4.3.
Op de stellingen en verweren van partijen zal voor zover nodig hierna nader worden ingegaan.
5.De beoordeling van de vorderingen in de hoofdzaak en in het incidentalgemeen5.1. Het gaat in deze zaak om een financieel product dat tussen 1990 en 2003 in Nederland ongeveer één miljoen keer is verkocht, namelijk een effectenleaseovereenkomst. Kenmerk van dit product is, dat de afnemer van het product met geleend geld belegt. Na het instorten van de aandelenmarkt zijn vele afnemers geconfronteerd met restschulden en andere verliezen. In de afgelopen 15 à 20 jaar zijn in Nederland hierover duizenden procedures gevoerd, waarbij Dexia vaak één van de procespartijen was. Door belangenbehartigers van afnemers en vertegenwoordigers van aanbieders van deze producten is, in het kader van de WCAM, een regeling getroffen, die bij beschikking van het Gerechtshof Amsterdam van 25 januari 2007 algemeen verbindend is verklaard. Enkele tienduizenden afnemers hebben deze regeling niet geaccepteerd en tijdig een opt-out-verklaring ingediend, onder wie [leasenemer] .
5.2.
De procedures hebben geleid tot veel jurisprudentie, waaronder verschillende richtinggevende arresten van de Hoge Raad. Deze jurisprudentie is bij de gemachtigden van partijen bekend. [1] Deze jurisprudentie wordt bij de beoordeling van de vorderingen als leidraad genomen. Door partijen zijn geen (althans onvoldoende) bijzondere omstandigheden gesteld die in deze zaak een afwijking daarvan rechtvaardigen.
5.3.
Toepassing van deze jurisprudentie leidt in het onderhavige geval tot de volgende conclusies:
er is sprake van huurkoop;
er is geen sprake van dwaling, misleidende reclame en/of misbruik van omstandigheden; evenmin is er sprake van (ver)nietig(baar)heid krachtens de Wck;
Dexia heeft haar bijzondere zorgplichten geschonden, in elk geval de waarschuwingsplicht, en daardoor onrechtmatig gehandeld;
[leasenemer] heeft schade geleden, bestaande uit betaalde termijnen;
er is voldoende causaal verband aanwezig tussen de hiervoor bedoelde schade en de onrechtmatige daad van Dexia.
verjaring
5.4.
Voor zover Dexia stelt dat een eventuele vordering van [leasenemer] inmiddels is verjaard, wordt dit verweer niet gevolgd. In de jurisprudentie zijn bestendige oordelen te vinden voor wat betreft de stellingen en verweren van partijen die zien op de verjaring. [2] Voor zover in deze zaak geen andere, afwijkende standpunten zijn ingenomen door één van de partijen, wordt op de aan (de gemachtigden van) partijen bekende overwegingen, ook in deze zaak geoordeeld dat er geen reden is om aan te nemen dat de verweren omtrent de verjaring doel treffen.
tussenpersoon
5.5.
[leasenemer] heeft de overeenkomsten met Dexia afgesloten via de tussenpersoon [tussenpersoon] (verder: de tussenpersoon). Tussen partijen is niet in geschil dat de tussenpersoon niet beschikte over de voor beleggingsadvieswerkzaamheden noodzakelijke vergunning. In de prejudiciële beslissing van 10 juni 2022 [3] heeft de Hoge Raad uitgelegd in welke gevallen Dexia heeft gecontracteerd in strijd met het verbod van artikel 41 NR Pro 1999 (dan wel met het daarmee materieel overeenkomende artikel 25 NR Pro 1995). Daarvan is volgens de Hoge Raad sprake als de afnemer een effectenleaseovereenkomst is aangegaan nadat de daarbij optredende tussenpersoon (zonder te beschikken over de daarvoor benodigde vergunning), tevens – naar Dexia wist of behoorde te weten – als financieel adviseur is opgetreden door advies te geven. Dexia stelt dat het gegeven beleggingsadvies naar het destijds geldende Europese recht niet vergunningplichtig was. In het vonnis van de rechtbank Overijssel van 22 juni 2021 (ECLI:NL:RBOVE:2021:2548), dat heeft geleid tot de hiervoor genoemde prejudiciële beslissing van de Hoge Raad van 10 juni 2022, heeft de rechtbank toegelicht, onder verwijzing naar een arrest van het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden van 15 oktober 2019 (ECLI:NL:GHARL:2019:8462), dat en waarom geen sprake is van strijd met het toepasselijke Europese recht. Er is geen reden om thans anders te oordelen. De Hoge Raad heeft, zoals (de gemachtigden van) partijen bekend is, bepaald dat het moet gaan om een gepersonaliseerde aanbeveling, waarbij een aantal omstandigheden zijn genoemd, die bij de beoordeling daarvan van belang kunnen zijn. Ook indien niet wordt vastgesteld dat die omstandigheden zich voordoen, bestaat de mogelijkheid dat de tussenpersoon toch een gepersonaliseerde aanbeveling heeft gedaan als door de Hoge Raad bedoeld, namelijk een aanbeveling die is voorgesteld als geschikt voor de betrokken afnemer ook als dat onder omstandigheden als een ‘verkooppraatje’ kan worden gekarakteriseerd.
5.6.
De stelplicht en bewijslast dat de tussenpersoon [leasenemer] heeft geadviseerd en dat Dexia wetenschap had of behoorde te hebben van het feit dat de tussenpersoon [leasenemer] , anders dan in algemene zin, een persoonlijk en specifiek op dit product toegesneden advies heeft verstrekt, rusten op [leasenemer] als de partij die zich op de rechtsgevolgen van het onrechtmatig handelen van Dexia beroept. De door [leasenemer] gestelde feiten en omstandigheden dienen voldoende concreet te zijn en zo mogelijk voorzien van onderbouwing. Voor zover Dexia de gestelde feiten en omstandigheden betwist, dient die betwisting eveneens voldoende gemotiveerd te zijn. Bij de beoordeling of de stellingen voldoende concreet en onderbouwd zijn en of het verweer voldoende gemotiveerd is weegt mee dat beide partijen al zeer lange tijd – in elk geval sinds de opt-out door [leasenemer] in 2007 – weten dat over de totstandkoming van de overeenkomsten en de afwikkeling daarvan een gerechtelijke procedure gevoerd zal (kunnen) worden, zodat van hen verlangd mag worden de voor hun procespositie relevante informatie en stukken te hebben verzameld en bewaard.
5.7.
[leasenemer] stelt over de feitelijke gang van zaken het volgende:
“(…) [leasenemer] heeft [tussenpersoon] telefonisch benaderd omdat hij interesse had in een levensverzekering als oudedagsvoorziening. De medewerker van [tussenpersoon] stelde voor om een afspraak
“(…) [leasenemer] heeft [tussenpersoon] telefonisch benaderd omdat hij interesse had in een levensverzekering als oudedagsvoorziening. De medewerker van [tussenpersoon] stelde voor om een afspraak
te maken voor een huisbezoek om de financiële situatie van [leasenemer] door te nemen met een
financieel adviseur van [tussenpersoon] . [leasenemer] heeft hiermee ingestemd en er hebben meerdere huisbezoeken plaatsgevonden. (…) Tijdens het eerste gesprek heeft de adviseur van [tussenpersoon] , de heer [de adviseur] (hierna te noemen: ‘adviseur’), geïnformeerd naar de wensen en de financiële situatie van [leasenemer] . De echtgenote van [leasenemer] , [de echtgenote] , was hier ook bij aanwezig. Zo is met de adviseur gesproken over het inkomen, het werk en de koopwoning van [leasenemer] . Daarnaast is met de adviseur gesproken over de wens van [leasenemer] om vermogen op te bouwen voor later, eerder te stoppen met werken en zijn woning te verbouwen. De adviseur gaf aan dat het mogelijk was om dit doel te bereiken en dat hij hier geschikte producten voor wist. (…) De adviseur adviseerde [leasenemer] om twee Overwaarde Effect producten van Dexia af te sluiten met een totale vooruitbetaling van ongeveer EUR 19.200,-. De adviseur gaf aan dat [leasenemer] hier de financiële ruimte voor zou hebben doordat [leasenemer] een tweede hypothecaire lening zou kunnen afsluiten door middel van de overwaarde op zijn woning. [leasenemer] zou dan vervolgens een deel van de tweede hypothecaire lening kunnen aanwenden voor de vooruitbetaling van de twee Overwaarde Effect producten en met het overige deel zou hij de verbouwing aan zijn woning kunnen bekostigen. Daarnaast adviseerde de adviseur [leasenemer] om een Gianni Romme Lijfrente Plan af te sluiten. Volgens de adviseur zou [leasenemer] op deze wijze aanzienlijk vermogen opbouwen voor later, waarmee [leasenemer] eerder zou kunnen stoppen met werken en tegelijkertijd zou [leasenemer] de verbouwing aan zijn woning kunnen bekostigen. De adviseur benadrukte hierbij dat de Overwaarde Effect producten veel geld zouden opleveren. Hij ondersteunde zijn verhaal aan de hand van een rekenvoorbeeld. (…) In dit rekenvoorbeeld heeft de adviseur uitgebreid uiteengezet
hoe de betreffende constructie eruit zou komen te zien, waarbij hij enkel rekening heeft gehouden met een positief rendement van 12,5%. Ook zijn de financiële wensen van [leasenemer] hierin meegenomen en is daaraan een bedrag gekoppeld. De handgeschreven aantekeningen zijn tijdens het gesprek door [leasenemer] zelf genoteerd. Zijn positieve verhalen over het Gianni Romme Lijfrente Plan heeft de adviseur ondersteund met een brochure (…) De adviseur heeft [leasenemer] niet geïnformeerd over de specifieke risico’s. Zo heeft hij er niet
op gewezen dat met geleend geld werd belegd en dat bij tegenvallende koersontwikkelingen,
de inleg geheel verloren kon gaan, de hypotheek niet kon worden afgelost en er bovendien een schuld kon ontstaan uit hoofde van de effectenleaseovereenkomsten. Als [leasenemer] op deze risico’s gewezen was, had hij de twee Overwaarde Effect producten nooit afgesloten. (…) [leasenemer] had geen ervaring met beleggen of kennis van complexe financiële producten en vertrouwde daarom volledig op de deskundigheid van de adviseur en zijn advies. Om deze reden heeft [leasenemer] het advies van de adviseur opgevolgd en twee Overwaarde Effect producten van Dexia afgesloten, waarvan één met een vooruitbetaling van EUR 8.418,- en de ander met een vooruitbetaling van EUR 10.770,-. De aanvraag voor de twee Overwaarde Effect producten is door de adviseur in orde gemaakt en de uiteindelijke overeenkomsten zijn op een later moment ondertekend. Conform het advies van de adviseur, heeft [leasenemer] ook een tweede hypothecaire lening en een Gianni Romme Lijfrente Plan afgesloten. (…) De tweede hypothecaire lening is afgesloten bij BLG Hypotheken en dit is ook geregeld door
de adviseur. (…)”.
5.8.
[leasenemer] heeft, ter onderbouwing van zijn stellingen, gewezen op de volgende stukken die in het geding zijn gebracht:
- kopieën van de aanvraagformulieren van 27 december 2001 op naam van [leasenemer] , waarop ATP-nummer [kenmerk] is ingevuld,
- kopieën van de aanvraagformulieren van 27 december 2001 op naam van [leasenemer] , waarop ATP-nummer [kenmerk] is ingevuld,
-een brief van 1 februari 2002 gericht aan [leasenemer] , voorzien van het logo van [tussenpersoon] , betreffende een afspraakbevestiging, waarin te lezen is: “Graag bevestig ik de vervolgafspraak met uw financieel adviseur van [tussenpersoon] , [de adviseur] ,
- kopieën van de overeenkomsten van 21 maart 2002 met contractnummers [nummer 1] en [nummer 2] , voorzien van de tekst:
“Adviseur [kenmerk] - [tussenpersoon] B.V.”,
- een stuk zonder opschrift, op naam van [leasenemer] voorzien van rekenvoorbeelden,
- kopieën van de overeenkomsten van 21 maart 2002 met contractnummers [nummer 1] en [nummer 2] , voorzien van de tekst:
“Adviseur [kenmerk] - [tussenpersoon] B.V.”,
- een stuk zonder opschrift, op naam van [leasenemer] voorzien van rekenvoorbeelden,
- stukken uit januari, februari en maart 2002, die samenhangen met de afgesloten hypotheek,
- de een brochure en de aanbiedingsbrief van het Gianni Romme Lijfrente Plan, waarin [tussenpersoon] wordt vermeld.
aanhoudingsverzoek
5.9.
Dexia heeft grote bezwaren tegen de – door haar zo genoemde – ‘bewijsconstructie’ omtrent de advisering door tussenpersonen die in de jurisprudentie van de rechtbanken vaak wordt gehanteerd. Voor het geval de kantonrechter bij de beoordeling van deze zaak het voornemen heeft gebruik te maken van diezelfde constructie/redenering, heeft Dexia verzocht om de zaak aan te houden in verband met door haar ingestelde cassatieberoepen tegen drie arresten van de gerechtshoven ’s-Hertogenbosch en Arnhem-Leeuwarden. De bewuste redenering omtrent het bewijs is onderwerp van deze cassatieberoepen.
5.10.
Het verzoek van Dexia wordt niet gehonoreerd, omdat de jurisprudentie van de gerechtshoven op dit punt de juistheid van de door de rechtbanken gevolgde redenering vooralsnog bevestigt. Er is bovendien geen concrete indicatie dat de Hoge Raad de betreffende arresten mogelijk gaat vernietigen.
Beoordeling
5.11.
Met deze feitelijke uiteenzetting en stukken heeft [leasenemer] voldoende onderbouwd gesteld dat sprake is geweest van vergunningplichtige advisering. Dexia heeft de door [leasenemer] geschetste gang van zaken slechts in algemene termen betwist. Dexia had echter meer concreet moeten maken dat en waarom volgens haar destijds geen sprake is geweest van advisering. Zo had Dexia moeten uiteenzetten op welke wijze de overeenkomsten in haar visie tot stand was gekomen. Dexia heeft weliswaar erop gewezen dat zij op geen enkele wijze betrokken is geweest bij het contact tussen [leasenemer] en de adviseur van de tussenpersoon, maar dat kan Dexia niet baten. Voor zover Dexia daardoor in bewijsnood is, komt dat voor haar rekening en risico. Niet alleen had zij zoals hiervoor is overwogen eerder bewijs kunnen verzamelen maar daarbij komt dat Dexia destijds ervan heeft afgezien om eigen voorlichting te geven aan potentiële klanten en gebruik heeft gemaakt van deze tussenpersoon voor de afzet van haar producten. Dit terwijl het voor haar als aan toezicht onderworpen effecteninstelling verboden was om van die tussenpersoon cliënten aan te nemen aan wie adviezen waren verstrekt. Het had op haar weg gelegen om daarop controle uit te oefenen en ervoor te zorgen dat zij wel over concrete informatie beschikte over de totstandkoming van een contract en de daarbij betrokken (medewerker van de) tussenpersoon. [4] Daarom wordt uitgegaan van de juistheid van de door [leasenemer] geschetste gang van zaken nu Dexia deze onvoldoende heeft weersproken. Aan bewijslevering wordt niet toegekomen.
wetenschap Dexia5.12. In dit geval is niet gebleken dat Dexia concrete wetenschap heeft gehad van de advisering van [tussenpersoon] aan [leasenemer] . Zij had die wetenschap echter wel behoren te hebben. Zij was er door haar nauwe samenwerking met [tussenpersoon] bij de verkoop van haar producten namelijk mee bekend dat [tussenpersoon] standaard, althans op grote schaal, beleggingsadvies gaf aan de cliënten die zij als remisier vervolgens bij Dexia aanbracht als afnemers van effectenleaseproducten. Dit is een voldoende onderbouwing van de stelling van [leasenemer] dat Dexia ook in zijn/haar geval bekend behoorde te zijn met de advisering van hem/haar door [tussenpersoon] . [5] Dexia heeft hiertegenover slechts gesteld dat zij niet kan weten hoe het in dit concrete geval is gegaan. Deze betwisting door Dexia is onvoldoende om de conclusie dat zij dit wel had behoren te weten te ondergraven. Daardoor komt de geobjectiveerde wetenschap ook in dit concrete geval vast te staan. Aan bewijslevering wordt niet toegekomen. Voor zover Dexia, zoals zij stelt, destijds niet wist dat de advisering vergunningplichtig was, leidt dat niet tot een andere uitkomst. Zo’n rechtsdwaling blijft in verhouding tot [leasenemer] voor rekening van Dexia.
aansprakelijkheid Dexia5.13. Nu Dexia ondanks het voorgaande toch met [leasenemer] de overeenkomsten is aangegaan, heeft zij jegens [leasenemer] onrechtmatig gehandeld. Dit moet Dexia zwaar worden aangerekend. Weliswaar zijn aan [leasenemer] omstandigheden toerekenbaar die tot de schade hebben bijgedragen, maar vanwege de uiteenlopende ernst van de gemaakte fouten, eist de billijkheid in beginsel dat de vergoedingsplicht van Dexia geheel in stand blijft. [6] Weliswaar kunnen er situaties zijn waarin voldoende reden is om een deel van de schade op grond van artikel 6:101 BW Pro voor rekening van de afnemer te doen komen, maar in dit geval zijn dergelijke feiten en omstandigheden niet aanwezig. De schade komt dan ook geheel voor rekening van Dexia.
vorderingen van [leasenemer]5.14. De door [leasenemer] gevorderde verklaringen voor recht zullen daarom worden toegewezen, in die zin dat voor recht wordt verklaard dat Dexia onrechtmatig jegens [leasenemer] heeft gehandeld door [leasenemer] als cliënt te accepteren terwijl zij behoorde te weten dat de tussenpersoon [leasenemer] niet alleen als klant aanbracht maar [leasenemer] tevens persoonlijk had geadviseerd en de tussenpersoon geen vergunning daarvoor bezat.
5.15.
De als gevolg hiervan door [leasenemer] geleden schade kunnen partijen inmiddels berekenen. De voor vergoeding in aanmerking komende schade bestaat uit de door de afnemer betaalde inleg (termijnbetalingen en eventuele aflossingen) en het niet vergoede gedeelte van de (fictieve) restschuld. Daarnaast dient rekening gehouden te worden met te verrekenen genoten voordelen, waaronder daadwerkelijk ontvangen dividenduitkeringen, fiscale voordelen en een eventueel in aanmerking te nemen batig saldo uit voorgaande overeenkomsten. Een en ander volgens het door Dexia overgelegde financiële overzicht waarvan de juistheid door [leasenemer] niet is betwist. In het geval reeds eerder een schadevergoeding door Dexia is betaald, geldt ten aanzien van de verrekening daarvan hetgeen is overwogen in de beslissing van de Rechtbank Amsterdam van 25 november 2021 (ECLI:NL:RBAMS:2021:7910). De wettelijke rente is verschuldigd over het door Dexia te restitueren bedrag volgens de uitgangspunten als geformuleerd in HR 1 mei 2015 (ECLI:NL: HR:2015:1198) en HR 3 februari 2017 (ECLI:NL:HR:2017:164, r.o. 3.6.3).
5.16.
Een vergoeding voor buitengerechtelijke kosten is niet aan de orde. Niet gebleken is dat er meer of andere werkzaamheden aan de orde zijn geweest dan die, welke genoemd zijn in het arrest van de Hoge Raad van 12 april 2019, ECLI:NL:HR:2019:590.
5.17.
Gelet op het voorgaande behoeven de andere door [leasenemer] aangevoerde gronden geen nadere bespreking.
de incidentele vordering van Dexia
5.18.
Dexia vordert/verzoekt dat [leasenemer] wordt veroordeeld het intakeformulier van haar gemachtigde aan Dexia te verstrekken. Een zogenoemde “exhibitievordering” komt in beginsel voor toewijzing in aanmerking als is voldaan aan de volgende uit artikel 194 Rv Pro. voortvloeiende, cumulatieve voorwaarden:
- degene die de vordering instelt, dient een voldoende belang te hebben,
- het moet gaan om bepaalde bescheiden/gegevens,
- aangaande een rechtsbetrekking waarin de eiser of zijn rechtsvoorganger partij is.
5.19.
Daargelaten de vraag of aan deze vereisten is voldaan, oordeelt de kantonrechter dat op grond van het tweede lid van 194 Rv geen inzage van het intakeformulier, dan wel van andere schriftelijke documenten verlangd kan worden. In het tweede lid van artikel 194 Rv Pro is, kortgezegd, bepaald dat beoefenaren van vertrouwensberoepen ter zake van hetgeen hen in hun hoedanigheid is toevertrouwd niet gehouden zijn om aan de exhibitievordering te voldoen. In beginsel betreft dit alle met de beroepsbeoefenaar gewisselde stukken en is het aan de beroepsbeoefenaar om te bepalen of die informatie hem in zijn hoedanigheid zijn toevertrouwd. Er is dus bij hoge uitzondering ruimte om van de beroepsbeoefenaar te verlangen dat hij zich niet op zijn verschoningsrecht beroept. Ook van [leasenemer] als cliënt(e) van de beroepsbeoefenaar kan (ervan uitgaande dat [leasenemer] , althans zijn gemachtigde, in het bezit is van het intakeformulier of vergelijkbaar ander document), geen inzage worden verlangd omdat gewichtige redenen als bedoeld in het tweede lid van artikel 194 Rv Pro, zich daartegen verzetten. Dexia wil kennelijk weten welke gegevens [leasenemer] destijds aan Leaseproces heeft verstrekt en vervolgens in het dossier van Leaseproces terecht zijn gekomen. Het verstrekken van informatie aan een rechtsbijstandverlener over een geschil door middel van een gesprek of een intake- of vragenformulier dient onbelemmerd te kunnen plaatsvinden. Daarvan is geen sprake meer als een rechtzoekende er rekening mee moet houden dat de aan zijn rechtsbijstandverlener verstrekte gegevens, via een toegewezen exhibitievordering, bij zijn wederpartij terecht kunnen komen. Het is van groot belang dat het vertrouwelijke karakter van de informatie-uitwisseling tussen de rechtzoekende en diens rechtsbijstandverlener blijft bestaan. Al met al oordeelt de kantonrechter dat de incidentele vordering van Dexia moet worden afgewezen.
5.20.
De proceskosten van dit incident komen voor rekening van Dexia omdat zij in het ongelijk wordt gesteld. De proceskosten aan de zijde van [leasenemer] worden begroot op € 82,00.
resterende vordering Dexia
5.21.
Gelet op de beoordeling in conventie wordt de resterende vordering van Dexia afgewezen.
proceskosten
5.22.
Omdat [leasenemer] inhoudelijk gelijk krijgt, is Dexia aan te merken als de in het ongelijk te stellen partij. Dexia zal worden veroordeeld in de proceskosten (inclusief nakosten) aan de zijde van [leasenemer] gevallen. Omdat het partijdebat in reconventie is samengevallen met het debat in conventie worden de kosten in reconventie tot op heden begroot op nihil. De proceskosten van [leasenemer] worden begroot op:
- dagvaarding € 144,47
- griffierecht € 90,00
- salaris gemachtigde € 542,00 (2,0 x tarief € 271,00)
- nakosten
€ 135,00
€ 135,00
Totaal € 911,47.
5.23.
De gevorderde rente over de proceskosten zal als na te melden worden toegewezen.
6. De beslissing
De kantonrechter
in het incident van Dexia
6.1.
wijst de vordering af,
6.2.
veroordeelt Dexia in proceskosten van [leasenemer] , tot op heden begroot op € 82,00,
in de hoofdzaak
in conventie
6.3.
verklaart voor recht dat Dexia onrechtmatig jegens [leasenemer] heeft gehandeld door [leasenemer] als cliënt te accepteren terwijl zij behoorde te weten dat de tussenpersoon [leasenemer] niet alleen als klant aanbracht maar [leasenemer] tevens persoonlijk had geadviseerd en de tussenpersoon geen vergunning daarvoor bezat,
6.4.
verklaart voor recht dat [leasenemer] schade heeft geleden als gevolg van het onrechtmatig handelen van Dexia en Dexia gehouden is die schade te vergoeden,
6.5.
veroordeelt Dexia om aan [leasenemer] te betalen de schade, vermeerderd met de wettelijke rente daarover een en ander zoals weergegeven in r.o. 5.15.,
6.6.
veroordeelt Dexia in de proceskosten van € 911,47, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe. Als Dexia niet tijdig aan de veroordelingen voldoet en het vonnis daarna wordt betekend, dan moet Dexia ook de kosten van betekening betalen,
6.7.
veroordeelt Dexia in de wettelijke rente over de proceskosten als deze niet binnen veertien dagen na aanschrijving zijn voldaan,
6.8.
wijst het meer of anders gevorderde af,
in reconventie
6.9.
wijst de vorderingen af,
6.10.
veroordeelt Dexia in de kosten van de procedure, aan de zijde van [leasenemer] gevallen, tot op heden begroot op nihil,
in de hoofdzaak en het incident
6.11.
verklaart de veroordelingen uitvoerbaar bij voorraad.
Aldus gewezen door mr. Rouwen, kantonrechter, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 3 september 2025 in tegenwoordigheid van de griffier.